III SA/Wr 214/08

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] Nr[...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z wpisu sądowego od skargi; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W rozpoznawanej sprawie wraz ze skargą na ww. oznaczoną decyzję skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych wskazując w uzasadnieniu, iż jedynym źródłem utrzymania jego trzyosobowej rodziny (małoletni syn, bezrobotna żona) jest dochód w wysokości 1.500 zł uzyskiwany przez niego z tytułu dorywczej pracy. Dodał, iż jego rodzina posiada zadłużenia w opłacie czynszu za mieszkanie (na dzień 4.02.2008 r. była to kwota 821, 17 zł), a zaległość w opłacie za energię elektryczną wynosi 206, 49 zł. Wezwanie Sądu o sprecyzowanie i udokumentowanie przez skarżącego swojej sytuacji finansowej i majątkowej (doręczone żonie wnioskodawcy w dniu 31 marca 2008 r.) zostało pozostawione bez odpowiedzi. Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu i na danym etapie postępowania, z drugiej strony jej możliwości finansowych. Przyznanie prawa pomocy jest wyjątkiem od ogólnej zasady wyrażonej w art. 214 u.p.s.a. i stanowi "kredytowanie" kosztów sądowych z budżetu Państwa, a zatem obowiązkiem Sądu jest szczególnie wnikliwa ocena sytuacji materialnej wnioskodawcy (jego możliwości finansowej). W niniejszej sprawie na skutek nie wyjaśnienia przez wnioskodawcę (pomimo wezwania) wielu istotnych okoliczności, które mogą kształtować jego sytuację finansową ograniczona była możliwość oceny jego rzeczywistej sytuacji materialnej. Skarżący m.in. nie udokumentował wysokości uzyskiwanego dochodu oraz faktu posiadania przez jego żonę statusu osoby bezrobotnej; nie wyjaśnił czy jego rodzina otrzymuje pomoc finansową od osób trzecich lub z pomocy społecznej; nie przedłożył również wyciągów z kont bankowych i nie określił wartości posiadanych ruchomości, a także nie sprecyzował i nie udokumentował struktury swoich wydatków, w tym nie wyjaśnił, czy spłaca wymienione we wniosku zadłużenie w opłatach. Jednakże mając na uwadze wszystkie okoliczności sprawy Sąd uznał, iż zasadnym będzie- pomimo powyższych braków- uwzględnienie wniosku w części dotyczącej wpisu sądowego od skargi. Zauważyć przy tym należy, iż na obecnym etapie postępowania nie istnieje obowiązek pokrywania jakichkolwiek innych kosztów sądowych oprócz wpisu sądowego od skargi i w tej sytuacji odmowa uwzględnienia wniosku w pozostałym zakresie nie pozbawia skarżącego prawa do sądu. W tym Sygn. akt III SA/Wr 214/08 stanie rzeczy należało, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a, orzec jak w sentencji.