III SA/Wr 434/12
PostanowienieWSA we Wrocławiu2012-10-10
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie posiada żadnych dochodów ani majątku, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i nie ma rodziny mogącej jej pomóc finansowo, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Ocena ta uwzględnia sytuację finansową, majątkową i rodzinną. Wnioskodawca, który nie posiada dochodów ani majątku, samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i nie ma wsparcia rodziny, spełnia te przesłanki, zwłaszcza gdy wydatki na podstawowe potrzeby socjalne mają pierwszeństwo przed kosztami postępowania.Stan faktyczny
Po odrzuceniu skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą prawa do renty, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący oświadczył, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie posiada majątku ani dochodów, jest zadłużony i wymaga opieki. Nie ma rodziny, która mogłaby go wesprzeć finansowo.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 10 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi B. M. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [---] nr [---] w przedmiocie odmowy prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Skarżący, po postanowieniu, którym odrzucona została skarga w niniejszej sprawie, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podał, że gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie, nie ma jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Nie ma też żadnego źródła dochodu, jest jedynie zadłużony w związku z koniecznością leczenia i ponoszenia wydatków na podstawowe potrzeby.
Z akt sprawy wynika ponadto, że wnioskodawca wymaga opieki drugiej osoby w codziennej egzystencji, gdyż porusza się na wózku inwalidzkim. Tym samym nie jest w stanie podjąć pracy zarobkowej. Nie ma też rodziny, która mogłaby go wesprzeć finansowo. Funkcjonuje dzięki życzliwości innych osób.
Powyższe okoliczności uzasadniają żądanie wniosku.
Na podstawie art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012, poz. 270 – dalej: p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, czyli w zakresie całkowitym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei ocena jej możliwości płatniczych dokonywana jest pod kątem trzech aspektów: sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej.
Skarżący wykazał okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Nie posiada bowiem jakiegokolwiek źródła dochodów ani oszczędności, nie ma też majątku, z którego byłby w stanie pozyskać środki finansowe. Gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie i – jak oświadczył – nie ma rodziny, która udzieliłaby mu pomocy finansowej. Dodać tylko wypada, iż nawet w sytuacji możliwości pozyskania środków finansowych, pierwszeństwo przed obowiązkiem ponoszenia kosztów postępowania sądowego mają wydatki niezbędne na pokrycie podstawowych potrzeb socjalnych.
Wobec powyższego stwierdzić należało, że zostały wypełnione przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Dlatego też, na podstawie art. 245 § 2, art. art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło