III SA/Wr 31/11

PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-02-28

Skład orzekający: Anna Moskała

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sądy administracyjne mają kompetencje do rozpoznawania skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nienależnie opłaconych składek na ubezpieczenie społeczne?
Ratio decidendi
Sądy administracyjne nie mają kompetencji do rozpoznawania skarg na decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczące umorzenia postępowania w sprawie zwrotu nienależnie opłaconych składek na ubezpieczenie społeczne, gdyż zgodnie z art. 83 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz przepisami kodeksu postępowania cywilnego właściwość do rozpoznania takich spraw przysługuje sądom powszechnym. Wyjątek od tej zasady dotyczy jedynie określonych decyzji wymienionych w art. 83 ust. 4 tej ustawy.
Stan faktyczny
Z.G. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzeniu postępowania dotyczącego zwrotu nienależnie opłaconych składek na ubezpieczenie społeczne. Skarga kwestionowała zasadność tej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Moskała po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.G. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o zwrot nienależnie opłaconych składek na ubezpieczenie społeczne postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] r. Z. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. skargę na opisaną w osnowie postanowienia decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje przy tym ściśle określony katalog spraw, do którego prawodawca zaliczył w art. 3 § 2 p.p.s.a. przede wszystkim weryfikację: 1) decyzji administracyjnych; 2) postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty; 3) postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) aktów prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) aktów organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) aktów nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynności organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Sądy administracyjne orzekają ponadto w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. W niniejszej sprawie przedmiotem rozpoznania jest umorzenie postępowania w sprawie zwrotu nienależnie opłaconych składek na ubezpieczenie społeczne. Tymczasem, stosownie do treści art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 ze zm.) od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie z § 2 art. 461 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43, poz. 296) – zwanej dalej "k.p.c.", w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych właściwy do rozpoznania sprawy jest sąd, w którego okręgu ma miejsce zamieszkania strona odwołująca się od decyzji wydanej przez organ rentowy, chyba że przepis odrębny stanowi inaczej. Przy czym przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych, dotyczących: ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia rodzinnego, emerytur i rent, innych świadczeń w sprawach należących do właściwości Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, odszkodowań przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową albo służbą w Policji lub Służbie Więziennej (art. 476 § 2 k.p.c.). Wyjątek od zasady właściwości sądów powszechnych w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych przewiduje art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Oddaje on pod kognicję sądów administracyjnych decyzje wydane w wyniku wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, w sprawach dotyczących decyzji przyznającej świadczenie w drodze wyjątku oraz od decyzji odmawiającej przyznania takiego świadczenia, a także od decyzji w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Zważywszy na powyższe oraz na treść art. 3 p.p.s.a., wskazać należy, że skarga strony, kwestionująca zasadność decyzji w sprawie zwrotu nienależnie opłaconych składek na ubezpieczenie społeczne, nie mieści się w zakresie kompetencji orzeczniczych sądów administracyjnych i jako taka winna zostać odrzucona. Mając powyższe na względzie – na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. – orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło