III SA/Wr 429/12
PostanowienieWSA we Wrocławiu2012-11-19
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, aby uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Prawo pomocy w pełnym zakresie może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obowiązek wykazania tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy. W przypadku, gdy przedstawione przez skarżącego dokumenty i oświadczenia są niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, a wątpliwości nie zostały usunięte pomimo wezwania do uzupełnienia braków, wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega odmowie.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu, wskazując na bezrobocie i odebranie prawa jazdy. Przedłożył dokumenty dotyczące opłat, faktur za leki, odcinka emerytur rodziców oraz zaświadczenie o statusie bezrobotnego. Nie udzielono jednak informacji o dochodach brata ani szczegółowego zestawienia wydatków rodziny. Referendarz sądowy uznał, że przedstawione informacje są niewystarczające do oceny możliwości płatniczych skarżącego i jego rodziny.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [---] nr [---] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi kat. B. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Skarżący wniósł o zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, adwokata lub rzecznika patentowego wskazując, że jest bez pracy i odebrano mu prawo jazdy . W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z rodzicami i bratem (ur. w 1978 r.). Dom, w którym mieszka z rodziną, należy do rodziców. Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku.
Pozostałe rubryki wniosku nie zostały uzupełnione, w związku z tym skarżący został wezwany do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej: p.p.s.a.). Przedłożone dokumenty stanowią kopie dowodów opłat za energię elektryczną, gaz i wodę, faktur wystawionych na ojca wnioskodawcy w związku z zakupem lekarstw, odcinka z emerytur rodziców w łącznej kwocie 1.870,20 zł oraz zaświadczenia z 30 października 2012 r. o zarejestrowaniu wnioskodawcy jako bezrobotnego.
Nie udzielono informacji co dochodów brata skarżącego ani szczegółowego zestawienia miesięcznie ponoszonych wydatków całej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym.
Powyższe okoliczności nie dały tym samym podstaw do oceny faktycznych możliwości płatniczych wnioskodawcy.
Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, a więc w zakresie całkowitym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Zwrócić należy uwagę, iż z powyższej regulacji wynika, że to wnioskodawca obowiązany jest do wykazania okoliczności uzasadniających żądanie wniosku. Rola Sądu/ referendarza sądowego ogranicza się do wezwania o przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, jeżeli oświadczenie strony zawarte na urzędowym formularzu wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, to jest zgodnie z treścią art. 255 p.p.s.a.
Tymczasem skarżący ograniczył się jedynie do nadesłania kopii dowodów bieżących opłat i wydatków na lekarstwa, odcinka z emerytur rodziców i zaświadczenia o statusie bezrobotnego. Z tak udzielonych informacji nie można jednak wywieść, jak kształtują się miesięczne wydatki rodziny, w tym na wyżywienie, środki higieny, itp.
Z kolei nie jest zadaniem rozpoznającego wniosek referendarza sądowego dokonywanie rachunków na podstawie przedłożonych dowodów opłat i szacowania ewentualnych innych wydatków rodziny wnioskodawcy.
Ponadto nie są znane wszystkie dochody w gospodarstwie domowym, w którym skarżący pozostaje – pomimo wezwania, nie zostały bowiem udzielone informacje co do źródeł i wysokości dochodów jego brata.
Tak, jak zostało to już wyżej powiedziane, udzielenie wszelkich informacji dotyczących okoliczności mających uzasadnić wniosek o przyznanie prawa pomocy, należy do samego wnioskodawcy. Natomiast wezwanie, które zostało skierowane do skarżącego i które miało na celu usunięcie braków wniosku złożonego na urzędowym formularzu oraz wątpliwości co do stanu finansowego i rodzinnego wnioskodawcy, było sformułowane na tyle zrozumiale, że nie powinno przysparzać trudności udzielenie jasnej i jednoznacznej odpowiedzi.
Z przedłożonych dokumentów nie można było takiej odpowiedzi wywieść, a co za tym idzie, nie zostały usunięte wątpliwości co do rzeczywistej sytuacji finansowej skarżącego i jego rodziny.
Wobec powyższego, na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 oraz 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło