III SA/Wr 32/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz, Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (sprawozdawca), Magdalena Jankowska-Szostak, , Protokolant Z-ca Kierownika Sekretariatu Wydziału III Halina Rosłan, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 9 marca 2017 r. sprawy ze skargi R. J. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015 oddala skargę w całości. Wnioskiem z dnia [...] r. R. J. (dalej jako strona lub skarżący) zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Dz. (dalej jako organ I instancji lub Kierownik BP ARiMR) z wnioskiem o przyznanie płatności na rok 2015. W sekcji VII. Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych wniosku strona zadeklarowała sześćdziesiąt dziewięć działek ewidencyjnych. W sekcji VIII. Oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych strona wskazała do jednolitej płatności obszarowej (JPO) oraz płatności za zazielenienie osiemnaście działek rolnych o łącznej powierzchni 177,14 ha. We wniosku tym strona zawnioskowała o płatność siatkową oraz płatność do powierzchni upraw roślin wysokobiałkowych. Kierownik BP ARiMR wezwaniem z dnia 5 stycznia 2016 r. wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do przedstawienia dokumentów potwierdzających, iż na dzień złożenia wniosku rolnik nie prowadził żadnej działalności wykluczonej z płatności na podstawie art. 9 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach Wspólnej Polityki Rolnej (Dz. Urz. UE L 347 z dnia 20 grudnia 2013 r., str. 608 ze zm., dalej jako rozporządzenie nr 1307/2013). W odpowiedzi na powyższe skarżący w dniu 20 stycznia 2016 r. złożył pisemne oświadczenie, w którym oświadczył, iż jest rolnikiem aktywnym zawodowo, nie administruje portami lotniczymi, wodociągami, stałymi terenami sportowymi i rekreacyjnymi, jak również nie świadczy usług przewozu kolejowego oraz pośrednictwa w zakresie obrotu nieruchomościami. Podał także, iż PKD 68.10Z zarejestrowane w zezwoleniu jest jednym z wielu i zostanie wykreślone, a nadto we wpisie do EDG widnieją również inne przedmioty działalności, m.in. doradztwo i realizacja projektów budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków. Faktycznie wykonywana jest realizacja projektów budowalnych związanych ze wznoszeniem budynków. Zaznaczył przy tym, iż prowadzona działalność rolnicza nie ma charakteru marginalnego. Uprawia głównie soję, facelię i kukurydzę. W 2015 r. zostały poniesione straty z produkcji rolniczej w wyniku wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych (gradu i suszy) wynoszące ponad 92%. W dniu 22 stycznia 2016 r. oświadczenie złożyła D. R.- główna księgowa skarżącego, która podała, iż dokumentacji księgowej prowadzonej przez nią dla firmy "[...]" R. J. z siedzibą w W. W. nie ma księgowanych przychodów wynikających z tytułu administrowania portami lotniczymi, wodociągami, stałymi terenami sportowymi i rekreacyjnymi, jak i również z tytułu usług przewozu kolejowego oraz pośrednictwa w zakresie obrotu nieruchomościami. Organ I instancji pismem z dnia [...] r. poinformował skarżącego, że w bieżącej kampanii znajduje się on na liście podmiotów wykluczonych, w związku z zarejestrowaną działalnością PKD 68.10Z Kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek, wobec czego spoczywa na nim obowiązek udokumentowania, że mimo zarejestrowania tej działalności jest rolnikiem aktywnym zawodowo, a działalność rolnicza nie ma charakteru marginalnego. Organ ten poinformował skarżącego, iż w tym celu należy przedłożyć: - zaświadczenie o przychodach z działalności pozarolniczej, wydane przez właściwy organ podatkowy, - dokumentację księgową, potwierdzającą wskazany wyżej przychód, z której będzie wynikało, jakiego obszaru dotyczyła prowadzona działalność, - dokumenty potwierdzające wydatki poniesione na prowadzenie gospodarstwa rolnego (zakupy materiału siewnego, zakup usług), takie jak faktury wraz z dowodami wpłat, - dokumenty potwierdzające przychody ze sprzedaży płodów rolnych, - dokumenty dotyczące przychodów uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości na własny rachunek, - informację o ilości i areale sprzedanych działek ewidencyjnych w przeciągu ostatnich trzech lat. W odpowiedzi na powyższe strona w dniu [...] r. złożyła pismo, w którym podała, że oprócz działalności rolniczej prowadzi działalność deweloperską oraz wynajem nieruchomości pod kodami PKD 41.10Z i 41.2. Do przedmiotowego pisma załączyła kserokopie części dokumentacji (akty notarialne) świadczące o tym, że przychody dotyczą działalności deweloperskiej w miejscowości W. i S., całość sprawozdania finansowego złożonego w Urzędzie Skarbowym oraz PIT-y, przychody i koszty związane z działalnością finansową papierów wartościowych, dokumentów finansowych, udziałów spółkach (PIT- 38) oraz część dokumentów potwierdzających wydatki, zakupy, sprzedaży wynikających z działalności rolniczej. Jednocześnie skarżący oświadczył, że jako rolnik indywidualny nie ma obowiązku prowadzenia dokumentacji związanej z tą działalnością, dlatego też odtworzenie pełnej dokumentacji wymagałoby czasu, a w wielu przypadkach mogłoby być niemożliwe. Kierownik BP ARiMR decyzją z dnia [...] r. odmówił przyznania skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015, jednakże decyzja ta mocą decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. (dalej jako organ odwoławczy, organ II instancji lub Dyrektor OR ARiMR) z dnia [...] r., nr [...], została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ odwoławczy zarzucił, iż uzasadnienie decyzji organu I instancji nie zawiera żadnej merytorycznej analizy przedłożonych przez stronę dowodów, przez co uniemożliwia instancyjną kontrolę sprawy w ramach postępowania odwoławczego. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Kierownik BP ARiMR w dniu [...] r., na podstawie art. 5, art. 6 i art. 24 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2015 r., poz. 1551, dalej jako u.p.s.w.b.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej jako k.p.a.) wydał decyzję, nr[...]w sprawie odmowy przyznania skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ I instancji, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy i obowiązujących regulacji prawnych, przeprowadził analizę przesłanek wskazanych art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, w wyniku której stwierdził, iż skarżący nie jest rolnikiem aktywnym zawodowo. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji lub jej zmianę poprzez orzeczenie co do istoty sprawy przejawiające się przyznaniem płatności. Kwestionowanej decyzji zarzucono naruszenie: - art. 9 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1307/2013 poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i błędne zaliczenie odwołującego do grona podmiotów, którym nie przysługują płatności bezpośrednie; - art. 24 ust. 1 u.p.s.w.b. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania decyzji; - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wadliwe wyjaśnienie podstaw prawnych zaskarżonej decyzji oraz wadliwe ustalenie wysokości przychodów uzyskiwanych z prowadzonej działalności dla zastosowania art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013. Nadto zarzucono również wadliwe ustalenie wysokości przychodów uzyskiwanych z prowadzonej działalności w sytuacji zaniechania prowadzenia działalności polegającej na obrocie nieruchomościami. W uzasadnieniu skarżący podał, iż kryterium aktywnego rolnika powinno być badane, wobec braku w tej mierze regulacji szczególnej, na dzień wydania decyzji w sprawie przyznania płatności. W tym kontekście podniósł, że w dniu 29 kwietnia 2016 r. złożył formularz zmiany przedmiotu prowadzonej działalności, polegającej na wykreśleniu z niej pozycji PKD 68.10Z (tj. kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rynek). Zdaniem strony zmiana ta była odzwierciedleniem istniejącego stanu faktycznego, złożonych przez nią oświadczeń i braku księgowania dochodów z tejże działalności. Skarżący zarzucił, iż zaskarżona decyzja w swej warstwie faktycznej nie zawiera w ogóle powyższej okoliczności przyjmując "stary" stan faktyczny, nieistniejący już w chwili jej wydania. W przekonaniu skarżącego względem niego nie istnieje wyłączenie płatności bezpośrednich z uwagi na nieprowadzenie usług w zakresie obrotu nieruchomościami i dlatego w ogóle nie powinny być rozważane przypadki z art. 9 ust. 2 akapitu trzeciego lit. a)-c) rozporządzenia nr 1307/2013. Niemniej na marginesie wskazał, ze kwestia przychodów została nieprawidłowo ustalona, gdyż nie wyliczono i nie odjęto przychodów w zakresie wyłączonej działalności odnośnie nieruchomości. Dyrektor OR ARiMR decyzją z dnia [...] r., Nr [...], podjętą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t. jedn. Dz.U. z 2014r., poz. 1438 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż z art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013 wynika, iż nie przyznaje się płatności bezpośrednich m.in. osobom fizycznym, które świadczą usługi w zakresie obrotu nieruchomościami. Jednakże przepis ten dopuszcza możliwość przyznania płatności w sytuacji, gdy osoba taka udokumentuje, że po pierwsze roczna kwota płatności bezpośrednich wynosi co najmniej 5 % całości przychodów uzyskanych przez nią z działalności pozarolniczej, jej działalność rolnicza nie ma charakteru marginalnego i jej główną działalnością gospodarczą lub przedmiot stanowi wykonywanie działalności rolniczej. Zdaniem organu odwoławczego w realiach badanej sprawy nie sposób uznać, aby skarżący był aktywnym zawodowo rolnikiem z uwagi na to, że roczna kwota płatności bezpośrednich wynosi co najmniej 5% całości przychodów uzyskanych przez niego z działalności pozarolniczej w ostatnim roku obrotowym, za który dowody takie są dostępne (art. 9 ust. 2 akapit trzeci lit. a) rozporządzenia nr 1308/2013). Mianowicie w trakcie postępowania przed organem I instancji skarżący w odpowiedzi na wezwania do złożenia wyjaśnień złożył m.in. umowę przeniesienia własności nieruchomości wraz z ustanowieniem hipoteki, sporządzoną w formie aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia [...] r. dotyczącą sprzedaży działek ew. nr [...] nr [...], położonych w miejscowości C., gminie Ś. Ś. za cenę [...] zł. Złożony został także formularz PIT 36L tj. zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2015, z którego wynika, iż przychód uzyskany przez skarżącego z działalności pozarolniczej wyniósł [...] zł oraz formularz PIT 38 zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2015, świadczący o tym, iż przychód wynosi [...] zł. Z kolei z danych posiadanych przez Agencję, zawartych w zintegrowanym systemie zarządzania i kontroli (ZSZiK) wynika, iż roczna kwota płatności bezpośrednich dla R.J. wynosi [...] zł. Organ II instancji ustalił udział procentowy rocznej kwoty płatności bezpośrednich w ostatnim roku obrotowym w ogólnej kwocie przychodów uzyskanych z działalności pozarolniczej w wysokości 1,91%, korzystając z następującego wzoru: UPB = PB x 100% / PDP, gdzie UPB oznacza udział procentowy płatności bezpośrednich, PB - roczną kwotę płatności bezpośrednich – [...] zł, zaś PDP - sumę przychodów z działalności pozarolniczej w ostatnim roku obrotowym, na którą w przedmiotowej sprawie składają się kwota [...] zł (kwota ze sprzedaży działek ew. nr [...] i nr [...]), kwota [...] zł (jako przychód z PIT 36L) oraz kwota [...] zł (jako przychód z PIT 38), co powoduje, iż łączna kwota przychodów z pozarolniczej działalności w ostatnim roku obrotowym wynosi [...] zł. Zdanie Dyrektora OR ARiMR wyliczenie przedstawionego udziału procentowego płatności bezpośrednich poniżej 5% całości przychodów uzyskanych przez skarżącego z działalności pozarolniczej w ostatnim roku obrotowym powoduje, iż nie może on być uznany za rolnika aktywnego zawodowo w rozumieniu cytowanego wyżej art. 9 rozporządzenia nr 1307/2013. W dalszej części organ odwoławczy wyjaśnił, iż nie sposób również uznać, aby skarżący był rolnikiem aktywnym zawodowo z uwagi na to, że jego działalność rolnicza nie ma charakteru marginalnego, o czym mowa w art. 9 ust. 2 lit. b rozporządzenia nr 1307/2013. W tym kontekście organ wskazał, iż zgodnie z art. 13 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 639/2014 z dnia 11 marca 2014 r. w sprawie uzupełnienia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz zmiany załącznika X do tego rozporządzenia (Dz.U. UE L z 2014 r., Nr 181 str. 1), do celów art. 9 ust. 2 akapit trzeci lit. b) rozporządzenia nr 1307/2013 działalność rolnicza nie ma charakteru marginalnego, jeżeli całość przychodów uzyskanych z działalności rolniczej w rozumieniu art. 11 niniejszego rozporządzenia w ostatnim roku obrotowym, za który dowody takie są dostępne, stanowi co najmniej jedną trzecią całości przychodów uzyskanych w ostatnim roku obrotowym, za który dowody takie są dostępne. Ustalenie udziału procentowego przychodów z działalności rolniczej uzyskanych przez rolnika w ostatnim roku obrotowym w ogólnej kwocie uzyskanych przychodów następuje na podstawie wzoru: UR = (PR x 100%)/PD, gdzie symbol UR oznacza udział procentowy przychodów z działalności rolniczej, PR - sumę przychodów z działalności rolniczej w ostatnim roku obrotowym, PD - sumę przychodów (z działalności rolniczej i pozarolniczej) w ostatnim roku obrotowym. W przedmiotowej sprawie sumę przychodów z działalności rolniczej w ostatnim roku obrotowym (PR) stanowi kwota [...] zł, na którą składają się płatności bezpośrednie z wykluczeniem uzupełniających krajowych płatności bezpośrednich tj. kwota [...] zł oraz kwota w wysokości [...] zł, z tytułu dopłaty z ARR do materiału siewnego. Z kolei na sumę przychodów z działalności rolniczej i pozarolniczej w ostatnim roku obrotowym, oznaczone jako PD składają się następujące kwoty: [...] zł z tytułu sprzedaży działek ew. nr [...] i nr [...], [...] zł jako przychody z PIT 36L [...] zł jako przychody z PIT 38, [...] z tytułu płatności bezpośrednich z wykluczeniem uzupełniających krajowych płatności bezpośrednich, [...] zł jako dopłata z ARR do materiału siewnego. Mając na względzie powyższe organ odwoławczy uznał, że suma przychodów z działalności rolniczej i pozarolniczej w ostatnim roku obrotowym (PD) wynosi [...] zł, a udział procentowy przychodów z działalności rolniczej (UR) - 1,84%. Oznacza to, że nie zostało spełnione kryterium uzyskania przychodów z działalności rolniczej w wysokości co najmniej 1/3 całości przychodów, co pozwala jednoznacznie stwierdzić, iż prowadzona przez skarżącego działalność rolnicza ma charakter marginalny, a w konsekwencji nie może on być uznany rolnikiem aktywnym zawodowo. Organ odwoławczy stwierdził również, iż skarżący nie udokumentował tego, iż jego główną działalnością gospodarczą lub przedmiotem działalności stanowi wykonywanie działalności rolniczej. Zgodnie z art. 13 ust. 3 rozporządzenia nr 639/2014, dla celów art. 9 ust. 2 akapit trzeci lit. c) rozporządzenia nr 1307/2013 oraz, w stosownych przypadkach, art. 9 ust. 3 lit. b) tego rozporządzenia uznaje się, że działalność rolnicza stanowi główną działalność gospodarczą lub przedmiot działalności osoby prawnej, jeżeli została zarejestrowana jako główna działalność gospodarcza lub przedmiot działalności w urzędowym rejestrze przedsiębiorstw lub jakiejkolwiek równoważnej urzędowej ewidencji danego państwa członkowskiego. W przypadku osoby fizycznej wymagana jest równoważna ewidencja. Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy organ II instancji uznał, że nie można przyjąć, iż w niniejszej sprawie główną działalnością gospodarczą lub przedmiotem działalności zarejestrowanej w urzędowym rejestrze było prowadzenie przez niego działalności rolniczej. Z aktualnych danych zawartych w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (dalej jako CEIDG), wynika bowiem, że skarżący posiada zarejestrowaną działalność gospodarczą typu PKD 41.20.Z, 41.10.Z, 42.11.Z, 42.21.Z, 42.22.Z, 68.20, a zatem wykonuje działalność gospodarczą w zakresie robót budowalnych związanych ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych, realizacją projektów budowalnych, robót związanych z budową dróg i autostrad, robót związanych z budową rurociągów przesyłowych i sieci rozdzielczych, robót związanych z budową linii telekomunikacyjnych i elektroenergetycznych, wynajmem i zarządzaniem nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi. Nadto z niniejszych danych wynika, że przeważająca działalność gospodarcza, jaką prowadzi skarżący związana jest z robotami budowlanymi związanymi ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych. W żadnej części tegoż rejestru nie widnieje informacja potwierdzająca prowadzenie jakiejkolwiek działalności rolniczej. W takiej sytuacji, z uwagi na to, że skarżący nie posiada zarejestrowanej żadnej działalności rolniczej oraz mając na względzie art. 13 ust. 3 rozporządzenia nr 639/2014 nie sposób uznać, aby był on rolnikiem aktywnym zawodowo w rozumieniu art. 9 rozporządzenia nr 1307/2013. Zdaniem organu odwoławczego powyższej sytuacji nie zmienia podnoszona przez skarżącego okoliczność dokonania w dniu 29 kwietnia 2016 r. zmiany danych w CEIDG, polegająca na wykreśleniu kodu PKD 68.10.Z. W ocenie organu odwoławczego dokonanie powyższej zmiany zasadniczo nie zmienia sytuacji faktycznej odwołującego w kwestii możliwości uzyskania statusu aktywnego rolnika. Całość kodów PKD zawartych w ewidencji dowodzi, iż skarżący zajmuje się budową i sprzedażą nieruchomości tzw. działalnością deweloperską. Jest to zasadnicza i przeważająca działalność gospodarcza jaką prowadzi odwołujący. Okoliczności powyższej nie jest w stanie zmienić wykreślenie jednego kodu PKD nr 68.10.Z i zastąpienie go innym kodem, gdyż w istocie odwołujący prowadzi działalność gospodarczą związaną z budownictwem, a nie związaną z rolnictwem. Wprawdzie strona w postępowaniu przed organem I instancji przedstawiła liczne dokumenty (w tym faktury VAT i umowy) związane z nabywaniem produktów rolnych oraz decyzje z Agencji Rynku Rolnego w sprawie dopłaty do materiału siewnego, jednakże z przedstawionych powyższej wyliczeń wynika, że prowadzona przez stronę działalność rolnicza ma jedynie charakter (niewielki) marginalny w stosunku do prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie budownictwa mieszkaniowego i niemieszkalnego. Zdaniem organu II instancji nie zasługują na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., z uwagi na to, iż zaskarżona decyzja w pełni spełnia wymogi określone w tym przepisie, w szczególności zawiera odniesienie do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz dokonaną przez organ wykładnie mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa krajowego, jak i wspólnotowego. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożył skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Kwestionowanej decyzji zarzucono naruszenie: - art. 9 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1307/2013 przez jego nieprawidłowe zastosowanie i błędne zaliczenie skarżącego do grona podmiotów, którym nie przyznaje się płatności bezpośrednich; - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wadliwe wyjaśnienie podstaw prawnych zaskarżonej decyzji w zakresie prawidłowego rozumienia podstaw wyłączenia wskazanych w art. 9 ust. 2 w/w rozporządzenia; - art. 7 oraz art. 75, art. 77 § 1, art. 78 § 1-2 i art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, błędne ustalenie stanu faktycznego mimo złożonych przez skarżącego dokumentów, naruszenie obowiązku rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, a w konsekwencji przyjęcie w sposób zupełnie dowolny, że skarżący nie prowadzi działalności rolniczej, a prowadzi usługi w zakresie obrotu nieruchomościami, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Nadto w drugiej kolejności skarżący zarzucił wadliwe ustalenie wysokości przychodów uzyskiwanych przez skarżącego z prowadzonej działalności, dla zastosowania art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, tj. bez wyłączenia przychodów związanych z nieprowadzonym już obrotem nieruchomościami. W uzasadnieniu skarżący po raz kolejny wskazał, iż nie zgadza się ze stanowiskiem organów jakoby nie prowadził jako głównej działalności rolniczej i w konsekwencji nie był aktywnym rolnikiem. W tym kontekście wskazał, iż w dniu 29 kwietnia 2016 r. złożył wniosek o zmianę przedmiotu prowadzonej przez niego działalności polegającej na wykreśleniu z niej pozycji PKD 68.10.Z ("Kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek"), a zmiana ta była odzwierciedleniem istniejącego stanu faktycznego, złożonych przez niego oświadczeń, umów i faktur, jak i braku księgowania dochodów działalności wykreślonej. Pozycja ta nie widnieje w CEIDG, co też oznacza, iż skarżący nie prowadzi działalności co do usług w zakresie obrotu nieruchomościami. Nadto również przedłożone przez niego dokumenty wskazywały, że prowadzi on działalność związaną z rolnictwem, czego to organ ostatecznie nie zakwestionował. Skarżący podniósł także, iż przepis prawny, na podstawie którego organ może odmówić przyznania płatności wyraża normę, w myśl której jednostka nie otrzymuje płatności, gdy prowadzi działalność z zakresu obrotu nieruchomościami, a nie wszelkiej działalności związanej z budownictwem. W uzasadnieniu skargi strona wyjaśniła również, że w ustawie o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, jak i w przepisach unijnych nie określono daty, według której należy oceniać spełnienie kryteriów rolnika aktywnego zawodowo. Ponieważ jednak art. 24 ust. 1 u.p.s.w.b. stwierdza, iż przyznanie płatności (także odmowa, jak w niniejszym przypadku) następuje w drodze decyzji administracyjnej, to przyjąć należy, iż w sprawie znajdują zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, co też oznacza, iż decyzja administracyjna powinna zapaść w oparciu o stan faktyczny istniejący w chwili jej wydania. Stan ten zaś potwierdza, że w stosunku do skarżącego jako rolnika nie zachodzi wyłączenie wskazane w art. 9 ust. 2 ww. rozporządzenia. Wreszcie, na marginesie skarżący wskazał, że kwestia przychodów została ustalona nieprawidłowo – tj. bez wyliczenia i odjęcia przychodów w zakresie wyłączonej działalności odnośnie nieruchomości. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Sądy administracyjne, zgodnie z art. 1 § 2 ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego obejmuje kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zaskarżonej normy prawnej, czy normę tę właściwe interpretował i czy nie naruszył zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione. Konsekwencją takiego unormowania jest konstatacja, iż uchylenie decyzji lub postanowienia może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonego orzeczenia nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika jednoznacznie z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, w skrócie u.p.p.s.a). Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 u.p.p.s.a sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Rozpoznając sprawę w ramach tych kryteriów sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontroli tut. Sądu podlegała decyzja Dyrektora OR ARiMR z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika BP ARiMR z dnia [...]. w sprawie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015 dla skarżącego z uwagi na brak prawnej możliwości przypisania mu statusu rolnika aktywnego zawodowo. W myśl art. 6 u.p.s.w.b. płatności bezpośrednie oraz płatność niezwiązana do tytoniu są przyznawane rolnikowi, jeżeli są spełnione warunki przyznania tych płatności określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, w przepisach ustawy oraz w przepisach wydanych na jej podstawie. Poczesne miejsce wśród przepisów, o których mowa w art. 1 pkt 1 u.p.s.w.b. zajmują przepisy rozporządzenie nr 1307/ 2013, które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2015 r. Wprowadziły one nieznane poprzednio w systemie wsparcia bezpośredniego kryterium rolnika aktywnego zawodowo, które sprowadza się do tego, że rolnik niespełniający wymogów definicyjnych zawartych w art. 9 ust. 1-4 tego rozporządzenia jest wykluczony w danym roku z wszystkich płatności bezpośrednich. Rozporządzenie nr 1307/2013 wymienia dwie grupy dotychczasowych beneficjentów sytemu, będącymi osobami fizycznymi lub prawnymi albo grupami osób fizycznych lub prawnych, którym nie przyznaje się płatności bezpośrednich. Do pierwszej należą te osoby, których użytki rolne obejmują głównie obszary utrzymujące się naturalnie w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy i które nie prowadzą na tych obszarach działań minimalnych określonych przez państwa członkowskie zgodnie z art. 4 ust. 2 lit. b) rozporządzenia, do drugiej zaś te osoby, które administrują portami lotniczymi, wodociągami, stałymi terenami sportowymi i rekreacyjnymi, jak również świadczą usługi przewozu kolejowego lub usługi w zakresie obrotu nieruchomościami. Pomimo zaliczenia danej osoby lub grupy osób do jednej z tych grup uważa się je jednak za rolnika aktywnego zawodowo, jeżeli za pomocą możliwych do zweryfikowania dowodów, w formie wymaganej przez państwa członkowskie, udokumentuje ona, że: a) roczna kwota płatności bezpośrednich wynosi co najmniej 5 % całości przychodów uzyskanych przez nią z działalności pozarolniczej w ostatnim roku obrotowym, za który dowody takie są dostępne; b) jej działalność rolnicza nie ma charakteru marginalnego; lub c) jej główną działalność gospodarczą lub przedmiot działalności stanowi wykonywanie działalności rolniczej. Powyższe regulacje nie mają zastosowania do rolników, którzy w poprzednim roku otrzymali tylko płatności bezpośrednie nieprzekraczające określonej kwoty. Kwotę tę określają państwa członkowskie na podstawie obiektywnych kryteriów, takich jak ich charakterystyczne cechy krajowe lub regionalne, i nie może być ona wyższa niż 5.000 EUR. Polski ustawodawca w art. 7 ust. 3 u.p.s.w.b. kwotę tych płatności bezpośrednich określił na równowartość w złotych kwoty 5.000 euro. W przypadku polskich rolników ubiegających się o płatności bezpośrednie w 2015 r. oznaczało to, że każdy beneficjent wsparcia bezpośredniego, który w 2014 r. otrzymał łączną kwotę płatności bezpośrednich nie większą niż 5.000 euro winien zostać automatycznie uznany za rolnika aktywnego zawodowo, co w konsekwencji powodowało, iż jego uczestnictwo w systemie wsparcia nie wiązało się z żadnymi dodatkowymi zobowiązaniami. Z akt badanej sprawy wynika, ze skarżący w 2014 r. uzyskał dopłatę bezpośrednią w kwocie [...] zł, co spowodowało, iż starając się o przyznanie płatności bezpośrednich za 2015 r. winien był przejść weryfikację pod kątem czy spełnia kryterium rolnika aktywnego zawodowo. Spór w sprawie ogniskuje się głównie co do kwestii prawidłowości przyjęcia przez organy ARiMR, iż skarżący świadczył usługi w zakresie obrotu nieruchomościami, co wyklucza go z grona rolników aktywnych zawodowo. Rację ma skarżący podnosząc w skardze, iż rozwiązanie tego problemu ma zasadnicze znaczenie dla oceny prawidłowości działań organów ARiMR, gdyż w przypadku braku podstaw do zakwalifikowania jego działalności jako usług w zakresie obrotu nieruchomościami zbędne stałoby się analizowanie czy zachodzi jedna ze wskazanych w art. 9 ust. 2 akapicie trzecim rozporządzenia nr 1307/2017 przesłanek, tj.: a) roczna kwota płatności bezpośrednich wynosi co najmniej 5 % całości przychodów uzyskanych przez nią z działalności pozarolniczej w ostatnim roku obrotowym, za który dowody takie są dostępne; b) jej działalność rolnicza nie ma charakteru marginalnego; c) jej główną działalność gospodarczą lub przedmiot działalności stanowi wykonywanie działalności rolniczej. Rzeczą kluczową jest zatem niewątpliwe ustalenie czy ubiegający się o płatności bezpośrednie prowadzi usługi w zakresie obrotu nieruchomościami. Przechodząc do rozważań w tej materii należy zwrócić uwagę, iż stosowany przez prawodawcę unijnego zwrot "usług w zakresie obrotu nieruchomościami" nie występuje w polskiej klasyfikacji działalności gospodarczej (PKD 2007), podobnie zresztą jak w Statystycznej Klasyfikacji Działalności w Unii Europejskiej zwanej NACE rev.2. Warto podkreślić, iż PKD 2007 jest klasyfikacją pochodną w stosunku do klasyfikacji macierzystej- NACE rev.2. Koniecznym zatem staje się sięgnięcie do ogólnej terminologii prawniczej, która definiuje obrót nieruchomościami jako czynności rozporządzające prowadzące do przeniesienia praw przysługujących do nieruchomości, czyli w potocznym tego słowa znaczeniu jako przeniesienie własności lub prawa wieczystego użytkowania na inną osobę. Możliwym jest również przyjęcie szerszej definicji obrotu nieruchomościami jako każdej czynności prawnej prowadzącej do zmiany podmiotu, któremu przysługują jakiekolwiek prawa do nieruchomości. Tymczasem w PKD 2007 w Sekcji L "Działalność związana z obsługą rynku nieruchomości" zamieszczono w podklasach następujące nazwy grupowań: 68.10.Z – "Kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek", 68.20.Z- "Wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi", 68.31.Z- "Pośrednictwo w obrocie nieruchomościami", 68.32.Z- "Zarządzanie nieruchomościami wykonywane na zlecenie". Użyte w tej klasyfikacji nazewnictwo tylko w niewielkim stopniu pokrywa się z przywołanymi powyżej definicjami obrotu nieruchomościami (mowa tutaj o pośrednictwie w obrocie nieruchomościami, które obejmuje działalność agencji obrotu nieruchomościami w zakresie pośrednictwa w kupnie, sprzedaży i dzierżawie nieruchomości oraz doradztwa i szacowania wartości nieruchomości związanych z jej kupnem, sprzedażą lub dzierżawą), dlatego też zdaniem Sądu w przypadku ustalania okoliczności świadczenia usług związanych z kupnem, sprzedażą lub dzierżawą nieruchomości, będącymi podstawą wykluczenia z grona beneficjentów podmiotu ubiegającego się o płatności bezpośrednie za 2015 r., nie wydaje się być wystarczające poprzestanie wyłącznie na treści wpisów zawartych w ewidencji działalności gospodarczej, a koniecznym jest zbadanie zakresu faktycznie prowadzonej działalności gospodarczej. To bowiem prawidłowe określenie cech i znamion wykonywanej działalności polegającej na świadczeniu usług w zakresie szeroko pojętego obrotu nieruchomościami (tj. kupna, sprzedaży lub dzierżawy nieruchomości), a nie statystyczne przypisanie do którejś z grup, klas czy podklas zamieszczonych w PKD 2007, winno przesądzać o tym, czy osoby wnioskujące o dopłaty bezpośrednie są z nich wykluczone już na pierwszym etapie badania kryterium "rolnika aktywnego zawodowo". Jest to tym bardziej istotne, że często w ewidencji działalności gospodarczej umieszczane są kody działalności faktycznie nigdy nie podjętej przez przedsiębiorców lub również takich, które zostały dawno temu zaprzestane, a danych ewidencyjnych nie uaktualniono. W tym kontekście wskazać trzeba również, iż błędna jest argumentacja skarżącego bazująca na zarzucie nieuwzględnienia przez organy ARiMR faktu wykreślenia w CEIDG, na wniosek złożony w dniu [...] r., kodu PKD 68.10.Z dotyczącego prowadzenia usług z zakresu kupna i sprzedaży nieruchomości na własny rachunek. Jak była o tym mowa wyżej to nie fakt wpisu danego kodu do ewidencji działalności gospodarczej przesądza o tym, czy dany przedsiębiorca prowadzi działalność w przedmiocie świadczenia usług w zakresie obrotu nieruchomościami, ale rzeczywiste prowadzenie działalności w ramach której dochodzi do kupowania, sprzedaży lub dzierżawy nieruchomości. Bez znaczenia prawnego są również zarzuty skarżącego, iż spełnienie przez skarżącego kryterium rolnika aktywnego zawodowo winno się oceniać według stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania decyzji, tj. w badanym przypadku na dzień [...] r. Co prawda stan faktyczny i prawny ocenia się zgodnie z ogólnymi prawidłami na dzień wydania rozstrzygnięcia, ale oczywistym jest, że negatywne kryterium eliminujące przedsiębiorcę z grona beneficjentów płatności bezpośrednich w 2015 r. dotyczy wyłącznie działalności prowadzonej w okresie objętym płatnościami, tj. tylko w 2015 r., nie zaś okresu wcześniejszego lub późniejszego. W dacie wydania decyzji organ analizuje stan faktyczny sprawy, ale odnosi go do okresu objętego płatnościami, co w przypadku przesunięcia rozstrzygnięcia decyzyjnego na kolejny rok kalendarzowy, co miało m.in. miejsce w niniejszej sprawie, pozwala uwzględnić czynności, których późniejsze zaistnienie pociągałoby za sobą skutki "ex tunc" niwelujące lub dalece zmieniające dotychczasową ocenę faktyczną np. stwierdzenie nieważności określonych czynności prawnych lub uprawomocnienie się wyroków karnych. Przyjmując z kolei argumentację skarżącego nie do przyjęcia byłaby taka sytuacja, iż rolnik aktywny zawodowo pozbawiony byłby płatności bezpośrednich za dany rok kalendarzowy tylko dlatego, że wydanie decyzji z różnych przyczyn zostało opóźnione, a on sam podjąłby w nowym roku kalendarzowym którąś z działalności objętych restrykcjami wynikającymi z wyłączeń wprowadzonych w art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013. Podobnie niedopuszczalnym byłoby pozbawienie go płatności za 2015 r. w przypadku, gdy dotychczasową "niepożądaną", w świetle nowej unijnej Wspólnej Polityki Rolnej, działalność zakończył definitywnie w 2014 r. Zdaniem Sądu w stanie faktycznym sprawy organ odwoławczy zasadnie przyjął, że dokonana w dniu [...] r. zmiany danych w CEIDG, polegająca na wykreśleniu kodu PKD 68.10.Z zasadniczo nie zmieniła sytuacji faktycznej skarżącego w kwestii możliwości uzyskania statusu aktywnego rolnika. Trafnie podkreślono, iż całość kodów PKD zawartych w ewidencji dowodzi, iż skarżący zajmuje się budową i sprzedażą nieruchomości tzw. działalnością deweloperską, która jest zasadniczą i przeważającą działalnością gospodarczą jaką on prowadzi. Słusznie zauważono, że prowadzona przez stronę działalność rolnicza ma jedynie charakter marginalny (niewielki) w stosunku do prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie budownictwa mieszkaniowego i niemieszkalnego. Dodać można również, że z umów deweloperskich, których odpisy skarżący przedstawił w toku postępowania administracyjnego, wynika, iż w 2015 r. prowadził on znaczne przedsięwzięcia deweloperskie w L. (5 budynków wielorodzinnych ośmiolokalowych) i w S. (17 budynków jednorodzinnych w zabudowie szeregowej), a w prospektach informacyjnych dotyczących obu tych przedsięwzięć wskazywano, że "specjalizujemy się w budowie, sprzedaży oraz kupnie nieruchomości na własny rachunek." Sąd w składzie orzekającym, zważywszy na zakres prowadzonej działalności gospodarczej skarżącego, a zwłaszcza działalności deweloperskiej, którą w znacznej mierze utożsamić można z działalnością stricte związaną z obrotem nieruchomościami, bowiem mamy tu do czynienia w różnych fazach z kupnem, sprzedażą lub dzierżawą nieruchomości, za słuszne przyjmuje stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji, iż skarżący w 2015 r. świadczył usługi w zakresie obrotu nieruchomościami, co zobowiązywało organy ARiMR do przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie istnienia przesłanek wyłączających odmowę uznania skarżącego za rolnika aktywnego zawodowo. W tym miejscu zważywszy na zarzuty procesowe skarżącego, koniecznym jest wyraźne zakreślenie wymogów stawianych organom w tym zakresie w przypadku postępowań o przyznanie wsparcia bezpośredniego. Przywołany w skardze przepisy art. 7 oraz art. 75, art. 77 § 1, art. 78 § 1-2 i art. 80 k.p.a. precyzują ogólne zasady prawdy obiektywnej oraz słusznego interesu społecznego i obywateli, jak też nałożonego na organ administracji obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Nie sposób jednak nie zwrócić uwagi, że co do zasady w sprawach z zakresu systemów wsparcia bezpośredniego mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże z dużymi modyfikacjami w zakresie postępowania dowodowego, co znalazło swój bezpośredni wyraz w treści art. 3 ust. 1 u.p.s.w.b. Wyraźnie należy stwierdzić, iż przepisy art. 3 ust. 2- 3 u.p.s.w.b. regulują kwestie dowodowe samodzielnie, a uregulowania te stanowią lex specialis wobec powołanych uregulowań k.p.a. I tak, zgodnie z treścią powołanego wyżej art. 3 ust. 2 u.p.s.w.b. zastrzeżono, że do obowiązków organu administracji publicznej, w postępowaniach w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji, należy: 1) stanie na straży praworządności, 2) w sposób wyczerpujący rozpatrzenie całego materiału dowodowego, 3) udzielanie stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania, 4) zapewnianie stronom, na ich żądanie, czynnego udziału w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Jednocześnie przyjęto, iż przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Co bardzo istotne w niniejszej sprawie w art. 3 ust. 3 u.p.s.w.b. postanowiono, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Z powyższego wynika, że w tych szczególnych postępowaniach obowiązki organu w zakresie postepowania dowodowego zostały określone w sposób węższy, niż ma to miejsce na zasadach ogólnych, bowiem nie obejmują wymogu samodzielnego poszukiwania i zebrania całego materiału dowodowego, ale ograniczają się do wszechstronnego rozpatrzenia dowodów dostarczonych przez samą stronę. Odnosząc powyższe uwagi do podniesionych w skardze zarzutów trzeba zatem stwierdzić, że nietrafne jest pogląd o naruszeniu przez organ wskazanych przepisów k.p.a., jako że przepisy te nie miały zastosowania w niniejszej sprawie. Prawidłowość działań organów Sąd poddał ocenie pod kątem zastosowania się do wymogów wynikających z przywołanej regulacji szczególnej, tj. kontrolował, czy w świetle przepisów normujących przyznawanie wsparcia bezpośredniego organy właściwie dokonały weryfikacji danych, które zawarł w swoim wniosku skarżący. W tak określonych granicach kontroli Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów tego szczególnego postępowania, gdyż dowodzenie przeprowadzone w niniejszej sprawie zostało prawidłowo ograniczone do wszechstronnego zbadania przedłożonych przez skarżącego dowodów, na którym ciążył obowiązek udowodnienia, że spełnia on kryterium rolnika aktywnego zawodowo. Zdaniem Sądu organ odwoławczy wywiązał się w sposób prawidłowy z obowiązków określonych w art. 3 ust. 2 u.p.s.w.b., a zwłaszcza w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, o czym świadczy duża wnikliwość i obszerność wywodów przemawiających za twierdzeniem o braku spełnienia przez skarżącego trzech kryteriów wymienionych w art. 9 ust. 2 akapit trzeci lit. a)-c) rozporządzenia nr 1307/2013, pozwalających na przywrócenie wnioskującej osobie statusu rolnika aktywnego zawodowo. Na zakończenie wskazać można na niezrozumiały dla Sądu zarzut skarżącego o nieprawidłowym ustaleniu kwestii przychodów polegającym na braku wyłączenia przychodów związanych z nieprowadzonym już obrotem nieruchomościami, gdy jednocześnie w uzasadnieniu skargi (podobnie zresztą jak w uzasadnieniu odwołania) zarzuca się brak wyliczenia i odjęcia przychodów w zakresie wyłączonej działalności odnośnie nieruchomości, w sytuacji gdy "skarżący przedłożył m.in. sprawozdanie finansowe i dokumenty księgowo-podatkowe, które pozwalały na określenie przychodów w powołanym zakresie". Jak to wynika z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, przy ustaleniu udziału procentowego przychodów z działalności rolniczej uzyskanych przez rolnika w ostatnim roku obrotowym w ogólnej kwocie uzyskanych przychodów uwzględniono następujące kwoty: [...] zł z tytułu sprzedaży działek ew. nr [...]i nr [...], [...] zł jako przychody z PIT 36L oraz [...] zł jako przychody z PIT 38. Podobnie w decyzji organu I instancji przy ustalaniu udziału rocznej kwoty płatności bezpośrednich w całości przychodów uzyskanych z działalności pozarolniczej uwzględniono kwotę [...] zł z tytułu sprzedaży działek ew. nr [...] i nr [...], kwotę [...] zł jako przychody z PIT 36L oraz kwotę [...] zł jako przychody z PIT 38. Dane do przyjęcia wyliczeń organy pobrały z dokumentów przedłożonych przez skarżącego, w tym z zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2015 (PIT-36L), w którym przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej został określony na kwotę [...] zł. Trudno zatem przyjąć, iż obecnie skarżący zasadnie kwestionuje prawidłowość podanej przez siebie kwoty osiągniętego przychodu w 2015 r., która z jakiś względów nie uwzględniała przychodów uzyskanych z "działalności odnośnie nieruchomości". Na marginesie rozważań podnieść można, iż podnoszenie w treści tego ostatniego zarzutu kwestii "przychodów związanych z nieprowadzonym już obrotem nieruchomościami" potwierdza ustalenia organów ARiMR, iż w 2015 r. skarżący świadczył usługi w zakresie obrotu nieruchomościami. Z podanych wyżej względów, na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.