III SA/Wr 309/19
WyrokWSA we Wrocławiu2020-01-16
Skład orzekający: Annetta Chołuj, Barbara Ciołek, Tomasz Świetlikowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, prowadząc ponownie postępowanie po uchyleniu jego wcześniejszej decyzji przez sąd administracyjny, prawidłowo wykonał zalecenia sądu dotyczące wyjaśnienia naruszenia przepisów dotyczących nierejestrowania danych przez tachograf (lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym), w szczególności w zakresie odniesienia się do zarzutów strony i rozważenia przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadków?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie wykonał prawidłowo zaleceń sądu administracyjnego zawartych w poprzednim wyroku, który uchylił jego decyzję. Pomimo wskazań sądu, organ nie odniósł się wyczerpująco do zarzutów strony dotyczących naruszenia z lp. 6.2.1, nie rozważył przeprowadzenia dowodu z przesłuchania wskazanych świadków, ograniczając się jedynie do wezwania strony o przedłożenie dowodów. Brak należytego wyjaśnienia okoliczności i nieuwzględnienie wniosków strony stanowi istotne naruszenie postępowania, które skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na przedsiębiorcę transportowego za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym, w tym dotyczące tachografów i czasu pracy kierowców. Po uchyleniu przez WSA we Wrocławiu pierwszej decyzji organu odwoławczego z powodu wadliwości postępowania dowodowego i braku wyjaśnienia pewnych kwestii, organ wydał kolejną decyzję, która została zaskarżona. Strona skarżąca zarzuciła m.in. naruszenie zasad postępowania administracyjnego, brak należytego ustalenia stanu faktycznego oraz niewykonanie zaleceń sądu z poprzedniego wyroku.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz strony skarżącej kwotę 458 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Anetta Chołuj, Sędziowie Sędzia WSA Sędzia WSA Barbara Ciołek (sprawozdawca), Tomasz Świetlikowski, Protokolant Katarzyna Kiermacka, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 16 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz strony skarżącej kwotę 458 (słownie: czterysta pięćdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: organ II instancji, organ odwoławczy) uchylił w całości decyzję D.Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ I instancji) z dnia [...].09.2017 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej na K. M. (dalej: strona, skarżąca) w wysokości 20.000 zł i nałożył karę pieniężną w wysokości 15.250 zł.
Z akt sprawy wynika, że przeprowadzono kontrolę w siedzibie przedsiębiorcy, podczas której strona okazała licencję na wykonywanie krajowego zarobkowego przewozu drogowego osób wydaną w dniu [...].04.2010r., z terminem ważności do dnia [...].10.2037r. Przedmiotem kontroli było przestrzeganie przez stronę obowiązków lub warunków przewozu drogowego wynikających z aktów prawnych wymienionych w art. 4 pkt 22 ustawy o transporcie drogowym. Kontrolą objęto okres od dnia [...].06.2016r. do dnia [...].06.2017r. Zgodnie z okazanymi dokumentami, przedsiębiorca w okresie 6 miesięcy przed rozpoczęciem kontroli zatrudniał średnio 13 kierowców. Ustalenia kontroli utrwalono protokołem z dnia[...].08.2017 r.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, organ I instancji decyzją nr [...] z dnia [...] września 2017 r. nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 20.000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły naruszenia opisane w załączniku nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. Z 2016 r., poz. 1907 ze zm.):
lp. 6.3.6.4 - brak w okazanej wykresówce przepisowych wpisów: miejsca lub daty końcowej użytkowania wykresówki, sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 50 złotych za brak każdej danej.
lp. 5.4 - skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku, sankcjonowane karą pieniężną: za skrócenie o czas do jednej godziny w wysokości 50 złotych oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę w wysokości 100 złotych;
lp. 6.2.1 - nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 5000 złotych.
lp. 6.3.8 - okazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy, sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 300 złotych za każdą wykresówkę;
lp. 2.1 - wykonywanie przewozu regularnego bez wymaganego zezwolenia, bez wymaganego zaświadczenia na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego albo potwierdzenia zgłoszenia przewozu w publicznym transporcie zbiorowym, sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 8.000 złotych.
Po rozpatrzeniu odwołania - w którym strona podniosła zarzuty odnośnie naruszenia z lp. 6.2.1 i Ip. 2.1 – organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Odnośnie naruszenia z lp. 6.3.6.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym organ powołał art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r, w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.2.2014,s.1).
Organ odwoławczy po przeprowadzeniu ponownej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stwierdził, że przedsiębiorca okazał do kontroli wykresówki kierowcy:
-L. L. z dni:[...].11.2016r.,[...].11.2016r.,[...].11.2016r.,[...].11.2016r., na których brak jest wpisów dotyczących miejsca końcowego używania wykresówki. Kara za powyższe wynosi 200 złotych.
-K. C. z dnia[...].11.2016r., na której brak jest wpisów dotyczących miejsca końcowego używania wykresówki. Kara za powyższe wynosi 50 złotych.
-C. P. z dnia:[...].04.2016r., na której brak jest wpisów dotyczących miejsca końcowego używania wykresówki. Kara za powyższe wynosi 50 złotych. Kara pieniężna za wyżej opisany stan faktyczny w łącznej wysokości 300 (słownie: trzysta) złotych została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.
Odnośnie naruszenia z lp. 5.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym organ powołał się na przepisy dotyczące tygodniowego okresu odpoczynku tj. art. 4 lit. h) i i) art. 8 ust. 1, 6 i 7-9 rozporządzenia (WE) 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006, s.1).
Podkreślił, że skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku o czas do jednej godziny, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 50 złotych i skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku za każdą następną rozpoczętą godzinę, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 100 złotych.
Organ odwoławczy po przeprowadzeniu ponownej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności okazanych przez przedsiębiorcę wykresówek, grafików pracy kierowców oraz danych cyfrowych z kart kierowców i tachografów cyfrowych (uwzględniając błędy lub zdarzenia w postaci braku napięcia) stwierdził, że kierowca: S. B. skrócił tygodniowy czas odpoczynku o 1 godzinę i 50 minut, Z. S. skrócił tygodniowy czas odpoczynku o 12 godzin i 55 minut, Z.B. skrócił tygodniowy czas odpoczynku o 2 godziny i 8 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków.
Odnośnie naruszenia z lp. 6.3.8 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym organ wskazał art. 34 ust. 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014. Okazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 300 złotych za każdą wykresówkę.
W decyzji z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] organ odwoławczy na podstawie analizy wykresówek stwierdził, że przedsiębiorca okazał do kontroli wykresówki kierowcy E. D. z dnia:[...].10.2016r.,[...].10.2016r., [...].12.2016r., na odwrocie których kierowca wpisał adnotację, iż tachograf uległ awarii. Okazane wykresówki nie zawierają zapisów czasu jazdy, przerw i odpoczynków odbieranych przez kierowcę. Natomiast z zapisu odręcznego dokonanego przez kierowcę wynika, że w tym okresie wykonywał on przewozy używając trzech wykresówek, na których nie rejestrował wszystkich danych o okresach aktywności.
Odnośnie naruszenia z lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym organ powołał art. 34 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014. Nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 5.000 złotych.
Po przeprowadzeniu analizy danych cyfrowych z kart kierowców oraz danych cyfrowych z pojazdów o nr rej:[...], [...], [...], organ odwoławczy, zważył, iż kara pieniężna za naruszenie polegające na nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, o którym mowa w lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d. przypisana jest do kierowcy, a nie jednostki pojazdowej. Redakcja przepisu lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d. nakazuje interpretować powyższy przepis, jako nierejestrowanie określonych elementów na karcie kierowcy. Stosownie do przepisów obecnie obowiązującego rozporządzenia 165/2014 oraz poprzednio obowiązującego rozporządzenia 3821/85 każda karta ma charakter imienny i jest wydawana na jednego kierowcę. Oznacza to, że przepis lp. 6.2.1 sankcjonuje nierejestrowanie na jednej konkretnej oznaczonej imiennie karcie kierowcy. W związku z powyższym przy ustalaniu wielokrotności popełnienia naruszenia decydującą zmienną jest ilość kierowców, którzy nie używali swoich kart zgodnie z przepisami prawa niezależnie od tego ile razy się tego dopuścili bądź tego w ilu pojazdach popełnili naruszenie. Bezspornym jest, co wynika z danych cyfrowych, iż ww. pojazdami strona wykonywała przewozy bez rejestracji aktywności na karcie kierowcy.
Organ podkreślił, że strona w treści odwołania jak również w piśmie z dnia [...].09.2017r., wskazuje jedynie fakty lecz nie popiera ich żadnymi dowodami potwierdzającymi, iż podniesione okoliczności faktycznie miały miejsce. Brak jest dowodów na okoliczność użyczania pojazdów, czy też dokumentacji z serwisów.
Odnośnie naruszenia z lp. 2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym organ powołał art. 4 pkt 7 i pkt 9 i art. 18 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, wskazał, że przez przewóz regularny rozumie się publiczny przewóz osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, na zasadach określonych w ustawie i w ustawie z dnia 15 listopada 1984 r. Prawo przewozowe (Dz.U. z 2015 r. poz. 915 ze zm.), przy czym przewóz regularny specjalny to niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób. Wykonywanie przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych wymaga zezwolenia w krajowym transporcie drogowym. Wykonywanie przewozu regularnego bez wymaganego zezwolenia, bez wymaganego zaświadczenia na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego albo potwierdzenia zgłoszenia przewozu w publicznym transporcie zbiorowym to kara pieniężna w wysokości 8.000 zł.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż przedsiębiorca od dnia [...] stycznia 2016r., świadczy usługi transportu osób dla przedsiębiorcy "A" sp. z o.o. Zezwolenie nr [...] na wykonywanie regularnych specjalnych przewozów osób w krajowym transporcie osób na linii regularnej K. – S. – B. W. A. ważne od[...] .03.2017 r. wskazuje, iż do dnia wydania zezwolenia strona wykonywała przewóz osób bez wymaganego zezwolenia. Powyższy fakt potwierdzają także znajdujące się w aktach faktury wystawiane przez stronę za wykonane na rzecz ww. spółki usługi transportowe. W ocenie organu odwoławczego w ustalonym stanie faktycznym zachodzą przesłanki do uznania, że doszło do naruszenia przez stronę przepisów prawa w zakresie obowiązku posiadania uprawnień na wykonywanie transportu drogowego osób.
Odnosząc się do wniosku strony o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania A.S., T. J., M. S. i W. M., organ odwoławczy wskazał, iż działanie takie jest niecelowe, bowiem organ I instancji zgromadził wszystkie dowody i w sposób wyczerpujący wyjaśnił okoliczności mające znaczenie dla prawidłowego rozpatrzenia sprawy. Przesłuchania ww. osób nie wniosłyby nowych okoliczności do sprawy a jedynie przedłużyłyby toczące się postępowanie. Naruszenia, które zostały stwierdzone i ujawnione w protokole kontroli są oczywiste i nie budzą wątpliwości. Wskazano, iż to strona wywodząc pewne okoliczności faktyczne winna poprzeć je stosownymi dowodami. Strona nie przedłożyła żadnych dokumentów dotyczących napraw pojazdów, jazd serwisowych czy też umów świadczących o fakcie użyczania pojazdów.
Ww. decyzja w wyniku skargi strony została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) we Wrocławiu wyrokiem z dnia 17 maja 2018 r. sygn. akt III SA/Wr 135/19. WSA jako uzasadnione ocenił stanowisko organu odwoławczego w zakresie stwierdzonych uchybień w zakresie naruszenia z lp. 6.3.6.4, lp. 5.4 (które to naruszenia nie są przez stronę kwestionowane) oraz lp.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Natomiast w zakresie naruszeń lp.6.2.1. oraz lp. 6.3.8. Sąd stwierdził uchybienia. Wskazał WSA na brak wyjaśnienia przez organ powodów uchylenia decyzji organu I instancji i brak wyjaśnienia sposobu wyliczenia kary oraz wskazał na wady postępowania dowodowego skutkującego również wadami uzasadnienia decyzji w zakresie uznania przez organ naruszenia z lp.6.2.1.
W wyniku ponownego przeprowadzenia postępowania organ II instancji wydał zaskarżoną decyzję, w której ponownie stwierdził naruszenia z lp. 6.3.6.4, lp. 5.4 oraz lp.2.1, lp 6.3.8. oraz lp. 6.2.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Odnośnie stwierdzenia naruszeń niezakwestionowanych przez WSA w wyroku, organ powtórzył dotychczasową argumentację. Natomiast w zakresie uchybienia z lp. 6.3.8. zał. nr 3 organ wskazał, że strona do kontroli okazała wykresówki E. D. z dnia:[...].10.2016r.,[...].10.2016r.,[...].12.2016r., na odwrocie których kierowca wpisał adnotację, iż tachograf uległ awarii. Okazane wykresówki nie zawierają zapisów czasu jazdy, przerw i odpoczynków odbieranych przez kierowcę. Natomiast z zapisu odręcznego dokonanego przez kierowcę wynika, że w tym okresie wykonywał on przewozy używając trzech wykresówek, na których nie rejestrował wszystkich danych o okresach aktywności. Wyjaśnił organ, że kara pieniężna za naruszenie winna zgodnie z przepisami wynosić 900 zł, jednakże mając na uwadze art. 139 k.p.a. należało uwzględnić stanowisko organu I instancji i kara zostaje utrzymana na poziomie 300 zł.
W zakresie naruszenia 6.2.1. organ ponownie wskazał na art. 34 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014. Nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 5.000 złotych. Wskazał, że kara pieniężna za naruszenie polegające na nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, o którym mowa w lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d. przypisana jest do kierowcy, a nie jednostki pojazdowej. Przywołał organ rozporządzenia 165/2014 oraz poprzednio obowiązującego rozporządzenia 3821/85, z których wynika, że każda karta ma charakter imienny i jest wydawana na jednego kierowcę. Oznacza to, że przepis lp. 6.2.1 sankcjonuje nierejestrowanie na jednej konkretnej oznaczonej imiennie karcie kierowcy. W związku z powyższym przy ustalaniu wielokrotności popełnienia naruszenia decydującą zmienną jest ilość kierowców, którzy nie używali swoich kart zgodnie z przepisami prawa niezależnie od tego ile razy się tego dopuścili bądź tego w ilu pojazdach popełnili naruszenie. Bezspornym jest, co wynika z danych cyfrowych, iż ww. pojazdami strona wykonywała przewozy bez rejestracji aktywności na karcie kierowcy.
Stwierdził organ odwoławczy, że strona swoich twierdzeń o użyczaniu pojazdów, ich serwisowaniu nie popiera żadnymi dowodami. Wskazał, że wystąpił do strony pismem z 8 marca 2019 r. o przedłożenie dowodów na poparcie twierdzeń dotyczących pojazdów ujętych w pozycji 11, 12, 13 protokołu kontroli, że przejazdy były zwolnione ze stosowania tachografu. Wyjaśnił organ, że strona występowała o przedłożenie terminu do złożenia wyjaśnień, a w ostatecznie złożonych wyjaśnieniach wskazała na niezrozumienie wezwania i powołała się na zalecenia z wyroku WSA. Organ, powołując się na orzeczenia sądów administracyjnych, zajął stanowisko, że to strona winna przedłożyć dowody na powoływane przez siebie twierdzenia, a obowiązkiem organu nie jest ich poszukiwanie. W konsekwencji organ stwierdził, że zasadne jest nałożenie kary w wysokości 5.000 zł.
W skardze do WSA we Wrocławiu skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania, wskazuje na naruszenie: art. 10, art. 81 k.p.a., art. 7, art. 77, art. 80, art. 15, art. 138 § 1 pkt 1 i art. 140, art. 15 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2, art. 7, art. 80, art. 107 § 3 i art. 84 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 dalej k.p.a.) poprzez brak wskazania przez organ przy wszczynaniu postępowania, jaki jest jego przedmiot i zakres, co uniemożliwiło stronie złożenie skutecznych wyjaśnień i wypowiedzenie się co do dowodów, naruszenie zasady dwuinstancyjności, brak należytego ustalenia i oceny ustalonego w toku kontroli stanu faktycznego oraz brak wykonania zaleceń Sądu. W ocenie strony w sprawie nadal nie podjęto wszystkich kroków niezbędnych do dokładnego jej wyjaśnienia poprzez ograniczenie czynności dowodowych i pominięcie okoliczności, w których ustawodawca unijny dopuszcza odstąpienie od stosowania określonych przepisów. Zdaniem strony zaskarżona decyzja nie zawiera wyczerpującego uzasadnienia. Strona zarzuca przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i niewydanie decyzji w oparciu o całokształt okoliczności sprawy oraz niekierowanie się zasadą słuszności interesu strony oraz rozstrzygania zaistniałych wątpliwości na jej korzyść.
W ocenie strony nieuzasadniono należycie podstawy nałożenia kary pieniężnej za naruszenie opisane pod lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Strona zarzuciła także, że organ nadal nie odniósł się do zarzutów odwołania. Strona podkreśla, że w załączniku do protokołu organ w poz. 11,12 i 13 wskazała na rzekome jazdy autobusów od 4 do kilkudziesięciu minut, pomijając jej wyjaśnienia, że do pojazdów wsiadają pracownicy firmy, których zadaniem jest sprawdzenie stanu technicznego i sanitarnego autobusu oraz zatankowanie pojazdu z firmowego lub zewnętrznego dystrybutora. Zarzuca brak ustalenia charakteru przejazdów autobusów oraz stwierdzenia, czy wykonujący przejazdy kierowcy mieli obowiązek używania tachografów. Zdaniem strony w zakresie nałożenia kary Ip.2.1 organ nie ustalił, czy charakter przewozów świadczonych przez skarżącą miał charakter regularny. Zdaniem strony charakter tych przewozów miał charakter okazjonalny bowiem budowanie linii regularnej wymaga czasu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019, poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W niniejszej sprawie dla rozpatrzenia skargi istotne znaczenie ma również fakt, że sprawa była już przedmiotem oceny przez WSA we Wrocławiu, który wyrokiem z dnia 17 maja 2018 r. sygn. akt III SA/Wr 135/18 uchylił wcześniejszą decyzję organu II instancji. A zatem ramy kognicji Sądu rozpoznającego obecnie skargę zostały ograniczone rozstrzygnięciem zapadłym wcześniej w sprawie.
Stosowanie bowiem do treści art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Z powołanego przepisu wynika, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez sąd, tylekroć będzie on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu. Ocena ta wiąże tylko o tyle, o ile odnosi się do tych samych okoliczności faktycznych i prawnych (por. wyrok NSA z dnia 28 marca 2012r. sygn. akt I OSK 670/11, opubl. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA). Innymi słowy wyłącznie zmiana stanu faktycznego czy prawnego pozwala na odstąpienie od oceny i wskazań zawartych w wyroku.
Niezbędnym w pierwszej kolejności jest zatem odwołanie się do treści prawomocnego wyroku WSA we Wrocławiu z dnia 17 maja 2018 r. sygn. akt III SA/Wr 135/18.
Z treści ww. wyroku wynika, że WSA jako uzasadnione ocenił stanowisko organów w zakresie stwierdzonych uchybień odnośnie naruszenia z lp. 6.3.6.4, lp. 5.4 oraz lp.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
W związku z powyższym na obecnym etapie rozpoznawania sprawy z uwagi na związanie prawomocnym wyrokiem Sądu przy jednoczesnym braku wskazań, co do zmiany stanu faktycznego czy prawnego – należy przyjąć stanowisko organów odnośnie ww. naruszeń za uzasadnione i niepodlegające dalszemu badaniu i ponownej ocenie.
Natomiast w zakresie naruszeń z lp.6.2.1. oraz lp. 6.3.8. Sąd w wyniku rozpoznania sprawy stwierdził uchybienia i niewykonanie zaleceń z wyroku WSA z 17 maja 2018 r.
W ww. wyroku WSA stwierdził brak wyjaśnienia przez organ powodów uchylenia decyzji organu I instancji i brak wyjaśnienia sposobu wyliczenia kary oraz wskazał na wady postępowania dowodowego skutkującego również wadami uzasadnienia decyzji w zakresie uznania przez organ naruszenia z lp.6.2.1. Z wyroku wynika, że w zakresie naruszenia z lp. 6.2.1 organ nie ustosunkował się do zarzutów odwołania, jak również nie wskazał także w dostatecznym zakresie faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Zdaniem WSA, organ nie odniósł do wskazań strony dotyczących załącznika do protokołu w poz. 11,12 i 13 oraz nie odniósł się do twierdzeń, wskazując jedynie, że przesłuchanie świadków jest niecelowe, bowiem organ I instancji zgromadził wszystkie dowody i w sposób wyczerpujący wyjaśnił okoliczności mające znaczenie dla prawidłowego rozpatrzenia sprawy.
Zalecił w wyroku WSA, aby rozpoznając sprawę ponownie, organ II instancji uwzględnił, że skoro skarżąca podnosiła w odwołaniu, że posiada dowody świadczące o tym, że zakwestionowane przejazdy ujęte w poz. 11,12 i 13 protokołu kontroli były przejazdami zwolnionymi ze stosowania tachografu (przejazdy prywatne, niezwiązane z prowadzoną działalnością, serwisowe lub w celu zatankowania pojazdu) organ powinien w pierwszej kolejności odnieść się do przepisów normujących tę kwestię, w dalszej kolejności umożliwić stronie przedstawienie tych dowodów, a następnie jeżeli to będzie konieczne do wyjaśnienia sprawy rozważyć możliwość przeprowadzenia dowodów z przesłuchania wskazanych przez stronę świadków.
Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji, mając na uwadze wskazane zalecenia WSA wynikające z wyroku, stwierdził, że decyzja uchybia przepisom postępowania z uwagi na brak wykonania ww. zaleceń Sądu. W ocenie Sądu organ nie wykonał zaleceń dotyczących konieczności ponownego przeprowadzenia postepowania w zakresie uchybienia z lp.6.2.1.
Podkreślić trzeba, że uchylenie decyzji organu II instancji przez WSA z punktu widzenia sytuacji procesowej oznacza, że sprawa wraca do etapu postępowania odwoławczego. W praktyce powoduje to, że w obrocie prawnym pozostaje decyzja organu I instancji i odwołanie strony, które winno być ponownie rozpatrzone z uwzględnieniem oceny i zaleceń sformułowanych przez WSA w wyroku.
Z akt i z treści decyzji wynika natomiast, że organ w ramach prowadzonego ponownie postępowanie w ogóle pominął argumenty i żądania strony sformułowane w odwołaniu od decyzji co do naruszenia z lp. 6.2.1., a odnośnie wykonania zaleceń z wyroku ograniczył się wyłącznie do wystosowania wezwania do strony o przedłożenie dowodów na jej twierdzenia. Pominął organ zalecenia Sądu dotyczące odniesienia się i uwzględnienia zarzutów strony dotyczących m.in. przesłuchania świadków. Z akt wynika, że strona wnioski o przesłuchanie świadków formułowała zarówno w odwołaniu, jak i na wcześniejszym etapie postępowania. Organ natomiast, mimo zaleceń Sądu o konieczności rozważenia możliwości przeprowadzenia dowodów z przesłuchania wskazanych przez stronę świadków, ponownie nie ustosunkował się do żądań strony, ani też nie poddał pod rozwagę konieczności przesłuchania świadków. Wniosek strony o przesłuchanie świadków pozostał nierozpoznany.
W ocenie Sądu powyższe stanowi istotne naruszenie postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy. Organ kolejny raz nie przeprowadził wyczerpującego i niezbędnego dla podjęcia rozstrzygnięcia postępowania dowodowego. Sąd nie może zastąpić organu w czynieniu ustaleń i podejmowaniu ocen, dlatego te uchybienia organu muszą skutkować uchyleniem decyzji.
Poczynionej przez Sąd oceny nie zmieniają argumenty organu, że stronie umożliwiono przedłożenie dowodów, a strona tego nie uczyniła. Niewątpliwie słuszny jest pogląd organu, mający również potwierdzenie w orzecznictwie, że strona winna wykazać aktywność w postepowaniu i organ nie ma obowiązku poszukiwania za stronę dowodów. Jednakże w niniejszej sprawie strona wskazała źródła dowodowe – świadków, natomiast organ bez żadnego wskazania przyczyn wnioski strony pominął.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ podatkowy zobowiązany będzie wyjaśnić okoliczności, na które powołuje się strona w odwołaniu w zakresie naruszeń z lp. 6.2.1. A wszystkie ustalenia organu winy znaleźć odzwierciedlenie w treści decyzji. Jak już Sąd wskazywał w wyroku z 17 maja 2018 r. rozpoznając sprawę ponownie organ II instancji będzie miał na uwadze, że uzasadnienie decyzji jest jej integralną częścią (art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a.), a treść uzasadnienia decyzji musi spełniać wymogi określone prawem - art. 107 § 3 w związku z art. 7, art. 8 art. 9 oraz art. 11 ustawy k.p.a. Organy administracji publicznej mają procesowy obowiązek rozpoznania i odniesienia się do żądań i argumentacji zawartej w kierowanym do nich podaniu (art. 9 w związku z art. 61 § 1 i art. 63 § 1 k.p.a.).
Nie kwestionuje natomiast Sąd (i nie podważa tego również strona w skardze) stanowiska organu odnośnie stwierdzenia naruszeń z lp. 6.3.8. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Wobec niepodważonych faktów, że strona do kontroli okazała wykresówki Eugeniusza Driemel z dnia: 15.10.2016r., 17.10.2016r., 28.12.2016r., na odwrocie których kierowca wpisał adnotację, iż tachograf uległ awarii, a okazane wykresówki nie zawierały zapisów czasu jazdy, przerw i odpoczynków odbieranych przez kierowcę oraz że z zapisu odręcznego dokonanego przez kierowcę wynika, że w tym okresie wykonywał on przewozy używając trzech wykresówek, na których nie rejestrował wszystkich danych o okresach aktywności – uzasadnione było stwierdzenie przez organ, że wypełnione zostały warunki do zastosowania przepisów ustawy o transporcie drogowym i lp. 6.3.8. zał. nr 3 do ustawy. Wyjaśnił również organ, co Sąd aprobuje, że kara pieniężna za naruszenie winna zgodnie z przepisami wynosić 900 zł, jednakże mając na uwadze art. 139 k.p.a. należało uwzględnić stanowisko organu I instancji i kara zostaje utrzymana na poziomie 300 zł.
Mając powyższe na względzie, działając na podstawie art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło