III SA/Wr 362/08

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braku skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 200 zł, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych wskazując w uzasadnieniu, iż jest "człowiekiem starszym" (79 lat), utrzymującym się z niskiego świadczenia emerytalnego (959, 31 zł netto) i cierpiącym na schorzenia układu ruchowego wymagające ciągłego leczenia i kosztownej rehabilitacji. Dodał, iż gospodarstwo domowe prowadzi z żoną, która otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 1.934, 03 zł (netto). W piśmie z dnia 21 lipca 2008 r. wnioskodawca oświadczył, iż nie posiada zdolności kredytowej, bowiem w wyniku "fałszerstwa" obciążony został obowiązkiem spłaty pożyczki w wysokości 15.000 zł i z tego tytułu jest prowadzona egzekucja z jego świadczenia emerytalnego. Podniósł, iż wydatki jego rodziny kształtują się następująco: czynsz za mieszkanie- 331 zł; opłata za energię elektryczną i wodę- 410 zł; za gaz- 80 zł; koszt lekarstw i leczenia- 250 zł. Z załączonej do pisma deklaracji podatkowej za 2007 rok wynika, iż skarżący posiada nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych w wysokości 1.017 zł. Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał należycie spełnienia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. O zasadności wniosku nie decyduje subiektywne przekonanie wnioskodawcy o tym, iż kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy ale obiektywna ocena możliwości finansowych (w szczególności wysokość osiąganego dochodu) i możliwości majątkowych wnioskodawcy przy uwzględnieniu niezbędnych (obiektywnie) dla utrzymania wnioskodawcy wydatków oraz mając na uwadze wysokość obciążeń finansowych, jakie wnioskodawca musi ponieść w konkretnym postępowaniu i na danym etapie postępowania (aktualnie jest to tylko wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł). Sąd rozpoznający wniosek (o przyznanie prawa pomocy) bada nie tylko stan majątkowy i sytuację materialną osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy, ale też wszystkich osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie, w szczególności jeśli jest to współmałżonek. W przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Zaznaczyć należy, iż skarżący nie ma nikogo na utrzymaniu, a dochody jego rodziny mają charakter stały i wynoszą łącznie 2.627, 04 zł. Z przedłożonych wyciągów z rachunków bankowych wynika, iż rodzina wnioskodawcy systematycznie korzysta z tzw. salda debetowego w rachunku, w tej sytuacji niczym nieuzasadnione Sygn. akt III SA/Wr 362/08 jest jego twierdzenie, iż nie posiada źródła z którego mógłby pokryć koszty sądowe. Za odmową przyznania prawa pomocy przemawia również fakt otrzymania nadpłaty podatku dochodowego za rok 2007 w kwocie 1.017 zł. Zaznaczyć należy, iż nie możliwe było zweryfikowanie wysokości przedstawianych we wniosku wydatków z uwagi na nie przedłożenie przez skarżącego (mimo wezwania) stosownych rachunków. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.