III SA/Wr 246/23
WyrokWSA we Wrocławiu2024-06-20
Skład orzekający: Barbara Ciołek, Kamila Paszowska-Wojnar, Dominik Dymitruk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ rejestrujący pojazdy jest zobowiązany do wyrejestrowania pojazdu z urzędu na podstawie informacji o jego rejestracji w innym państwie członkowskim, nawet jeśli istnieją wątpliwości co do legalności tej zagranicznej rejestracji lub okoliczności jej dokonania?Ratio decidendi
Organ rejestrujący pojazdy jest zobowiązany do wyrejestrowania pojazdu z urzędu na podstawie informacji o jego rejestracji w innym państwie członkowskim, zgodnie z art. 79 ust. 3a Prawa o ruchu drogowym. Przesłanka ta obliguje organ do wydania decyzji wyrejestrowującej, a okoliczność zarejestrowania pojazdu za granicą musi wynikać z materiału dowodowego. Organ nie jest uprawniony do badania legalności zagranicznej rejestracji ani okoliczności jej dokonania, gdyż wyrejestrowanie nie jest instrumentem weryfikacji stanu własności, a ma na celu odzwierciedlenie kraju eksploatacji pojazdu i uniknięcie jego podwójnej rejestracji.Stan faktyczny
Spółka V. Sp. z o.o. zawarła umowę leasingu samochodu, który po zakończeniu umowy został zarejestrowany na terenie N. Prezydent Wrocławia wydał decyzję o wyrejestrowaniu pojazdu z urzędu na podstawie informacji o jego rejestracji w N. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym art. 79 ust. 3a Prawa o ruchu drogowym oraz art. 77 § 1 i art. 8 KPA. Spółka wskazywała na inne decyzje uchylające wyrejestrowanie pojazdu w podobnych okolicznościach oraz na toczące się postępowanie karne dotyczące przywłaszczenia pojazdu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Ciołek Sędziowie Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar (spr.) Asesor WSA Dominik Dymitruk po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 20 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi V Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia 17 maja 2023 r. Nr SKO 4322.3.2023 w przedmiocie wyrejestrowania pojazdu oddala skargę w całości.
W dniu 4 lutego 2019 r. V. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej również jako: strona skarżąca) zawarł umowę leasingu z L. Sp. z o.o. z siedzibą w O. Przedmiotem umowy leasingu był samochód marki [...]. Samochód został zarejestrowany pod numerem [...], nr VIN : [...].
Po zakończeniu trwania powyższej umowy, leasingobiorca został wezwany do wydania przedmiotu leasingu.
W dniu 17 października 2022 r. do organu rejestrującego wpłynęła informacja o zarejestrowaniu pojazdu o nr rejestracyjnym [...], nr VIN: [...] na terenie N.
Pismem z dnia 12 lipca 2022 r. V.1 Sp. z o.o. złożył zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa przywłaszczenia powierzonego mienia ruchomego w postaci przedmiotowego samochodu osobowego.
Decyzją z dnia 15 marca 2023 r. nr WSO-PA.5410.5104.2022 Prezydent Wrocławia na podstawie art. 79 ust. 3a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. 2021 r., poz. 450, dalej jako p.r.d.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735, dalej jako: k.p.a.) orzekł o wyrejestrowaniu z urzędu pojazdu marki [...], numer identyfikacyjny (VIN) [...], z powodu otrzymania informacji od organu właściwego do rejestracji pojazdów państw członkowskich, innego niż Rzeczpospolitej Polska, o zarejestrowaniu pojazdu w N.
Po rozpoznaniu odwołania strony skarżącej od powyższego rozstrzygnięcia, decyzją z 17 maja 2023 r. nr SKO.4322.3.2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że w przekazanym materiale dowodowym znajduje się pismo (e-mail) podreferendarza Wydziału do Spraw Programu CEPiK w Departamencie Zarządzania Systemami Ministerstwa Cyfryzacji z dnia 17 października 2022 r., zawierające wykaz pojazdów zarejestrowanych na terenie N., pochodzących z Polski. W tym katalogu wymieniono pojazd marki [...], numer identyfikacyjny (VIN) [...]. Celem uaktualnienia powyższego dokumentu, realizując przy tym obowiązek wynikający z treści art. 7 i 77 § 1 k.p.a., Prezydent Wrocławia wystąpił do swego [...] odpowiednika z prośbą o potwierdzenie faktu zarejestrowania powyższego pojazdu i w odpowiedzi uzyskano informację, że pojazd ten został zarejestrowany w N. (e-mail z dnia 6 marca 2023 r.). W ocenie organu jest to informacja, o której mowa w art. 79 ust. 3a p.r.d. Zatem zdaniem organu argumenty spółki dotyczące rzekomego braku dokumentów potwierdzających, że organ rejestrujący otrzymał informacje o zarejestrowaniu pojazdu w innym państwie członkowskim, są całkowicie chybione. W ocenie organu, stanowisko strony o bezprawnym zarejestrowaniu pojazdu w N., nie może zostać przez organ uwzględnione dopóki nie znajdzie potwierdzenia w orzeczeniu właściwego sądu i do tego czasu organ nie może kwestionować skuteczności rejestracji spornego pojazdu poza granicami kraju..
Pismem z dnia 20 czerwca 2023 r. strona skarżąca zaskarżyła powyższą decyzję do tutejszego Sądu, zarzucając naruszenie przepisów: 1. prawa materialnego, które miały wpływ na wynik postępowania tj. art. 79 ust. 3a p.r.d. poprzez wyrejestrowanie pojazdu z urzędu, pomimo braku przesłanek; 2. przepisów prawa procesowego, a to: a) art. 77 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania dowodowego w sposób niewyczerpujący i pominięcie naczelnych zasad postępowania administracyjnego, w tym ochrony praworządności, obowiązku podejmowania wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego; b) art. 8 k.p.a. poprzez niezastosowanie i pominięcie naczelnych zasad postępowania administracyjnego, w tym ochrony praworządności, obowiązku podejmowania wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz bezpodstawne odstąpienie od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym. W związku z powyższym strona skarżąca wniosła: 1) o uchylenie zaskarżonej decyzji; 2) o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Wrocławia, dokonującej wyrejestrowania z urzędu przedmiotowego pojazdu; 3) o wskazanie organowi sposobu załatwienia sprawy; 4) o przeprowadzenie postępowania w trybie uproszczonym; 5) o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Strona skarżąca zawarła obszerne uzasadnienie swojego stanowiska, wskazując m.in. na wydane przez inne organy decyzje o uchyleniu decyzji dotyczących wyrejestrowania z urzędu pojazdu, w związku z rejestracją w następstwie czynu zabronionego.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi organ odwoławczy podtrzymał dotychczasową argumentację w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga podlega oddaleniu.
Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie z punktu widzenia kryterium legalności jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu, utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Wrocławia wyrejestrowującą z urzędu przedmiotowy pojazd marki [...] z powodu zarejestrowania tego pojazdu na terytorium N.
Podstawę materialnoprawną kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 79 ust. 3a p.r.d., zgodnie z którym, w przypadku otrzymania informacji od organu właściwego do rejestracji pojazdów państwa członkowskiego innego niż Rzeczpospolita Polska, o zarejestrowaniu pojazdu, organ rejestrujący dokonuje wyrejestrowania pojazdu z urzędu. Z treści cytowanego przepisu wynika, że przesłankę wyrejestrowania pojazdu stanowi otrzymanie informacji od organu właściwego do rejestracji pojazdów państwa członkowskiego o zarejestrowaniu tego pojazdu na terytorium innego kraju.
Wystąpienie wskazanej w przepisie art. 79 ust. 3a p.r.d. przesłanki obliguje zatem organ do wydania decyzji wyrejestrowującej pojazd. Okoliczność zarejestrowania pojazdu za granicą powinna natomiast jednoznacznie wynikać z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. W tym miejscu podkreślić należy, że decyzje wydawane w przedmiocie wyrejestrowania nie mają charakteru uznania administracyjnego (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 września 2021 r., I OSK 4249/18, LEX nr 3230487).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że powodem wyrejestrowania pojazdu marki [...] był fakt rejestracji tego pojazdu w N., co nie budzi wątpliwości Sądu z uwagi na informację od organów [...], uzyskaną drogą elektroniczną w dniu 6 marca 2023 r., potwierdzającą, że pojazd jest zarejestrowany w N. od 23 września 2022 r.
W tych uwarunkowaniach należało stwierdzić, że uznanie przez organ I i II instancji informacji przesłanej w formie pisma, z którego jasno wynika, że pojazd marki [...] został zarejestrowany na terenie N. (potwierdzonej następnie informacją e-mail uzyskaną od organów [...]) - było prawidłowe. Organ uzyskał w tym zakresie jednoznaczną odpowiedź i tym samym ustalił zarejestrowanie tego auta na terenie N., tak więc ziściła się przesłanka do wyrejestrowania go z Centralnej Ewidencji Pojazdów na terenie Polski.
W analizowanej sprawie nie budzi wątpliwości, że przedmiotowy samochód został wywieziony za granicę. Z treści przepisu art. 79 ust 3a p.r.d. należy natomiast wyprowadzić wniosek, że okoliczność zarejestrowania pojazdu za granicą nie musi automatycznie wiązać się z jego zbyciem. Ustawodawca miał na celu odzwierciedlenie w stosownym rejestrze, w jakim kraju pojazd jest eksploatowany, nie wiążąc z tym konieczności przeniesienia własności pojazdu w drodze umowy kupna-sprzedaży. Inna interpretacja tego przepisu nie jest w ocenie Sądu uzasadniona.
Wykonanie przez organ obowiązku wyrejestrowania pojazdu w związku z jego rejestracją w innym kraju ma na celu zabezpieczenie przed sytuacjami, w których mimo wywozu samochodu do innego państwa, pojazd ten jest nadal zarejestrowany w Polsce i figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów. Brak wyrejestrowania takiego pojazdu prowadziłby do sytuacji, w której ten sam pojazd byłby zarejestrowany w dwóch państwach jednocześnie, wprowadzając w błąd, pomimo posiadania przez organ stosownej informacji w tym zakresie. Powyższe prowadziłoby do dezaktualizacji informacji zawartych w systemie Centralnej Ewidencji Pojazdów. Dążeniem ustawodawcy jest natomiast doprowadzenie do tożsamości danych zawartych w tym systemie ze stanem rzeczywistym.
Wyrejestrowanie pojazdu nie jest natomiast instrumentem prawnym służącym do weryfikacji stanu własności. Jak wynika z przepisu art. 79 ust. 3a p.r.d. - postępowanie administracyjne w przypadku otrzymania informacji o rejestracji w innym państwie członkowskim toczy się z urzędu i skutkuje decyzją o wyrejestrowaniu takiego pojazdu i tak też to miało miejsce w realiach tej sprawy.
Organ, wbrew twierdzeniom podniesionym w skardze, nie jest przy tym uprawniony do badania okoliczności, w jakich do tej rejestracji doszło, a samo wyrejestrowanie nie przesądza o własności - poza zakresem postępowania w przedmiocie wyrejestrowania pojazdu zarejestrowanego za granicą pozostają kwestie własności pojazdu, a także kwestie przyczyn, dla których pojazd został wywieziony za granicę. Raz jeszcze podkreślić należy, że przesłankę wyrejestrowania pojazdu stanowi już samo otrzymanie informacji od organu właściwego do rejestracji pojazdów państwa członkowskiego o zarejestrowaniu pojazdu. Wyrejestrowanie pojazdu z polskiego rejestru oznacza, że pojazd ten nie jest eksploatowany na terytorium Polski, więc nie zachodzi konieczność dopuszczenia go do ruchu na polskich drogach. Wpisanie pojazdu do stosownego rejestru danego kraju powinno odzwierciedlać faktyczne terytorium, na którym ten pojazd jest użytkowany – dopuszczony do ruchu drogowego.
W świetle powyższego Sąd uznał, że ocena przesłanki wyrejestrowania pojazdu z art. 79 ust. 3a p.r.d. została w rozpoznawanej sprawie dokonana w oparciu o prawidłowo zgromadzony materiał dowodowy. Zdaniem Sądu, organ administracji nie był zobowiązany do ustalania, czy doszło do przeniesienia prawa własności pojazdu na rzecz podmiotu, który dokonał jego rejestracji za granicą, ani z jakich przyczyn pojazd został wywieziony za granicę, w tym także, czy doszło w tym zakresie do ewentualnego popełnienia przestępstwa. Strona posiada bowiem inne instrumenty do odzyskania pojazdu od leasingobiorcy, zaś okoliczność, że toczy się postępowanie karne dotyczące przywłaszczenia pojazdu, pozostaje bez wpływu na kwestie związane z wpisem w rejestrze, w którym ten pojazd widnieje. Organy administracyjne nie są bowiem uprawnione do badania okoliczności, czy też dokonywania ocen, w jakich warunkach doszło do rejestracji pojazdu w innym kraju i nie posiadają kompetencji w tym zakresie. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku w sprawie I OSK 1415/10, rolą organów jest jedynie nanoszenie zmian w stanie prawnym do odpowiedniego rejestru (wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2011 r., LEX nr 1068401).
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Wrocławia nie naruszają obowiązujących przepisów prawa. Jak już bowiem wcześniej wskazano powołany przepis art. 79 ust. 3a p.r.d. zawiera przesłankę obligującą organ do wyrejestrowania pojazdu z urzędu. Ustawodawca nie przewidział uznaniowości organu w tym zakresie. Mając w szczególności na uwadze literalne brzmienie przepisu art. 79 ust. 3a p.r.d., jak również ratio legis tej regulacji, przyjąć należy, że zaskar-żona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Wrocławia odpowiadają prawu.
Wbrew stanowisku strony skarżącej, organ prawidłowo zastosował się również do dyspozycji art. 77 § 1 k.p.a. W sprawie pozyskano dowody wskazujące na konieczność wyrejestrowania pojazdu z urzędu, w tym dowód rejestracji pojazdu za granicą w postaci (uaktualnionej) informacji przesłanej w formie elektronicznej. Zgromadzone dowody były zatem wystraczające do wydania decyzji w sprawie. Oceniając zaś zgromadzony w sprawie materiał organy nie dokonały jego dowolnej oceny ale wysnuły z nich prawidłowe wnioski, które wyjaśniono w uzasadnieniu wydanych decyzji.
Za niezasadny należy również uznać zarzut dotyczący naruszenia zasady zaufania obywateli do władzy publicznej, płynący z art. 8 k.p.a. Organ prowadzący postępowanie wypełnił zawarte w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego reguły i obowiązki. Stan faktyczny sprawy został dokładnie wyjaśniony, na podstawie wyczerpująco zgromadzonego materiału dowodowego. Organ w sposób wystarczający wskazał fakty, które uznał za udowodnione, dowody na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których nie uwzględnił stanowiska strony skarżącej. Jednocześnie w sposób wystarczający wyjaśnił podstawę prawną decyzji oraz przytoczył przepisy prawa, mające zastosowanie w okolicznościach sprawy. Organ podjął niezbędne czynności do dokładnego wyjaśnienia sprawy i wydał trafne rozstrzygnięcie, prawidłowo dokonując subsumpcji stanu faktycznego do norm prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie. W związku z powyższym zarzut naruszenia art. 6 k.p.a. należy uznać za niezasadny.
Reasumując, Sąd stwierdził, że wydane decyzje nie naruszają norm wynikających z przepisów wskazanych w skardze, jak również innych, które Sąd powinien uwzględnić z urzędu na zasadzie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: "p.p.s.a.").
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło