III SA/Wr 277/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Sędzia WSA Anetta Chołuj, Anna Kuczyńska-Szczytkowska, , Protokolant specjalista Ewa Zawal, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 4 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Zarządu Województwa Dolnośląskiego z dnia 7 kwietnia 2025 r. Nr DEF-Z.IV.433.8.2023 w przedmiocie określenia kwoty środków przypadających do zwrotu z tytułu dofinansowania projektu oddala skargę. Decyzją z 7 kwietnia 2025 r. (nr DEF-Z.IV.433.8.2023) Zarząd Województwa Dolnośląskiego (dalej organ II instancji, ZWD, Zarząd Województwa Dolnośląskiego) pełniący funkcję Instytucji Zarządzającej RPO WD 2014-2020 na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualnie t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691, dalej k.p.a.) w związku z art. 122 ust. 2, art. 125 ust. 1 i ust. 4 lit. a) oraz art. 143 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. U. UE. L. z 2013 r. Nr 347, str. 320 ze zm., dalej rozporządzenie 1303/2013) oraz na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 9 lit. c) ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r. poz. 818, dalej ustawa wdrożeniowa) i art. 207 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 12 pkt 2 w związku z art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1530, ze zm., dalej ustawa o finansach, u.f.p.), w związku z art. 46 ust. 2a ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2024 r., poz. 566), po rozpatrzeniu odwołania A. G. (dalej beneficjentka, skarżąca, strona), prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą "[...]" A. G. z siedzibą w J., od decyzji Dolnośląskiej Instytucji Pośredniczącej (dalej organ I instancji, DIP, Dolnośląska Instytucja Pośrednicząca) z dnia 11 października 2023 r. (nr WR.411.1014.2017.EZD) określającej kwotę środków przypadających do zwrotu dla projektu nr RPDS.01.02.01-02-0053/17, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym. W dniu 18 kwietnia 2018 r. beneficjentka zawarła z Dolnośląską Instytucją Pośredniczącą umowę o dofinansowanie projektu nr RPDS.01.02.01-02-0053/17 pn. "Wykorzystanie konwolucyjnych sieci neuronowych i innych technik przetwarzania obrazu do automatycznej poprawy bezpieczeństwa i wydajności w procesach produkcyjnych, ze szczególnym uwzględnieniem produkcji dużej skali w halach produkcyjnych". Projekt został wybrany w naborze przeprowadzonym w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Dolnośląskiego 2014-2020, dla Działania nr 1.2 "Innowacyjne przedsiębiorstwa" Poddziałania nr 1.2.1 "Innowacyjne przedsiębiorstwa - konkurs horyzontalny" Schemat nr 1.2 B "Tworzenie i rozwój infrastruktury B+R przedsiębiorstw". Na podstawie ww. umowy o dofinansowanie beneficjentce przyznane zostało dofinansowanie w wysokości 5.370.942,15 PLN, stanowiące środki z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Zgodnie z umową o dofinansowanie okres realizacji projektu został przewidziany na 01.03.2018 r. - 06.12.2019 r. Celem projektu była rozbudowa działu B+R, w ramach którego miały być prowadzone badania naukowe i prace rozwojowe w wydzielonych i przystosowanych pomieszczeniach oraz stworzenie autorskiego systemu informatycznego (nieznanego i niestosowanego dotychczas). Aby osiągnąć cel projektu beneficjentka miała wybudować halę o powierzchni [...] m2 i wyposażyć ją w nowoczesne urządzenia umożliwiające prowadzenie badań i prac rozwojowych z wykorzystaniem m.in. zakupionych Modeli Sieci do Wykrywania i Klasyfikacji Obiektów, Modeli Sieci do Klasyfikowania Zdarzeń, Danych Testowych dla Klasyfikowania Zdarzeń, zakupić środki trwałe, upozorować wnętrze hali produkcyjnej m.in. wraz z zakupionymi makietami urządzeń produkcyjnych, douczać zakupione modele sieci, aby uzyskać autorski system informatyczny atrakcyjny dla przedsiębiorców prowadzących produkcję dużej skali w halach produkcyjnych. Z wniosku wynika, że beneficjentka miała zamiar wdrożyć projekt pt. "[...]", który umożliwiałby automatyczne rozpoznawanie i ocenę zdarzeń w otoczeniu obserwowanym z udziałem osób i maszyn w halach produkcyjnych, w otoczeniu obserwowanym statyczną kamerą, przez porównanie bieżącego obrazu i/lub dynamiki zmian obrazu z wcześniej wyuczonym wzorcem przy zastosowaniu ww. sieci neuronowych konwolucyjnych. Beneficjentka w wyniku realizacji projektu miała obowiązek osiągnąć liczne wskaźniki produktu i rezultatu wskazane we wniosku o dofinansowanie oraz utrzymać rezultaty projektu w okresie jego trwałości. Wnioskiem o zaliczkę nr RPDS.01.02.01-02-0053/17-001 beneficjentka wystąpił o wypłatę 600.000,00 zł dofinansowania na wydatki związane z zakupem dwóch wartości niematerialnych i prawnych - Modeli Sieci do Wykrywania i Klasyfikacji Obiektów oraz robót budowalnych polegających na wykonaniu robót rozbiórkowych i stanu zero. W wyniku pozytywnej weryfikacji i zatwierdzenia ww. wniosku o płatność, w dniu 21 maja 2018 r. stronie wypłacono wnioskowaną kwotę zaliczki. W dniu 24 czerwca 2018 r. beneficjentka złożyła wniosek o płatność nr RPDS.01.02.01-02-0053/17-002 rozliczający wcześniej otrzymaną zaliczkę oraz o refundację w kwocie 0,97 zł. W trakcie weryfikacji wniosku o płatność DIP uzyskał informację od Naczelnika Urzędu Skarbowego w Oławie, o możliwych nieprawidłowościach podczas realizacji projektu. Następnie, pismem z 23 czerwca 2019 r. Komendant Komisariatu Policji w Jelczu-Laskowicach poinformował Urząd Marszałkowski o prowadzeniu czynności wyjaśniających na zlecenie Prokuratury Rejonowej w Oławie w związku z ww. dofinansowaniem. Kolejno, pismem z dnia 26 lipca 2019 r. do DIP wpłynęło anonimowe zawiadomienie o podejrzeniu wyłudzenia środków unijnych. W związku z powyższym, została przeprowadzona kontrola doraźna w miejscu realizacji projektu. W toku kontroli stwierdzono nieprawidłowości (naruszenia ze skutkiem finansowym). Po dokonanej kontroli zakupionego w ramach projektu oprogramowania (modeli sieciowych) beneficjentka wniosła zastrzeżenia do Informacji pokontrolnej. W celu sprawdzenia informacji podanych w DIP poinformowała stronę o konieczności wyznaczenia dodatkowego dnia kontroli. W kontroli miał uczestniczyć dodatkowy Ekspert - biegły z zakresu wytwarzania oprogramowania i wyceny oprogramowania. W wyznaczonym dniu kontroli, tj. w dniu 17.09.2019 r., beneficjentka odmówiła okazania kodów źródłowych modeli sieci i oprogramowania pomocniczego Kontrolę zakończono wydając Ostateczną Informację pokontrolną z dnia 04.11.2019 r., do której załącznikiem była opinia sporządzona przez Ekspertów odnosząca się do funkcjonalności i wartości zakupionego w ramach projektu oprogramowania (opinia z dnia 30.10.2019 r.). W wyniku kontroli stwierdzono, iż wydatki na zakup 4 modeli sieciowych: nie zostały udokumentowane w sposób należyty, nie zostały poniesione w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny, nie dotyczyły usług już wykonanych oraz w części nie zostały uwzględnione w zakresie rzeczowym projektu. Z przedstawionych do rozliczenia wraz z wnioskiem rozliczającym zaliczkę faktur nr 03/04/2018, nr 04/04/2018, nr 05/04/2018, nr 06/04/2018, nr 02/05/2018 opiewających na łączną kwotę brutto 1.230.000,02 zł, z czego kwalifikowalne były wydatki na kwotę 1.000.000,00 zł, za niekwalifikowalne uznano w wyniku kontroli wydatki na kwotę 923.537,50 zł. W dniu 06.12.2019 r., a więc w ostatnim dniu realizacji projektu, strona zawnioskowała o przedłużenie terminu realizacji projektu o ponad pół roku, tj. do dnia 31.06.2021 r. i jednocześnie poinformowała DIP o wstrzymaniu realizacji inwestycji. W odpowiedzi z dnia 16.01.2020 r. (przesłanej w systemie SL2014) DIP nie wyraziła zgody na przedłużenie realizacji projektu wskazując, że nie ma możliwości przedłużenia terminu realizacji projektu poza maksymalny termin wskazany w pkt 14 Regulaminu konkursu, tj. dzień 07.12.2019 r. W dniu 30.01.2020 r. beneficjentka złożyła wniosek o płatność końcową. Z ww. wniosku wynikało, że na dzień umownego zakończenia realizacji projektu osiągnięto w projekcie wskaźnik produktu pn. Inwestycje prywatne uzupełniające wsparcie publiczne dla przedsiębiorstw (dotacje) na poziomie zaledwie 11,17%, a żaden z pozostałych wskaźników produktu i rezultatu, do których osiągnięcia strona była obowiązana na mocny umowy o dofinansowanie, nie został osiągnięty. Ponieważ osiągnięcie celów projektu w ramach Programu mierzy się wskaźnikami, z ww. wniosku o płatność końcową wynikało, iż żadnego z celów projektu nie można było uznać za osiągnięty. Na dzień 28.02.2020 r. DIP zaplanowała kontrolę "na zakończenie realizacji projektu", lecz pomimo uprzedniego uzgodnienia z pełnomocnikiem strony terminu kontroli zespołowi kontrolnemu DIP uniemożliwiono przeprowadzenie kontroli (brak osób upoważnionych do udzielenia informacji o projekcie, brak okazania dokumentacji i rzeczowych postępów projektu, brak możliwości dokonania oględzin). Z uzyskanych przez Zespół kontrolny DIP od pracowników H. z siedzibą w J. informacji wynikało, że zaprzestano realizacji projektu w zakresie prac budowlanych oraz zakupu środków trwałych uwzględnionych w projekcie (notatka służbowa z dnia 03.03.2020 r.). Z uwagi na uniemożliwienie dokonania kontroli na zakończenie realizacji projektu DIP stwierdziła, że beneficjentka odmówiła poddania się kontroli projektu dokonywanej przez instytucję udzielającą dofinansowania, naruszając postanowienia umowy o dofinasowanie projektu. Decyzją z 12 października 2023 r. Dolnośląska Instytucja Pośrednicząca na podstawie: art. 10 ust. 1 ustawy wdrożeniowej oraz § 4 ust. 3 pkt 18 Porozumienia nr DEF-Z/891/15 z dnia 22 maja 2015 r. w sprawie powierzenia zadań w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Dolnośląskiego 2014-2020 przez Zarząd Województwa Dolnośląskiego - Dolnośląskiej Instytucji Pośredniczącej, art. 207 ust. 9 pkt 1 w związku z art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych oraz art. 104 k.p.a., określiła obowiązek zwrotu przez beneficjentkę A. G. prowadzącą działalność kwoty 600.000,00 zł. otrzymanej w ramach Działania nr 1.2 "Innowacyjne przedsiębiorstwa" Poddziałania nr 1.2.1 "Innowacyjne przedsiębiorstwa - konkurs horyzontalny" Schemat nr 1.2 B " Tworzenie i rozwój infrastruktury B+R przedsiębiorstw" Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Dolnośląskiego 2014-2020. W odwołaniu od ww. decyzji beneficjenta podniosła w szczególności, że wydanie decyzji nastąpiło z naruszeniem przepisów art. 10 § 1 w zw. z art. 73 k.p.a. w zw. z art. 51 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez nie zapewnianie stronie udziału w postępowaniu; naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w związku z art. 8 k.p.a., polegające na uchybieniu obowiązkowi wszechstronnego i wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy, prowadzące w konsekwencji do naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie obywateli, a to poprzez ustalenie, że w okolicznościach niniejszej sprawy doszło do wykorzystania środków z naruszeniem art. 184 ustawy o finansach publicznych, przede wszystkim bezpodstawne kwestionowanie wartości środków nabytych przez beneficjentkę i pominięcie ustaleń jakie w tym zakresie poczynił Dolnośląski Urząd Celno- Skarbowy, Prokuratura Rejonowa w Oławie, Prokuratura Okręgowa we Wrocławiu Wydział do Spraw Gospodarczych i Sąd Okręgowy Wydział Karny we Wrocławiu, gdzie wszystkie te instytucje potwierdziły, że skarżąca działała zgodnie z literą prawa oraz potwierdziły wartość rynkową oprogramowania nabytego przez beneficjentkę; naruszenie art. 184 ustawy o finansach publicznych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie albowiem nie wskazano, która z przesłanek wskazanych w tym przepisie ma zastosowanie, w tym nie wskazano dlaczego organ odmawia wydatkom poczynionym przez stronę charakterystyki kwalifikowalności, twierdzi że wydatki nie zostały udokumentowane a nie zwracał się od dokumenty jak i nigdy nie wskazywał jakich dokumentów dla rozliczenia kwoty zaliczki brakuje; wadliwie sporządzone uzasadnienie: wybiórcze przedstawienie faktów, oparcie rozstrzygnięcia na opiniach ekspertów, które zostały sporządzone wadliwie, pominięcie dla poczynienia ustaleń protokołów z czynności kontrolnych, z których jednoznacznie wynika, iż żaden z ekspertów nie zapoznał się z oprogramowaniem i jego kodami źródłowymi, oparcie się na opiniach, które w żadnym zakresie nie odnoszą się do założeń projektu i jego wytycznych, posłużenie się przez organ opinią, co do której w jej treści wątpliwości do jej ustaleń zgłaszali sami autorzy, przyjęcie nieprawidłowości co do wykorzystania kwoty zaliczki w sytuacji kiedy wniosek o rozliczenie zaliczki nigdy nie został przez organ rozpatrzony; roszczenie o zwrot środków wskazanych w przedmiotowej decyzji przedawniło się zgodnie z art. 3 Rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich; - nienależne żądanie odsetek oraz, że wniosek o rozliczenie zaliczki nigdy nie został przez DIP rozpatrzony. Odnośnie przedawnienia organ II instancji przypomniał, że na podstawie art. 66a ust. 1 pkt 1pkt 1 u.f.p., który ma zastosowanie w sprawie, termin przedawnienia upłynie najwcześniej w terminie 5 lat od uostatecznienia się decyzji organu I instancji (tj. w ciągu 5 lat od dnia wydania decyzji w II instancji). W dalszej kolejności w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję DIP, ZWD wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie doszło do wystąpienia aż trzech rodzajów dużej wagi i poważnego charakteru nieprawidłowości, które stanowią podstawę do żądania zwrotu wypłaconego beneficjentce dofinansowania na podstawie art. 207 ust. 1 ustawy o finansach publicznych. Po pierwsze nieprawidłowość odnośnie zakupu wartości niematerialnych i prawnych, po drugie niezrealizowanie projektu w terminie, po trzecie utrudnianie kontroli i odmowa poddania się kontroli. Odnosząc się do zakupu wartości niematerialnych i prawnych, organ II instancji wskazał, że istotą nieprawidłowości dotyczącej zakupu wartości niematerialnych i prawnych w niniejszej sprawie jest to, iż beneficjentka zakupiła bardzo proste, nikłej wartości oprogramowanie nie odpowiadające swoją wartością kwotom (wydatkom kwalifikowalnym) zaplanowanym na taki zakup we wniosku o dofinansowanie oraz kwotom wykazanym na fakturach przedstawionych do rozliczenia. Przy tym przyjęte przez DIP i ZWD wartości programowania zostały oparte o opinie sporządzonych przez ekspertów zewnętrznych. Organ II instancji podkreślił, że pomimo utrudniania kontroli i odmowy poddania się kontroli w dniu w 17 września 2019 r. przez beneficjentkę eksperci sporządzili rzetelną opinię w zakresie ujawnionym/okazanym przez stronę dotyczącym zakupionego oprogramowania. Oparcie wyceny zakupionych wartości niematerialnych i prawnych na ww. opinii uznano więc za prawidłowe. Odnosząc się do postępowań prowadzonych przez Dolnośląski Urząd Celno- Skarbowy, Urząd Skarbowy w Oławie, Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu, Prokuraturę Rejonową w Oławie, Sąd Okręgowy we Wrocławiu III Wydział Karny pozytywnie zakończonych wobec beneficjentki, ZWD wskazał, że ww. organy nie prowadziły postępowania w zakresie prawidłowości realizacji projektu. Organy skarbowe działały na podstawie swoich kompetencji, kontrolując beneficjenta pod kątem zapłaty należnych podatków, w szczególności prawidłowości rozliczeń w zakresie podatku VAT na podstawie faktur dotyczących m.in. zakupu wartości niematerialnych i prawnych dokonanych w ramach niniejszego projektu. Podobnie administracja celno-skarbowa prowadziła postępowanie wyłącznie w zakresie swojej właściwości, co do prawidłowości rozliczeń podatku VAT za okres kwiecień i maj 2018 r., opierając się na dokumentacji finansowo-księgowej beneficjenta, dokumentach i wyjaśnieniach kontrahentów, informacjach udzielonych przez brytyjską administrację podatkową, dokumentacji sprawdzanej u kontrahenta, informacji z dostępnych baz danych i przesłuchaniu świadków. W toku postępowania ustalono m.in. że dowody zakupu i sprzedaży zostały ujęte w prowadzonych przez beneficjentkę ewidencjach VAT za kwiecień-maj 2018 r., a kwoty ujęte w rejestrach VAT za ten okres odpowiadają złożonym deklaracjom VAT. Ponadto fakt prowadzenia ww. postępowania przez Prokuraturę Rejonową w Oławie i jego umorzenia wobec braku naruszeń w świetle prawa karnego, nie wywiera wpływu na niniejsze postępowanie w przedmiocie zwrotu środków dofinansowania, w szczególności także nie potwierdza, iż nie doszło w związku z realizacją projektu do opisanych w niniejszej decyzji nieprawidłowości. ZWD przyznaje, że prowadzone z inicjatywy DIP postępowanie (wprowadzenie DIP w błąd i wyłudzenia dotacji) , które prowadziła Prokuratura Rejonowa dla Starego-Miasta zakończyło się postanowieniem o umorzeniu śledztwa, DIP wniosła zażalenie na ww. postanowienie. W konsekwencji postanowieniem z dnia 15.06.2023 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu, Wydział III Karny (sygn. akt III Kp 411/23) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie stwierdzając brak znamion czynu zabronionego. Organ II instancji podkreśla jednak, że postępowania administracyjne i karne są postępowaniami niezależnymi od siebie i funkcjonującymi na różnych płaszczyznach materialnoprawnych, stwierdzenie znamion czynu zabronionego nie powoduje braku możliwości stwierdzenia naruszenia innych przepisów prawa, a w szczególności zaistnienia nieprawidłowości, o której mowa rozporządzeniu 1303/2013 oraz rozporządzeniu 2988/95. Reasumując powyższe organ II instancji stwierdził, że w sprawie doszło do nieprawidłowości polegającej na zakupie oprogramowania (4 modeli sieciowych) o wartości rażąco niższej niż wskazano we wniosku o dofinansowanie i w budżecie projektu, a przedstawione do rozliczenia przez beneficjentkę wydatki nie odzwierciedlały rzeczywistej wartości zakupionego oprogramowania. Słusznie przy tym na podstawie opinii sporządzonej przez biegłych Ekspertów z zakresu IT zakwestionowano wartość przedstawionego oprogramowania oraz uznano część wydatków za zakup wartości niematerialnych i prawnych za niekwalifikowalne. Odnosząc się do nieprawidłowości polegającej na niezrealizowaniu projektu w terminie ZWD podkreślił, że beneficjent obowiązany był rozpocząć realizację projektu od 1 stycznia 2018 r., a zakończyć jego realizację (po względem rzeczowym oraz rozliczeń finansowych) do 6 grudnia 2019 r. Z dokumentacji sprawy wynika, że 6 grudnia 2019 r., a więc w ostatnim dniu realizacji projektu, beneficjentka zawnioskowała o przedłużenie terminu realizacji projektu do 31 czerwca 2021 r. Jednocześnie poinformowała DIP o wstrzymaniu realizacji inwestycji. W odpowiedzi DIP nie wyraziła zgody na przedłużenie realizacji projektu wskazując, że nie ma możliwości przedłużenia terminu realizacji projektu poza maksymalny termin wskazany w pkt. 14 Regulaminu konkursu, tj. poza 7 grudnia 2019 r. W związku z powyższym DIP stwierdziła, iż zachodzi wątpliwość, czy cel projektu i zaplanowany zakres rzeczowy inwestycji zostały zrealizowane do 6 grudnia 2019 r. Z uwagi na konieczność ustalenia stanu zaawansowania realizacji projektu oraz ustalenia stopnia osiągnięcia wskaźników projektu zarządzono przeprowadzenie kontroli projektu. W dniu 30.01.2020 r. beneficjent złożył wniosek o płatność końcową za okres od 21.12.2018 r. do 06.12.2019 r. Z danych wykazanych w tym wniosku przez beneficjenta wynikało, że w projekcie osiągnięto wskaźniki produktu pn. "Inwestycje prywatne uzupełniające wsparcie publiczne dla przedsiębiorstw (dotacje)" w 11,17 %, a pozostałe wskaźniki produktu i rezultatu nie zostały osiągnięte. Pismem z dnia 07.02.2020 r. zawiadomiono stronę o wyznaczeniu kontroli na dzień 13.02.2020 r., o zakresie kontroli oraz uprawnieniach i obowiązkach beneficjenta i DIP związanych z ww. kontrolą. W odpowiedzi, w pismach kierowanych do DIP beneficjent kwestionował zasadność przeprowadzenia kontroli, m.in. wskazując, iż przeprowadzenie czynności kontrolnych jest przedwczesne i całkowicie bezzasadne. W związku z kierowaniem przez stronę do DIP licznych pism oponujących przeciwko przeprowadzeniu kontroli jej termin został ostatecznie przełożony na dzień 28.02.2020 r. W dniu 28.02.2020 r. o podanej do wiadomości pełnomocnika beneficjenta godzinie Zespół kontrolny DIP stawił się w siedzibie strony przy "ul.[...]" w J., celem dokonania kontroli stanu realizacji projektu. Pomimo obowiązku podania się kontroli, Zespołowi kontrolnemu uniemożliwiono dokonanie oceny stanu zaawansowania projektu - nie okazano żadnej dokumentacji projektu, nie zapewniono obecności osoby upoważnionej do udzielania informacji o projekcie (skarżąca była nieobecna i odrzucała kierowane do niej połączenia telefoniczne, Koordynator projektu i pełnomocnik strony był nieobecny, żaden z pracowników H. nie został upoważniony do udzielania informacji o projekcie i oprowadzenia kontrolerów po terenie "projektu"), nie umożliwiono zapoznania się ze stanem robót budowalnych oraz zakupu środków trwałych w ramach projektu. Zespół kontrolny ustalił jedynie, iż obok budynku hotelu "[...]" znajduje się wydzielony i częściowo ogrodzony teren budowy - stan prac wyglądał na zakończenie budowy fundamentów budynku. iż organ I instancji słusznie ustalił, iż cel projektu nie został zrealizowany w wymaganym zakresie, tj. nie osiągnięto rozwoju działalności beneficjenta poprzez rozbudowę infrastruktury B+R oraz nie wprowadzono do oferty przedsiębiorstwa nowej innowacyjnej usługi - specjalistycznego, programu informatycznego, którym mogliby być zainteresowani przedsiębiorcy prowadzący produkcję w halach produkcyjnych (wzrost konkurencyjności przedsiębiorstwa nie nastąpił). Nie osiągnięto żadnego ze wskaźników projektu. Beneficjent obowiązany był do osiągnięcia wskaźników rezultatu: 1. Liczba projektów B+R realizowanych przy wykorzystaniu wspartej infrastruktury badawczej (wartość docelowa 1) 2. Liczba nowo utworzonych miejsc pracy - pozostałe formy (wartość docelowa 2). Nie osiągnięto także wskaźników produktu. Beneficjent obowiązany był do osiągnięcia wskaźników produktu: 1. Liczba podmiotów wykorzystujących technologie informacyjno- komunikacyjne, (wartość docelowa 1); 2. Liczba wspartych laboratoriów badawczych, (wartość docelowa 1); 3. Liczba przedsiębiorstw ponoszących nakłady inwestycyjne na działalność B+R, (wartość docelowa 1); 4. Liczba przedsiębiorstw wspartych w zakresie prowadzenia prac B+R, (wartość docelowa 1); 5. Liczba realizowanych pac B+R, (wartość docelowa 1); 6. Liczba realizowanych projektów B+R, (wartość docelowa 1); 7. Inwestycje prywatne uzupełniające wsparcie publiczne w projekty w zakresie badań i rozwoju, (wartość docelowa 9 309 633,06); 8. Inwestycje prywatne uzupełniające wsparcie publiczne dla przedsiębiorstw (dotacje), (wartość docelowa 9 309 633,06) 9. Liczba przedsiębiorstw współpracujących z ośrodkami badawczymi, (wartość docelowa 1); 10. Liczba obiektów dostosowanych do potrzeb osób z niepełnosprawnościami, (wartość docelowa 1); 11. Liczba przedsiębiorstw otrzymujących wsparcie, (wartość docelowa 1); 12. Liczba przedsiębiorstw otrzymujących dotacje, (wartość docelowa 1). Co prawda beneficjent w końcowym wniosku o płatność wskazał na częściową realizację wskaźnika pn. Inwestycje prywatne uzupełniające wsparcie publiczne dla przedsiębiorstw na poziomie 11,17 %, jednakże stopień jego realizacji był bardzo niski, a podane we wniosku informacje na temat tego wskaźnika niesprawdzalne, z uwagi na uniemożliwienie kontroli na zakończenie realizacji projektu. Uzasadniają trzecią z nieprawidłowości polegającą na utrudnianiu kontroli i odmowie poddania kontroli projektu organ II instancji podkreślił, że beneficjentka utrudniała dokonanie kontroli, a ostatecznie dwukrotnie uniemożliwiła jej dokonanie Zespołowi kontrolnemu DIP. Podczas pierwszego dnia kontroli zakupionych wartości niematerialnych i prawnych, która została wyznaczona na 13 lutego 2019 r., strona okazała kontrolerom jedynie komplet papierowych opracowań (kody źródłowe, opis instalacji) dotyczących zakupionych modeli sieci (4 szt.), w tym dokumentację techniczną oprogramowania sygnowaną logotypami i danymi adresowymi firmy S. Kontrolerom okazano plik (kontenera) na nośniku pendrive, co do którego brak było możliwości podglądu zawartości pliku (zgodnie z udzieloną informacją plik był zaszyfrowany). Kontrolerzy nie mogli się zapoznać z działaniem modeli (na żywo) - przedstawiono im jedynie nagrania video (niewiadomego pochodzenia, umieszczone na serwisie YouTube). Ponowna kontrola zakupionych wartości niematerialnych i prawnych odbyła się 18 marca 2019 r. Dokonana została ogólna prezentacja działania modeli sieci oraz omówione zostały założenia projektu i sposób ich realizacji przez beneficjentkę. Strona przedstawiła działanie zakupionych modeli na kilku prostych, rozpoznawalnych obiektach, ale odmówiła - pomimo żądania kontrolerów - okazania działania modeli na większej ilości obiektów j przedstawienia do analizy kodów źródłowych zakupionych modeli. Beneficjentka powołała się na zawartą umowę o poufności, konieczność uzyskania zgody wykonawcy i podwykonawcy oraz zobowiązała się dostarczyć do DIP dopiero 24 maja 2019 r. Beneficjentka udostępniła do weryfikacji kody źródłowe modeli wraz ze strukturą katalogów/plików, przedstawiła działanie poszczególnych modeli do rozpoznawania i klasyfikacji obiektów i wykazał, że modele rozpoznają i poprawnie klasyfikują obiekty: postać ludzka, klawiatura komputerowa, mysz komputerowa, nie okazała jednak działania modeli na większej ilości obiektów, ani na obiektach zgodnych z wnioskiem o dofinasowanie. ZWD podkreślił, że rozstrzygnięcie licznych zastrzeżeń wymagało przeprowadzenia kolejnych ustaleń przy pomocy biegłego, strona została poinformowana o konieczności przeprowadzenia dodatkowego dnia kontroli, organ II instancji wskazał, że wobec trudności z ustaleniem terminu kontroli z beneficjentką termin został wyznaczony przez DIP na 17 września 2019 r. W tym dniu beneficjentka odmówiła przedstawienia modeli sieci, oprogramowania pomocniczego oraz ich kodów źródłowych do ponownej weryfikacji. ZWD podkreślił, że kolejną kontrolę DIP zamierzała przeprowadzić na zakończenie realizacji projektu. Wyznaczenie dnia kontroli na 28 lutego 2020 r. nastąpiło z opóźnieniem, gdyż poprzedzone zostało wymianą pism między Beneficjentem, a DIP. Organ po raz kolejny przytoczył bieg wydarzeń i wyjaśnił, że w dniu 28 lutego 2020 r. o podanej do wiadomości strony godzinie Zespół kontrolny DIP stawił się w siedzibie Beneficjenta tj. przy "ul. [...]" w J. celem dokonania kontroli stanu realizacji projektu (na zakończenie realizacji projektu). Od pracowników hotelu A. uzyskano informację, że strona jest nieobecna i nie pojawiła się w pracy od rana. Podjęte próby telefonicznego skontaktowania się ze skarżącą okazały się nieskuteczne, strona nie odbierała telefonu i odrzucała kierowane do niej połączenia. Na miejscu nie stawił się również pełnomocnik strony czy pracownik upoważniony do udzielania informacji o projekcie. Zespołowi kontrolnemu nie udostępniono żadnych dokumentów dotyczących projektu, nie umożliwiono dokonania oględzin hali, która miała zostać wybudowana w ramach projektu, ani środków trwałych, które miały zostać zakupione w ramach projektu. Organ II instancji odniósł się do zarzutów zawartych w odwołaniu w obszernej 86 stronicowej decyzji i wyjaśnił, że po rozważeniu wszystkich okoliczności istotnych w przedmiotowej sprawie, w tym okoliczności będących przedmiotem zarzutów, organ odwoławczy, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję z dnia 11 października 2023 r. Beneficjentka nie zgodziła się z tym rozstrzygnięciem i wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Decyzji ZWD zarzuciła po pierwsze naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.: - naruszenie art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienie charakteru skutków postępowań towarzyszących lub zainicjowanych przez Dolnośląską Instytucję Pośredniczącą, dotyczących przedmiotowego projektu, w tym decyzji Urzędu Celno-Skarbowego potwierdzającej wartość rynkową nabytego oprogramowania, postanowienia Sądu Okręgowego Wydział Karny potwierdzającego, iż działanie strony było zgodne z przepisami prawa od momentu przygotowań do zawarcia umowy o dofinansowanie jak i w trakcie jej realizacji, sąd nie potwierdził zarzutów sformułowanych przez DIP w zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa, w konsekwencji organ nie ustalił, iż wskazane rozstrzygnięcia potwierdzają wartość nabytych środków oraz prawidłową realizację Projektu przez skarżącą do czasu jego faktycznego wstrzymania w następstwie kontroli wszczętej przez DIP; naruszenie art. 7, 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na dowolnej ocenie materiału dowodowego wyrażającej się zwłaszcza w odmówieniu mocy dowodowej i wiarygodności decyzji Urzędu Celno- Skarbowego, pomimo iż dokument ten ma moc dokumentu urzędowego, z czym wiąże się domniemanie istnienia faktów w nim stwierdzonych, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia jakoby Dolnośląska Instytucja Pośrednicząca prawidłowo ustaliła wartości oprogramowania tj. inną niż wskazaną na fakturach i potwierdzoną przez Urząd Celno-Skarbowy; naruszenie art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego wbrew ciążącemu na organie II instancji na mocy art. 77 § 1 k.p.a. obowiązkowi i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz sporządzenie uzasadnienia niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a. w tym między innymi kontrfaktyczne przyjęcie jakoby przygotowana ekspertyza referowała do wniosku o dofinansowanie i umowy o dofinansowanie w sytuacji kiedy sporządzone opinie nie odnoszą się do postanowień umowy o dofinansowanie, oraz kontrfaktyczne ustalenia tj. obszernie podkreślane ustalenia jakoby beneficjentka uniemożliwiła zapoznanie się z oprogramowaniem a równocześnie jakoby eksperci zapoznali się z oprogramowaniem; naruszenie art. 8 i 107 § 3 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwiło realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności upstrzenie jej szeregiem zwrotów mających na celu deprecjonowanie skarżącej oraz sanowanie wadliwości decyzji Dolnośląskiej Instytucji Pośredniczącej; tj. naruszenie art. 9 i 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji Dolnośląskiej Instytucji Pośredniczącej z 11 października 2023 r., naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez brak pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji publicznej poprzez wydawanie odmiennych decyzji przy istnieniu tożsamych stanów faktycznych i prawnych, a mianowicie decyzja Urzędu Celno-Skarbowego potwierdza wartość rynkową oprogramowania wskazaną na fakturze, postanowienie Sądu Okręgowego Wydział Karny, który nie dopatrzył się żądnych naruszeń w działaniu strony o rozliczenie kwoty zaliczki na poczet poniesionych wydatków w realizacji Projektu a równocześnie decyzja Zarządu Województwa Dolnośląskiego i jej uzasadnienie, jest odmienna mimo, iż osadza się na tym samym stanie faktycznym; naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez dowolność w wydaniu decyzji przez niedostateczne uzasadnienie decyzji, narracja właściwa beletrystyce z pominięciem dowodów i faktów, które były niewygodne dla założonej narracji uzasadnienia; naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji DIP w sytuacji, gdy prawidłowe było uchylenie tej decyzji i orzeczenie o umorzeniu gdyż została ona wydana z naruszeniem przepisów art. 10 § 1 w zw. z art. 73 k.p.a. w zw. z art. 51 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez nie zapewnianie stronie udziału w postępowaniu. Skarżąca podkreśliła, że Zarząd Województwa Dolnośląskiego arbitralnie uznał, iż do naruszenia nie doszło ale nie wskazał z czego takie twierdzenie wywodzi i co więcej kontrfaktycznie podtrzymuje stanowisko DIP jakoby do naruszenia nie doszło, mimo iż skarżąca nie miała możliwości zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji DIP. Strona podniosła, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło również do naruszenia prawa materialnego: - naruszenie przepisów ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 r. poprzez przyjęcie, iż przepisy te pozwalają organowi na zmianę warunków umowy o dofinansowanie w sytuacji kiedy uprawnieniem organu jest tylko kontrola, w konsekwencji brak prawidłowego przyjęcia, iż strona nie uchybiła przepisom prawa i warunkom umowy o dofinansowanie zawartej z DIP, a organ w następstwie kontroli zaskarżoną decyzją zmienił warunki umowy o dofinansowanie; niezastosowanie art. 54 § 1 Ordynacji Podatkowej w związku z art. 207 ust. 1 u.f.p. dot. naliczenia odsetek jak za zaległości podatkowe w związku z § 6 ust 2 umowy o dofinansowanie projektu nr RPDS.01.02.01-02-0053/17 tj. wniosek winien być rozpatrzony w terminie do "90 dni licząc od przedłożenia wniosku o płatność" tj. trzy miesiące, DIP rażąco przekroczył ten termin, bo dopiero po sześciu miesiącach od otrzymania wniosku o rozliczenie zaliczki, przeprowadził zaledwie pozorną dekretację formalną tego wniosku. Finalnie dopiero po pięciu latach liczonych od złożenia wniosku o rozliczenie zaliczki wydał decyzję zobowiązującą do zwrotu kwoty zaliczki a następnie Zarząd Województwa Dolnośląskiego rozpatrzył odwołanie od tej decyzji po półtora roku od złożenia odwołania. W świetle zasad doświadczenia życiowego organy ponoszą odpowiedzialność za tak skrajnie przewlekle prowadzenie sprawy a tym samym w pełni uzasadnione jest wykluczenie naliczenia odsetek za okres po upływie trzech miesięcy liczonych od złożenia wniosku o rozliczenie zaliczki. W oparciu o tak sformułowane zarzuty beneficjentka wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Ponadto na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z z art. 156 § 1 ust 2 k.p.a., wniosła o uwzględnienie skargi i o stwierdzenie nieważności decyzji organu II instancji w całości, a na wypadek uznania przez sąd, że nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji, o jej uchylenie. Nadto na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a., wniosła o uwzględnienie skargi i stwierdzenie wydania zaskarżonej decyzji organu II instancji z naruszeniem prawa oraz o zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącej, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę ZWD podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Wedle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Należy też zauważyć, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym wnioskami i zarzutami, oraz powołaną podstawą prawną. W pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek strony o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji na postawie art. 156 § 1 ust. 2 k.p.a. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która: wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Podkreślenia wymaga, że ewentualne zaistnienie wady, o której mowa w tym przepisie ocenia się według stanu faktycznego i prawnego sprawy, istniejącego w dacie wydania decyzji kwestionowanej w postępowaniu nieważnościowym. Rażące naruszenie prawa, określa się jako oczywiste i bezsporne naruszenie przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawa urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. W odniesieniu do przepisów proceduralnych rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość decyzji wskutek naruszenia norm prawnych regulujących działania administracji publicznej w indywidualnych sprawach, w szczególności przepisów prawa procesowego o dużym ciężarze gatunkowym. Zachodzi ono w przypadku gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy (zob. wyrok NSA, II SA 1726/00, LEX nr 51233). O rażącym naruszeniu prawa z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną przez proste ich zestawienie ze sobą (wyrok NSA z 11 sierpnia 2000 r., III SA 1935/99, zob. także wyrok NSA z 27 października 1998 r., II SA 1202/98). Za "rażące" należy uznać wyłącznie takie naruszenie prawa, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia zasady praworządności. Należy wskazać, że ocena decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem wymaga rygorystycznego i ścisłego ich stosowania. Postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym i służy jedynie wyeliminowaniu z obrotu prawnego rozstrzygnięć, które są ewidentnie sprzeczne z przepisami prawa Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia Sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia prawa procesowego ani materialnego które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji. Przeciwnie toczące się postępowanie i konsekwentnie podnoszone przez stronę zarzuty naruszenia prawa procesowego i materialnego w skardze i odwołaniu od decyzji organu I instancji, świadczą o tym, że strony toczą spór o prawidłowe wykorzystanie środków unijnych przez skarżącą, a ewentualne nieprawidłowości w trakcie tego postępowania nie uzasadniają stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Podobnie Sąd nie dopatrzył się podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Sąd zauważył, że strona nie uzasadniła na czym konkretnie opierała swój wniosek o stwierdzenie nieważności i żądanie ustalenia, że zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem prawa. W dalszej kolejności wskazać należy, że za podstawę wyroku Sąd przyjął ustalenie stanu faktycznego dokonane w zaskarżonym rozstrzygnięciu, albowiem nie stwierdził naruszenia prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Zarządu Województwa Dolnośląskiego utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie pierwszo-instancyjne, którym zobowiązano stronę skarżącą do zwrotu dofinansowania w określonej kwocie (600.000,00 zł) wykorzystanego z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę jako skutek stwierdzonych uchybień w wydatkowaniu środków w ramach projektu realizowanych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Dolnośląskiego na lata 2014-2020 współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego, które to naruszenia stanowią nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. U. UE. L Nr 347 z 2013 r., str. 320, dalej rozporządzenie nr 1303/2013) oraz art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. - uznając przyznane środki jako "wykorzystane z naruszeniem procedur". Skarżąca kwestionując powyższe wskazała na naruszenie naczelnych zasad procesowych, niedokonanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, nieprzeprowadzenie istotnych dowodów. Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz rozporządzenia nr 1303/2013. Zgodnie z treścią art. 207 ust. 1 u.f.p. w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, 3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy, z zastrzeżeniem ust. 8 i 10. Przepis art. 184 ust. 1 u.f.p. stanowi zaś, że wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Chodzi o środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej (art. 5 ust. 1 pkt 2 u.f.p.). Z treści art. 207 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 184 ust. 1 u.f.p. wynika zatem, że wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 tej ustawy (tj. m.in. pochodzących z budżetu UE) są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. "Inne procedury", o których mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p., to także procedury określone w umowie między beneficjentem a Instytucją Zarządzającą (lub – jak w niniejszej sprawie – Instytucją Pośredniczącą) projektem. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, a Sąd orzekający w niniejszej sprawie stanowisko to podziela, że dokonując interpretacji pojęcia "innych procedur obowiązujących przy ich wykorzystaniu", o którym mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p., należy uwzględnić zarówno potoczne znaczenie wyrazu "procedura", jak i sposób uregulowania w prawie krajowym wdrażania programów operacyjnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 września 2023 r., sygn. akt I GSK 1283/22, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Inne procedury, o których mowa w art. 184 ust. 1 pkt 2 u.f.p. to także procedury określone w umowie między beneficjentem a instytucją zarządzającą projektem (por. wyrok NSA z 13 kwietnia 2023 r., sygn. akt I GSK 173/19, publ.: jak wyżej). Dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu rozumie się nie tylko normy proceduralne, lecz także i inne regulacje wynikające z prawa ustrojowego, czy prawa materialnego. Wyrażenie to obejmuje swym zakresem również wytyczne do poszczególnych programów wydawane przez właściwego ministra do spraw rozwoju regionalnego. Z kolei w umowach o dofinansowanie projektów ze środków europejskich umieszczane są postanowienia obligujące beneficjentów do przestrzegania tych wytycznych, na co wprost wskazuje art. 206 ust. 2 pkt 4a u.f.p. I choć wytyczne posiadają odmienny charakter prawny od ustaw i rozporządzeń, nie stanowią bowiem źródeł prawa powszechnie obowiązującego w świetle art. 87 Konstytucji RP, to należy je zaliczyć do przepisów (procedur) obowiązujących przy wykorzystaniu środków z budżetu UE, które w głównej mierze kierowane są do podmiotów zaangażowanych w realizację określonego programu, w szczególności do jego beneficjentów (por. wyrok WSA w Poznaniu z 12 kwietnia 2024 r., sygn. akt III SA/Po 72/24, publ: j.w.). Dodatkowo należy uwzględnić, że zgodnie z art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej podstawę dofinansowania projektu stanowi umowa o dofinansowanie projektu albo decyzja o dofinansowaniu projektu. Umowa taka określa warunki dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane i stanowi istotny podstawę realizacji projektu. Środki unijne podlegają zatem zwrotowi tylko wówczas, gdy wykorzystano je z naruszeniem procedur, które to naruszenie stanowi "nieprawidłowość" w rozumieniu art. 2 pkt 36 cytowanego rozporządzenia. Wymieniona "nieprawidłowość" ma natomiast miejsce w sytuacji, gdy wskutek naruszenia procedur doszło do powstania szkody lub mogłoby dojść do jej powstania w budżecie ogólnym UE. Możliwość powstania szkody należy rozumieć przy tym jako możliwość uszczuplenia środków unijnych. Dla uznania zatem, że doszło do powstania "nieprawidłowości" w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego wystarczy ustalenie, że wskutek naruszenia procedur obowiązujących przy wydatkowaniu środków unijnych powstała hipotetyczna możliwość powstania szkody w budżecie ogólnym UE. W wyroku I GSK 838/21 z dnia 23 listopada 2021 r. NSA stwierdził, cyt.: "Dla ustalenia, czy mamy do czynienia z nieprawidłowością w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013 nie jest konieczne wykazanie przez organ, że w budżecie Unii rzeczywiście wystąpiła określona szkoda lub mogła wystąpić z dużym prawdopodobieństwem. Przepis art. 2 pkt 36 za nieprawidłowość uznaje jakiekolwiek naruszenia prawa wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego. Nie uzależnia zatem uznania konkretnego naruszenia prawa za nieprawidłowość od rodzaju naruszonego przepisu lub przepisów, wagi naruszenia, liczby naruszonych przepisów, ani też charakteru działania podmiotu, które spowodowało naruszenie przepisów. Wystarczy wykazanie, że określone naruszenie prawa mogłoby spowodować szkodę. Omawiany przepis ma na celu zapobieżenie nieprawidłowemu wydatkowaniu środków finansowych przeznaczonych na projekty finansowane z funduszy unijnych. Dlatego obejmuje także szkodę potencjalną." Dla stwierdzenia nieprawidłowości w rozumieniu powyższych regulacji, wymagane jest zatem kumulatywne spełnienie trzech przesłanek wskazanych w art. 2 pkt 36 Rozporządzenia nr 1303/2013. Pierwszą z nich jest naruszenie jakiegokolwiek przepisu prawa (procedury); drugą sytuacja w jakiej naruszenie prawa jest wynikiem działania lub zaniechania beneficjenta; trzecią szkodliwy wpływ naruszenia na budżet UE (w tym wpływ potencjalny), polegający na obciążeniu budżetu UE nieuzasadnionym wydatkiem. Z powyższej regulacji wynika, że naruszeniu procedury nie musi towarzyszyć powstanie rzeczywistej szkody, bowiem wystarczająca jest nawet potencjalna możliwość spowodowania takiej szkody. Oznacza to, że szkoda nie musi być konkretną stratą finansową, a do stwierdzenia, że miała miejsce nieprawidłowość wystarczy, że istniało zagrożenie powstania szkody. Stwierdzenie nieprawidłowości nakłada na państwo członkowskie - zgodnie z art. 143 ust. 2 tego rozporządzenia nr 1303/2013 - obowiązek dokonania korekt finansowych. Korekty finansowe polegają na anulowaniu w całości lub części wkładu publicznego w ramach operacji lub programu operacyjnego. W konsekwencji, wykrycie naruszenia czy to prawa unijnego, czy też prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego i uznanie go za nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013 rodzi obowiązek odzyskania przez państwo członkowskie kwot wydatkowanych nieprawidłowo. Z regulacji powyższych wynika, że wydanie decyzji o zwrocie dofinansowania jest możliwe po uprzednim ustaleniu przez organ, że stwierdzone naruszenie procedur ma charakter nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego. Ocena nieprawidłowości, jakich dopuścił się beneficjent jest najistotniejszym elementem stanu faktycznego stanowiącym przesłankę rozstrzygnięcia w sprawie zwrotu dofinansowania. Zatem rozstrzygnięcie sporu między stronami wymaga przesądzenia, czy wskazywane przez organ uchybienia mieszczą się w pojęciu "nieprawidłowości" w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013 i w konsekwencji musiały skutkować obowiązkiem zwrotu wypłaconych środków po stronie beneficjentki. Zgodnie z art. 206 u.f.p. szczegółowe warunki dofinansowania projektu określa umowa o dofinansowanie projektu, o której mowa m.in. w art. 9 ust. 2 pkt 3 ustawy wdrożeniowej. W konsekwencji szczegółowe zasady dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane, regulowane są w formie umowy zawieranej między beneficjentem, którego projekt został wybrany do dofinansowania, a instytucją zarządzającą albo działającą w jej imieniu instytucją pośredniczącą lub instytucją wdrażającą. Jak stanowi art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, umowa o dofinansowanie projektu stanowi podstawę dofinansowania projektu. Umowa ta określa warunki dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane, w czym mieszczą się także zasady zwrotu otrzymanych środków w przypadku ich nieprawidłowego wykorzystania. W analizowanej sprawie, skarżąca zobowiązała się w umowie o dofinansowanie projektu, do stosowania odpowiednich reguł oraz procedur przewidzianych w Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lato 2014-2020. Umowa o dofinansowanie projektu z 18 kwietnia 2018 r. sprecyzowała obowiązki, do których skarżąca się zobowiązała, aby móc korzystać z praw wynikających z ww. umowy. Skarżąca zobowiązała się między innymi do: rozpoczęcia realizacji projektu 1 stycznia 2018 r. i jego zakończenia do 6 grudnia 2019 r. (§ 3 ust. 1 umowy). Beneficjentka zobowiązała się do realizacji projektu z należytą starannością, terminowo, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, zasady optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności zgodnie z przepisami wskazanymi we wstępie umowy, a także z wytycznymi wskazanymi w umowie, jest obowiązana osiągnąć cele i wskaźniki produktu i rezultatu zakładane we wniosku o dofinansowanie (§ 13 ust. 1). Ponadto beneficjentka zobowiązała się do przedstawienia na żądanie DIP wszelkich dokumentów, informacji i wyjaśnień związanych z realizacją projektu w wyznaczonym przez DIPO terminie (§ 13 ust. 1 pkt 2). Nadto zgodnie z § 7 ust 13 umowy o dofinansowanie "W przypadku uznania przez DIP części lub całości wydatków poniesionych ze środków zaliczki za niekwalifikowalne, Beneficjent jest zobowiązany do zwrotu środków zgodnie z art. 207 ustawy o finansach publicznych". W § 16 umowy strona zobowiązała się poddawać kontroli w zakresie prawidłowości realizacji projektu. W przedmiotowej sprawie głównym założeniem projektu pn. "Wykorzystanie konwolucyjnych sieci neuronowych i innych technik przetwarzania obrazu do automatycznej poprawy bezpieczeństwa i wydajności w procesach produkcyjnych, ze szczególnym uwzględnieniem produkcji dużej skali w halach produkcyjnych" projektu było rozbudowa działu B+R, w ramach którego miały być prowadzone badania naukowe i prace rozwojowe w wydzielonych i przystosowanych pomieszczeniach oraz stworzenie autorskiego systemu informatycznego (nieznanego i niestosowanego dotychczas). Aby osiągnąć cel projektu beneficjentka miała wybudować halę o powierzchni 1.298,4 m2 i wyposażyć ją w nowoczesne urządzenia umożliwiające prowadzenie badań i prac rozwojowych z wykorzystaniem m.in. zakupionych Modeli Sieci do Wykrywania i Klasyfikacji Obiektów, Modeli Sieci do Klasyfikowania Zdarzeń, Danych Testowych dla Klasyfikowania Zdarzeń; zakupić środki trwałe, upozorować wnętrze hali produkcyjnej m.in. wraz z zakupionymi makietami urządzeń produkcyjnych, douczać zakupione modele sieci, aby uzyskać autorski system informatyczny atrakcyjny dla przedsiębiorców prowadzących produkcję dużej skali w halach produkcyjnych. Beneficjentka w wyniku realizacji projektu miała obowiązek osiągnąć liczne wskaźniki produktu i rezultatu wskazane we wniosku o dofinansowanie oraz utrzymać rezultaty projektu w okresie jego trwałości. Wszystkie działania podejmowane przez beneficjentkę w trakcie realizacji projektu powinny zatem prowadzić do realizacji postanowień umowy o dofinansowanie i wniosku o dofinansowanie projektu. Tym bardziej, że środki publiczne przeznaczone na wykonywanie projektów realizowanych w ramach programów finansowych ze środków europejskich mają charakter bezzwrotny i powinny być wykorzystywane zgodnie z prawem, obowiązującymi procedurami, a także ściśle z celem, na który zostały przekazane. Są one również rozliczane w sposób szczególny. Beneficjent po otrzymaniu ww. środków ma obowiązek ich rozliczenia w zakresie finansowym i rzeczowym oraz zwrotu w określonych sytuacjach. W przypadku udzielenia dotacji ze środków publicznych nie dochodzi do zmiany jej statusu ze środków publicznych na wartość prywatną i tym samym beneficjent nie włada nią dowolnie, bez ograniczeń jak właściciel, a może ją jedynie wykorzystać w sposób ściśle określony przepisami prawa. W przeciwnym razie zobowiązany będzie do ich zwrotu. Taka sytuacja zaszła właśnie w niniejszej sprawie. Przystępując do konkursu i podpisując umowę o dofinansowanie skarżąca zobowiązała się do przestrzegania postanowień regulaminu konkursu oraz umowy i w konsekwencji do poddania się kontroli w zakresie realizacji projektu. Na tym etapie uzasadnienia przywołać należy za organem II instancji, że zawierając umowę o dofinansowanie projektu beneficjentka wyraziła zgodę na szeroki zakres kontroli dotyczącej realizowanego projektu, w szczególności kontroli dotyczącej wydatkowania środków w ramach projektu. Zgodnie z zapisami § 16 ust. 1 i 2 umowy o dofinansowanie oraz w myśl § 13 ust. 2 pkt 1 umowy udostępniania w każdym czasie na żądanie DIP dokumentów, informacji wyjaśnień związanych z realizacją projektu. Ponadto zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy wdrożeniowej "Beneficjent jest obowiązany poddać się kontroli oraz audytowi w zakresie prawidłowości realizacji projektu przeprowadzanych przez instytucję zarządzającą, instytucję pośredniczącą, instytucję wdrażającą, koordynatora EWT, wspólny sekretariat, krajowego kontrolera, a także instytucję audytową, przedstawicieli Komisji Europejskiej i Europejskiego Trybunału Obrachunkowego oraz inne podmioty, uprawnione do przeprowadzania kontroli lub audytu." Zgodnie więc z zapisami umowy o dofinasowanie oraz przepisami ustawy wdrożeniowej beneficjentka zobowiązana jest do udostepnienia wszelkiej dokumentacji związanej z projektem oraz zapewnienia dostępu do pomieszczeń i terenów realizacji projektu zespołowi kontrolującemu. Korzystanie ze środków publicznych (w tym unijnych) jest przywilejem, z którym nierozwalanie wiąże się radykalnie podwyższony standard staranności oraz obowiązek pełnej transparentności. Beneficjentka podpisując umowę o dofinansowanie projektu, dobrowolnie godzi się na ograniczenie swojej prywatności i autonomii w zakresie niezbędnym do weryfikacji prawidłowości wydatkowania środków unijnych. Biorąc pod uwagę powyższe regulacje (w szczególności treść umowy o dofinansowanie, którą dobrowolnie podpisała skarżąca, poddając się tym samym jej wymogom) w ocenie Sądu zebrany materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że zachowanie beneficjentki wyczerpało znamiona uniemożliwiania kontroli oraz tym bardziej jej utrudniania. Zdaniem Sądu o takiej postawie strony świadczy przede wszystkim protokół kontroli z 17 września 2019 r. podpisany przez skarżącą i jej pełnomocnika. Z dokumentu tego jednoznacznie wynika, że zespołowi kontrolującemu składającemu się między innymi z dwóch ekspertów zewnętrznych odmówiono przedstawienia modeli sieci oprogramowania pomocniczego oraz ich kodów źródłowych. Jako uzasadnienie strona podała co prawda, że kontrolerzy nie przedstawili zakresu kontroli. Sąd stwierdza jednak, że w aktach sprawy znajduje się pismo DIP z 11 września 2019 r. adresowane do pełnomocnika beneficjentki, z którego jednoznacznie wynika zakres kontroli ustalonej na dzień 17 września 2019. Sąd stwierdza ponadto, że z pisma tego wynika, że istniały po stronie beneficjentki problemy z ustaleniem terminu kontroli, Sąd zauważa również, że w treści tego pisma z 11 września 2019 r. organ I instancji powołał się na treść § 16 umowy o dofinansowanie, z którego wynikał obowiązek strony poddania się weryfikacji w zakresie wydatków poniesionych na realizację projektu oraz konsekwencje nie poddania się tej kontroli. Postawa beneficjentki jest niezrozumiała dla Sądu, bowiem dodatkowa kontrola ustalona na dzień 17 września 2019 r. miała zostać przeprowadzona wobec zastrzeżeń samej beneficjentki do protokołu pierwotnej kontroli przy udziale dodatkowego eksperta zewnętrznego powołanego do wyjaśnienia tych zastrzeżeń. Na podstawie akt sprawy Sąd stwierdził, że kolejny raz do uniemożliwienia przeprowadzenia kontroli doszło po złożeniu przez beneficjentkę w dniu 6 grudnia 2019 r. wniosku o wydłużenie okresu realizacji projektu. Z powodu tego wniosku DIP zawiadomiła pismem z 7 lutego 2020 r. o zamiarze przeprowadzenia kontroli w dniu 13 lutego 2020 r., w piśmie określono jej zakres. Z akt jednoznacznie wynika, świadczy o tym wymiana pism między stronami postępowania, że beneficjentka utrudniała ustalenie terminu kontroli. Organ I instancji po nieudanych próbach dojścia do porozumienia w tej kwestii wyznaczył ostateczny termin kontroli na 28 lutego 2020 r w siedzibie beneficjentki. Nie uszło uwadze Sądu, że beneficjentka konsekwentnie uznawała, że konieczność przeprowadzenia tej kontroli jest bezzasadna (pismo z 27 lutego 2020 r. pismo z 14 lutego 2020 r.). Ponadto z notatki służbowej z 28 lutego 2020 r. wynika, że w dniu kontroli beneficjentka była nieobecna, próby skontaktowania się z nią były bezskuteczne, nie był też obecny przedstawiciel beneficjentki, ani żadna osoba, która mogłaby pomóc w przeprowadzeniu kontroli. W ocenie Sądu takie postępowanie beneficjentki czyli bierność strony, nieobecność osób upoważnionych w siedzibie przedsiębiorcy jest równoznaczne z uniemożliwianiem kontroli. Beneficjentka będąc powiadomiona o terminie kontroli (lub nawet wiedząc o możliwości kontroli doraźnej), ma obowiązek zorganizować pracę w przedsiębiorstwie w taki sposób, aby czynności kontrolne były możliwe. Dowodem na uniemożliwianie kontroli jest też brak dokumentacji. Nieudostępnienie dokumentów z tłumaczeniem że są one objęte klauzulą poufności jest działaniem na zwłokę i faktycznym utrudnianiem kontroli. Zgodnie z umową dokumentacja powinna być dostępna w miejscu realizacji projektu lub siedzibie beneficjentki. Z akt administracyjnych wynika, że w trakcie kontroli (z 13 lutego 2019 r.) zakupionych za pieniądze uzyskane z zaliczki wartości niematerialnych i prawnych projektu kontrolerom okazano między innymi plik (kontenera) na nośniku pendrive, co do którego brak było możliwości podglądu zawartości pliku (zgodnie z udzieloną informacją plik był zaszyfrowany). Następnie przy ponownej kontroli (18 marca 2019 r.) zakupionych wartości Beneficjent przedstawił działanie zakupionych modeli na kilku prostych, rozpoznawalnych obiektach, ale odmówił - pomimo żądania kontrolerów - okazania działania modeli na większej ilości obiektów i przedstawienia do analizy kodów źródłowych zakupionych modeli. Beneficjentka powołała się na zawartą umowę o poufności, konieczność uzyskania zgody wykonawcy i podwykonawcy oraz zobowiązał się dostarczyć do DIP kody źródłowe dopiero po uzyskaniu zgody firmy S. Przez uniemożliwienie kontroli należy rozumieć nie tylko fizyczny opór (niewpuszczenie kontrolerów), ale także stworzenie sytuacji faktycznej w której realizacja celów kontroli (weryfikacja stanu faktycznego) staje się niewykonalna w rozsądnym terminie. Takie działanie beneficjentki narusza zasadę lojalności kontraktowej (wynikającej z umowy o dofinansowanie projektu) i zasadnie może podważyć zaufanie Dolnośląskiej Instytucji Pośredniczącej i Instytucji Zarządzającej co do prawidłowości realizacji projektu. Organ I instancji nie mógł zweryfikować z powodu postawy beneficjentki czy projekt jest prawidłowo realizowany i w konsekwencji uprawnione było domniemanie, że środki są wykorzystywane niezgodnie z przeznaczeniem lub z naruszeniem procedur. Sąd podkreśla, że organ nie ma obowiązku negocjowania z beneficjentką terminów kontroli w nieskończoność. Utrwalona postawa beneficjentki stanowi wystarczającą przesłankę do uznania, że dalsze finansowanie projektu zagraża interesom finansowym Unii Europejskiej. Obowiązek poddania się kontroli jest fundamentalnym elementem umowy o dofinansowani, utrudnianie tym bardziej uniemożliwianie czynności kontrolnych przez beneficjentkę stanowi zdaniem Sądu samoistną i wystarczającą przesłanką do żądania zwrotu środków Sąd stwierdza również, że organ II instancji słusznie zaakceptował stanowisko DIP, która stwierdziła niezrealizowanie przez beneficjentkę pełnego zakresu rzeczowego projektu w terminie. Rozstrzygając ten problem Sąd przypomina, że umowa o dofinansowanie projektu ma co prawda charakter cywilnoprawny, jednak wydatkowanie środków publicznych (w tym unijnych) podlega rygorom prawa publicznego. Podpisując umowę beneficjentka zobowiązała się do wykonania określonych zadań w ścisłe określonym terminie. Termin kwalifikowalności wydatków nie jest terminem instrukcyjnym lecz terminem materialnym, wyznaczającym ramy czasowe, w których wydatki mogą zostać uznane za refundowane. Niezrealizowanie projektu w terminie stanowi naruszenie podstawowych obowiązków beneficjentki wynikających nie tylko z umowy, ale i wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków. Przypomnienia wymaga, że zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 2 umowy o dofinansowanie zakończenie realizacji projektu zostało wyznaczone na 6 grudnia 2019 r. Wskazać również należy, że zgodnie z pkt 14 regulaminu konkursu, którego regułom beneficjentka musiała się podporządkować biorąc w nim udział : "Maksymalny okres realizacji projektu nie przekracza 24 miesięcy od udzielenia informacji Beneficjentowi o wyborze projektu do dofinansowania, tj. upublicznieniu informacji o projektach wybranych do dofinansowania zamieszczonej na stronie internetowej DIP oraz na portalu Funduszy Europejskich." W rozpoznawanej sprawie był to 7 grudnia 2019 r. Beneficjentka składając wniosek o przedłużenie terminu wykonania projektu w umownej dacie zakończenia jego realizacji (do 31 czerwca 2021 r.) znała wymienione wyżej ograniczenia i akceptowała je podpisując umowę i przystępując do konkursu na określonych w jego regulaminie zasadach. O niedopełnieniu przez stronę terminu realizacji projektu świadczy już sama informacja beneficjentki zawarta w ww. wniosku znajdującym się w aktach administracyjnych, w którym stwierdziła, że realizacja inwestycji została wstrzymana. DIP jednak 24 stycznia 2020 r. sporządził wniosek o wszczęcie kontroli doraźnej w celu sprawdzenia czy cel projektu i zaplanowany zakres rzeczowy inwestycji zostały zrealizowane w terminie. Jednak do przeprowadzenie kontroli nie doszło z powodu postawy beneficjentki. Zespół kontrolny ustalił jedynie na podstawie obserwacji, że obok budynku hotelu "[...]" znajduje się wydzielony i częściowo ogrodzony teren budowy, a stan prac wyglądał na zakończenie budowy fundamentów budynku (notatka z 3 marca 2020 r.). W konsekwencji Sąd uznał za uzasadnione stwierdzenie IZ, że cel projektu nie został zrealizowany w wymaganym zakresie, tj. nie osiągnięto rozwoju działalności Beneficjenta poprzez rozbudowę infrastruktury B+R oraz nie wprowadzono do oferty przedsiębiorstwa nowej innowacyjnej usługi - specjalistycznego, programu informatycznego, którym mogliby być zainteresowani przedsiębiorcy prowadzący produkcję w halach produkcyjnych (wzrost konkurencyjności przedsiębiorstwa nie nastąpił). W ocenie Sądu niezrealizowanie kluczowego zadania określonego w umowie o dofinansowanie w terminie wyznaczonym skutkuje brakiem osiągnięcia wskaźnika rezultatu i produktu. Skoro projekt nie został ukończony w terminie, to środki wypłacone wcześniej w formie zaliczek zostały wykorzystane z naruszeniem procedur o których mowa w art. 184 ustawy o finansach publicznych. Celem udzielenia dofinansowania jest nie sam transfer środków pieniężnych, ale uzyskanie konkretnego efektu. Skoro na dzień zakończenia projektu inwestycja nie była gotowa do użytku, cel ten nie został osiągnięty. Organ II instancji słusznie uznał za DIP, że projekt nie został zrealizowany co uzasadnia żądanie zwrotu środków na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych. Sąd podkreśla, że profesjonalny charakter działalności beneficjentki wymaga aby uwzględniła ona wszelkie ryzyka gospodarcze przy planowaniu inwestycji. Skarżąca miała możliwość wnioskowania o aneksowanie umowy i przesunięcie terminu przed jego upływem, czego skutecznie nie uczyniła Brak działań prewencyjnych ze strony beneficjentki świadczy o braku dochowania należytej staranności. Sąd zgadza się również ze stanowiskiem IZ, że skarżąca dopuściła się nieprawidłowości dotyczącej zakupu wartości niematerialnych i prawnych. Zgodnie z § 7 pkt 12 zaliczkę należy przeznaczać tylko na wydatki kwalifikowane ujęte w projekcie. Zgodnie z § 1 pkt 34 Umowy o dofinansowanie przez wydatki kwalifikowalne należało rozumieć - koszty lub poniesione wydatki w związku z realizacją Projektu, kwalifikujące się do refundacji lub rozliczenia, uznane za kwalifikowalne ze względu na spełnienie kryteriów określonych m.in. w odpowiednich rozporządzeniach unijnych, ustawie wdrożeniowej, Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków, Zasadach kwalifikowalności wydatków finansowanych z EFRR w ramach RPO WD 2014-2020 stanowiących Załącznik nr 9 do Umowy, jak również w zasadach określonych w Regulaminie konkursu. W myśl pkt 6.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 ocena kwalifikowalności wydatku polega na analizie zgodności jego poniesienia z obowiązującymi przepisami prawa unijnego i prawa krajowego, umową o dofinansowanie i Wytycznymi oraz innymi dokumentami, do których stosowania beneficjent zobowiązał się w umowie o dofinansowanie (1) Ocena kwalifikowalności poniesionego wydatku dokonywana jest przede wszystkim w trakcie realizacji projektu poprzez weryfikację wniosków o płatność oraz w trakcie kontroli projektu (...). Przyjęcie danego projektu do realizacji i podpisanie umowy o dofinansowanie nie oznacza, że wszystkie wydatki, które beneficjent przedstawi we wniosku o płatność w trakcie realizacji projektu, zostaną poświadczone, zrefundowane lub rozliczone. (2) Wydatkiem kwalifikowalnym jest wydatek spełniający łącznie następujące między innymi warunki : b) jest zgodny z obowiązującymi przepisami prawa unijnego oraz prawa krajowego (...) e) został poniesiony zgodnie z postanowieniami umowy o dofinansowanie, f) jest niezbędny do realizacji projektu i został poniesiony w związku z realizacją projektu, g) został dokonany w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny, z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów; h) został należycie udokumentowany, zgodnie z wymogami w tym zakresie określonymi w Wytycznych PT, o których mowa w rozdziale 4 pkt 2 lub ze szczegółowymi zasadami określonymi przez IZ PO. Ponownie też przypomnieć należy, że zgodnie z § 13 ust. 1 Umowy o dofinansowanie beneficjent zobowiązał się do "realizacji Projektu z należytą starannością, terminowo, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie, z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, zasady optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności zgodnie z przepisami wskazanymi we wstępie do niniejszej Umowy, a także wytycznymi wskazanymi w niniejszej Umowie (...)" Sąd podkreśla, że wobec powołanych regulacji organ I instancji miał uzasadnione prawo do weryfikacji dokonanych przez stronę zakupów w ramach otrzymanej zaliczki. Z uwagi na dokładne i wręcz drobiazgowe ustalenia w zakresie ustalenia wartości niematerialnych i prawnych, z którymi Sąd się zgadza, nie ma potrzeby przytaczania ich po raz kolejny. Ustaleń tych organ dokonał w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego. W sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, na który składają się protokoły oględzin z 13 lutego 2019 r. oraz z 18 marca 2019 r. , z 24 maja 2019 r., z 17 września 2019 r. opinia dr inż. K. P. z 7 czerwca 2029 r. dotyczącej modeli neuronowych zaimplementowanych w ramach kontrolowanego projektu, opinia dr hab. inż. K. P. oraz mgr inż. K. W. z 30 października 2019 r. dotycząca modeli neuronowych zaimplementowanych w ramach kontrolowanego projektu, ostatecznej informacji pokontrolnej, pisma DIP z 4 listopada 2019 r. w którym organ odniósł się do zastrzeżeń beneficjentki do przeprowadzonej kontroli, notatce DIP z 19 grudnia 2019 r. o wykryciu i kwalifikacji nieprawidłowości. Wbrew twierdzeniom skarżącej organ II instancji w zaskarżonej decyzji wskazał fakty na których się oparł i dowody które uznał za udowodnione i które stały się podstawą wydania decyzji (m.in. protokoły kontroli, opinia niezależnych i bezstronnych biegłych), w szczególności wobec zarzutu beneficjentki, że biegła dr inż. K. P. nie zapoznała się z kodami źródłowymi, Dolnośląska Instytucja Pośrednicząca podjęła decyzję o ponownym sprawdzeniu kodów i zweryfikowaniu zasadności zarzutów strony. Beneficjentka jednak nie dopuściła do kontroli, ani biegłej K.P. ani nowego dodatkowego biegłego K.W. powołanego przecież w celu pełniejszego ustosunkowania się do zastrzeżeń strony. Ponadto nie uszło uwadze Sądu, że skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów na potwierdzenie swoich zarzutów np. alternatywnej opinii biegłego na temat wartości i funkcjonalności oprogramowania, które zakupiła. W konsekwencji zarzuty co do wartości oprogramowania, jego zakresu, sprawdzenia przez biegłych powołanych przez DIP i sporządzonej przez nich wyceny pozostały nieudowodnione. W świetle takiej postawy strony Sąd przychylił się do stanowiska IZ, że DIP w sposób prawidłowy stwierdził, że wydatki za zakup modeli sieciowych wraz z deklarowanym przez Beneficjenta "wsparciem technicznym" należy uznać za niekwalifikowalne jako: częściowo nieuwzględnione w zakresie rzeczowym projektu, nieudokumentowane w sposób należyty, nieponiesione w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny oraz niedotyczące usług już wykonanych. W konsekwencji Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie doszło do wystąpienia trzech rodzajów dużej wagi i poważnego charakteru nieprawidłowości, które każde z nich odrębnie stanowi podstawę do żądania zwrotu środków wypłaconego beneficjentce dofinansowania na podstawie art. 207 ust. 1 ustawy o finansach publicznych. W kwestii natomiast zarzutów skargi odnośnie naruszenia w zaskarżonej decyzji przepisów art. 7, 77 i 80 k.p.a., w tym nieuwzględnienia wyników kontroli skarbowych i organów karnych, wskazać należy, że ustalenia tych organów nie mogły mieć wpływu na decyzję o zwrocie środków, gdyż nie odnosiły się do instytucji nieprawidłowości. Nie dotyczyły bowiem tak istotnej kwestii jak ustalenie jaki rodzaj oprogramowania zakupiła skarżąca (i co wchodziło w jego skład) i jaką miało ono faktyczną wartość, czy skarżąca zrealizowała projekt w terminie, czy uniemożliwiała kontrolę wykonywania projektu. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi w zakresie naruszenia przepisów postępowania art. 7, 77 i 107 k.p.a. w przedmiocie braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego Sąd stwierdza, że również one pozostają bezpodstawne i w całości nieuzasadnione. Organy bowiem bardzo dokładnie ustaliły stan faktyczny sprawy, dokonały jego dokładnej analizy i oceny a także odniosły się do wszystkich zarzutów skarżącej. W sprawie nie doszło również do naruszenia art. 107 § 3 i 8 k.p.a., gdyż organ II instancji prowadząc niniejsze postępowanie kierował się zasadami zaufania do władzy publicznej oraz utrwalonymi praktykami rozstrzygania spraw i w konsekwencji prawidłowo zgromadzony i przeanalizowany materiał dowodowy znalazł swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym decyzji administracyjnej. IZ działała zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7, 77 § 1 k.p.a.) podejmując wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zgodzić należy się również z organem II instancji, że w sprawie nie doszło do naruszenia art. 9 k.p.a., świadczy o tym choćby pismo DIP o zamiarze przeprowadzenia kontroli, w których organ ten informuje stronę o jej obowiązkach wynikających z umowy o dofinansowanie i o konsekwencjach nie zastosowania się do tych regulacji. Nadto art. 9 k.p.a. chroni prawa strony, ale nie zwalnia jej z właściwej aktywności procesowej. Zarzut naruszenia art. 9 i 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie przesłanek utrzymania w mocy decyzji Dolnośląskiej Instytucji Pośredniczącej o zwrocie środków nie znajduje uzasadnienia. Organ II instancji na 86 stronach zaskarżonej decyzji dokładnie opisał okoliczności faktyczne oraz wyjaśnił dlaczego uznaje, że w sprawie doszło do trzech rodzajów nieprawidłowości. Organ II instancji nie naruszył zasady praworządności wynikającej z art. 6 i 7 k.p.a. Działania Organu oparte były ściśle na przepisach prawa obligujących do dochodzenia od beneficjentów środków wykorzystanych niezgodnie procedurami. Wskazać przy tym należy, że na etapie II instancji pełnomocnik strony zapoznał się dwukrotnie z aktami sprawy i nie podniósł w oparciu o nie żadnych zarzutów. Strona w trakcie całego postępowania składała liczne pisma procesowe Nie można zgodzić się z zrzutem naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Strona miała możliwość przedstawienia dowodów w toku prowadzonego postępowania, kierowała do organów liczne pisma procesowe, jeżeli natomiast nie uczestniczyła w niektórych czynnościach procesowych np. kontrolach czyniła to na własne życzenie pomimo, że była o nich wielokrotnie informowana. W kwestii natomiast zarzutów skargi odnośnie naruszenia w zaskarżonej decyzji przepisów art. 7, 77 i 80 k.p.a., w tym nieuwzględnienia wyników kontroli skarbowych i organów karnych, wskazać należy, że ustalenia tych organów nie mogły mieć wpływu na decyzję o zwrocie środków, gdyż nie odnosiły się do instytucji nieprawidłowości. Nie dotyczyły bowiem tak istotnej kwestii jak ustalenie jaki rodzaj oprogramowania zakupiła skarżąca (i co wchodziło w jego skład) i jaką miało ono faktyczną wartość, czy skarżąca zrealizowała projekt w terminie, czy uniemożliwiała kontrolę wykonywania projektu. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi w zakresie naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7, 77 i 107 k.p.a. w przedmiocie braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego Sąd stwierdza, że również one pozostają bezpodstawne i w całości nieuzasadnione. Organy bowiem bardzo dokładnie ustaliły stan faktyczny sprawy, dokonały jego dokładnej analizy i oceny a także odniosły się do wszystkich zarzutów skarżącej. W sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020. Odnosząc się do zarzutu niezastosowania art. 54 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 207 ust. 1 u.f.p. w zw. z § 6 ust. 2 umowy o dofinansowanie, Sąd stwierdza, że IZ właściwie wskazała, iż w sprawie zastosowanie będzie miał przepis art. 207 ust. 1 i ust. 2a u.f.p. Organ II instancji prawidłowo przyjął, że kwestia odsetek została jasno i precyzyjnie uregulowana w ustawie o finansach publicznych. Ustawodawca uznał, iż środki wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, z naruszeniem procedur bądź pobrane nienależnie lub w nienależnej wysokości już z chwilą przekazania tych środków beneficjentowi są środkami nienależnymi od dnia przekazania tych środków. Końcowy termin do naliczania odsetek, to dzień zwrotu środków lub dzień wpływu do właściwej instytucji pisemnej zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, jeżeli taka zgoda została wyrażona. Odesłanie do uregulowań zawartych w Ordynacji podatkowej dotyczy tylko kwestii wysokości odsetek co oznacza, że będzie miał w tym zakresie zastosowanie art. 56 § 1 Ordynacji podatkowej, a nie art. 54 § 1 tej ustawy. Sąd uznając że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie wziął pod uwagę niedopełnienie warunków kwalifikowalności wydatków, brak osiągnięcia celu projektu, przede wszystkim działania skarżącej uniemożliwiające przeprowadzenie kontroli realizacji projektu. Argumentacja skargi prowadzi w ocenie Sądu do wniosku, że skarżąca nie uwzględniła specyfiki środków, jakie otrzymała, zasad na jakich te środki otrzymała i obowiązków Instytucji Zarządzającej w monitorowaniu przestrzegania przez beneficjentów podjętych zobowiązań umownych, co jednak wyjaśnia organ w uzasadnieniu decyzji i na co wskazują regulacje prawne powołane w umowie, jak również postanowienia samej umowy. Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa podniesionych w skardze, ale także z urzędu nie dopatrzył się uchybień skutkujących koniecznością wyeliminowania skarżonego aktu z obrotu prawnego. Z tych przyczyn na zasadzie art. 151 p.p.s.a. skarga została oddalona.