III SA/Wr 30/05
WyrokWSA we Wrocławiu2006-05-18
Skład orzekający: Bogumiła Kalinowska, Krystyna Anna Stec, Józef Kremis
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wymeldowaniu z miejsca pobytu stałego może zostać wydana, gdy osoba została eksmitowana z lokalu na mocy prawomocnego wyroku sądu?Ratio decidendi
Tak, decyzja o wymeldowaniu może zostać wydana, gdy osoba opuściła miejsce pobytu stałego bez dopełnienia obowiązku wymeldowania. Prawomocny wyrok sądu nakazujący opuszczenie lokalu, nawet bez przyznania prawa do lokalu socjalnego, stanowi podstawę do stwierdzenia opuszczenia lokalu i uzasadnia wydanie decyzji o wymeldowaniu.Stan faktyczny
Skarżący S. K. został decyzją Prezydenta Miasta J. G. orzeczony o wymeldowaniu z pobytu stałego. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewodę D. po rozpatrzeniu odwołania. Podstawą decyzji było prawomocne orzeczenie eksmisji S. K. z lokalu, które zostało wykonane. Skarżący kwestionował decyzję, twierdząc, że opuszczenie lokalu nastąpiło w wyniku wymiany zamków przez byłą żonę podczas jego nieobecności, a on sam jest osobą bezdomną. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Sędziowie SNSA Krystyna Anna Stec SNSA Józef Kremis (sprawozdawca) Protokolant Paulina Rosiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2006 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Wojewody D. z dnia 8 listopada 2004 r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego oddala skargę.
Prezydent Miasta J. G. decyzją z dnia 22 lipca 2004 r. (nr [...]) orzekł o wymeldowaniu S. K. z pobytu stałego przy ul. J. K. nr [...] w J. G., uznając, że zostały spełnione ustawowe przesłanki wymeldowania decyzją administracyjną. Od decyzji tej odwołał się S. K., wnosząc o zmianę krzywdzącej dla niego decyzji, która pogarsza jego i tak trudną sytuację mieszkaniową.
Decyzją z dnia 8 listopada 2004 r. (nr [...]) -wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania S. K. od wymienionej wcześniej decyzji Prezydenta Miasta J. G. - Wojewoda D. utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, organ gminy wydaje na wniosek strony lub urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
Z akt sprawy wynika, iż Sąd Rejonowy w J. G. Wydział I Cywilny prawomocnym wyrokiem z dnia 11 lutego 2003 r. (sygn. akt IC 763/02) orzekł eksmisję S. K. z lokalu przy ul. K. nr [...] w J. G. Eksmisja została wykonana w dniu 21 czerwca 2004 r. przez Komornika Sądowego Rewiru III przy Sądzie Rejonowym w J. G. (protokół z dnia 21 czerwca 2004 r., sygn. akt III KM 744/04). Okoliczności te pozwoliły przyjąć, że w rozpoznawanej sprawie doszło do opuszczenia spornego lokalu przez S. K. bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się.
Odnosząc się do odwołania organ drugiej instancji zauważył, że prawomocny wyrok sądu, nakazujący S. K. opuszczenie spornego lokalu, wiąże nie tylko strony i sąd, który go wydał, lecz również inne organy państwowe, w tym organ rozpatrujący odwołanie w tej sprawie. Odmienna decyzja organu administracji w przedmiocie wymeldowania skarżącego uchybiłaby rażąco mocy prawnej podjętego wyroku sądowego, stanowiąc naruszenie prawa materialnego oraz zasady pogłębiania zaufania do organów państwa, wyrażonej w art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem Wojewody D., zaskarżona decyzja organu pierwszej instancji znajduje uzasadnienie w prawie, dlatego należało utrzymać ją w mocy.
Na ostateczną decyzję w sprawie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożył S. K. W krótkim piśmie wniósł o uchylenie kwestionowanej decyzji w całości. Wskazał przy tym, że opuszczenie lokalu, na które organ powołuje się w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, polegało na tym, iż podczas jednodniowej nieobecności skarżącego w miejscu zamieszkania, była żona wymieniła zamki w drzwiach wejściowych. Obecnie skarżący jest osobą bezdomną bezrobotną przebywającą na zasiłku przedemerytalnym, którego wysokość nie pozwala na wynajęcie innego mieszkania.
W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).
Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie "uppsa"), w tym także na decyzje wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.).
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy [art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) uppsa], jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Sądowa kontrola legalności kwestionowanej przez S. K. decyzji sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy zebrany w sprawie materiał dowodowy stwarzał organom administracji publicznej dostateczną podstawę do zastosowania wobec skarżącego dyspozycji art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Według art. 15 ust. 1 tejże ustawy, osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. W razie niedopełnienia ustawowego obowiązku przez wymienioną osobę, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania takiej osoby (art. 15 ust. 2).
Z niewadliwych i w istocie niespornych ustaleń organów prowadzących postępowanie administracyjne wynika, że prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w J. G. orzeczono eksmisję skarżącego ze spornego lokalu, przy czym w punkcie II tego wyroku Sąd orzekł, iż pozwanemu (skarżącemu) nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego. Z zawartych w aktach administracyjnych dokumentów nie wynika, by skarżący odwoływał się od tego wyroku. Akta te wskazują natomiast, że na wniosek wierzycielki komornik w dniu 21 czerwca 2004 r. wykonał orzeczenie sądu.
W takim stanie rzeczy należy zgodzić się ze stanowiskiem Wojewody D., że po stronie skarżącego zaistniały wszystkie ustawowe przesłanki do wydania przez właściwe w sprawach ewidencji ludności organy administracji publicznej decyzji o wymeldowaniu S. K. z miejsca pobytu stałego.
Co zaś się tyczy zarzutów skargi, to należy wskazać, iż mylne jest przeświadczenie skarżącego, że pozostaje on bezdomny w wyniku kwestionowanych w tym postępowaniu decyzji. Okoliczność, że orzeczono wobec strony prawomocnie eksmisję "do nikąd" spowodowała, że skarżący nie ma uprawnień do zajmowania dotychczasowego lokalu i nie nabył uprawnień do innego lokalu, w tym także do lokalu socjalnego, natomiast orzeczenie o wymeldowaniu potwierdza jedynie fakt, że skarżący opuścił sporny lokal i nie przebywa pod konkretnym adresem.
Ponieważ wszczęte skargą S. K. postępowanie sądowe nie dostarczyło podstaw do postawienia, właściwym w sprawach ewidencji ludności, organom administracji publicznej, zarzutu naruszenia prawa według art. 145 § 1 uppsa, przeto - stosownie do dyspozycji art. 151 tej-ustawy - należało orzec, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło