III SA/Wr 22/24

WyrokWSA we Wrocławiu2024-06-19

Skład orzekający: Katarzyna Borońska, Magdalena Jankowska-Szostak, Andrzej Nikiforów

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja unieważniająca państwowy egzamin praktyczny na prawo jazdy kat. B została wydana z naruszeniem prawa w zakresie oceny prawidłowości wykonania zadania egzaminacyjnego "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu"?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące kolejności i dynamiki wykonywania czynności w zadaniu egzaminacyjnym. W szczególności, zwłoka około 4 sekund między upewnieniem się o możliwości jazdy a ruszeniem pojazdem była nieakceptowalna z punktu widzenia bezpieczeństwa ruchu drogowego, co uzasadniało unieważnienie egzaminu. W konsekwencji decyzje unieważniające egzamin zostały uchylone z powodu naruszenia prawa materialnego.
Stan faktyczny
W dniu 2 marca 2023 r. w Dolnośląskim Ośrodku Ruchu Drogowego we Wrocławiu przeprowadzono państwowy egzamin praktyczny na prawo jazdy kat. B z udziałem osoby egzaminowanej N. C. Egzaminator E. C. ocenił negatywnie wykonanie zadania "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu". Marszałek Województwa Dolnośląskiego unieważnił egzamin, a SKO we Wrocławiu utrzymało tę decyzję. Skarżąca zaskarżyła decyzję SKO do WSA we Wrocławiu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 27 września 2023 r. oraz decyzję Marszałka Województwa Dolnośląskiego z dnia 23 czerwca 2023 r. Zasądził od SKO na rzecz skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Borońska, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, Sędzia WSA Andrzej Nikiforów (sprawozdawca), , Protokolant Starszy specjalista Katarzyna Dziok, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 czerwca 2024 r. przy udziale uczestniczki postępowania N. C. sprawy ze skargi E. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 27 września 2023 r. nr SKO 4321.37.2023 w przedmiocie unieważnienia państwowego egzaminu praktycznego na prawo jazdy kat. B przeprowadzonego przez egzaminatora z udziałem osoby egzaminowanej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Dolnośląskiego z dnia 23 czerwca 2023 r. nr DT-D-I.8041.12.2023; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu na rzecz strony skarżącej kwotę 200 złotych (słownie: dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z 27 września 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu (dalej: SKO, Kolegium, organ odwoławczy), po rozpatrzeniu odwołania E. C. (dalej: strona, skarżąca) utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa Dolnośląskiego (dalej: organ I instancji) z 23 czerwca 2023 r. unieważniającą państwowy egzamin praktyczny na prawo jazdy kategorii B, przeprowadzony w Dolnośląskim Ośrodku Ruchu Drogowego we Wrocławiu w dniu 2 marca 2023 r. z udziałem osoby egzaminowanej – N. C., przez egzaminator – E. C. Jak wynika z uzasadnienia ww. rozstrzygnięcia oraz przekazanych akt sprawy w dniu 2 marca 2023 r. w Dolnośląskim Ośrodku Ruchu Drogowego we Wrocławiu został przeprowadzony państwowy egzamin praktyczny na kategorię B prawa jazdy z udziałem egzaminowanej – N. C., który zakończył się wynikiem negatywnym, albowiem strona – jako egzaminator - uznała, że osoba egzaminowana dwukrotnie nieprawidłowo wykonała zadanie egzaminacyjne - "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu". Zdaniem strony, egzaminowana w pierwszej próbie nie upewniła się o możliwości ruszenia, zaś przy drugiej próbie najechała na linię ograniczającą stanowisko. Następnie egzaminowana złożyła do Marszałka Województwa Dolnośląskiego skargę dotyczącą ww. egzaminu państwowego zarzucając, że egzaminator błędnie oceniła, iż nie rozejrzała się przy ruszaniu podczas, gdy obejrzała się dokładnie przy tym manewrze. Organ, biorąc pod uwagę stanowisko egzaminatora nadzorującego wyrażone w piśmie z 14 marca 2023 r., uznał skargę za zasadną. Stwierdził, że ocena egzaminator co do nieprawidłowego wykonania przez osobę egzaminowaną, w trakcie pierwszej próby, przedstawionego zadania była nieprawidłowa i krzywdząca dla osoby egzaminowanej. Powyższe ustalenia stanowiły podstawę do wydania przez organ I instancji decyzji z 23 czerwca 2023 r. unieważniającej państwowy egzamin na prawo jazdy. W jego ocenie, inaczej niż przyjęła egzaminator, przepisy prawa nie ustalają kolejności wykonywania poszczególnych czynności przez osobę egzaminowaną w ramach zadania - "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu", a materiał dowodowy sprawy wskazuje, że egzaminowana – N. C. przed ruszeniem z miejsca z zamiarem jazdy pasem ruchu do przodu upewniła się o możliwości jazdy. Zdaniem organu I instancji, stwierdzone nieprawidłowości w ocenie zadania egzaminacyjnego miały bezpośredni wpływ na jego wynik, co uzasadnia stwierdzenie nieważności tego egzaminu praktycznego. W odwołaniu od powyższej decyzji strona podkreśliła, że poszczególne czynności osoby egzaminowanej składające się na zadanie egzaminacyjne - "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu" powinny być wykonane chronologicznie, tak jak zostało to ustalone w pozycji 2 Tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. z 2019 r. poz. 1206 z późn. zm., dalej: rozporządzenie). Podtrzymała swoją ocenę, iż egzaminowana nie wykonała prawidłowo opisanego zadania egzaminacyjnego, gdyż nie upewniła się po uruchomieniu silnika o możliwości ruszenia. W wyniku rozpatrzenia ww. odwołania Kolegium opisaną na wstępie decyzją z 27 września 2023 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołał mające znaczenie dla sprawy przepisy prawa oraz wyjaśnił stan faktyczny dotyczący przebiegu przeprowadzonego egzaminu. Na tej podstawie SKO przyjęło, podobnie jak organ I instancji, że przepisy rozporządzenia dopuszczają pewien zakres swobody co do kolejności wykonania poszczególnych czynności składających się na to zadanie egzaminacyjne. Niemniej zaznaczyło, że, wykonanie tych czynności należy oceniać z uwzględnieniem zasad logiki i zasad techniki kierowania pojazdem, w tym wymogu bezpiecznego kierowania pojazdem. Organ odwoławczy argumentował, że rozporządzenie nie określa zakresu czasowego wykonania czynności składających się na opisane zadanie egzaminacyjne, w tym, nie wskazuje ile czasu może minąć pomiędzy czynnością pierwszą a ostatnią, w tym nie wyznacza maksymalnego czasu pomiędzy uprawnieniem się o możliwości jazdy a ruszeniem pojazdem. Odnosząc się do treści poz. 2 tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia opisującego kryteria oceny zadania egzaminacyjnego "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu" SKO wskazało, że w niniejszym przypadku egzaminowana najpierw włączyła światła (pkt 2), zwolniła hamulec postojowy (pkt 4 lit. a), wykonała czynności polegające na upewnieniu się o możliwości jazdy (pkt 3), a następnie płynnie ruszyła pojazdem (pkt 4 lit. b). Kolegium stwierdziło dalej, że egzaminowana wykonała wszystkie czynności przewidziane w poz. 2 tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia dla tego zadania egzaminacyjnego. Najistotniejszym – zdaniem organu odwoławczego – było to, że upewnienie się przez egzaminowaną o możliwości jazdy miało miejsce przed ruszeniem pojazdu, które nastąpiło bez zbędnej zwłoki po weryfikacji możliwości jazdy oraz uruchomieniu silnika. Kolegium rekapitulowało zatem, że powyższe okoliczności nie dawały uzasadnionych podstaw do uznania przez egzaminator, iż opisane zadanie - "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu", zostało wykonane nieprawidłowo przez egzaminowaną. Zaznaczyło przy tym, że do podobnego wniosku doszedł egzaminator nadzorujący, który w piśmie z dnia 14 marca 2023 r. uznał, że strona dokonała błędnej oceny przedstawionego sposobu wykonania przez egzaminowaną wskazanego zadania egzaminacyjnego. W konsekwencji tego organ odwoławczy stwierdził, że strona nie powinna nakazywać powtórzenia przez egzaminową wykonania opisanego zadania egzaminacyjnego. Powyższe świadczy o tym, że opisany państwowy egzamin praktyczny na prawo jazdy kategorii B, został przeprowadzony przez egzaminator w sposób nieprawidłowy tj. z naruszeniem opisanych wymogów dotyczących sposobu egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, a stwierdzone nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. To zaś, uzasadniało stwierdzenie nieważności tego egzaminu. W skardze do tutejszego Sądu strona zakwestionowała stanowisko orzekających w sprawie organów administracji publicznej co do interpretacji przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach, w zakresie kolejności wykonywania czynności w ramach zadania egzaminacyjnego "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu" oraz kryteriów oceny wykonania tego zadania. Zaznaczyła przy tym, że kryteria oceny zadania egzaminacyjnego określa załącznika nr 2 do rozporządzenia a nie interpretacja egzaminatora nadzorującego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego orzeczenia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz.935 – dalej: p.p.s.a.). Ocenie Sądu w niniejszej sprawie podlega decyzja SKO z 27 września 2023 r., utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z 23 czerwca 2023 r. unieważniającej państwowy egzamin praktyczny na prawo jazdy kategorii B, przeprowadzony w Dolnośląskim Ośrodku Ruchu Drogowego we Wrocławiu w dniu 2 marca 2023 r. Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2023 r. poz. 622 z późn. zm., zwanej dalej: u.k.p.), marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Marszałek województwa unieważnia egzamin państwowy z urzędu bądź na wniosek dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego (art. 72 ust. 2 u.k.p.). Sąd akcentuje, że podstawą unieważnienia egzaminu państwowego jest okoliczność przeprowadzenia egzaminu w sposób niezgodny z przepisami ustawy, w sytuacji, gdy ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Rację ma zatem organ odwoławczy, że istotą tego postępowania jest ocena prawidłowości przebiegu wskazanego państwowego egzaminu praktycznego z punktu widzenia obowiązujących w tej dacie normatywnych zasad przeprowadzania egzaminu państwowego, w tym, odpowiednich przepisów u.k.p. oraz rozporządzenia. Podstawowe funkcje egzaminu państwowego opisuje art. 51 ust. 1 u.k.p. stanowiąc, że jest on przeprowadzany w celu sprawdzenia kwalifikacji osoby egzaminowanej, w tym: 1) sprawdzenia wiedzy w zakresie: a) zasad i przepisów służących bezpiecznemu poruszaniu się pojazdem po drodze publicznej, b) zagrożeń związanych z ruchem drogowym, c) obowiązków kierowcy, osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem i posiadacza pojazdu, d) postępowania w sytuacjach nadzwyczajnych; 2) sprawdzenia umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, odpowiednio do uprawnienia, o które ubiega się osoba zdająca egzamin, w ruchu drogowym motorowerem, pojazdem silnikowym lub zespołem pojazdów składającym się z takiego pojazdu i przyczepy oraz tramwajem. Z kolei z treści art. 51 ust. 1 pkt 1 lit a u.k.p. wynika, że część praktyczna egzaminu państwowego w zakresie prawa jazdy jest przeprowadzana na placu manewrowym wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego - w zakresie obejmującym sprawdzenie podstawowych umiejętności w zakresie panowania nad pojazdem odpowiednim dla uprawnień prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1 i B. Konsekwentnie, według § 23 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 rozporządzenia, część praktyczna egzaminu państwowego, w zakresie prawa jazdy kategorii B, polega na wykonaniu na placu manewrowym zadań w tabeli nr 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia - zgodnie z techniką kierowania pojazdem i kryteriami określonymi w tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia oraz wykonaniu w ruchu drogowym, zgodnie z przepisami ruchu drogowego i techniką kierowania pojazdem, zadań egzaminacyjnych obejmujących, z zastrzeżeniem § 24 lub § 25, co najmniej zadania określone w tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia - w zakresie poszczególnych kategorii prawa jazdy. Wreszcie w myśl § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia, osoba egzaminowana uzyskuje negatywny wynik części praktycznej egzaminu państwowego, jeżeli dwukrotnie nieprawidłowo wykonała to samo zadanie egzaminacyjne. Zadania egzaminacyjne stosowane na egzaminie państwowym oraz kryteria oceny wykonania tych zadań określa załącznik nr 2 do rozporządzenia. Poddane analizie organów zadanie - "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu" zostało opisane w poz. 2 Tabeli nr 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia. Kryteria oceny wykonania tego zadania zostały określone w pozycji 2 tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia, do których należy m. in.: 1) uruchomienie silnika pojazdu; 2) włączenie świateł odpowiednich do jazdy w ruchu drogowym - jeżeli światła nie włączają się automatycznie; 3) upewnienie się o możliwości jazdy: a) wykluczenie prawdopodobieństwa spowodowania zagrożenia w ruchu drogowym, b) ocena sytuacji wokół pojazdu; 4) płynne ruszenie: a) zwolnienie hamulca postojowego - w przypadku gdy jest uruchomiony, b) łagodne puszczenie sprzęgła, zwiększenie obrotów silnika. Dodatkowo kryterium oceny jest również nie najeżdżanie kołem na linie wyznaczające zewnętrzne krawędzie stanowisk (pkt 7). Biorąc pod uwagę brzmienie przytoczonych przepisów Sąd w pełni podziela, a tym samym przyjmuje jako własny, generalny sposób ich wykładni zaprezentowany przez Kolegium. A zatem, po pierwsze, istotnie przepisy rozporządzenia dopuszczają "pewien zakres swobody" co do kolejności wykonania poszczególnych czynności składających się na analizowane zadanie egzaminacyjne. Rację też ma organ odwoławczy, że rozporządzenie nie określa zakresu czasowego wykonania czynności składających się na opisane zadanie egzaminacyjne, w tym, nie wskazuje ile czasu może minąć pomiędzy czynnością pierwszą a ostatnią, w tym nie wyznacza maksymalnego czasu pomiędzy uprawnieniem się o możliwości jazdy a ruszeniem pojazdem. Niemniej powyższą konstatację należy powiązać z innym, ważniejszym spostrzeżeniem organu odwoławczego. Otóż Kolegium celnie stwierdziło, że wykonanie tych czynności należy oceniać z uwzględnieniem zasad logiki i zasad techniki kierowania pojazdem, w tym wymogu bezpiecznego kierowania pojazdem. Sąd więc akcentuje, że ocena prawidłowości zadania powinna opierać się na trzech korespondujących ze sobą kryteriach wynikających z: "zasad logiki", "zasad techniki kierowania pojazdem" oraz – co tutaj jest najważniejsze - "wymogów bezpiecznego kierowania pojazdem". To wprost koreluje z treścią przywołanych wyżej regulacji u.k.p., gdzie stwierdzono, że część praktyczna egzaminu państwowego w zakresie prawa jazdy jest przeprowadzana na placu manewrowym w zakresie obejmującym sprawdzenie "podstawowych umiejętności w zakresie panowania nad pojazdem". Przy tym owe "umiejętności" sprawdzane na placu manewrowym dotyczą generalnych dyrektyw "zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się" mających zastosowanie we wszystkich częściach egzaminu państwowego. Przy tym Sąd dodaje, że wymogi bezpieczeństwa kierowania pojazdem należy bezpośrednio powiązać z koniecznością przestrzegania przez egzaminowanego podstawowych reguł wynikających z przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. 2023 poz.1047 z późn. zm.). Przy tym zasady te nie są obojętne także w ramach części praktycznej egzaminu państwowego, którego celem jest weryfikacja podstawowych umiejętności kierowcy. Dotyczy to umiejętności niezbędnych w trakcie np. manewru włączenia się do ruchu, w trakcie którego kierujący pojazdem jest obowiązany zachować szczególną ostrożność oraz ustąpić pierwszeństwa innemu pojazdowi lub uczestnikowi ruchu. Przy tym "szczególna ostrożność" została zdefiniowana jako ostrożność polegającą na zwiększeniu uwagi i dostosowaniu zachowania uczestnika ruchu do warunków i sytuacji zmieniających się na drodze, w stopniu umożliwiającym odpowiednio szybkie reagowanie (por. art. 17, w związku z art. 2 pkt 22 tejże ustawy). Ponadto, również jako w pełni adekwatne należy uznać przywołane przez Kolegium stwierdzenie egzaminatora nadzorującego, że "rolą egzaminatora nie jest tylko "odpytywanie" ze znajomości obowiązujących na egzaminie instrukcji, lecz wybranie tego co najistotniejsze z punktu widzenia założeń związanych z weryfikacją znajomości i zastosowania przepisów ruchu drogowego (tzn. o czym koniecznie musi pamiętać i na co ma osoba egzaminowania zwrócić uwagę) oraz niezbędnych umiejętności manualnych w zakresie sprawnego i bezpiecznego poruszania się pojazdem po drogach z uwzględnieniem faktu, iż egzamin na placu manewrowym odbywa się mimo wszystko w warunkach dla kierującego sterylnych". Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy - jako właściwy wzorzec oceny zachowania egzaminatora - Sąd uznał, że w ustalonym stanie sprawy nie zaszły podstawy do unieważnienia egzaminu. Nie naruszała bowiem prawa negatywna ocena skarżącej sposobu wykonania przez egzaminowaną zadania "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu". Jak wynika z przebiegu egzaminu, co jest w niniejszej sprawie bezsporne, egzaminowana po realizacji zadania obejmującego przygotowanie do jazdy (ustawienie fotela, lusterek, zapięcie pasów bezpieczeństwa) określonego w poz. 1 tabeli nr 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia, włączyła światła, zweryfikowała ustawienie lusterek, a następnie wcisnęła pedał sprzęgła i przełożyła dźwignię skrzyni biegów na pierwszy bieg oraz opuściła dźwignię hamulca postojowego. Następnie rozejrzała się dookoła i oceniła sytuację wokół pojazdu. W dalszej kolejności, patrząc w przód uruchomiła silnik i puszczając sprzęgło oraz zwiększając obroty silnika ruszyła pojazdem do przodu. Skarżąca jednak przerwała wykonywania tego zadania informując egzaminowaną, że popełniła błąd oraz nakazała ponowne wykonanie tego zadania z uwagi na brak upewnienia się o możliwości jazdy bezpośrednio po uruchomieniu silnika. W tym miejscu Sąd ponownie podkreśla, że rozporządzenie - odnośnie analizowanego zadania - w sposób wiążący nie określa kolejności podejmowanych czynności. Nie wprowadza także konkretnych interwałów czasowych pomiędzy czynnościami składającymi się na zadanie egzaminacyjne. Niemniej nie oznacza to, że kolejność czynności czy ich dynamika w ogóle nie podlega ocenie egzaminatora. Przeciwnie, niezbędna jest tutaj jego ocena przez pryzmat wspomnianych "zasad logiki", "zasad techniki kierowania pojazdem" oraz "wymogu bezpiecznego kierowania pojazdem". Przy tym ocena ta jest dokonywana w kontekście celów egzaminu państwowego, które opisują cytowane wyżej przepisy art. 51 u.k.p. Rację ma organ odwoławczy, że egzaminowana niewątpliwie wykonała wszystkie czynności przewidziane w poz. 2 tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia dla tego zadania egzaminacyjnego. Budzi natomiast zastrzeżenie Sądu dokonana przez Kolegium kompleksowa ocena sytuacji, która sprowadziła się do stwierdzenia, że "upewnienie się przez egzaminowaną o możliwości jazdy miało miejsce przed ruszeniem pojazdu, które nastąpiło bez zbędnej zwłoki po weryfikacji możliwości jazdy oraz uruchomieniu silnika". W ocenie Sądu dla właściwej oceny prawidłowości wykonanego zadania kluczowe znaczenie ma bowiem odpowiedź na pytanie, czy egzaminowana istotnie "płynnie ruszyła pojazdem" – jak wskazało Kolegium – "bez zbędnej zwłoki" po weryfikacji możliwości jazdy oraz uruchomieniu silnika. Kwestia ta była konsekwentnie akcentowana przez skarżącą, która już w ramach postępowania skargowego stwierdziła m.in., że "Zdająca nie upewniła się o możliwości ruszenia oraz nie oceniła sytuacji wokół pojazdu wykluczając prawdopodobieństwo powstania zagrożenia w ruchu drogowym, które powinno odbyć się w zadaniu drugim (czyli po uruchomieniu silnika)" (akta administracyjne, k.6). Okoliczność ta podlegała następnie ocenie w decyzji organu I instancji, który uznał, że od upewnienia się o możliwości jazdy do ruszenia z miejsca upłynęło "zaledwie" 4 sekundy. Poprzestał on na konkluzji, że upewnienie się egzaminowanej o możliwości jazdy nastąpiło przed ruszeniem z miejsca i nie poddawał dalszej ocenie dynamiki czynności egzaminowanej. Zaznaczył przy tym, że egzaminator błędnie przyjął, że pomiędzy upewnieniem się o możliwości jazdy a płynnym ruszeniem osoba egzaminowana nie może już wykonywać żadnej czynności, a silnik musi być uruchomiony. Następnie w odwołaniu skarżąca poddała analizie tę okoliczność wywodząc, że "gdy osoba egzaminowana ruszyłaby po 4 sekundach w ruchu drogowym inny pojazd jadący zgodnie z przepisami 50 km/h w obszarze zabudowanym w ciągu jednej sekundy przejeżdża ok. 15 metrów". Dalej zaś wskazała, że "po pierwsze okres czterech sekund od upewnienia się o możliwości ruszenia do faktycznego ruszenia pojazdem jest zbyt długi i może powodować bezpośrednie zagrożenie dla wszystkich uczestników ruchu drogowego, a po drugie z tego właśnie względu Minister Infrastruktury w rozporządzeniu określił, iż upewnienie się o możliwości ruszenia powinno być realizowane już po uruchomieniu silnika bezpośrednio przed jazdą". Kolegium w zaskarżonej decyzji nie odniosło się do powyższej argumentacji strony poprzestając na cytowanym wcześniej stwierdzeniu, że ruszenie pojazdu nastąpiło "bez zbędnej zwłoki" po weryfikacji możliwości jazdy oraz uruchomieniu silnika. Powieliło jednocześnie stanowisko egzaminatora nadzorującego. Tymczasem, w ocenie Sądu - wbrew stanowisku organów obu instancji - ocena zaistniałej sytuacji przez pryzmat "zasad logiki", "zasad techniki kierowania pojazdem" oraz – co najważniejsze - "wymogu bezpiecznego kierowania pojazdem" wskazuje, że reakcja skarżącej polegająca na przerwaniu zadania była uzasadniona i nie można jej przypisać arbitralności czy braku racjonalności. Należy podkreślić, że czas pomiędzy elementami zadania polegającymi "upewnieniu się o możliwości jazdy" oraz "płynnym ruszeniu" istotnie wyniósł co najmniej 4 sekundy. Zwłoka egzaminowanej – co racjonalnie wyjaśniła skarżąca w odwołaniu – wprost przekładała się na możliwość spowodowania bezpośredniego zagrożenie dla wszystkich uczestników ruchu drogowego. Celnie dostrzegła, że stwierdzona przerwa – oceniana przez pryzmat "zasad logiki" oraz "zasad techniki kierowania pojazdem" mogłaby mieć wprost przełożenie na zmianę sytuacji wokół kierującego co dotyczy nie tylko ruchu w obszarze zabudowanym ale też poza nim, gdzie dopuszczalna prędkość pojazdów jest zazwyczaj znacznie wyższa (do 140 km/h na autostradzie). To z kolei byłoby nie do pogodzenia z "wymogami bezpiecznego kierowania pojazdem". A zatem nie można podzielić oceny organu I pierwszej instancji, że w opisanej sytuacji chodzi o "zaledwie" 4 sekundy zwłoki egzaminowanej czy też stwierdzenia Kolegium, że ruszenie pojazdu nastąpiło "bez zbędnej zwłoki" po weryfikacji możliwości jazdy oraz uruchomieniu silnika. W ocenie Sądu w tej konkretnej sytuacji można przyjąć, że egzaminowana zamanifestowała brak "podstawowych umiejętności w zakresie panowania nad pojazdem" (por. art. 51 ust. 1 pkt 1 lit a u.k.p.). Konsekwentnie - wykazany przez skarżącą błąd egzaminowanej – w aspekcie braku właściwej dynamiki reakcji – dotyczył "niezbędnych umiejętności manualnych w zakresie sprawnego i bezpiecznego poruszania się pojazdem po drogach" o których wypowiadał się egzaminator nadzorujący w swoim stanowisku. A to oznacza, że nie mógł on być obojętny przy ocenie wykonywanego zadania. Przy tym Sąd wskazuje, że przy ocenie zachowania egzaminowanej brak zachowania kolejności w wykonywaniu poszczególnych czynności sam przez się nie stanowiłby podstawy do niezaliczenia zadania. Niemniej w tej konkretnej sytuacji uruchomienie silnika po upewnienie się o możliwości jazdy spowodowało, że ruszenie pojazdu nastąpiło po zbyt długiej przerwie wynoszącej 4 sekundy. Innymi słowy, błąd egzaminowanej nie polegał na tym że ruszenie z miejsca w ogóle nie zostało poprzedzone czynnością upewnienia się o możliwości jazdy lecz na tym, że pauza pomiędzy tymi czynnościami była nieakceptowalna z punktu widzenia bezpieczeństwa ruchu drogowego. Powyższe oznacza, że zarówno zaskarżoną decyzję Kolegium, jak i poprzedzające rozstrzygnięcie organu I instancji wydano z kwalifikowanym naruszeniem przepisów prawa materialnego, o którym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. Należy dostrzec, że organy obu instancji dokonały nieuprawnionej interpretacji art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p., w związku z § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia, co doprowadziło do unieważnienia egzaminu. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 135 p.p.s.a. uchylił decyzje organów obu instancji. Wskazania co do dalszego postępowania dla organów wynikają wprost z przedstawionych rozważań. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Zasądzona na rzecz skarżącej kwota 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego obejmuje uiszczony wpis sądowy od skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło