III SA/Wr 22/13
WyrokWSA we Wrocławiu2013-04-12
Skład orzekający: Bogumiła Kalinowska, Maciej Guziński, Marcin Miemiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracyjne prawidłowo ustaliły stan faktyczny dotyczący powierzchni gruntów rolnych i zastosowały sankcje w postaci pomniejszenia płatności bezpośrednich, uwzględniając wyniki kontroli polowej i przestrzeganie norm dobrej kultury rolnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny na podstawie kontroli polowej, która wykazała rozbieżności między zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią gruntów rolnych oraz naruszenie norm dobrej kultury rolnej. W związku z tym, zastosowane przez organy pomniejszenia płatności bezpośrednich były zgodne z prawem, a skarga rolnika nie zasługiwała na uwzględnienie.Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2011, deklarując określoną powierzchnię działek rolnych. Kontrola polowa wykazała rozbieżności między zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią na wielu działkach, a także naruszenie norm dobrej kultury rolnej (brak koszenia, zaniechanie działalności rolniczej). W wyniku tych ustaleń, organ pierwszej instancji przyznał płatności pomniejszone o sankcje, a organ drugiej instancji utrzymał tę decyzję w mocy. Rolnik wniósł skargę do sądu, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych dotyczących stanu działek i interpretacji wymogów koszenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca), Sędzia WSA Maciej Guziński, Marcin Miemiec, , Protokolant Halina Rosłan, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi G. B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011 oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. działając na mocy art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071, ze. zm.), art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. nr 98, poz. 634 ze zm.) oraz art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1164 zwana dalej ustawą) - po rozpatrzeniu odwołania G. B. (dalej jako "skarżący") od decyzji nr [...] z dnia [...] r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2011 r. – utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu podał, że w dniu [...] r. skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośredniej na rok 2011. W sekcji VII Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych wniosku zadeklarował sto działek ewidencyjnych wykorzystywanych rolniczo. W sekcji VIII Oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych wskazał do płatności JPO (jednolita płatność obszarowa) sześćdziesiąt sześć działek rolnych o łącznej powierzchni [...] ha, w tym pięćdziesiąt pięć działek rolnych o łącznej powierzchni [...]ha do UPO (uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych) oraz dziesięć działek rolnych o łącznej powierzchni [...] ha do płatności uzupełniającej o powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych. W wyniku wezwania skarżący złożył korektę wniosku, w której podtrzymał dotychczasową deklarację w przedmiocie działek rolnych AU, C, EA, E, U(U1), W, oraz zmniejszył powierzchnię działki rolnej WW z [...] ha do [...] ha.
W dniach [...] i [...] r. gospodarstwo rolne skarżącego zostało poddane kontroli na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w zakresie wzajemnej zgodności (CC). Czynności kontrolne zostały przeprowadzone przez Regionalne Biuro Kontroli na Miejscu we W., a utrwalono je w raportach z czynności kontrolnych nr [...] i nr [...].
W wyniku kontroli dotyczącej kwalifikowalności powierzchni:
- dla działki rolnej ACA(ACAl) deklarowanej [...] ha JPO/UPO stwierdzono [...] ha JPO/UPO (kod DR13+ - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej),
- dla działki rolnej ACC1 deklarowanej [...]ha UPO stwierdzono pastwisko, wobec czego działkę obarczono kodem DR 7 tj., że stwierdzona uprawa należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana,
- dla działki rolnej AŁ deklarowanej [...]ha JPO/TUZ stwierdzono nieużytek, została opatrzona kodem DR 18 tj. na całej działce stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej oraz kodem DR 14 tj. normy DKR nie są przestrzegane,
- dla działki rolnej AŁA deklarowanej [...] ha JPO/TUZ stwierdzono [...] ha (kod DR13+ - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej),
- dla działki rolnej FBI deklarowanej [...] ha UPO stwierdzono [...] ha (kod DR13+ - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej),
- dla działki rolnej J(J1) deklarowanej [...] ha JPO/UPO stwierdzono [...] ha (kod DR13+ - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej),
- dla działki rolnej RR deklarowanej [...] ha JPO/TUZ stwierdzono nieużytek, działkę oznaczono kodami DR 18 i DR 14 tj. na całej działce stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej oraz normy DKR nie są przestrzegane,
- dla działki rolnej W deklarowanej [...] ha JPO/TUZ stwierdzono [...] ha (kod DR13+ zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej).
W wyniku kontroli nadto ustalono, że na działkach rolnych AŁ, RR, FB, PA, W, X, AŁA o powierzchni odpowiednio: [...] ha, [...] ha, [...] ha, [...] ha, [...] ha, [...] ha i [...] ha nie przestrzegano norm N.04.1 tj. rolnik nie przeprowadził na łąkach lub pastwiskach wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej w terminie lub nie były na nich wypasane zwierzęta.
Decyzją z dnia [...]r. nr [...] organ I instancji przyznał skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011 w łącznej wysokości [...] zł, z tytułu:
• JPO w wysokości [...] zł, w tym środki unijne [...] zł, środki krajowe [...]zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości [...] zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości,
• uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych, w wysokości [...]zł, w tym środki unijne [...] zł, środki krajowe [...] zł,
• uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, w wysokości [...] zł, w tym środki unijne [...]zł, środki krajowe [...] zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ przedstawił stan faktyczny sprawy, podając nieprawidłowości stwierdzone podczas przeprowadzanych kontroli. Wskazał mianowicie, iż w przypadku płatności JPO, UPO i PZ powierzchnia zadeklarowana we wniosku wyniosła odpowiednio: [...] ha, [...]ha i [...] ha, natomiast powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu wyniosła odpowiednio: [...] ha, [...] ha i [...] ha. Konsekwencją powyższego było pomniejszenie jednolitej płatności obszarowej o wysokość dwukrotnej różnicy z uwagi na to, że wyliczona różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną a powierzchnią stwierdzoną wyniosła powyżej 2 ha. Uzupełniająca płatność obszarowa do powierzchni grupy upraw podstawowych i płatność zwierzęca została przyznana do powierzchni stwierdzonej. Ponadto z uwagi na nieprzestrzeganie norm oraz wymogów z tytułu wzajemnej zgodności, określono procentową wielkość zmniejszenia kwoty JPO płatności, wynoszącą 15%.
Od niniejszej decyzji skarżący złożył odwołanie do Dyrektora DOR ARiMR we Wrocławiu zarzucając wydanie zaskarżonej decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wskazał na błędy w ustaleniach organu w przedmiocie stanu faktycznego działek rolnych AL, ALA, FB(FBl), PA, RR, W i W.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] organ II instancji utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji podkreślił, że spór w sprawie sprowadza się do ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia w zakresie powierzchni gruntów uprawniających do otrzymania płatności. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji przyjęto bowiem, że powierzchnia ta jest w istocie mniejsza od powierzchni zadeklarowanej we wniosku przez skarżącego o przyznanie płatności, co w efekcie skutkowało pomniejszeniem jednolitej płatności obszarowej. Ustalenia te organ poczynił na podstawie wyników kontroli na miejscu przeprowadzonej metodą inspekcji terenowej, przez Biuro Kontroli na Miejscu DOR ARiMR we W. W wyniku kontroli stwierdzono zaniżenie powierzchni deklarowanej w stosunku do powierzchni stwierdzonej działek rolnych C, D, H, I, JB, JC, JD, JE, FA, N, OX, OB, TA, U, X, ACC, AL, AM, AN, AP, AJD, AR, AS, AT, GA, EA i zawyżenie powierzchni zadeklarowanej do stwierdzonej działek rolnych J, FB, W, ACA, ALA. Nadto na działkach rolnych RR i AL stwierdzono nieużytek, wieloletnie chwasty, siewki drzew i krzewów (co zakwalifikowano kodem DR 18 tj. nieprowadzenie działalności rolniczej). Równolegle z przeprowadzeniem kontroli gospodarstwa rolnego w zakresie kwalifikowalności powierzchni została przeprowadzona kontrola dotycząca spełnienia wymagań w zakresie wzajemnej zgodności (CC). W wyniku tejże kontroli stwierdzono, iż na działkach rolnych AŁ, RR, FB, PA, W, X, AŁA, na powierzchni odpowiednio: [...] ha, [...] ha, [...] ha, [...]ha, [...] ha, [...] ha i [...] ha nie przestrzegano normy N.04.1 tj. rolnik nie przeprowadził na łąkach, czy też pastwiskach wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej w terminie lub nie były wypasane na nich zwierzęta oraz normy N.03.01 tj. nieprzeprowadzono przez rolnika koszenia lub innych zabiegów uprawowych zapobiegających występowaniu i rozprzestrzenianiu chwastów, co najmniej raz w roku w terminie do dnia [...]. W konsekwencji powyższego stwierdzono, iż powierzchnia wykazana przez skarżącego we wniosku pomocowym dla płatności JPO ([...] ha) jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej ([...] ha) o [...] ha, co stanowi więcej niż [...] ha i ze względu na treść art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 skutkowało zastosowaniem pomniejszenia w wysokości dwukrotnie wykrytej różnicy, czyli [...] zł, z wyliczenia: [...] ha x 2 = [...] ha x [...] zł (stawka płatności JPO w 2011 r). Kolejną przyczyną zmniejszenia płatności JPO było niezastosowanie się producenta rolnego do podstawowych wymogów w zakresie zasad dobrej kultury rolnej, które z uwagi, iż stwierdzono je po raz kolejny zostały zakwalifikowane jako "celowa niezgodność". Z tej przyczyny zmniejszono kwotę płatności JPO o 15%, co stanowi kwotę [...] zł (z wyliczenia: [...] zł (całkowita kwota płatności JPO) - [...] zł (kwota dwukrotnego pomniejszenia płatności) = [...] x 15%).
Dalej organ II instancji - odnosząc się do zarzutów dotyczących stanu faktycznego stwierdzonych działek rolnych – nie zgodził się z zarzutami dotyczącymi działki rolnej AŁ. W ocenie organu bez znaczenia w sprawie, są podane przez skarżącego terminy koszenia przypadające na okres od dnia [...] do [...], bowiem stan faktyczny działki utrwalony w postaci dokumentacji fotograficznej potwierdza, iż stanowi ona nieużytek, który nie jest użytkowany rolniczo. Na działce tej stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej, stwierdzono młode siewki drzew, krzewów oraz wieloletnie chwasty z przewagą przekwitającej nawłoci, która nie jest rośliną uprawną, lecz chwastem. W przypadku działki rolnej AŁA pomniejszenie powierzchni wynika z wyłączenia z pomiaru obszarów nieuprawnionych do płatności tj. nawłoci. Na uwzględnienie, zdaniem organu, nie zasługują również zarzuty dotyczące działek rolnych FA i FB. Z analizy akt sprawy wynika bowiem, iż zasięg pomierzonej uprawy nie budzi wątpliwości, co do jej wyznaczenia. Fotografie wykonane podczas kontroli potwierdzają fakt braku uprawy (stwierdzono niekoszony ugór) z grupy płatności UPO na znacznej części obszaru deklarowanego. Stwierdzona powierzchnia ugoru to [...] ha, w związku z czym stwierdzona w trakcie kontroli powierzchnia działki rolnej FB nie odpowiada areałowi działki rolnej FBI. Z kolei działka rolna PA została pomierzona łącznie z działką rolną X. Na całej powierzchni stwierdzono brak wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej w wymaganym terminie, w związku z czym zastosowano kod niezgodności w stosunku do norm dobrej kultury rolnej - N.04.1. Również na uwzględnienie nie zasługują – zdaniem organu - twierdzenia skarżącego dotyczące działki rolnej RR, według której termin jej koszenia upływa 30 września. Na działce rolnej RR stwierdzono bowiem zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej - młode siewki drzew i krzewów, kilkuletnie chwasty, wobec czego zastosowano kod DR 18. Natomiast z deklarowanej powierzchni działek rolnych W i WW wyłączono teren nieużytkowany rolniczo, podmokły, porośnięty kilkuletnimi siewkami drzew w liczbie większej niż 50 sztuk na hektar.
W dalszej części uzasadnienia organ wskazał, że w jego ocenie ustalenia dotyczące wymienionych działek rolnych są uprawnione i wnioski wysnute z tych ustaleń w kontekście uregulowań rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] roku w sprawie minimalnych norm są zasadne. Świadczy o tym jednoznacznie powołany materiał zdjęciowy wykonany w trakcie kontroli. Wyniki kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącego wskazują, że nie wykonał on zabiegów wymaganych rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie minimalnych norm lub wykonał je w ilości niewystarczającej do utrzymania gruntu we właściwym stanie. Użyte w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie minimalnych norm określenie "co najmniej raz" nie oznacza, że jednorazowe wykonanie np. koszenia automatycznie oznacza spełnienie wymogów rozporządzenia. Celem wskazanego aktu jest bowiem, jak wskazuje przepis art. 17 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.) zapewnienie utrzymywania gruntów rolnych we właściwym stanie, a nie wyznaczanie liczby zabiegów dla jego osiągnięcia.
W skardze skarżący zażądał uchylenia zaskarżonej decyzji wskazując, że organ podejmując rozstrzygnięcie nie wziął pod uwagę podstawowych argumentów podniesionych przez niego w odwołaniu od zaskarżonej decyzji, dotyczących stanu faktycznego działek oraz terminów koszenia działek rolnych. W ocenie skarżącego organy nieprawidłowo oznaczyły powierzchnię działek rolnych AŁ, AŁA, RR, X, W, PA, FA, FB oraz nieprawidłowo interpretują wymagania, dotyczące koszenia łąk i pastwisk. W jego ocenie interpretacja organu jest nieodpowiednia, bowiem posiadane przez niego gospodarstwo rolne realizuje również zobowiązanie rolnośrodowiskowe.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie są natomiast uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. Również w myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. sądy administracyjne kontrolują zaskarżone akty tylko w zakresie ich zgodności z prawem (legalności) i nie mają uprawnień do merytorycznego rozstrzygania sprawy. Jednocześnie z przepisu art. 134 § 1 ostatnio cytowanej ustawy wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, według powyższych kryteriów, Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona.
Po przeanalizowaniu akt administracyjnych sprawy Sąd uznał, że organy obu instancji dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych i na ich podstawie wydały decyzje zgodne z prawem. W szczególności, organy prawidłowo oparły swoje rozstrzygnięcia na ustaleniach dokonanych w czasie kontroli na miejscu w gospodarstwie skarżącego. W ocenie składu orzekającego Sądu, wyników tej kontroli nie może skutecznie podważyć żaden z zarzutów sformułowanych w skardze.
W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji przeprowadziły postępowanie wszczęte wnioskiem skarżącego. Wniosek ten dotyczył przyznania nie tylko płatności bezpośredniej, lecz również płatności rolnośrodowiskowej oraz pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Przeprowadzona kontrola w dniach od 12 do 20 września 2011 r. w gospodarstwie skarżącego miała zatem na celu zbadanie i ustalenie okoliczności faktycznych dotyczących wszystkich form płatności o które ubiegał się skarżący. Kontrola ta przeprowadzona została zgodnie z art. 26 ust. 1, 27 i 52 ust. 2 Rozporządzenia Komisji nr 1122/2009. Art. 26 ust. 1 rozporządzenia formułuje powinność organów administracyjnych przeprowadzania kontroli w taki sposób, aby skutecznie sprawdzić zgodność z warunkami na jakich przyznawana jest pomoc oraz przestrzeganie istotnych wymogów i norm wzajemnej zgodności.
Oceniając materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie, Sąd doszedł do przekonania, że przeprowadzona w gospodarstwie skarżącego kontrola, dokonana została zgodnie z wszelkimi, stawianymi przez przepisy prawa, wymogami. W czasie kontroli sprawdzono kwalifikowalność powierzchni oraz spełnienie przez skarżącego wymogów wzajemnej zgodności, które odnosiły się do wszystkich zawnioskowanych przez niego płatności. W konsekwencji stwierdzono opisane wyżej nieprawidłowości w zakresie powierzchni deklarowanej w stosunku do powierzchni stwierdzonej działek rolnych. Na działkach rolnych RR i AL ujawniono nieużytek, wieloletnie chwasty, siewki drzew i krzewów, zaś na działkach rolnych AŁ, RR, FB, PA, W, X, AŁA stwierdzono, że nie przestrzegano normy N.04.1 tj. skarżący nie przeprowadził na łąkach, czy też pastwiskach wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej w terminie lub nie były wypasane na nich zwierzęta oraz normy N.03.01 tj. skarżący nie przeprowadził koszenia lub innych zabiegów uprawowych zapobiegających występowaniu i rozprzestrzenianiu chwastów, co najmniej raz w roku w terminie do dnia [...].
Podczas kontroli wykorzystano urządzenia GPS, zaś jej ustalenia utrwalono dodatkowo w materiale fotograficznym, zostały sporządzone szczegółowe raporty, które przekazane zostały skarżącemu. Miał on zatem zapewnioną możliwość swobodnego zapoznania się z wynikami kontroli i złożenia zastrzeżeń. Z protokołów oraz załączonych fotografii i map wyraźnie wynika, że powierzchnie działek faktycznie zagospodarowanych rolniczo i uprawianych nie są zbieżne z powierzchniami deklarowanymi przez skarżącego we wniosku o przyznanie płatności. Sąd – wbrew zarzutom skargi – podzielił w pełni stanowisko organów odnośnie działek rolnych: AŁ, AŁA, RR oraz działek rolnych PA,X, W, WW. Na działkach rolnych AŁ i RR zaniechano prowadzenia działalności rolniczej, gdyż są one porośnięte młodymi siewkami drzew i krzewów oraz wieloletnimi chwastami, w tym przekwitającą nawłocią. Biorąc pod uwagę odzwierciedlony na fotografiach stan tych działek (w szczególności wysokość znajdujących się na nich roślin, ich zróżnicowanie i wymieszanie) uprawniony był wniosek organów o zaniechaniu prowadzenia działalności rolniczej i zastosowanie kodu DR 14 i Dr 18. Z kolei w stosunku do całej powierzchni działek PA i X – jako niewykoszonych w terminie do 31 lipca i porośniętych okrywą roślinną – organy zasadnie zastosowały kod niezgodności w stosunku do norm dobrej kultury rolnej N.04.1. W przypadku działki AŁA pomniejszenie powierzchni wynika z zasadnego wyłączenia z pomiarów obszarów nieuprawnionych do płatności - obszarów porośniętych nawłocią, która jest ekspansywnym chwastem. Natomiast z deklarowanej powierzchni działek rolnych W i WW wyłączono teren nieużytkowany rolniczo – jako teren podmokły, porośnięty kilkuletnimi siewkami drzew w liczbie większej niż dopuszczalne 50 sztuk na hektar.
W tym miejscu należy wyraźnie podkreślić, że nie sposób zgodzić się ze skarżącym, jakoby posiadane przez niego gospodarstwo rolne z uwagi na okoliczność, że zostało również objęte programem rolnośrodowiskowym podlegało innym rygorom w zakresie spełnienia wymogów dotyczących minimalnych norm od tych, które zostały określone w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 roku w sprawie minimalnych norm (Dz.U. z 2010 r. Nr 39, poz. 211). Choć bowiem wniosek skarżącego z dnia [...] r. dotyczył przyznania nie tylko płatności bezpośredniej, lecz również innych płatności, w tym płatności rolnośrodowiskowej to zaskarżona do tutejszego Sądu decyzja – a zatem decyzja podlegająca weryfikacji Sądu – dotyczyła przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011. I w tym zakresie – wbrew twierdzeniom skarżącego – przepisy powołanego rozporządzenia znajdują bezspornie zastosowanie w sprawie, w tym wymogi i wskazany nieprzekraczalny termin (do [...]) koszenia łąk i pastwisk. Bez znaczenia natomiast pozostaje kwestia, że gospodarstwo skarżącego realizuje również zobowiązanie rolnośrodowiskowe.
Stosownie zaś do § 1 ust. 1 pkt 4 tego rozporządzenia w przypadku łąk i pastwisk (...) - okrywa roślinna jest na nich koszona i usuwana co najmniej raz w roku w terminie do 31 lipca lub są na niej wypasane zwierzęta w okresie wegetacyjnym traw. Nie bez znaczenia dla rozpatrywanej sprawy - z wniosku skarżącego obejmującego kilka płatności, w tym płatności bezpośrednich - pozostaje art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t. j. Dz. U z 2012 r. poz. 1164.) nazywana w dalszej części ustawą. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli spełni wszystkie wymienione w przepisie w art. 7 przesłanki ustawowe, w tym w szczególności wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności (2); przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności. Rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych innych roślin i do powierzchni gruntów ornych, na których nie jest prowadzona uprawa roślin (uzupełniająca płatność podstawowa), do których została przyznana jednolita płatność obszarowa (art. 7 ust. 2 ustawy). Mając zatem na uwadze wskazane powyżej zapisy ustawy i rozporządzenia należy dojść do wniosku, że normy, zgodnie z którymi powinny być utrzymywane przez cały rok kalendarzowy grunty rolne w celu objęcia płatnością zostały określone w sposób wyczerpujący w przepisach prawa. Normy te ujęte zostały w regulacjach prawnych. W opinii Sądu konstrukcja § 1 ust. 1 pkt 4 wspomnianego rozporządzenia jest jednoznaczna i wyraźna. Z treści tego przepisu wynika w szczególności, że w odniesieniu do pastwisk i łąk grunty te są utrzymywane zgodnie z normami, jeżeli okrywa roślinna jest na nich koszona i usuwana co najmniej raz w roku, w terminie do dnia [...]. Z treści tego przepisu wynika zatem, że prawodawca nakazuje przyjąć, iż określony grunt jest utrzymywany zgodnie z normami jeżeli spełnione są wskazane w tym przepisie wymagania. Przy czym wymagania te - co należy podkreślić - zostały określone w sposób wyczerpujący i wykładnia tego przepisu dopuszczająca odnoszenie się do bliżej niesprecyzowanych przesłanek jest niedopuszczalna. Wymóg koszenia i usuwania okrywy roślinnej, co najmniej raz w roku, w terminie do dnia [...] oznacza, że wskazana czynność powinna być dokonana przynajmniej jeden raz w roku w nieprzekraczalnym terminie do [...]. Przyjąć zatem należy, że częstsze koszenie i usuwanie okrywy roślinnej również spełnia wymagania § 1 ust. 1 pkt 4 wspomnianego rozporządzenia. Nie jest to jednak – w świetle tej regulacji – obowiązek, ale prawo rolnika. Wymogi dobrej kultury rolnej powinny być zatem – co wymaga podkreślenia Sądu - stosowane przez skarżącego jako starającego się o płatności przez cały rok, za który ubiega się o płatności.
Na marginesie wskazać należy, że choć skarżący twierdzi, że w sprawie o przyznanie płatności bezpośrednich – z uwagi na realizowanie również programu rolnośrodowiskowego - znajdują zastosowanie inne terminy koszenia łąk i pastwisk (tj do [...]) niż te wskazane w w/w rozporządzeniu (tj. do [...]), to na części gruntów zadeklarowanych przez niego we wniosku z dnia [...] r. w trakcie kontroli na miejscu stwierdzono liczne zachwaszczenia i kilkuletnie zakrzewienia. To natomiast dowodzi faktu, że skarżący nie tylko nie dotrzymał terminu koszenia łąk znajdującego zastosowanie w sprawie (do [...]), lecz również tego przez siebie wskazanego (do [...] roku poprzedzającego kontrolę). W konsekwencji powyższego organy administracyjne słusznie przyjęły, że obszary te nie były rolniczo użytkowane.
Abstrahując od powyższego, - jeżeli rolnik deklaruje te same działki do kilku płatności rolnych, to jego rzeczą jest takie prowadzenie na zgłoszonych działkach działalności rolniczej by zostały spełnione wymogi obowiązujące dla każdej z deklarowanych płatności.
Reasumując, Sąd stwierdził, że rozstrzygnięcia organów obu instancji zostały oparte na zebranym w sposób wystarczający, całościowo ocenionym poprawnie stanie faktycznym, znajdującym potwierdzenie w materiale opisowym (raportach z czynności kontrolnych) oraz w materiale fotograficznym. Zaskarżona decyzja odpowiada w pełni wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Organ wskazał wszystkie okoliczności faktyczne decydujące o konieczności zastosowania art. 57 ust. 2 akapit pierwszy, art. 58 i 71 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/09 oraz szczegółowo przedstawił i omówił przebieg postępowania w sprawie, powołując się na przepisy prawa decydujące o rodzaju podejmowanych w toku postępowania czynności. Dokonał wyboru podstawy rozstrzygnięcia w sposób prawidłowy. Ustosunkował się do twierdzeń skarżącego zgłaszanych w toku postępowania i prawidłowo ocenił dokumenty złożone przez skarżącego. Mając na uwadze powyższe, brak jest podstaw do postawienia organom zarzutu naruszenia przepisów postępowania, czy też przepisów prawa materialnego.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając kontrolowaną decyzję za zgodną z prawem, na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło