III SA/Wr 225/09

WyrokWSA we Wrocławiu2009-11-24

Skład orzekający: Józef Kremis, Maciej Guziński, Małgorzata Malinowska-Grakowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doszło do powstania długu celnego w przywozie w wyniku usunięcia spod dozoru celnego towaru objętego procedurą składu celnego, gdy towar ten został zatrzymany poza wyznaczonym obszarem składu celnego, a następnie zgłoszony do innych procedur celnych?
Ratio decidendi
Dług celny w przywozie powstaje w wyniku usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym. Dozorowi celnemu podlegają towary od chwili ich wprowadzenia na obszar celny Wspólnoty. Usunięcie towaru spod dozoru celnego następuje, gdy podmiot zgłaszający towar do procedury zawieszającej uniemożliwia organowi celnemu podjęcie działań zapewniających przestrzeganie przepisów prawa celnego. W niniejszej sprawie, zatrzymanie towaru poza wyznaczonym obszarem składu celnego, a następnie jego zgłoszenie do innych procedur celnych, świadczy o naruszeniu procedury składu celnego i usunięciu towaru spod dozoru celnego, co skutkuje powstaniem długu celnego.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. zgłosiła towar (rękawice robocze) do procedury składu celnego. Pojazd z towarem został zatrzymany poza W, mimo że powinien trafić do składu celnego w tym mieście. Ustalono, że część towaru została zgłoszona do procedury powrotnego wywozu, a część do dopuszczenia do obrotu, zanim dotarła do składu celnego. Naczelnik Urzędu Celnego wszczął postępowanie celne w sprawie usunięcia towaru spod dozoru celnego i stwierdził powstanie długu celnego. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów materialnego i proceduralnego, kwestionując powstanie długu celnego i legalność czynności kontrolnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędziowie Sędzia WSA Józef Kremis, Sędzia WSA Maciej Guziński (sprawozdawca), Małgorzata Malinowska-Grakowicz, , Protokolant Katarzyna Dziok, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 24 listopada 2009 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. we W na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty należności wynikających z długu celnego oddala skargę. W dniu [...]r. w Urzędzie Celnym we W - Oddziale Celnym II dokonano, w ramach przedstawicielstwa bezpośredniego, zgłoszenia do procedury składu celnego towaru w postaci rękawic roboczych w ilości 11410 tuzinów o wartości [...]USD. Towar ten stanowił własność Spółki z o.o. A (dalej strona skarżąca) i został dostarczony z Bazy Kontenerowej w S do siedziby organu celnego we W w zaplombowanym kontenerze o numerze [...], umieszczonym na samochodzie ciężarowym marki IVECO wraz z naczepą, oznaczonych numerami rejestracyjnymi [...]. Zgłoszenie celne zostało przyjęte bez rewizji i zdejmowania zamknięcia celnego oraz zarejestrowane w ewidencji pod numerem [...] - o godz. 1O09. Po dokonaniu czynności w oddziale celnym towar powinien zostać złożony w składzie celnym prowadzonym przez firmę B Sp. z o.o., zlokalizowanym we W przy ul. K [...]. W tym samym dniu (około godziny 1200) w miejscowości B, powiat S, funkcjonariusze celni zatrzymali do kontroli drogowej powyższy pojazd. Wobec tego, że kontener na pojeździe był zabezpieczony oryginalnymi plombami, a kierujący pojazdem nie posiadał dokumentów celnych potwierdzających dokonanie odprawy celnej, pojazd wraz z załadunkiem został przewieziony w asyście funkcjonariuszy celnych do magazynu firmy B w miejscowości B. W trakcie podjętych czynności wyjaśniających ujawniono, że również w dniu [...] r. część towaru wykazanego w zgłoszeniu celnym [...] objęta została przeznaczeniem celnym powrotnego wywozu na Ukrainę z zastosowaniem procedury uproszczonej w formie procedury w miejscu - według zgłoszenia celnego nr [...]. Powiadomienie o tej procedurze zostało przesłane do Oddziału Celnego II we W o godz. 1225. Ponadto ustalono, że w tym samym dniu, w systemie Celina, zostały zarejestrowane dwa powiadomienia zbiorcze o numerach [...] i [...] dotyczące objęcia towarów procedurą dopuszczenia do obrotu z zastosowaniem procedury uproszczonej towaru w postaci odzieży roboczej - w tym rękawic ochronnych. Przedmiotowe powiadomienia wysłane zostały przez uprawniony podmiot zlokalizowanym na terenie składu celnego firmy B Sp. z o.o. we W przy ul. K [...]. Zgłoszenie uzupełniające dla tych powiadomień zostało złożone w Oddziale Celnym II we W w dniu [...]r. i zaewidencjonowane pod numerem [...]. Mając na uwadze powyższe, Naczelnik Urzędu Celnego we W, postanowieniem nr [...] z dnia [...] r., wszczął wobec strony skarżącej - korzystającego z procedury składu celnego - postępowanie celne w sprawie usunięcia towaru spod dozoru celnego w trakcie transferu z urzędu celnego objęcia do pomieszczeń składu celnego. Następnie, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, Naczelnik Urzędu Celnego we W wydał w dniu [...] r. decyzję nr [...], w której - uznając stronę skarżącą za dłużnika - stwierdził powstanie długu celnego w stosunku do towaru objętego procedurą składu celnego według zgłoszenia celnego nr [...] i usuniętego spod dozoru celnego oraz określił kwotę należności celnych, postanawiając jednocześnie o jej zaksięgowaniu. W odwołaniu strona skarżąca zanegowała przede wszystkim zasadność uznania, że dług celny powstał w związku z usunięciem towaru spod dozoru celnego. Zdaniem strony skarżącej, w momencie zatrzymania przez funkcjonariuszy celnych w miejscowości B towar objęty był transferem na trasie oddział celny - skład celny. Ponadto Strona zarzuciła rozstrzygnięciu naruszenie przepisów prawa proceduralnego, w szczególności dotyczących postępowania dowodowego. Wniosła także w odwołaniu dodatkowe dowody z przesłuchania świadków (kierowcy pojazdu przewożącego towar oraz magazyniera w firmie B), które organ dopuścił. Korzystając z prawa wypowiedzi w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego, strona skarżąca wniosła o przeprowadzenie kolejnych dowodów w sprawie z przesłuchania świadków. Dyrektor Izby Celnej we W, postanowieniem nr [...], odmówił przeprowadzenia żądanego dowodu. Rozpatrując odwołanie, decyzją z dnia [...] r. nr [...], Dyrektor Izby Celnej we W utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podzielając zawartą tam argumentację co do usunięcia towaru spod dozoru celnego. Organ odwoławczy wskazał, że przejazd pojazdu, przewożącego towar objęty procedurą składu celnego numer [...], przez miejscowość B był niedopuszczalny, bowiem transfer winien odbywać się w granicach miasta W, na trasie Oddział Celny ul. B - skład celny ul. K. Ponadto organ wskazał, że za usunięciem spod dozoru celnego towaru przemawia okoliczność, zgłoszenie przedmiotowego towaru do procedury dopuszczenia do obrotu oraz objęcie przeznaczeniem powrotnego wywozu przed dotarciem do pomieszczeń składu celnego przy ul. K. Na powyższą decyzję strona skarżąca złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej przez nią decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuciła: I. Naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 203 ust. 1 w związku z art. 4 pkt 13 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny oraz w związku z art. 511 zdanie pierwsze i art. 512 ust. 2 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny - poprzez błędne stwierdzenie, że w dniu [...] r., w wyniku usunięcia spod dozoru celnego, powstał dług celny w przywozie wobec towarów objętych procedurą składu celnego wg [...] z dnia [...] r. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że skoro obowiązujące przepisy nie określają trasy ani czasu transferu, nie doszło w sprawie do usunięcia spod dozoru celnego towaru, rozumianego jako utrudnienie dostępu organom celnym do towaru. W momencie bowiem kontroli przez funkcjonariuszy Służby Celnej, towar znajdował się w zgłoszonym organom celnym środku transportu i kontenerze pod zamknięciem celnym. Towar znajdował się więc w trakcie transferu. Wskazano w uzasadnieniu, że nie mieści się również w pojęciu usunięcia spod dozoru celnego, wbrew twierdzeniu organu, zgłoszenie wyżej wymienionego towaru do procedury dopuszczenia do obrotu i objęcie przeznaczeniem powrotnego wywozu przed dotarciem do pomieszczeń składu celnego przy ul. K oraz wydanie ze składu celnego, w ramach wyżej wymienionych czynności celnych. Tego typu działania nie powodowały bowiem jakiejkolwiek przeszkody w prowadzeniu przez organy celne czynności w stosunku do towaru objętego procedurą [...]. Wręcz przeciwnie, opisywany towar był w tym czasie pod pełną kontrolą funkcjonariuszy celnych. W związku z tym nieuzasadnione są, zdaniem strony skarżącej, ustalenia organów celnych co do podstawy i wysokości długu celnego. Dług celny związany ze wspomnianym wcześniej dopuszczeniem do obrotu towarów o wartości [...] USD powstał na podstawie art. 201 ust. 1 lit. a WKC i wynosił 12.108 zł. Został on w całości uregulowany przez stronę. Natomiast w trakcie eksportu towarów o wartości [...]USD w procedurze powrotnego wwozu dług celny w ogóle nie powstał. II. Naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 210 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, poprzez brak wytłumaczenia, w ramach uzasadnienia prawnego decyzji, na czym polegało usunięcie spod dozoru celnego towaru w opisywanej sprawie, w szczególności stwierdzenia jaką przeszkodę dla organów celnych stanowiły ewentualne czynności strony; art. 123, art. 180, art. 187 oraz art. 188 Ordynacji podatkowej., poprzez odmowę uwzględnienia żądania strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu z przesłuchania dodatkowych osób w charakterze świadków, na okoliczność nakazania przez funkcjonariuszy celnych usunięcia zamknięć celnych w kontenerze; art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, w zw. z § 2 ust. 2 i § 3 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 19 stycznia 2006 r. w sprawie warunków i trybu wykonywania kontroli w zakresie przewozu drogowego (Dz. U. z 2006r., Nr 19, poz. 153) oraz § 12 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2003r., Nr 14, poz. 144), poprzez przyjęcie w poczet dowodów w sprawie dokumentów sporządzonych przez osoby nieuprawnione do ich wystawienia, bowiem kontrola drogowa pojazdu przewożącego towar objęty procedurą składu celnego przez funkcjonariuszy celnych Referatu Grupy Mogilnej była nielegalna; art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 6zb ust. 1, art. 6zc ust. 1, art. 6zc ust. 4, art. 6ze ust. 1 oraz art. 6zf ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej, poprzez dopuszczenie do materiału dowodowego w sprawie dokumentów sporządzonych w sposób niezgodny z prawem w trakcie czynności kontrolnych funkcjonariuszy Izby Celnej we W, Wydziału Zwalczania Przestępczości, Referatu Grupy Mobilnej w K, dokonanych w miejscowości B; art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. art. 6zb ust. 1, art. 6zc ust. 1, art. 6zc ust. 4, art. 6ze ust. 1 oraz art. 6zf ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej, poprzez uniemożliwienie stronie udziału w, wykonywanych w trakcie wyżej wymienionych działań, czynnościach dowodowych; art. 190 Ordynacji podatkowej, poprzez niezawiadomienie strony o miejscu i terminie przeprowadzenia wyżej wymienionych czynności dowodowych; art. 180 § 1 w zw. z art. 172 Ordynacji podatkowej, poprzez przyjęcie jako dowód w sprawie odręcznych notatek pracowników Izby Celnej w sytuacji gdy niezbędne było sporządzenie protokołów czynności dowodowych z opisanych w tych dokumentach czynności. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej we W wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w decyzji odwoławczej. Podkreślił, że stosownie do art. 37 WKC, towary wprowadzone na obszar celny Wspólnoty, podlegają dozorowi celnemu od chwili ich wprowadzenia do momentu określenia ich statusu celnego, a w przypadku towarów niewspólnotowych do zmiany tego statusu, wprowadzenia do wolnego obszaru celnego lub składu wolnocłowego, albo powrotnego wywozu bądź zniszczenia. Wskazał, że w rozpatrywanej sprawie towary niewspólnotowe objęte zostały gospodarczą procedurą zawieszającą składu celnego i jako takie bezsprzecznie pozostawały pod dozorem celnym. Zaistniała w sprawie niewątpliwie prawna możliwości zastosowania transferu przy przewozie ładunku na trasie oddział celny - pomieszczenia składu celnego. Dalej w odpowiedzi na skargę wskazano, że strona skarżąca, jako korzystająca ze składu w momencie objęcia towarów procedurą była osobą odpowiedzialną za wykonywanie obowiązków wynikających ze stosowania procedury składu celnego (art. 102 ust. 2 w zw. z art. 99 WKC), w tym za dostarczenie towaru do pomieszczeń, w których towary winny być składowane. Ponadto, towary objęte procedurą składu celnego, powinny być -zgodnie z art. 107 WKC - ujęte w ewidencji z chwilą wprowadzenia do pomieszczeń składu. Natomiast w przedmiotowej sprawie towary faktycznie nie zostały wprowadzone do składu celnego, ponadto pomimo tego zostały jednak wprowadzone do ewidencji, co wskazuje na naruszenie wskazanych przepisów Wspólnotowego Kodeksu Celnego. W wyniku podjęcia czynności kontrolno- wyjaśniających stwierdzono naruszenie przepisów regulujących warunki procedury składu celnego - poprzez przewóz towaru nieuzasadnioną trasą oraz nieprawidłowe prowadzenie ewidencji składu celnego. Dlatego, zdaniem Dyrektora Izby Celnej we W, uznać można, że w rozpatrywanej sprawie doszło do usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym i w związku z tym powstał dług celny, stosownie do art. 203 ust.1 WKC. Odnośnie naruszenia przepisów proceduralnych, poprzez odmowę uwzględnia żądania przesłuchania dodatkowych świadków. Organ odwoławczy wskazał, że okoliczności, na które miał zostać przeprowadzony wnioskowany dowód, zostały wystarczająco stwierdzone dowodami przeprowadzonymi na wcześniejszym etapie postępowania. Również zarzuty dotyczące postępowania funkcjonariuszy Referatu Grupy Mobilnej w K, zarówno w trakcie kontroli drogowej, jak też w trakcie czynności przeprowadzonych w magazynie firmy "B" w B. w zakresie postępowania dowodowego i dopuszczenia poczynionych ustaleń jako dowodów w sprawie, są nietrafne. Funkcjonariusze Referatu Grupa Mobilna w K w trakcie wykonywania, w dniu [...] r.,kontroli działali w oparciu o ustawę o transporcie drogowym z dnia 6 września 2001 r. (Dz. U. z 2008r. Nr 125, poz. 847) - na okoliczność kontroli sporządzony został protokół nr [...]. Kontrolowany pojazd znajdował się na drodze publicznej, a funkcjonariusze pełnili służbę w umundurowaniu - zatem byli oni uprawnieni do przeprowadzenia kontroli (art. 6za ust. 2 ustawy o Służbie Celnej), sporządzenia stosownego protokołu. Dopiero w sytuacji gdy stwierdzono, że na przewożonym kontenerze znajduje się nienaruszona plomba zaś kierowca nie posiada dokumentów celnych, towar przewieziony został do magazynu firmy B w miejscowości B. Tam też pracownik firmy, w asyście funkcjonariuszy celnych, usunął plombę z kontenera, po czym pracownicy firmy rozładowali towar. Dlatego też nie było uzasadnienia do sporządzania na tym etapie jakichkolwiek protokołów. Dopiero w sytuacji stwierdzenia, że ujawniony towar objęty został procedurą składu celnego, a następnie jego części nadano przeznaczenie powrotnego wywozu, powstało uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego, polegającego na usunięciu towaru lub środka przewozowego spod dozoru celnego. Dlatego w tej sytuacji faktycznej funkcjonariusze celni dokonali dalszych czynności, dokonując ich działali w oparciu o upoważnienie Naczelnika Urzędu Celnego we W do czynności procesowych w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe. W zakończeniu odpowiedzi na skargę podkreślono, że niezaprzeczalnym jest fakt zatrzymania towaru objętego procedurą zawieszającą składu celnego w miejscowości B, co świadczy o braku jego wprowadzenia na skład. Dlatego też uzasadnionym jest twierdzenie, że w dokumentach uzyskanych w trakcie kontroli składu celnego, tj.: kwitach przyjęcia towaru do składu celnego i wydania towaru ze składu celnego potwierdzono nieprawdę jakoby towar został wprowadzony i następnie wyprowadzony ze składu celnego. Tym samym, zdaniem organu celnego, należy uznać, że doszło do naruszenia przepisów prawa celnego regulujących procedurę składu celnego, co wskazuje na usunięcie towaru spod dozoru celnego skutkujące powstaniem długu celnego. W piśmie procesowym z dnia [...] r. strona skrząca podniosła, że zawarty w dopowiedzi na skargę argument co do: nieprawidłowe prowadzenie ewidencji składu celnego przy ul. K [...] we W; potwierdzenie nieprawdy w dokumentach składu celnego, jest bezpodstawny. Kontrola funkcjonowania składu celnego, odbyta w dniach [...] r. nie stwierdziła nieprawidłowości w jego dokumentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W zważył co następuje: Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002 r. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeśli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracyjnej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, na co wskazuje treść art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w tym także na decyzje wydawane przez organy celne. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu eliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji uchybiających prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Uwzględniając przytoczone kryteria oceny legalności działania organów, dokonywanej przez sądy administracyjne, skarga nie mogła być uwzględniona. Zgodnie z art. 203 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. UE Nr L 302 z dnia 19 października 1992 r., ze zm. - WKC), dług celny w przywozie powstaje w wyniku usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym, powstaje on z chwilą usunięcia towaru spod dozoru celnego, a dłużnikiem jest osoba, która była zobowiązana do wykonania obowiązków wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar ten został objęty. Dozorowi celnemu - zgodnie z art. 37 WKC - podlegają towary wprowadzone na obszar celny Wspólnoty, od chwili ich wprowadzenia. Dozór ten trwa tak długo jak jest to niezbędne do określenia statusu celnego tych towarów, a w przypadku towarów niewspólnotowych do zmiany tego statusu, wprowadzenia do wolnego obszaru celnego lub składu wolnocłowego albo powrotnego wywozu bądź zniszczenia. Każdy towar wprowadzony na wspólnotowy obszar celny otrzymuje przeznaczenie celne, jest objęty określoną procedura celną. W rozpatrywanej sprawie towary niewspólnotowe, stanowiące własność strony skarżącej, objęte zostały - zgodnie ze zgłoszeniem celnym nr [...] z dnia [...] r. - gospodarczą procedurą zawieszającą składu celnego. Procedura ta zostaje zakończona, gdy towary nią objęte otrzymają inne przeznaczenie celne (art. 89 WKC) - wtedy też przestają one pozostawać pod dozorem celnym. W sprawie przedmiotowy towar podlegał więc, od chwili wprowadzenia na wspólnotowy obszar celny aż do nadania mu innego przeznaczenia celnego, dozorowi celnemu. Istotnym zagadnieniem w sprawie jest, czy towar niewspólnotowy zgłoszony przez stronę skarżącą w ramach procedury składu celnego, został usunięty spod tego dozoru celnego. Dozór celny, zgodnie z w art. 4 pkt 13 WKC oznacza ogólne działania prowadzone przez organy celne w celu zapewnienia przestrzegania przepisów prawa celnego oraz, w razie potrzeby, innych przepisów mających zastosowanie do towarów znajdujących się pod dozorem celnym. Dozór celny oznacza m.in. kontrolowanie przez organy celne przestrzegania przepisów celnych, w sprawie odnoszących się do przyjętej procedury składu celnego, prawidłowego ich wprowadzenia jak i wyprowadzenia ze składu celnego. Stwierdzenie, jak trafnie wskazał organ odwoławczy, że podmiot zgłaszający towar do procedury zawieszającej składu celnego przez swoje działania lub zaniechania uniemożliwia organowi celnemu podjecie działań zapewniających przestrzeganie przepisów prawa celnego, w sprawie przestrzegania obowiązujących reguł składu celnego, wskazuje na usunięcie towaru spod dozoru celnego. Takie, uniemożliwianie organowi celnemu zapewnienia przestrzegania przepisów celnych, występuje więc niewątpliwie, gdy strona zgłaszająca towar do określonej procedury nie przestrzega jej reguł. Procedura składu celnego uregulowana w art. 98 -113 WKC, oznacza złożenie towaru w określonym składzie celnym, ujecie towaru z chwilą umieszczenia w składzie celnym w ewidencji towarowej. Ewidencja ta winna wykazywać towar aktualnie znajdujący się w składzie celnym (art. 107 WKC). Wykonanie procedury składu celnego – w odniesieniu do przedmiotowych towarów – winno więc polegać na ich przewiezieniu i złożeniu w składzie celnym. Dopiero po składowaniu towaru w składzie celnym może nastąpić nadanie mu innego przeznaczenia celnego. W przeciwnym przypadku możemy mówić o naruszeniu reguł składu celnego, nieprzestrzegania przepisów mających zastosowanie do towarów znajdujących się pod dozorem celnym objętych powyższą procedurą celną, a więc o usunięciu towaru spod dozoru celnego. Niezasadne jest stanowisko strony skarżącej, że przez usunięcie towaru spod dozoru celnego należy rozumieć uniemożliwienie lub utrudnienie organom celnym podejmowania działań w celu zapewnienia przestrzegania przepisów celnych w stosunku od określonego towaru. W takim znaczeniu, że jeżeli towar znajdował się w trakcie kontroli funkcjonariuszy celnych na drodze publicznej w zamkniętym kontenerze zaopatrzonym w plomby, to nie było przeszkody w prowadzeniu przez organy celne czynności w stosunku do tego towaru, a więc nie było usunięcia spod dozoru. Transfer jako instytucja prawa celnego zdefiniowany został w art. 511 i 512 rozporządzenia Komisji ( EWG ) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady ( EWG ) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny ( Dz. Urz. WE L 253 z 11.10.1993, z późn. zm. – Rozporządzenie wykonawcze). Zgodnie z nimi w przypadku – jak w rozpatrywanej sprawie – transfer z urzędu wejścia do pomieszczeń składu celnego, może zostać przeprowadzony na podstawie zgłoszenia do objęcia tą procedurą. Możliwość zastosowania takiego przemieszczenia towarów w sprawie, wynikała z zapisu w polu 15 pozwolenia Naczelnika Urzędu Celnego we W nr [...] z dnia [...] r. na stosowanie gospodarczej procedury celnej składu celnego W tej sytuacji, strona skarżącej, jako korzystająca z procedury składu celnego, w momencie objęcia towarów tą procedurą była odpowiedzialna za wykonywanie obowiązków wynikających ze stosowania procedury składu celnego (art. 102 ust. 2 w zw. z art. 99 WKC), w tym za dostarczenie towaru do pomieszczeń, w których towary winny być składowane, za właściwe zakończenie przemieszczenia towarów z zastosowaniem transferu, co następuje z chwilą wprowadzenia towarów do składu celnego. Niewątpliwie, jak podniesiono w skardze, obowiązujące przepisy nie określają trasy ani czasu transferu, niemniej nie sposób uznać, że mogą one być dowolne. Bezsprzecznym faktem jest zatrzymanie w dniu [...] r. około godz. 1200 samochodu przewożący przedmiotowy towar objęty transferem w ramach procedury składu celnego - na podstawie zgłoszenia przyjętego w dniu [...] r. o godz. 1009 - w miejscowości oddalonej od W o ok. 27 kilometrów. Transfer winien nastąpić na trasie Oddział Celny ul. B we W - skład celny ul. K we W. Strona skarżące nie neguje powyższych faktów, podnosi, że w momencie kontroli towar znajdował się w trakcie transferu, do tego był w zgłoszonym organom celnym środku transportu i kontenerze pod zamknięciem celnym, dlatego nie można, jej zdaniem, mówić od usunięciu go spod dozoru celnego. Podzielić należy stanowisko organu celnego, że mimo braku istnienia w obowiązującym porządku prawnym przepisów wskazującej jaką drogą powinno odbywać się przemieszczanie towarów w ramach transferu, ekonomiczność postępowania i logika wskazują aby była to trasa najdogodniejsza tj. np. najkrótsza, dostępna dla gabarytów danego środka przewozowego, czy o lepszych parametrach technicznych, w sprawie co najmniej w granicach miasta W. Dlatego w świetle powyższego, w sytuacji gdy na zatrzymanym (poza W) do kontroli pojeździe znajdował się jedynie kontener z towarem zgłoszonym do procedury składu celnego, który winien być złożony w składzie celnym zlokalizowanym we W, nie znajduje uzasadnienia wywóz towaru poza granice miasta W. Tym samym wskazuje to na naruszenie reguł powyższego transferu a więc przepisów regulujących realizację procedury zawieszającej składu celnego. Oznacza to więc, usunięcie spod dozoru celnego przedmiotowego towaru - objęty procedurą składu celnego towar nie został wprowadzony, złożony do składu celnego. Za uznaniem, że towar został faktycznie usunięty spod dozoru celnego przemawia także, jak trafnie wskazał organ celny, analiza czynności celnych dokonywanych w stosunku do tego towaru. Jak wynika z akt sprawy, przedmiotowy towar w tym samym dniu został: zgłoszony, w zamkniętym plombą nr [...] kontenerze, do procedury składu celnego ok. godziny 1000 (środek przewozowy wraz z towarem opuszcza teren oddziału celnego po godzinie 11), zatrzymany, w tym samym zamkniętym oryginalną chińską plombą kontenerze, w dużej odległości od pomieszczeń składu celnego ok. godziny 1200, zgłoszony w części do powrotnego wywozu o godzinie 1225, zgłoszony w części do procedury dopuszczenia do obrotu o godzinie 1155 . Wskazuje to, że towar, który nie został złożony w składzie celnym, otrzymał inne przeznaczenie celne. Niemożliwym jest bowiem, jak zauważył organ odwoławczy, aby ten sam towar znajdował się jednocześnie w dwóch miejscach, tj.: w zaplombowanym środku przewozowym oraz w pomieszczeniach składu celnego. Oznacza to w konsekwencji naruszenie procedury składu celnego uregulowanej w art. 98 -113 WKC, a polegającej w odniesieniu do przedmiotowych towarów na tym, że nadanie im innego przeznaczenia celnego może nastąpić po ich przewiezieniu i złożenie w składzie celnym. W tej sytuacji, mimo że w aktach sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające dokonanie zgłoszeń celnych do procedury dopuszczenia do obrotu i powrotnego wywozu ([...] i [...]), nie sposób uznać te działania jako dowody potwierdzające prawidłowe uregulowanie statusu towarów objętych procedurą zawieszającą składu celnego wg [...]. Zasadne jest więc stanowisko organów celnych, że towar objęty zgłoszeniem do procedury składu celnego nr [...] nie został wprowadzony, ani też wyprowadzony ze składu celnego, że tym samym nastąpiło usunięcia spod dozoru celnego tego towaru. Nietrafny jest więc zarzut skargi naruszenia przepisów art. 203 ust. 1 w związku z art. 4 pkt 13 WKC art. 511 zdanie pierwsze i art. 512 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego, poprzez błędne stwierdzenie, że w dniu [...] r., w wyniku usunięcia spod dozoru celnego, powstał dług celny w przywozie wobec towarów objętych procedurą składu celnego wg [...] z dnia [...] r. Odnośnie naruszenia przepisów proceduralnych, podkreślić należy, że funkcjonariusze celni, w czasie zatrzymania do kontroli na drodze publicznej pojazdu marki IVECO o numerze rejestracyjnym [...] wraz z naczepą o numerze rejestracyjnym [...], przewożącego kontener numer [...], działali zgodnie z przepisami ustawy o transporcie drogowym z dnia 6 wrzenia 2001 r. (Dz. U. z 2008r. Nr 125, poz. 847 ze zm.) i na tą okoliczność sporządzili stosowny i przewidziany protokół, będący dowodem w sprawie. Dopiero, wobec podejrzenia popełnienia przestępstwa skarbowego, polegającego na usunięciu towaru lub środka przewozowego spod dozoru celnego, funkcjonariusze celni przeprowadzili wszystkie dalsze czynności, w oparciu o upoważnienie Naczelnika Urzędu Celnego we W. Za zasadną należy uznać także odmowę przeprowadzenia kolejnego dowodu z przesłuchania określonych osób, jako że okoliczności na które miał zostać przeprowadzony zostały stwierdzone wystarczająco dowodami przeprowadzonymi na wcześniejszym etapie postępowania, przed pierwszą instancją, jak i w trakcie postępowania odwoławczego. Niezasadne są więc zarzuty dotyczące naruszenia przepisów art. 123, art. 180, art. 187 §1. 190 Ordynacji podatkowej. Organy celne działały na podstawie przepisów prawa, podejmując wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy. Fakt, że organ odwoławczy dokonał na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustaleń odmiennych od tych, prezentuje strona skarżąca, nie świadczy o naruszeniu zasad postępowania wyjaśniająco - dowodowego. Strona skarżąca została powiadomiona o wszczęciu postępowania celnego w przedmiocie usunięcia towaru spod dozoru celnego i możliwości złożenia wyjaśnień i takie wyjaśnienia złożyła. Przed wydaniem decyzji zarówno przez organ pierwszej instancji jak i drugiej instancji umożliwiono stronie wypowiedzenie się w sprawie i również strona z tej możliwości skorzystała. Przy stwierdzonym braku naruszeń prawa procesowego mający istotny wpływ na wynik sprawy oraz norm prawa materialnego, Sąd - na mocy art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło