III SA/Wr 432/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Borońska Sędzia WSA Anna Kuczyńska-Szczytkowska (sprawozdawca) Protokolant starszy specjalista Ewa Bogulak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 lutego 2026 r. sprawy ze skargi O. Spółki z o.o. w G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu z dnia 14 sierpnia 2025 r. nr 9001-2025-000606 w przedmiocie przyznania płatności w ramach ekoschematów na rzecz dobrostanu zwierząt w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 za rok 2024 I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu na rzecz strony skarżącej kwotę 200 (słownie: dwieście ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia 14 sierpnia 2025 r. (nr 9001-2025-000606) Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu (dalej: Dyrektor ARiMR, organ odwoławczy) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Dzierżoniowie (dalej: Kierownik ARiMR, organ I instancji) z dnia 29 maja 2025 r. (nr 0002-2025-000847) w sprawie przyznania płatności w ramach ekoschematów na rzecz dobrostanu zwierząt w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 na rok 2024 dla podmiotu O. sp. z o.o. w G. (dalej: spółka, strona skarżąca). Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej: k.p.a.), art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2023 r. poz. 1199 ze zm.), art. 20 pkt 1-2 i art. 65 ust. 1 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. z 2024, poz. 1741 ze zm., dalej: ustawa o Planie Strategicznym). Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz z akt administracyjnych sprawy wynika, że w dniu 25 czerwca 2024 r. spółka złożyła za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus do Kierownika ARiMR wniosek o przyznanie płatności na rok 2024. We wniosku tym strona wnioskowała o przyznanie płatności w ramach schematów na rzecz dobrostanu zwierząt – Dobrostan [...] w wariancie zwierzęta utrzymanie w pomieszczeniach/budynkach na uwięzi lub bez uwięzi, praktyki zwiększona powierzchnia bytowa > 20 % oraz ściółka oraz Dobrostan opasów - w wariancie zwierzęta utrzymywane w pomieszczeniach/budynkach na uwięzi lub bez uwięzi, praktyka ściółka. W dniach od 9 lipca 2024 r. do 21 sierpnia 2024 r. w gospodarstwie spółki przeprowadzona została kontrola w zakresie warunkowości, a wyniki kontroli zawarte zostały w raporcie z kontroli w zakresie warunkowości nr [...]. Kontrolę przeprowadzili inspektorzy Biura Kontroli na Miejscu Dolnośląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR we Wrocławiu, w związku z przekazaną przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska (WIOŚ) dokumentacją pokontrolną (protokół z kontroli nr [...]). Z protokołu kontroli przeprowadzonej przez WIOŚ wynika, że ścieki pochodzące z mycia zbiornika na [...] odprowadzane są do potoku P. Ponadto ścieki z [...] wraz ze ściekami z płukania zbiornika na [...] trafiają do zbiornika bezodpływowego, a następnie są rozcieńczane i trafiają do zbiornika na gnojowicę, skąd wykorzystywane są rolniczo na gruntach należących do kontrolowanej spółki. Dodatkowo podczas kontroli stwierdzono, że do mycia, płukania i dezynfekcji używany jest środek [...], który w karcie charakterystyki ma zapis, że jest to produkt łatwopalny, powodujący oparzenia i uszkodzenia oczu, działający bardzo toksycznie na organizmy wodne, powodując długotrwałe skutki. WIOŚ wskazał, że mając na uwadze definicje gnojowicy oraz nawozu naturalnego zawarte w ustawie z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2024 r., poz. 1087 ze zm., dalej: p.w.) zawartość zbiornika na gnojowicę w kontrolowanym gospodarstwie, stanowiąca mieszaninę gnojowicy i ścieku przemysłowego, nie stanowi nawozu naturalnego lecz ścieki. Ścieki te wykorzystywane są w ilości przekraczającej 5m3/dobę, co obliguje podmiot do uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na rolnicze wykorzystanie ścieków. Kontrolowany podmiot nie posiada zezwolenia w powyższym zakresie. Z protokołu z kontroli w zakresie warunkowości wynika, że w gospodarstwie kontrolowanej spółki stwierdzono niezgodność w zakresie przestrzegania wymogów w zakresie zarządzania w obszarze I - Klimat i Środowisko -Woda, ochrona wód przed zanieczyszczeniami fosforanami. Stwierdzono niezgodność WW.1.2 - rolnicze wykorzystanie ścieków w ilości większej niż 5m3 na dobę bez pozwolenia wodnoprawnego. Dla stwierdzonego naruszenia oceniając wagę wykrytej nieprawidłowości przypisano: 5 punktów dla jej zasięgu, 3 punkty dla dotkliwości oraz 1 punkt dla trwałości stwierdzonego naruszenia. Ponadto stwierdzono niezgodność w zakresie przestrzegania wymogów w zakresie zarządzania w obszarze I - Klimat i Środowisko - Woda, ochrona wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez [...] pochodzenia rolniczego. Stwierdzono niezgodność WW.2.26 - przechowywanie ścieków przeznaczonych do rolniczego wykorzystania w sposób niezabezpieczający przed zanieczyszczeniem gruntu oraz wód. Dla stwierdzonego naruszenia kontrola oceniając wagę wykrytej nieprawidłowości przypisała 5 punktów dla jej zasięg, 5 punktów dla dotkliwości oraz 3 punkty dla trwałości stwierdzonego naruszenia. Z uwagi na złożone przez stronę skarżącą zastrzeżenia Dyrektor ARiMR zwrócił się do WIOŚ z wnioskiem o ustosunkowanie się do wnoszonych przez spółkę uwag. WIOŚ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w wystąpieniu pokontrolnym i nie znalazł podstaw do zmian protokołu z kontroli nr [...]. Kierownik ARiMR decyzją z dnia 29 maja 2025 r. przyznał spółce płatności w ramach schematów na rzecz dobrostanu zwierząt na rok 2024 w łącznej wysokości 98 469,48 zł, w tym: 1. Dobrostan [...] - zwiększona powierzchnia bytowa o co najmniej 20% w wysokości 83 596,08 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 277 890,97 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia, 2. Dobrostan [...] - ściółka w wysokości 12 115,46 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 40 274,38 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia, 3. Dobrostan opasów - ściółka w wysokości 2 757,94 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 145,15 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że płatność do ekoschematu - Dobrostan zwierząt zgodnie z art. 36 ustawy o Planie Strategicznym, jest przyznawana, jeżeli rolnik realizuje praktyki podwyższające poziom dobrostanu zwierząt gatunków: świnia, bydło domowe, owca domowa, koza domowa, koń domowy, kura lub indyk, których jest posiadaczem, co potwierdzają informacje zawarte w komputerowej bazie danych prowadzonej na podstawie ustawy z dnia 4 listopada 2022 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt. W sprawie strona zadeklarowała następujące warianty/praktyki: Dobrostan [...] - zwiększona powierzchnia bytowa o co najmniej 20%, Dobrostan [...] - ściółka, Dobrostan opasów - ściółka. Do płatności do wariantów dobrostan [...] - zwiększona powierzchnia bytowa o co najmniej 20% oraz ściółka, organ I instancji przyjął średnią dzienną obsadę zwierząt w wysokości 564,85 szt. Z płatności wykluczono zwierzęta o numerach [...], bowiem dla wskazanych zwierząt w okresie referencyjnym od 15 marca 2024 r. do 14 marca 2025 r. nie dokonano w terminie wymaganych zgłoszeń w systemie IRZPlus. Natomiast w ramach praktyki dobrostan opasów - ściółka organ do płatności przyjął średnią dzienną obsadę zwierząt w wysokości 34,78 szt. Z płatności wykluczono zwierzęta o numerach [...]. Organ I instancji wskazał, że zwierzęta te w okresie referencyjnym przebywały w siedzibie stada wnioskodawcy mniej niż 120 dni. W odniesieniu do tych zwierząt nie został zatem spełniony wymóg określony w § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty pomocy finansowej w ramach schematów na rzecz dobrostanu zwierząt w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. poz. 97 z póżn.zm., dalej; rozporządzenie dobrostanowe). Płatności dobrostanowe w ramach wszystkich wnioskowanych praktyk zostały przyznane w wysokości wynikającej z iloczynu średniej dziennej obsady zwierząt wyrażonej w dużych jednostkach przeliczeniowych (DJP), stawki płatności, zatwierdzonej do 1 punktu oraz liczby punktów określonych w załączniku nr 4 do rozporządzenia dobrostanowego z uwzględnieniem degresywności stawek i limitu zwierząt określonego w § 36 ust. 2 rozporządzenia dobrostanowego. Ponadto w swoim rozstrzygnięciu Kierownik ARiMR wskazał, że wszystkie płatności dobrostanowe stosownie do art. 52 ustawy o Planie Strategicznym zostały zredukowane o 5 % ze względu na nieprawidłowości stwierdzone podczas kontroli w zakresie warunkowości, której ustalenia zostały zawarte w raporcie pokontrolnym. Zaskarżoną decyzją z dnia 14 sierpnia 2025 r. Dyrektor ARiMR utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu powołał mające zastosowanie w sprawie przepisy, w szczególności: art. 36 ustawy o Planie Strategicznym, art. 65 ust. 4 lit. f, art. 59 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 z dnia 2 grudnia 2021 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 (Dz. Urz. UE. L Nr 435, str. 187 ze zm., dalej: rozporządzenie 2021/2116), art. 31 ust. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r. ustanawiającego przepisy dotyczące wsparcia planów strategicznych sporządzanych przez państwa członkowskie w ramach wspólnej polityki rolnej (planów strategicznych WPR) i finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) i z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz uchylające rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 i (UE) nr 1307/2013 (Dz.U.UE.L.2021.435.1, dalej: rozporządzenie nr 2021/2115), a także przepisy rozporządzenia dobrostanowego. Dalej Dyrektor ARiMR wskazał, że w piśmie odwoławczym spółka zakwestionowała pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie tylko w zakresie zastosowanych przez organ zmniejszeń płatności z uwagi na nieprzestrzeganie wymogów podstawowych określonych szczegółowo w załączniku III do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r., a Dyrektor ARiMR rozstrzygając sprawę uznał, że Kierownik ARiMR w sposób poprawny ustalił deklarowaną jak i stwierdzoną w trakcie przeprowadzonych kontroli liczbę zwierząt kwalifikującą się do płatności oraz poprawnie naliczył w tym zakresie płatności, dlatego odstąpił od szczegółowego odniesienia się do tych części rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem rozważań objął jedynie kwestie zastosowanych przez organ I instancji zmniejszeń płatności spowodowanych nieprzestrzeganiem norm i wymogów podstawowych. Podkreślił, że spór dotyczy zredukowania o 5% wszystkich przyznanych spółce płatności dobrostanowych ze względu na nieprawidłowości stwierdzone podczas kontroli w zakresie warunkowości, której wyniki zawarto w protokole pokontrolnym nr [...]. Kontrola ujawniła, że w gospodarstwie spółki zostały naruszone wymogi podstawowe w zakresie zarządzania SMR 1 i SMR 2, wykazane w załączniku III do rozporządzenia nr 2021/2115. Dyrektor ARiMR wskazał, że inspektorzy ocenili wagę stwierdzonych niezgodności pod względem zasięgu, dotkliwości i trwałości zgodnie załącznikiem nr I do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 lipca 2023 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności, oraz procentowej wielkości kary administracyjnej w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonym niezgodnościom (Dz. U. poz. 1382 ze zm.) i przypisali 9 punktów dla niezgodności WW.1.2 (5 punktów za zasięg stwierdzonej niezgodności, 3 punkty za dotkliwość oraz 1 punkt za trwałość uchybienia) oraz 13 punktów dla niezgodności WW.2.26 (5 punktów za zasięg stwierdzonej niezgodności, 5 punktów za dotkliwość oraz 3 punkty za trwałość uchybienia). Stosownie do § 3 powołanego rozporządzenia, wyrażona w procentach wielkość kary administracyjnej ustalona w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonej niezgodności, określona w załączniku nr 2 do rozporządzenia, w przypadku sumy 9 punktów wynosi 3% (niezgodność WW.1.2), natomiast dla 13 punktów - 5 % (niezgodność WW.2.26). Suma sankcji dla wszystkich niezgodności stwierdzonych w gospodarstwie wyniosła 8 % i została zredukowana do limitu 5 % zgodnie z uregulowaniami zawartymi w art. 11 ust. 2 lit. a) rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2022/1172 z dnia 4 maja 2022 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli we wspólnej polityce rolnej oraz stosowania i obliczania kar administracyjnych w związku z warunkowością (Dz.U.UE.L.2022.183.12, dalej: rozporządzenie nr 2022/1172). Zgodnie natomiast z art. 52 ustawy o Planie Strategicznym, w przypadku nieprzestrzegania norm lub wymogów podstawowych na podmioty ubiegające się o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1, 3 i 4, nakłada się kary administracyjne. Końcowo organ odwoławczy wskazał, że argumentacja zawarta w odwołaniu wskazująca na niską skalę stwierdzonych nieprawidłowości i brak zagrożenia dla środowiska nie może stanowić podstawy do odstąpienia od zastosowanych zmniejszeń płatności. Dyrektor ARiMR dodał, że odwołujący na żadnym etapie postępowania nie kwestionował stwierdzonych niezgodności, przeciwnie zaakceptował ustalenia pokontrolne i jak wynika ze złożonych oświadczeń w toku prowadzonego postępowania przystąpił do wdrażania działań naprawczych, a spór dotyczy nie ustaleń pokontrolnych leżących u podstaw zmniejszeń płatności, ale konsekwencji finansowych jakie niosą za sobą stwierdzone niezgodności. W skardze do sądu administracyjnego strona skarżąca zarzuciła: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 16 pkt 61 ustawy Prawo wodne oraz art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o nawozach i nawożeniu, a w konsekwencji również błędne zastosowanie art. 20 pkt 1-2 i art. 65 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym, polegające na wadliwej kwalifikacji popłuczyn [...] ze środkiem myjąco-dezynfekującym [...], połączonych z gnojowicą, jako "ścieków przemysłowych", podczas gdy - w świetle wskazanych regulacji - substancja ta powinna być traktowana jako nawóz naturalny, przeznaczony do rolniczego wykorzystania, 2. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 34 i art. 389 ustawy Prawo wodne, poprzez bezpodstawne przyjęcie, że skarżąca spółka była zobowiązana do uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych lub gospodarczych z terenu gospodarstwa, podczas gdy w realiach sprawy działanie to mieściło się w granicach zwykłego korzystania z wód i nie stanowiło szczególnego korzystania wymagającego takiego pozwolenia, 3. naruszenie przepisów postępowania, a to art. 77 i art. 80 § 1 k.p.a., poprzez błędną ocenę stanu faktycznego i nieprawidłowe ustalenie, jakoby miało miejsce trwałe odprowadzanie ścieków do potoku P., podczas gdy stwierdzone w toku kontroli działanie miało charakter incydentalny i zostało niezwłocznie zaniechane (instalacja odprowadzająca popłuczyny została usunięta w trakcie kontroli), co skutkowało dowolną - zamiast swobodnej - oceną dowodów i wadliwym potraktowaniem jednorazowego, szybko usuniętego uchybienia, jako trwałego naruszenia, 4. naruszenie przepisów postępowania, a to art 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy oraz pominięcie wyjaśnień strony, przejawiające się w nieustosunkowaniu się do argumentów i dowodów przedstawionych przez skarżącą spółkę oraz w bezkrytycznym przyjęciu ustaleń inspekcji WI0Ś, co skutkowało wydaniem decyzji z naruszeniem zasady praworządności i zaufania oraz zasad obiektywizmu i oficjalności, a uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi spółka dodatkowo podkreśliła, że przepisy Prawa wodnego - zarówno w aktualnym brzmieniu, jak i w regulacjach obowiązujących przed 2018 r. - przewidywały wyłączenia od obowiązku uzyskiwania pozwoleń w odniesieniu do określonych działań rolniczych, takich jak nawadnianie czy wykorzystanie ścieków w ilości nieprzekraczającej 5 m3 na dobę. Organy administracji nie dokonały w tym zakresie żadnej analizy i nie odniosły się do tych przepisów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 14 sierpnia 2025 r. w sprawie przyznania płatności w ramach ekoschematów na rzecz dobrostanu zwierząt w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 na rok 2024. Zgodnie z art. 20 pkt 1 lit. e ustawy o Planie Strategicznym w drodze decyzji jest przyznawana pomoc w ramach płatności bezpośrednich: płatności w ramach schematów na rzecz klimatu, środowiska i dobrostanu zwierząt, o których mowa w art. 16 ust. 2 lit. d rozporządzenia 2021/2115, zwanych dalej "płatnościami w ramach ekoschematów". W niniejszej sprawie spór dotyczył zredukowania o 5% wszystkich przyznanych spółce płatności dobrostanowych ze względu na nieprawidłowości stwierdzone podczas kontroli w zakresie warunkowości, której wyniki zawarto w protokole pokontrolnym nr [...]. Wymaga podkreślenia, że we Wspólnej Polityce Rolnej na lata 2023-2027 (WPR) założono wprowadzenie uzależnienia przyznawania płatności bezpośrednich i płatności obszarowych w ramach WPR w pełnej wysokości od spełnienia przez wnioskodawców szeregu norm i wymogów związanych m.in. z ochroną środowiska i klimatu, które tworzą podstawowy poziom, tzw. zielonej architektury WPR określany warunkowością. W preambule do rozporządzenia nr 2021/2115 wskazano, że bazując na wcześniejszym systemie zasady wzajemnej zgodności wdrożonym do 2022 r., system nowej warunkowości uzależnia otrzymanie pełnego wsparcia z WPR od zapewnienia przez rolników i innych beneficjentów zgodności z podstawowymi normami dotyczącymi środowiska, zmiany klimatu, zdrowia publicznego, zdrowia roślin i dobrostanu zwierząt. Podstawowe normy obejmują - w uproszczonej formie - wykaz wymogów podstawowych w zakresie zarządzania oraz norm dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska. Te podstawowe normy powinny lepiej uwzględniać wyzwania związane ze środowiskiem i zmianą klimatu oraz nową zieloną strukturę WPR, zapewniając tym samym wyższy poziom ambicji w zakresie ochrony środowiska i klimatu, określonych w komunikacie Komisji pt. "Przyszłość rolnictwa i produkcji żywności" i w WRF na lata 2021-2027, ustanowionych rozporządzeniem Rady (UE, Euratom) 2020/2093 (pkt 41). Warunkowość powinna stać się integralną częścią zielonej struktury WPR i jednym z elementów tworzących podstawy dla bardziej ambitnych zobowiązań związanych z ochroną środowiska i klimatu. Powinna być też kompleksowo stosowana w całej Unii. Państwa członkowskie powinny zapewnić stosowanie proporcjonalnych, skutecznych i odstraszających kar zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2021/2116 w odniesieniu do rolników i innych beneficjentów, którzy nie spełniają tych wymogów (pkt 42). Przepis art. 12 rozporządzenia nr 2021/2115 określił, że państwa członkowskie włączają do swoich planów strategicznych WPR system warunkowości, zgodnie z którym nakłada się kary administracyjne na rolników i innych beneficjentów, którzy otrzymują płatności bezpośrednie na podstawie rozdziału II lub płatności roczne na podstawie art. 70, 71 i 72, jeśli nie spełniają oni wymogów podstawowych w zakresie zarządzania określonych w prawie Unii lub norm dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska określonych w planie strategicznym WPR i wymienionych w załączniku III, w odniesieniu do następujących obszarów szczegółowych: a) klimat i środowisko, w tym woda, gleba i różnorodność biologiczna ekosystemów; b) zdrowie publiczne i zdrowie roślin; c) dobrostan zwierząt. Stosownie do art. 13 ust. 1 tego rozporządzenia, państwa członkowskie zapewniają, aby wszystkie użytki rolne, łącznie z gruntami, które nie są już wykorzystywane do celów produkcyjnych, były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska. Państwa członkowskie ustalają na szczeblu krajowym lub regionalnym minimalne normy dla rolników i innych beneficjentów w odniesieniu do każdej normy dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska wymienionej w załączniku III, zgodnie z głównymi celami tych norm, o których mowa w tym załączniku. Ustalając swoje normy, państwa członkowskie uwzględniają, w stosownych przypadkach, cechy szczególne danych obszarów, włączając w to warunki glebowe i klimatyczne, istniejące systemy rolnicze, takie jak praktyki rolnicze, wielkość gospodarstw i strukturę gospodarstw, użytkowanie gruntów oraz specyfikę regionów najbardziej oddalonych. W załączniku nr III do rozporządzenia nr 2021/2115 zawarto przepisy dotyczące warunkowości zgodnie z art. 12. W zakresie obszaru Klimat i środowisko, główna tematyka – woda, określono wymogi i normy, m.in.: SMR 1 - dyrektywa 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiająca ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz.U. L 327 z 22.12.2000, s. 1): art. 11 ust. 3 lit. e), i - w odniesieniu do obowiązkowych wymogów dotyczących kontroli rozproszonych źródeł zanieczyszczeń fosforanami - lit. h) i SMR 2- dyrektywa Rady 91/676/EWG z dnia 12 grudnia 1991 r. dotycząca ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez [...] pochodzenia rolniczego (Dz.U. L 375 z 31.12.1991, s. 1): art. 4 i 5. Na podstawie art. 13 ust. 1 rozporządzenia 2021/2115 na szczeblu krajowym zostało wydane rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie norm oraz szczegółowych warunków ich stosowania (Dz. U. poz. 478, dalej: rozporządzenie), które zawiera normy dotyczące warunkowości. Zgodnie z § 2 pkt 1) tego rozporządzenia liczba punktów, o której mowa w § 1 pkt 1, w obszarach klimat i środowisko, w tym zmiana klimatu, woda, gleba oraz różnorodność biologiczna i krajobraz - w zakresie norm dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska (GAEC) oraz w zakresie wymogów podstawowych SMR 1-4 wskazanych w załączniku III do rozporządzenia nr 2021/2115 jest określona w załączniku nr 1 do rozporządzenia. Dalej wskazać należy, iż zgodnie z tabelą II zawartą w załączniku nr 1 do rozporządzenia pod pozycją 1.2 (przez organ określoną jako: WW.1.2) wskazano jako nieprawidłowość: "rolnicze wykorzystanie ścieków w łącznej ilości większej niż 5 m3 na dobę odbywa się bez pozwolenia wodnoprawnego, o którym mowa w przepisach Prawa wodnego - stwierdzono rolnicze wykorzystanie ścieków w ilości większej niż 5m3 na dobę bez pozwolenia wodnoprawnego" (SMR1). W tabeli III zawartej w załączniku nr 1 pod pozycją 1.26 (przez organ określoną jako: WW.2.26) wskazano jako nieprawidłowość: "nie przestrzega się obowiązku przechowywania ścieków przeznaczonych do rolniczego wykorzystania w sposób zabezpieczający przed zanieczyszczeniem gruntu oraz wód, zgodnie z wymaganiami określonymi w przepisach wydanych na podstawie art. 99 ust. 1 Prawa wodnego - stwierdzono przechowywanie ścieków przeznaczonych do rolniczego wykorzystania w sposób niezabezpieczający przed zanieczyszczeniem gruntu oraz wód"(SMR 2). W sprawie w protokole pokontrolnym Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska nr [...] wykazano, iż ścieki pochodzące z mycia hali [...] oraz zbiornika na [...] trafiają do zbiornika bezodpływowego, a następnie są rozcieńczane i przewożone do zbiornika na gnojowicę. Zawartość zbiornika na gnojowicę wykorzystywana jest rolniczo na gruntach należących do Spółki. Zatem mając na uwadze definicję gnojowicy oraz nawozu naturalnego zawartej w ustawie z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne zawartość zbiornika na gnojowicę w kontrolowanym gospodarstwie, stanowiącego mieszaninę gnojowicy i ścieku przemysłowego, nie należy traktować jako nawozu naturalnego lecz jako ściek. W protokole kontroli wskazano, że ścieki te wykorzystywane są w ilości przekraczającej 5m3/dobę, co obliguje spółkę do uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na rolnicze wykorzystanie ścieków. Kontrolowany podmiot nie posiada zezwolenia w powyższym zakresie. Ponadto stwierdzono, że ścieki pochodzące z mycia zbiornika na [...] odprowadzane są również do potoku P. Dodatkowo podczas kontroli uzyskano informację, że do mycia, płukania i dezynfekcji urządzeń [...] używany jest środek [...], który w karcie charakterystyki ma zapis, że jest to produkt łatwopalny, powodujący oparzenia i uszkodzenia oczu, działający bardzo toksycznie na organizmy wodne, powodując długotrwałe skutki. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać trzeba, że ustalenia dotyczące wykorzystywania do dezynfekcji i mycia zbiornika na [...] i hali [...] środka [...] nie są kwestionowane przez stronę skarżącą. W ocenie spółki zagadnieniem spornym pozostawała natomiast kwestia kwalifikacji prawnej mieszaniny powstającej w następstwie połączenia płynnych odchodów zwierzęcych (gnojowicy) z tzw. popłuczynami [...] oraz roztworem środka czyszczącego stosowanego do mycia urządzeń [...]. Jej zdaniem, popłuczyny [...] i niewielkie ilości środków myjących stają się elementem gnojowicy i nie pozbawiają jej charakteru nawozu naturalnego. W tym kontekście należy wskazać, że na podstawie art. 16 pkt 30b prawa wodnego gnojowica stanowi mieszaninę kału i moczu zwierząt z domieszką wody. Natomiast na podstawie art. 16 pkt 61 prawa wodnego przez ścieki rozumie się wprowadzane do wód lub do ziemi m.in. ciekłe odchody zwierzęce, z wyjątkiem gnojówki i gnojowicy. Mieszanka gnojowicy - w rozumieniu art. 16 pkt 30b prawa wodnego - ze środkiem do dezynfekcji, stanowi - jak prawidłowo przyjął organ - ścieki w rozumieniu art. 16 pkt 61 prawa wodnego. Należy zwrócić uwagę, że ustawowa definicja wyklucza uznanie za gnojowicę - jakiejkolwiek mieszkanki - innej niż kału i moczu zwierząt z domieszką wody. Mieszanina taka (kału i moczu zwierząt z domieszką wody) staje się ściekiem przemysłowym - w rozumieniu ustawy - jeżeli zawiera środki dezynfekcyjne. W okolicznościach badanej sprawy ustalenie, że dochodzi do zmieszania gnojowicy ze środkiem dezynfekcyjnym pozostaje niesporne. Natomiast okoliczności takie, jak stężenie tego środka oraz deklarowany przez producenta tego środka brak szkodliwości dla środowiska, pozostają bez wpływu na ustawową kwalifikację mieszaniny gnojowicy ze środkiem dezynfekcyjnym. W konsekwencji w sprawie nie doszło do naruszenia art. 16 pkt 61 prawa wodnego i art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu (Dz. U. z 2024 r., poz. 105 ze zm.). Zdaniem Sądu, z akt administracyjnych sprawy nie wynika natomiast, jaka była rzeczywista dobowa ilość ścieków wykorzystywanych rolniczo przez spółkę. W protokole z kontroli przeprowadzonej przez WIOŚ w dniach od 9 lipca 2024 r. do 21 sierpnia 2024 r. (protokół kontroli nr [...]) wskazano co prawda, że "ścieki w gospodarstwie G. wykorzystywane są rolniczo w ilości przekraczającej 5m3/d (informacja-produkcja nawozów naturalnych w O. Sp. z o.o. w 2023 r. stanowi zał. nr 11 do protokołu kontroli – w tym załączniku przedstawiono ilość gnojówki, przy czym ilości dotyczą gnojówki zmieszanej ze ściekami)". Protokół z kontroli przeprowadzonej przez WIOŚ został jednak przekazany do ARiMR bez załączników. W konsekwencji Sąd nie ma możliwości zweryfikowania, jaka ilość ścieków jest rolniczo wykorzystywana przez spółkę na dobę. Takiej możliwości nie miały też organy, skoro przedmiotowych załączników w aktach nie ma. Strona skarżąca zakwestionowała natomiast przyjętą przez organ ilość ścieków, które miała wykorzystywać rolniczo, wskazując, że organ nie dokonał żadnych ustaleń w tym zakresie. W konsekwencji, w ocenie Sądu, w sprawie doszło do naruszenia art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności dotyczących ilości wykorzystywanych przez stronę rolniczo ścieków. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ dokona ustaleń w tym zakresie i poprze je stosowną dokumentacją. Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.