III SA/Wr 218/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2014 r., na posiedzeniu niejawnym, w sprawie ze skargi J.G. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego B.G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] sierpnia 2011 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych za rok 2009 dla J.G., wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia skargi, postanawia: odmówić przywrócenia terminu. Decyzją opisaną w osnowie niniejszego postanowienia Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu – po rozpatrzeniu odwołania J.G. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego T.G. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] czerwca 2011 r. (Nr [...]) o odmowie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy pouczył skarżącą, iż jako stronie postępowania służy jej prawo do wniesienia skargi na wydaną decyzję, za swoim pośrednictwem, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w terminie 30 dni od doręczenia decyzji. Decyzja, o której mowa, została skutecznie doręczona przedstawicielowi ustawowemu skarżącej w dniu [...] sierpnia 2011 r. W dniu [...]marca 2014 r. (data stempla pocztowego) skarżąca nadała – w Urzędzie Pocztowym "[...]" – pismo skierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zawierające skargę na decyzję wskazaną w osnowie niniejszego postanowienia, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W treści wniosku skarżąca podniosła, że okolicznością uzasadniającą żądanie przywrócenia terminu do wniesienia skargi jest fakt doręczenia jej przedstawicielowi ustawowemu T.G. w dniu [...] marca 2014 r. pisma Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR we Wrocławiu z dnia [...] lutego 2014 r., w którym ujawniono istnienie i treść postanowienia Prokuratora Rejonowego w O. z dnia [...] marca 2011 r. Dopiero w tym dniu ów dokument został włączony do akt sprawy, a zatem dopiero od tego dnia strona mogła zrealizować swoje uprawnienie do zapoznania się z kompletem akt sprawy, co było niezbędne do sformułowania skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z treści art. 86 i 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wynika, że warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest spełnienie łącznie trzech przesłanek, a mianowicie: wniesienie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od czasu ustania przeszkody, która uniemożliwiła jej dochowania terminu, dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, oraz uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna uchybienia terminowi istniała przez cały czas, aż do momentu jej ustania (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2006, s. 207-209). Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności strony przy dokonaniu tej czynności (tak NSA w wyroku z dnia 11 lutego 2003 r., II SA 4162/01, Monitor Prawniczy 2003, Nr 8, s. 340). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Natomiast dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, winny skutkować odmową przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności. Z okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że bez wątpienia skarżąca dochowała 7 dniowy termin do złożenia wniosku, bowiem z jej oświadczenia wynika, że o uchybieniu terminu dowiedziała się [...] marca 2014 r., w dniu w którym organ doręczył T.G. postanowienie Prokuratora Rejonowego w O. z dnia [...] marca 2011 r., a przedmiotowy wniosek został złożony w dniu [...] marca 2014 r. (data nadania w urzędzie pocztowym). W niniejszej sprawie konieczne stało się zatem rozważenie, czy argumenty skarżącej uprawdopodobniają, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez jej winy. Jak wynika bezspornie z akt administracyjnych, przedstawiciel ustawowy skar-żącej odebrał przedmiotową decyzję osobiście w dniu [...] sierpnia 2011 r. Rozstrzygnięcie to zawierało prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Ustawowy termin do wnie-sienia skargi minął zatem w dniu [...] września 2011 r. Skarga na kwestionowane rozstrzygnięcie wpłynęła do D. Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w dniu [...] marca 2014 r. a zatem po upływie ponad 2 lat i 6 miesięcy. Jednocześnie, na marginesie wskazać należy, że Sądowi z urzędu wiadomo, iż decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu z dnia [...] sierpnia 2011 r. była już przedmiotem kontroli tutejszego Sądu w sprawie III SA/Wr 459/13, który prawomocnym wyrokiem z dnia 24 października 2013 r. oddalił skargę A.J.. Z podanej przez skarżącą argumentacji wynika natomiast, że przyczyną uchybienia terminowi do wniesienia skargi było ujawnienie przez organ, dopiero w dniu [...] marca 2014 r., postanowienia Prokuratora Rejonowego w O. z dnia [...] marca 2014 r. Wnioskująca podnosi, że okoliczności wynikające z tego postanowienia są podstawą do uchylenia wydanej w sprawie decyzji ostatecznej. W ocenie Sądu, przedstawioną okoliczność, w świetle regulacji normującej instytucję przywrócenia terminu, nie można potraktować jako przesłanki uprawdopodabniającej brak winy w uchybieniu terminowi. Informacja ta nie miała bowiem jakiegokolwiek wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowane jest – konsekwentnie – stanowisko, że o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, iż dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. wyroki NSA: z dnia 19 września 2000 r., I SA 1072/00 i z dnia 20 kwietnia 1999 r., I SA/Ka 1609/97). W niniejszej zaś sprawie tego rodzaju przeszkody nie występowały. Dlatego też Sąd uznał, że w tej sytuacji niepodobna przyjąć, iż stronie skarżącej nie można przypisać winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Ustawowy przedstawiciel doskonale wiedział, że córka jest stroną toczącego się postępowania administracyjnego. Był też świadom tego, że po doręczeniu decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu zaczął biec termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Tymczasem strona skarżąca, w ciągu trzydziestu dni, od doręczenia jej decyzji nie podjęła żadnych starań, by wnieść skargę w tym terminie. Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności podkreślić należy, że w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione wszystkie przesłanki przywrócenia terminu, o których mowa w art. 87 p.p.s.a., ponieważ przedstawiona przez stronę okoliczność w żadnym stopniu nie uprawdopodabnia braku jej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Jest to ponadto okoliczność, która została ujawniona dopiero po uzyskaniu kwestionowanej przez stronę decyzji waloru rozstrzygnięcia ostatecznego i prawomocnego. Jako taka może zatem stanowić wyłącznie podstawę do ewentualnego podjęcia próby wyeliminowania z obrotu skarżonego orzeczenia w nadzwyczajnych trybach weryfikacji decyzji ostatecznych. Nie może być natomiast wykorzystywana jako przesłanka do swoistego obejścia przepisów regulujących kwestię przywracania terminu, do czego zmierza w istocie strona skarżąca. Z tych względów, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., postanowiono, jak w sen-tencji.