III SA/Wr 366/11

PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-12-12

Skład orzekający: Anna Moskała, Jerzy Strzebinczyk, Maciej Guziński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy udział sędziego w wydaniu niekorzystnego dla strony wyroku, który następnie został uchylony przez sąd wyższej instancji, stanowi podstawę do wyłączenia tego sędziego od orzekania w innej, choć podobnej sprawie?
Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o wyłączenie sędziego, uznając, że subiektywne przekonanie strony o stronniczości sędziego, oparte na jego wcześniejszym udziale w wydaniu niekorzystnego wyroku, który został następnie uchylony, nie stanowi wystarczającej podstawy do wyłączenia. Instytucja wyłączenia sędziego ma na celu zapewnienie obiektywizmu sądu, a nie umożliwienie stronom eliminowania sędziów, których działania nie odpowiadają ich subiektywnym oczekiwaniom. Brak obiektywnych dowodów na brak bezstronności sędziego, w połączeniu z jego oświadczeniem o braku wątpliwości co do swojej obiektywności, skutkuje oddaleniem wniosku.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie, argumentując, że sędzia ten orzekał w jej wcześniejszych, podobnych sprawach, a wydane wówczas niekorzystne dla niej wyroki zostały uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny. Skarżąca uważała, że fakt ten może wpływać na obiektywizm sędziego. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę wcześniejsze orzecznictwo NSA i TK.
Rozstrzygnięcie
Wniosek o wyłączenie sędziego oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Moskała (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk Sędzia WSA Maciej Guziński po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. O. o wyłączenie sędziego WSA B. K. od orzekania w sprawie o sygn. akt III SA/Wr 366/11 w sprawie ze skargi I. O. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. w przedmiocie niedopuszczalności odwołania z dnia [...] r. Nr [...] postanawia: wniosek oddalić. Skargą z dnia [...] r. I. O. domagała się stwierdzenia nieważności opisanego w osnowie postanowienia i przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W dniu [...] r., skarżąca skierowała do Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu pismo, w którym domagała się wyłączenia od orzekania w jej sprawie sędziego WSA B. K. W uzasadnieniu wniosku podała, że Sędzia ta orzekała w sprawach jej skarg wniesionych do Sądu w [...] roku i brała udział w wydaniu wyroków oddalających te skargi. Jak wyjaśniła, wyroki te zostały przez Naczelny Sad Administracyjny uchylone i sprawy przekazano do ponownego rozpoznania. W ocenie skarżącej fakt, że Sędzia orzekał w sprawach o takim samym przedmiocie jak obecnie wniesione i wydała niekorzystny dla niej wyrok, wyeliminowany następnie w drodze kontroli instancyjnej, rodzi obawę braku obiektywizmu ze strony sędziego. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Stosownie do art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej p.p.s.a. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego. W konsekwencji zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła o wyłączenie Sędziego, wskazując, że w [...] roku orzekała on w niemal identycznej sprawie z jej skargi i brała udział w wydaniu niekorzystnego dla niej wyroku, uchylonego następnie przez NSA. Okoliczność ta, w ocenie strony, może mieć wpływ na bezstronność Sędziego przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy. Rozpoznając wniosek należy przede wszystkich podnieść, że pomimo faktu, iż w Wydziale III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu rozpoznawanych było wiele skarg wnioskodawczyni, w rozpoznawanym przypadku nie zachodzą przesłanki do wyłączenia sędziego z urzędu, jak również podstawy do wyłonienia składu sędziowskiego w drodze losowania. Sprawa niniejsza dotyczy bowiem kwestii proceduralnej, jaka powstała w trakcie postępowania administracyjnego o przyznanie płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na rok 2008. W tym zakresie, wnioskodawczyni nie skierowała do Sądu we Wrocławiu żadnej skargi. Dlatego nie zaistniała podstawa do zastosowania art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. Odnośnie natomiast podnoszonej okoliczności, jakoby udział Sędziego w sprawie dotyczącej płatności na rok [...] miałby wpływać na bezstronność Sędziego w niniejszej sprawie, podnieść należy, że w ocenie Sądu, nie mogła ona zasługiwać na uwzględnienie. W orzeczeniach wydanych na gruncie art. 19 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślał, że subiektywne przekonanie strony co do stronniczości sędziego nie może stanowić podstawy do jego wyłączenia od orzekania, bowiem uwzględnianie tak popartych żądań stron, mogłoby prowadzić w konsekwencji do paraliżowania sprawności postępowania sądowego, podczas gdy instytucja wyłączenia sędziego ma zapewnić obiektywizm sądu i nie może być traktowana jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów (por. post NSA z dnia 22 lutego 2008 r. II FZ 60/08, post. NSA z dnia 17 lutego 2009 r. II FZ 51/09). W aktach sprawy znajduje się, złożone stosownie do wymogów art. 22 § 2 p.p.s.a., oświadczenie Sędziego, którego dotyczy złożony wniosek, że w sprawie nie zachodzą okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do jej obiektywizmu. Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 212/71, OSNCP 1972, nr 3, poz. 55). Tego zaś wnioskodawczyni nie uczyniła. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 13 grudnia 2005 r. SK 53/04 podkreślił, że wyłączenie sędziego powinno następować w takich sytuacjach, "które mogłyby prowadzić do powstania, o ile nie u samej strony (na co wskazuje orzecznictwo), to co najmniej u obiektywnego, zewnętrznego obserwatora, uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego. W rozpoznawanej sprawie, wbrew subiektywnemu poglądowi skarżącej, obiektywnie uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego nie występują. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło