III SA/Wr 370/09
PostanowienieWSA we Wrocławiu2010-04-13
Skład orzekający: Marcin Miemiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego, które pozostawiło wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z powodu niezłożenia go na urzędowym formularzu, powinien zostać rozpoznany merytorycznie, czy też sąd powinien ponownie rozpoznać wniosek o przyznanie prawa pomocy?Ratio decidendi
Wniesienie sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego powoduje, że zarządzenie to traci moc, a sprawa podlega ponownemu rozpoznaniu przez sąd. Jednakże, aby wniosek o przyznanie prawa pomocy mógł zostać rozpoznany merytorycznie, musi być złożony na urzędowym formularzu. Niezłożenie wniosku na wymaganym formularzu skutkuje jego pozostawieniem bez rozpoznania, nawet po wniesieniu sprzeciwu.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na decyzję administracyjną i wniosła o zwolnienie od opłaty sądowej, uzasadniając trudną sytuacją finansową. Sąd wezwał ją do uzupełnienia wniosku na urzędowym formularzu PPF. Skarżąca nie uzupełniła wniosku, w związku z czym referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżąca wniosła pismo zatytułowane 'skarga', które zostało sprecyzowane jako sprzeciw od zarządzenia referendarza. Mimo sprzeciwu, skarżąca nadal nie złożyła wniosku na wymaganym formularzu.Rozstrzygnięcie
Pozostawiono wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA – Marcin Miemiec po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2010 r., na posiedzeniu niejawnym, w sprawie ze skargi I. S., na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W., z dnia [...] r., Nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania płatności do gruntów rolnych na rok [...], wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od skargi, na skutek sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego, z dnia [...] r., sygn. akt III SA/Wr 370/09, postanawia: pozostawić wniosek bez rozpoznania.
Pismem z dnia [...] r. I. S. (zwana dalej skarżącą) wniosła skargę na wskazaną w sentencji niniejszego orzeczenia decyzję.
W odpowiedzi na doręczone zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł, skarżąca w piśmie z dnia [...] r. wniosła o zwolnienie jej z opłaty sądowej. Uzasadniając wniosek wskazała, że gospodarstwo domowe prowadzi z [...] i [...], a jej rodzina znajduje się w trudnej sytuacji finansowej. Dodała, że w okresie od [...] r. do [...] r. nie otrzymywała dopłat z funduszy Unii Europejskiej. Podniosła także, że wraz z [...] są po ciężkim wypadku samochodowym.
W dniu [...] r. doręczono skarżącej - w trybie art. 72 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - wezwanie do wypełnienia i przesłania do tutejszego Sądu, w terminie 7 dni, formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej "PPF". Skarżącą pouczono jednocześnie, że niespełnienie tego warunku stanowi brak formalny, którego nieusunięcie zaskutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. Choć termin do uzupełnienia wniosku ostatecznie upływał w dniu [...] r., to jednak skarżąca dotychczas nie przesłała do Sądu wniosku o przyznanie jej prawa pomocy na wymaganym urzędowym formularzu.
W związku z tym zarządzeniem referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia [...] r. (sygn. akt III SA/Wr 370/09) pozostawiono wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
Odpis tego zarządzenia odebrał, w dniu [...] r., w miejscu zamieszkania [...] skarżącej E. S.
W piśmie z dnia [...] r. zatytułowanym skarga, skarżąca podniosła szereg uwag, z których cześć odnosiła się do wspomnianego zarządzenia. Intencja pisma była jednak na tyle niejasna, że wezwano skarżącą do dodatkowego wyjaśnienia treści pisma. Wezwanie w tej sprawie doręczono [...] skarżącej w dniu [...] r.
W piśmie procesowym z dnia [...] r. skarżąca sprecyzowała, że jej pismo stanowi sprzeciw od zarządzenia referendarza z dnia [...] r. Nie odniosła się jednak do zagadnienia stanowiącego podstawę zarządzenia. Nie przesłała także wniosku o przyznanie prawa pomocy na formularzu PPF.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu sprzeciw został wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd. Takie rozwiązanie normatywne oznacza, że kwestię przyznania prawa pomocy uznaje się za nierozstrzygniętą i jest ona ponownie rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, jako sąd pierwszej instancji.
Z akt sprawy wynika, że wezwanie o nadesłanie wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu odebrał w dniu [...] r. w miejscu zamieszkania [...] skarżącej – E. S. Należy zatem uznać, że w tym dniu nastąpiło skuteczne doręczenie wezwania, albowiem zgodnie z art. 72 p.p.s.a., jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi.
Stosownie do treści art. 252 § 2 p.p.s.a. warunkiem skuteczności wniosku o przyznanie prawa pomocy jest jego złożenie na urzędowym formularzu, według wzoru określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245). Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony w formie innej niż przewidziana przepisami nie wywołuje skutków prawnych i nie może stać się przedmiotem merytorycznych rozważań sądu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 marca 2004 r., sygn. akt FSK 139/04, Prz.Podat. 2004/7/53).
Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 257 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło