III SA/Wr 276/18

WyrokWSA we Wrocławiu2018-07-25

Skład orzekający: Katarzyna Borońska, Magdalena Jankowska-Szostak, Tomasz Świetlikowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ właściwy do oceny wniosku o dofinansowanie projektu prawidłowo zinterpretował i zastosował kryterium premiujące nr 4, dotyczące tworzenia nowych miejsc opieki dla dzieci z niepełnosprawnością, odmawiając przyznania dodatkowych punktów?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo zinterpretował kryterium premiujące nr 4, które wymagało wykazania w projekcie faktycznego założenia tworzenia nowych miejsc opieki dla dzieci z niepełnosprawnością, a nie jedynie potencjalnej możliwości ich skorzystania. Stworzenie udogodnień architektonicznych i deklaracja racjonalnych usprawnień stanowiły spełnienie kryterium horyzontalnego dotyczącego niedyskryminacji, a nie kryterium premiującego. Brak wykazania w projekcie konkretnych danych dotyczących zapotrzebowania lub objęcia opieką dzieci niepełnosprawnych uzasadniał odmowę przyznania punktów premiujących.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na uchwałę Zarządu Województwa D. nieuwzględniającą jej protestu od negatywnej oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu. Wnioskodawczyni zarzuciła błąd proceduralny w postaci nieprzyznania punktów premiujących w kryterium nr 4 (forma wsparcia) mimo spełnienia jego wymogów. Organ nie uwzględnił protestu, uznając, że informacje we wniosku miały charakter deklaratywny i nie wykazywały jednoznacznie tworzenia nowych miejsc opieki dla dzieci z niepełnosprawnością. Sąd oddalił skargę, uznając stanowisko organu za prawidłowe.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Katarzyna Borońska, (sprawozdawca), Sędziowie: sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, , sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, , , Protokolant: sekretarz sądowy Renata Pawlak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 25 lipca 2018 r. sprawy ze skargi B.N. na uchwałę Zarządu Województwa D. z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu oddala skargę. Pismem z dnia [...] marca 2018 r. Instytucja Organizująca Konkurs (dalej:IOK) poinformowała B.N. (dalej: skarżąca, wnioskodawczyni), że zgłoszony przez nią w naborze nr [...]wniosek nr [...]o dofinansowanie projektu pn. "A" uzyskał wymaganą liczbę punktów i spełnił kryteria wyboru projektów, jednak nie został wybrany do dofinansowania z uwagi na niewystarczającą kwotę przeznaczoną na dofinansowanie projektów. Wnioskodawczyni zarzuciła w proteście, że oceniający dopuścili się błędu proceduralnego nie przyznając projektowi punktów premiujących w zakresie zgodności z Kryterium nr 4 – formy wsparcia, w ramach którego sprawdzane jest – zgodnie z Regulaminem konkursu – czy Wnioskodawca zakłada tworzenie nowych miejsc opieki w ramach instytucjonalnych form opieki przewidzianych ustawą o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 dla dzieci z niepełnosprawnością?. Skarżąca zarzuciła, że bezpodstawnie wnioskowi nie przyznano punktów w ramach tego kryterium, mimo że w treści wniosku zawarto wprost zapisy potwierdzające jego spełnienie. Jako przykład wnioskodawczyni wskazała zapisy: "Stworzone, owe miejsca opieki w ramach żłobka zapewnią wynikające z ustawy udogodnienia (podjazdy, szerokie drzwi, toalety itd.) dla dzieci w wieku lat 3 z niepełnosprawnością (zg. Z kryterium premiującym)" oraz " Bariery dotyczące osób niepełnospr (zarówno rodziców jak i dzieci): braku dostosowanych budynków, odpowiedniego wyposażenia, przygotowanej kadry – niwelowane przez odpowiednio dostosowaną formę realizowanego wsparcia ( dostępność architektoniczną - odpowiednio dostosowane sale, podjazdy, toalety), przygotowaną kadrę, jak również stosowanie mechanizmu racjonalnych usprawnień". Podkreśliła, że, przy ocenie spełnienia kryterium oceniający muszą brać pod uwagę pełną treść wniosku, a wobec tego fakt, że opis odnoszący się wprost do spełnienia kryterium znalazł się w części 3.2 wniosku (Grupa docelowa), a nie w sugerowanej w treści kryterium pozycji 4.1 (Zadania), nie mógł stanowić podstawy do uznania kryterium za niespełnione. Ponadto wnioskodawczyni zakwestionowała również ocenę wniosku w zakresie kryteriów merytorycznych: nr 4 – doboru grupy docelowej, nr 8 – potencjału, nr 9 – doświadczenia. Uchwałą z dnia [...] kwietnia 2018 r. Zarząd Województwa D. nie uwzględnił protestu wnioskodawczyni od negatywnej oceny merytorycznej wniosku. W zakresie kryteriów merytorycznych nr 4, nr 8, nr 9 i nr 10 ZWD podzielił wnioski oceniających. Odnosząc się natomiast do oceny spełnienia kryterium premiującego nr 4 – forma wsparcia, organ wskazał, że zgodnie zapisami Regulaminu, kryterium ma na celu preferowanie projektów przyczyniających się do zwiększenia dostępności miejsc opieki dla dzieci z niepełnosprawnością. Kryterium zostanie zweryfikowane na podstawie treści wniosku o dofinansowanie projektu. Wnioskodawca powinien był w treści wniosku przedstawić informacje, które jednoznacznie świadczyłyby o tym, że stworzy nowe miejsca opieki dla dzieci z niepełnosprawnością, tymczasem informacje zamieszczone we wniosku mają charakter jedynie deklaratywny. W skardze wniesionej do tutejszego Sądu skarżąca wniosła o stwierdzenie, że badanie i ocena wniosku w części dotyczącej kryterium premiującego nr 4 , o którym mowa w rozdziale V.2.5 Regulaminu została dokonana z naruszeniem prawa i postanowień Regulaminu – poprzez błędną wykładnię i błędne zastosowanie kryterium premiującego nr 4, zaś dokonana w sposób prawidłowy, winna skutkować przyznaniem projektowi "A" dodatkowo 5 pkt. Skarżąca podkreśliła, że Regulamin jednoznacznie i wyczerpująco wskazuje sposób weryfikacji spełnienia ww. kryterium i zgodnie z zapisami zawartymi w tabeli, do której Regulamin się odwołuje jedynym warunkiem uzyskania dodatkowej punktacji jest by projekt przewidywał tworzenie nowych miejsc opieki nad dziećmi do lat 3, w miejscach dostosowanych do potrzeb dzieci z niepełnosprawnością. Wskazała, że specyfika sposobu realizacji projektu, przyjęta przez wnioskodawcę, może powodować, że ostateczna grupa docelowa uczestnicząca w projekcie na etapie badania i oceny projektu i nie jest znana, gdyż zależy od otwartych naborów, ogłoszonych i przeprowadzonych przez wnioskodawcę w terminach późniejszych, niż ww. badanie i ocena wniosku o dofinansowanie. Regulamin natomiast nie ogranicza swobody wnioskodawcy w przyjęciu ww. modelu realizacji projektu. Regulamin ten (str. 10) nadto określa dopuszczalne (dwie) formy wsparcia na rzecz aktywizacji zawodowej osób opiekujących się dziećmi w wieku do lat 3. Oceniając więc, czy projekt nr [...] pn. "A"" powinien otrzymać 5 punktów w kryterium premiującym nr 4 należy ocenić czy projekt przewiduje tworzenie nowych miejsc opieki nad dziećmi do lat 3, w miejscach dostosowanych do potrzeb dzieci z niepełnosprawnością. W części 4.1 wniosku strona zadeklarowała, że w ramach realizacji projektu uruchomi nowe miejsce opieki nad dziećmi do lat 3 poprzez modernizację i doposażenie pomieszczeń w wynajętym lokalu (ok. [...]m2), przy ul. [...] ([...]), który spełnia wszystkie wymogi niezbędne do funkcjonowania żłobka (również ustawowe) oraz, że na chwilę obecną została podpisana umowa przedwstępna z wynajmującym, gwarantująca dostępność lokalu oraz spełnienie założeń projektu w tym przeprowadzenie prac adaptacyjnych m.in. dostosowanie łazienki dla osób niepełnosprawnych. We wniosku wskazano, że grupę docelową projektu stanowi 60 osób (57 kobiet), które sprawują opiekę nad dziećmi do lat trzech (zadanie 3.2 wniosku). W zadaniu 3.2 wniosku zadeklarowano, że w trakcie realizacji projektu zostaną stworzone, nowe miejsca opieki w ramach żłobka, zapewniające wynikające z przepisów prawa udogodnienia (podjazdy, szerokie drzwi, toalety, itd.) dla dzieci w wieku do 3 lat z niepełnosprawnością (zgodnie z kryterium premiującym). Ponadto skarżąca odwołała się do zawartej w Słowniku Języka Polskiego PWN definicji słowa "przewidywać", zgodnie z którą oznacza ono "określić, oznaczyć coś z góry". Wystarczy więc dla uzyskania ww. punktów zawarcie we wniosku o dofinansowanie oświadczenia, że wnioskodawca będzie tworzył nowie miejsca dla grupy docelowej wskazanej w kryterium premiującym nr 4 "forma wsparcia" tj. osób niepełnosprawnych. Skarżąca podkreśla, że jednocześnie z najwyższej ostrożności należy zauważyć, że założyła i zadeklarowała w treści wniosku o dofinansowania gotowość finansowania i realizację następujących działań związanych z utworzeniem nowych miejsc opieki nad dziećmi do lat 3, w miejscach dostosowanych do potrzeb dzieci z niepełnosprawnością: 1) uwzględnienie dodatkowych punktów przyznanych osobom z niepełnosprawnością w trakcie rekrutacji, co powoduje, że w przypadku gdy do otwartego naboru przystąpi osoba z niepełnosprawnością będzie ona preferowana przy rozpatrzeniu wniosku o przyjęcie do przedszkola; 2) zachęcanie do udziału w projekcie (przystąpienie do otwartej rekrutacji) rodziców osób niepełnosprawnych poprzez pełne dostosowanie budynków w których realizowane będą działania w ramach projektu do potrzeb osób z niepełnosprawnością; 3) prowadzenie akcji informacyjnych o zasadach rekrutacji i pełnym dostosowaniu budynków dla potrzeb osób niepełnosprawnych; wprowadzenie stosowania mechanizmu racjonalnych usprawnień na rzecz niepełnosprawnych (na każdym etapie realizacji projektu - we wszystkich zadaniach) - zdanie 3.2. Końcowo w skardze podniesiono, że doszło do naruszenia zasady równości – w związku z czym skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z dołączonej do skargi kopii wniosku o dofinansowanie pt. "[...]" (nr [...]) złożonego w ramach przedmiotowego konkursu przez M. P. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą "B", ul. [...],[...]W. oraz z treści kart ocen ww. wniosku, w celu wykazania, że oceniający dokonując oceny projektów pod kątem zgodności z precyzyjnie i jasno określonym kryterium nr 4 "forma wsparcia", które nakłada na oceniających obowiązek tożsamego zachowania w przypadku identycznych stanów faktycznych we wnioskach o dofinansowanie, odmiennie ocenili tożsame stany faktyczne, wynikające z treści wniosku o dofinansowanie złożonego przez skarżącą i przedsiębiorcę M. P.. Zdaniem skarżącej, w tożsamym stanie faktycznym oceniający zajmowali sprzeczne stanowiska tj. raz przyznawali punkty w kryterium premiującym nr 4 "forma wsparcia", raz nie, przy założeniu, że ww. kryterium nie ma charakteru ocennego - punkty przyznawane są przez oceniających na zasadzie "spełnia" lub "nie spełnia". Argumentację zawartą w skardze skarżąca rozszerzyła w dodatkowym piśmie procesowym z dnia [...]lipca 2018 r. Podkreśliła, że jej zarzuty nie dotyczą niejasności lub niejednoznaczności zapisów konkursu co do kryterium premiującego nr 4. Wręcz przeciwnie, jej zdaniem brzmienie kryterium jest jasne i precyzyjne, natomiast jest ono nieadekwatnie stosowane przez organizatora konkursu. Nieadekwatność ta wyraża się we wprowadzeniu przy ocenie projektu nie znanych postanowieniom Regulaminu wymagań, takich jak: 1) konieczność wskazania we wniosku o dofinansowanie w sekcji "cel główny projektu", że projekt zakłada tworzenie nowych miejsc opieki dla dzieci z niepełnosprawnością pomimo tego, że projekt nie jest dedykowany wyłącznie dla dzieci niepełnosprawnych 2) konieczność wskazania we wniosku liczby osób niepełnosprawnych objętych opieką w ramach utworzonych nowych miejsc opieki – mimo że brak takiego wymogu w Regulaminie, 3) przeprowadzenie badań czy diagnoz społecznych potwierdzających potrzebę realizacji projektu na rzecz dzieci niepełnosprawnych, w celu przedstawienia informacji, jak wygląda sytuacja i zapotrzebowanie na miejsca opieki żłobkowej dla dzieci niepełnosprawnych- choć brak takiego wymogu w Regulaminie, 4) zagwarantowania większej liczby punktów dzieciom niepełnosprawnym w ramach kryteriów rekrutacji niż pozostałym dzieciom – mimo braku takiego warunku w Regulaminie. Skarżąca wskazuje, że w świetle kryterium premiującego nr 4 istotne jest tylko, czy wnioskodawca zakłada tworzenie nowych miejsc opieki, przewidzianych ustawą o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 dla dzieci z niepełnosprawnością, kryterium to nie wymaga natomiast spełnienia żadnych dodatkowych wymagań od wnioskodawcy. Projekt skarżącej spełnia wymogi wspomnianego kryterium, gdyż poprzez realizację projektu zwiększy się dostępność miejsc opieki dla dzieci z niepełnosprawnością w miejscu objętym wsparciem – wobec czego powinien otrzymać przewidziane przez te kryterium 5 pkt. Uzależnienie więc przyznania tych punktów projektowi ""A"" od spełnienia przez skarżącą wymagań nie znanych Regulaminowi stanowi nielegalną zmianę lub przyjęcie nowych kryteriów oceny wniosków, a w konsekwencji skutkuje naruszeniem zasady równego traktowania wnioskodawców oraz zasady uczciwej konkurencji, powodując naruszenie art. 37 ust. 1, 2 i 5 i art. 39 ust. 1 raz art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej. Wady Regulaminu, wyrażające się w tym, że jego postanowienia są inne, niż zamierzenie organizatora konkursu, nie mogą obciążać skarżącej. podkreśliła, że organizator konkursu nie założył w treści spornego kryterium premiującego minimalnej liczby osób z niepełnosprawnością, które mszą być objęte wsparciem, by uzyskać przewidziane przez to kryterium punkty, choć istnieje wiele możliwości takiego jego ukształtowania, by preferować konkretną liczbę dzieci z niepełnoprawnością. Zdaniem skarżącej, organizator konkursu wadliwie ukształtował kryterium premiujące nr 4 i obecnie stara się "kreować ideologię na okoliczność osiągnięcia zamiaru, którego nie udało mu się uzyskać w wyniku ukształtowania tego kryterium". Odpowiadając na skargę ZWD wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że kryterium premiujące nr 4 w sposób jednoznaczny wymaga, by wnioskodawca zamieścił we wniosku wszystkie informacje potwierdzające, że w projekcie zostaną stworzone nowe miejsca opieki dla dzieci niepełnosprawnych. Podkreślił szczególny charakter kryteriów premiujących, które wiążą się dla wnioskodawcy z koniecznością podjęcia dodatkowych działań/ nałożeniem dodatkowych obowiązków, tymczasem podążając za logiką skarżącej, należałoby uznać, że każdy z wnioskodawców, który wpisywałby się w formy dopuszczalnego wsparcia, określone w Regulaminie, musiałby uzyskać punkty premiujące. Zdaniem ZDW, zapisy wniosku świadczą o spełnieniu przez stronę nie kryterium premiującego nr 4, ale kryterium horyzontalnego zgodności z właściwymi politykami i zasadami: "Czy projekt jest zgodny z zasadą równości szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z niepełnosprawościami?" Organ podniósł również, że cel główny projektu nie potwierdza, że wnioskodawca zakłada tworzenie nowych miejsc opieki dla dzieci z niepełnosprawnością. Celem głównym projektu jest wsparcie aktywizacji zawodowej 60 osób opiekujących się dziećmi w wieku do lat 3 poprzez utworzenie oraz utrzymanie na obszarze W. (gmina [...]) w okresie od [...].04.2018 r. do [...].08.2019r. - 60 nowych miejsc opieki nad dziećmi do lat 3 zgodnie z ustawą o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3. Cel główny projektu zostanie osiągnięty poprzez realizację celów szczegółowych (wszystkie cele dotyczą GD projektu tj. osób opiekujących się dziećmi do lat 3 oraz - zapewnienie dla 60 rodziców i ich dzieci warunków dla prawidłowego funkcjonowania żłobka poprzez adaptację pomieszczeń oraz zakup niezbędnego wyposażenia, - zwiększenie aktywności zawodowej 60 rodziców poprzez dofinansowanie kosztów opieki nad dziećmi do lat 3.(...) W treści celu wnioskodawca nie zawarł żadnej deklaracji w zakresie liczby dzieci z niepełnosprawnością objętych opieką. Ponadto wnioskodawca w "Uzasadnienieniu potrzeby realizacji projektu" w żaden sposób nie odniósł się do niepełnosprawności dzieci w wieku do lat 3 – mimo twierdzeń, że zakłada tworzenie nowych miejsc opieki dla dzieci niepełnosprawnych, nie przedstawił jednak informacji, jak wygląda sytuacja i zapotrzebowanie na miejsca opieki żłobkowej dla dzieci niepełnosprawnych na terenie objętym wsparciem. Organ zwrócił również uwagę, że celem kryterium premiującego jest wybór projektu, który stworzy miejsca opieki dla dzieci niepełnosprawnych, tymczasem wnioskodawca w trakcie rekrutacji taką samą liczbą punktów premiujących, tj. po 200 pkt przyzna za: niepełnosprawność dziecka, niepełnosprawność opiekunów/rodziców, niepełnosprawność rodzeństwa, wielodzietność rodziny, samotne wychowywanie dziecka, objęcie dziecka opieką zastępczą. Tak rozłożona punktacja nie daje gwarancji, że zwiększy się dostępność miejsc opieki dla dzieci z niepełnosprawnością. Organ zwrócił też uwagę na niespójność wniosku, w którym wskazano, że obiekt będzie przystosowany do osób niepełnosprawnych oraz przewiduje możliwość skorzystania z mechanizmu racjonalnych usprawnień, jednak nie zamieścił kluczowych wskaźników monitorujących spełnienie tych założeń, tj.: "Liczba projektów, w których sfinansowano koszty racjonalnych usprawnień dla osób z niepełnosprawnościami", "Liczba obiektów dostosowanych do potrzeb osób z niepełnosprawnościami". Odnosząc się do zarzutów naruszenie zasady równego traktowania w kontekście oceny wniosku o dofinansowanie projektu nr [...] pn. [...]" organ wyjaśnił, że projekt ten otrzymał 5 punktów premiujących od jednego z Oceniających, natomiast z racji oceny negatywnej wniosku przez drugiego Oceniającego - żadne punkty za kryteria premiujące nie zostały finalnie przyznane. Sytuacja drugiego wnioskodawcy nie jest zatem tożsama z sytuacją skarżącej, gdyż w jej przypadku Oceniający byli zgodni iż wniosek nie spełnia kryterium premiującego nr 4, szczegółowo to uzasadniając. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz.1369, z późn. zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, która w myśl przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), jest dokonywana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne orzekają ponadto w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują kontrolę sądową, i stosują środki określone w tych przepisach, co wynika z art. 3 § 3 p.p.s.a. Taką regulację szczególną stanowi przepis art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r. poz. 217, z późn. zm., zwanej dalej ustawą wdrożeniową). Zgodnie z tym przepisem, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego. Powołana ustawa nie określa innego kryterium sprawowania kontroli sądowej niż przewidziane w art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Przechodząc do merytorycznej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia, wskazać trzeba, że stosownie do art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej, w wyniku rozpoznania skargi sąd może: 1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1; 2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia; 3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe. Dokonując kontroli sądowej zaskarżonego rozstrzygnięcia w tak zakreślonych granicach, Sąd nie podzielił zarzutów skargi i w konsekwencji stwierdził, że zaskarżone rozstrzygniecie opowiada prawu. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że ustawa o spójności nie określa innego kryterium sprawowania kontroli sądowej niż przewidziane w art. 1§2 ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych kryterium zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej projektu, np. poprzez odmienną ocenę założeń tego projektu i przyznanie określonej liczby punktów ocenianemu projektowi, lecz uprawniony jest do kontroli dokonanej i sporządzonej oceny w kontekście przestrzegania kryteriów tej oceny, m.in. takich jak równość, przejrzystość, bezstronność i rzetelność, wywodzonych z przepisów ustawy o spójności (art. 37), a także z punktu kompletności tej oceny oraz jasności przyjętych kryteriów (por. wyrok NSA z 17 grudnia 2013r., sygn. akt: II GSK 2249/13, dostępny na orzeczenia.nsa.gov.pl - CBOSA). Zatem rzeczą sądu administracyjnego jest wyłącznie kontrola prawa, bowiem nie jest on władny dokonywać oceny słuszności, efektywności, racjonalności kryteriów konkursowych, ani tym bardziej zastępować oceniających lub weryfikować merytorycznie wiedzę ekspercką. Zakres sądowej kontroli merytorycznej oceny projektu, w tym także opinii ekspertów, będzie się zatem ograniczał do zbadania, czy nie doszło do pominięcia w tej ocenie określonych treści lub czy nie dokonano jej w oparciu o elementy, które nie stanowią przedmiotu oceny w danym kryterium. Merytoryczna weryfikacja wniosku odbywa się według kryteriów wartościujących i ma ona charakter swobodnej oceny, ale nie może przybierać oceny dowolnej, gdyż kryteria oceny zostały wskazane w dokumentacji konkursowej (por. wyrok z dnia 10 stycznia 2018 r., I SA/Ol 644/17, CBOSA). Tak rozumiana kontrola Sądu nie może prowadzić do zastąpienia przez Sąd osób dokonujących oceny wniosku oraz przyznania wnioskowi punktacji według własnej interpretacji kryteriów wyboru projektów, ale ma zatem na celu zbadanie, czy w świetle zawartych w dokumentacji konkursowej definicji oraz brzmienia kryteriów wyboru dopuszczalna i uzasadniona jest ich interpretacja przyjęta przez IOK, przy czym zgodzić się należy, że zachowanie zasady równego traktowania powinno wyrażać się również w jednakowym interpretowaniu tych definicji i kryteriów wobec wszystkich uczestników konkursu. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Rzetelność związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. Ocena projektu będzie zatem naruszać prawo, jeśli została oparta o niejasno ustalone kryteria lub według ustalonego w sposób niejasny w regulaminie konkursu trybu wyboru projektów, a także gdy przyjęta w ocenie interpretacja zawartych w tym regulaminie reguł, wymogów oraz kryteriów wyboru nie daje się pogodzić z ich brzmieniem. Tym samym wnioskodawcy nie mogą ponosić negatywnych konsekwencji niejasnego i nieprecyzyjnego sformułowania informacji, konsekwencji niewłaściwych działań i zaniechań w toku postępowania o przyznanie dofinansowania. W tym miejscu wskazać także należy, że w przypadku kryteriów merytorycznych w ich opisie i w części zat. "Sposób weryfikacji kryterium" wskazywano wyraźnie, że oceny spełnienia tych kryteriów dokonuje się na podstawie zapisów wniosku ( w przypadku kryterium premiującego nr 4 – konkretnej jego części – "Zadania"). To na wnioskodawcy przygotowującym wniosek ciąży obowiązek dochowania staranności przy formułowaniu opisów w poszczególnych częściach wniosku. Zasada równego traktowania wszystkich uczestników konkursu wyraża się m.in. w formułowaniu wobec nich wszystkich podobnych, często rygorystycznych, wymogów, zaś braki lub niejasności zapisów wniosku przekładają się na jego ocenę i niższą punktację. Wnioskodawca przygotowując wniosek musi brać pod uwagę nie tylko wskazówki zawarte w Instrukcji (które mają mu ułatwić zrozumienie wymogów dotyczących zapisów w poszczególnych częściach wniosku), ale także zawarty w Regulaminie opis i sposób weryfikacji kryteriów wyboru projektów, bowiem tam właśnie wskazuje się konkretne elementy jakie będą ważyły na ocenie i pozycje wniosku, w których powinny się one znaleźć. W odniesieniu do kryterium premiującego formy wsparcia, zgodnie z opisem zawartym w Regulaminie w części " Kryteria oceny" w ramach tego kryterium bada się "Czy Wnioskodawca zakłada tworzenie nowych miejsc opieki w ramach instytucjonalnych form opieki przewidzianych ustawą o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 dla dzieci z niepełnosprawnością? Kryterium ma na celu preferowanie projektów przyczyniających się do zwiększenia dostępności miejsc opieki dla dzieci z niepełnosprawnością. Kryterium zostanie zweryfikowane na podstawie treści wniosku o dofinansowanie projektu. 0 pkt.-5 pkt. 0 pkt. – projekt nie przewiduje tworzenia nowych miejsc opieki nad dziećmi do lat 3, w miejscach dostosowanych do potrzeb dzieci z niepełnosprawnością 5 pkt. – projekt przewiduje tworzenie nowych miejsc opieki nad Kryterium zostanie zweryfikowane na podstawie zapisów wniosku o dofinansowanie w części Sposób realizacji projektu (pkt 4.1 Zadania). Zdaniem Sądu organ prawidłowo przyjął, że kryterium to musi być interpretowane jako przewidujące dodatkowe punkty jedynie w związku z zapewnieniem dostępności miejsc opieki dla dzieci niepełnosprawnych, nie zaś jedynie w razie stworzenia tylko potencjalnej możliwości korzystania z nowych miejsc opieki przez dzieci niepełnosprawne. Trzeba podkreślić, że jest to kryterium premiujące, a więc stawiające dodatkowe, podwyższone wymagania dla uzyskania dodatkowych punktów przez wniosek i wadliwa jest taka jego interpretacja, która równałaby jego spełnienie ze spełnieniem np. merytorycznego kryterium horyzontalnego dotyczącego zasady niedyskryminacji. Trafnie te kwestię rozwinął organ w odpowiedzi na skargę. Zgodnie bowiem z brzmieniem tegoż kryterium (zgodności z właściwymi politykami i zasadami) bada się: Czy projekt jest zgodny z zasadą równości szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z niepełnosprawnościami? Kryterium ma na celu zweryfikowanie dwóch elementów: ( czy projekt jest otwarty na udział wszystkich osób zainteresowanych uczestnictwem (tj. nie dyskryminuje żadnych grup ze względu na posiadane cechy, tj. płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę lub pochodzenie etniczne, wyznawaną religię lub światopogląd, orientację seksualną, miejsce zamieszkania) oraz ( czy zaplanowane działania są dostępne dla osób z niepełnosprawnościami. Niedyskryminacja jest rozumiana jako faktyczne umożliwienie wszystkim osobom pełnego uczestnictwa w projekcie na jednakowych zasadach poprzez zaplanowanie: ( odpowiednich działań (m.in. rekrutacyjnych, informacyjnych, promocyjnych, merytorycznych), które umożliwiają tym osobom faktyczną możliwość udziału w projekcie; ( produktów projektu (np. strona internetowa, materiały promocyjne, platformy e-learningowe, dokumenty elektroniczne, formularze rekrutacyjne) dostępnych dla osób z niepełnosprawnościami, tj. użytecznych w możliwie największym stopniu, bez potrzeby ich dodatkowej adaptacji. Dopuszcza się, w uzasadnionych przypadkach, neutralność projektu wobec zasady równości szans i niedyskryminacji. W świetle powyższego rację ma więc organ, że stworzenie ułatwień dla dzieci (lub rodziców) z niepełnosprawnościami stanowi ułatwienie dostępności miejsca opieki dla osób niepełnosprawnych i czyni projekt otwartym na potrzeby tych osób - co jest jednak warunkiem innego kryterium tj. horyzontalnego, a nie premiującego. Zaplanowane przez skarżącą działania, takie jak: udogodnienia architektoniczne ( podjazdy, szerokie drzwi, dostosowane dla osób niepełnosprawnych toalety), jak również deklarowana przez skarżącą gotowość wprowadzenia mechanizmu racjonalnych usprawnień, potwierdzają, że zmierza on do zniesienia barier w dostępie usług opieki nad dziećmi do lat 3 dla osób z niepełnosprawnościami, jednak tej okoliczności nie można, zdaniem Sądu, utożsamiać z przewidzianym przez kryterium premiujące nr 4 warunkiem, że projekt "zakłada" utworzenie nowych miejsc opieki w ramach instytucjonalnych form opieki przewidzianych ustawą o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 dla dzieci z niepełnosprawnością. Trafna jest argumentacja organu, wskazująca na niedopuszczalność takiej interpretacji kryterium premiującego, która prowadziłaby do uznania, że każdy projekt, który wpisuje się w formy dopuszczalnego wsparcia, określone w Regulaminie, musiałby otrzymać dodatkowe punkty, jako że czyniłoby to zbędnym utworzenie kryterium premiującego, skoro nie jego spełnienie nie wiązałoby się z podjęciem przez wnioskodawcę dodatkowych zobowiązań lub działań. To właśnie konsekwencją przyjęcia, że kryterium premiujące nr 4 jest spełnione, gdy faktycznie zostaną objęte opieką dzieci niepełnosprawne, jest zastrzeżenie ZWD, wyrażone w ocenie protestu, że we wniosku powinny się znaleźć dane dotyczące badania poziomu zapotrzebowania lub obejmujące dzieci niepełnosprawne przyjęte do żłobka. Nie chodzi tu przy tym o to, że kryterium premiuje konkretną liczbę dzieci – jak zarzuca skarżąca – ale właśnie o wykazanie, że faktycznie takie dzieci będą do żłobka uczęszczać. Nie mogą bowiem być objęte premiowaniem działania , które nie będą w rezultacie służyły objęciu opieką dzieci do lat 3 z niepełnosprawnościami, a to dlatego, że na danym obszarze nie ma np. zainteresowania taką usługą. Słusznie organ zwraca uwagę w odpowiedzi na skargę, że skuteczność oferowanego wsparcia w dużej mierze zależy od odpowiedniego rozeznania i przygotowania się wnioskodawcy do wdrożenia właściwych działań, a rzetelne zbadanie sytuacji problemowej pozwoliłoby mu ocenić, czy wymogi kryterium premiującego będą mogły być przez niego zrealizowane. Ścisłe powiązanie kryterium premiującego z faktycznym objęciem konkretnych dzieci opieką żłobkową znajduje uzasadnienie w treści Regulaminu, w części określającej przedmiot konkursu. Zgodnie z zawartymi tam zapisami, niniejszy konkurs dotyczy naboru projektów składanych w ramach typu operacji 8.4.A.,tj. projektów na rzecz aktywizacji zawodowej osób opiekujących się dziećmi w wieku do lat 3 poprzez tworzenie i rozwijanie miejsc opieki nad dziećmi do lat 3 zgodnie z ustawą o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 oraz pokrywanie kosztów opieki w tym: a) tworzenie nowych miejsc opieki nad dziećmi do lat 3, w tym dostosowanych do potrzeb dzieci z niepełnosprawnościami w istniejących lub nowo tworzonych instytucjonalnych formach opieki przewidzianych ustawą o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3, tj. w żłobkach, klubach dziecięcych oraz w ramach instytucji dziennego opiekuna; b) dostosowanie istniejących miejsc opieki nad dziećmi do lat 3 do potrzeb dzieci z niepełnosprawnościami w instytucjonalnych formach opieki przewidzianych ustawą o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3; c) sfinansowanie kosztów usług bieżącej opieki nad dziećmi poprzez pokrycie kosztów opłat za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna ponoszonych przez opiekunów dzieci lub pokrycie kosztów wynagrodzenia niani ponoszonych przez opiekunów dzieci do lat 3 wskazanych w Grupie docelowej/ ostatecznych odbiorcach wsparcia; d) aktywizacja zawodowa opiekunów dzieci do lat 3 realizowana jako element uzupełniający wsparcia wskazanego w lit. a-c. W ramach projektów ukierunkowanych na tworzenie nowych miejsc opieki nad dziećmi do lat 3 w formie żłobków, klubów dziecięcych oraz u dziennego opiekuna możliwe są m.in. rozmaite kategorie działań, szczegółowo wymienione w tej części Regulaminu. Jednocześnie zastrzega się tam, że działania te mogą być realizowane również w celu dostosowania istniejących miejsc opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 w żłobkach, klubach dziecięcych lub u dziennego opiekuna do potrzeb dzieci z niepełnosprawnościami, jednak wyłącznie w zakresie bezpośrednio wynikającym z diagnozy potrzeb konkretnych dzieci i stopnia niedostosowania placówki. Zgodzić trzeba się z organem również co do tego, że dodatkowe punkty rekrutacyjne, przewidziane przez skarżącą w projekcie dla dzieci z niepełnosprawnością, również nie potwierdzają, że takie dzieci faktycznie zostaną objęte opieką, której dotyczy projekt – skoro taką samą liczbą punktów premiujących, tj. po 200 pkt przyzna za: niepełnosprawność dziecka, niepełnosprawność opiekunów/rodziców, niepełnosprawność rodzeństwa, wielodzietność rodziny, samotne wychowywanie dziecka, objęcie dziecka opieką zastępczą. Dodatkowa punktacja może być w tym, kontekście oceniona jako ułatwienie dostępności opieki dla osób niepełnosprawnych, nie świadczy natomiast o tym, że projekt skarżącej zasługuje na przyznanie punktów premiowych ze względu na to, że jego założeniem jest objęcie planowaną opieką dzieci z niepełnosprawnościami i że faktycznie wnioskodawca będzie w tym zakresie świadczył usługi opieki odpowiadające na potrzeby osób niepełnosprawnych. Odnosząc się do zarzutów naruszenia zasady przejrzystości i równego traktowania w kontekście oceny konkurencyjnego projektu ("[...]") Sąd w orzekającym składzie dostrzega, że sposób oceny konkurencyjnych wniosków może pośrednio wpływać na sytuację strony skarżącej, a to poprzez przesądzenie o takiej kolejności wniosków wybranych do dofinansowania, która pozostawia wniosek skarżącej poza pulą faktycznie dostępnych środków. W tym miejscu wymaga jednak podkreślenia, że granice sądowej kontroli prawidłowości postępowania w sprawie oceny projektu z głoszonego do dofinansowania z funduszy unijnych wyznacza art. 61 w powiązaniu z art. 53 ustawy wdrożeniowej. W ramach procedury odwoławczej przyjętej w ustawie wdrożeniowej badaniem objęte jest postępowanie dotyczące oceny konkretnego wniosku, nie zaś całość konkursu, z uwzględnieniem wszystkich wnioskodawców. Kontroli Sądu podlega sporządzone w konkretnej sprawie rozstrzygnięcie protestu, w ramach której to czynności IZ ma obowiązek ponownego sprawdzenia złożonego przez wnioskodawcę wniosku w zakresie spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektów. Ingerencja w ocenę projektów zgłoszonych przez innych wnioskodawców do konkursu nie mieści się natomiast w ramach kompetencji w jakie został wyposażony sąd administracyjny przez ustawę wdrożeniową. Podniesione przez skarżącą zarzuty dotyczące oceny innego wniosku mogłyby tylko o tyle rzutować na ocenę rozstrzygnięcia IZ w niniejszej sprawie, o ile można by je odnieść do naruszenia przy rozpoznawaniu tego konkretnego wniosku ogólnych zasad, wskazanych w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. W orzecznictwie NSA (por. wyroki NSA z dnia 28 kwietnia 2011r., sygn. akt II GSK 675/11 oraz z dnia 4 września 2012r., sygn. akt II GSK 1411/12, WSA w Łodzi z dnia 8 listopada 2017 r. sygn. akt III SA/Łd 828/17, dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl) zwrócono uwagę, że zasada równego dostępu do pomocy przede wszystkim odnosi się do czynności w zakresie stanowienia aktów o charakterze generalnym regulujących zasady prowadzenia konkursu. W omawianej sprawie zasada równego dostępu do pomocy znalazła swój wyraz w omawianych powyżej kryteriach wyboru projektów. A więc zasadę równego dostępu do pomocy (równego traktowania beneficjentów) należy oceniać w ramach tego samego konkursu i nie może sprowadzać się to do kwestii porównywania oceny wniosków złożonych przez inne podmioty w ramach tego samego konkursu z oceną wniosku złożonego przez skarżącą. O naruszeniu z kolei zasady przejrzystości w kontekście zarzutów podnoszonych w stosunku do innego projektu można, zdaniem Sądu, mówić gdy określone regulaminem konkursu lub inną wiążącą dokumentacją konkursową wymogi, w szczególności kryteria wyboru projektów, zostały sformułowane w sposób na tyle niejasny lub niejednoznaczny, że pozwalają, jak również doprowadzają do różnych interpretacji tych samych warunków w stosunku do różnych uczestników konkursu, prowadząc w efekcie do ich nierównego traktowania. Jednak również w tym wypadku kontrolą Sądu nie są objęte inne wnioski, niż ten, którego dotyczy skarga, kontrola bowiem sprowadza się do oceny sposobu ustalenia ww. warunków lub kryteriów, pod kątem tego, czy są zrozumiałe i możliwe do spełnienia przez wnioskodawcę stosującego się do zapisów dokumentacji konkursowej. Ocena dokonana w stosunku do innych wniosków może natomiast jedynie być przywołana jako potwierdzenie możliwości rozbieżnych interpretacji tychże warunków, nie dowodzi natomiast sama w sobie, że te warunki czy kryteria zostały błędnie zinterpretowane i zastosowane w przypadku rozstrzygnięcia podlegającego kontroli sądu. Powyższa sytuacja nie występuje jednak w rozpoznawanej sprawie, gdzie – co wywiedziono powyżej – brzmienie kryterium premiującego nr 4 i jego poprawność przyjętej przez IOK jego interpretacji nie budzą wątpliwości Sadu. Jak przy tym wynika z wyjaśnień organu projekt konkurencyjny otrzymał rozbieżne oceny przez dwóch Oceniających, a ostatecznie żadne punkty za kryteria premiujące nie zostały mu przyznane. Jakkolwiek w proteście strona podnosiła zarzuty w zakresie oceny kryteriów, to w skardze wyraźnie stwierdziła, że nie zgadza się z oceną kryterium premiującego nr 4 i tylko w tym zakresie sformułowała zarzuty. Sąd dokonując kontroli stanowiska ZWD nie znalazł podstaw, by zakwestionować stanowisko organ odnośnie oceny kryteriów merytorycznych nr 4,nr 8, nr 9, nr 10 i podziela w tym zakresie argumentację zawartą w uchwale ZWD o nieuwzględnieniu protestu. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło