III SA/Wr 449/17
PostanowienieWSA we Wrocławiu2017-08-04
Skład orzekający: Michał Kazek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ strona wykazała, że jej sytuacja życiowa, rodzinna i materialna uniemożliwia jej poniesienie tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie, narzeczonej i córek. Ocena ta uwzględniała niskie dochody gospodarstwa domowego, brak majątku oraz ponoszone wydatki, a także fakt korzystania ze wsparcia pomocy społecznej.Stan faktyczny
Strona skarżąca A.B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na niskie dochody gospodarstwa domowego (wynagrodzenie, świadczenie wychowawcze, świadczenie rodzinne) oraz ponoszone wydatki (alimenty, czynsz, media). Dodatkowo, z dokumentów wynikało, że skarżący częściowo wykonuje obowiązek alimentacyjny w drodze egzekucji komorniczej. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy.Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale III wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Skarżący A.B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu tego żądania podał, że wspólne gospodarstwo odmowe prowadzone z narzeczoną i córką utrzymuje z wynagrodzenia za pracę w kwocie 768,24 zł, świadczenia wychowawczego w kwocie 500 zł oraz świadczenia rodzinnego z Ośrodka Pomocy Społecznej w kwocie 95 zł. Do swoich zobowiązań i stałych wydatków zaliczył skarżący kwotę 200 zł tytułem alimentów na rzecz córki (z należnej kwoty 400 zł), kwotę 150 zł czynszu, kwotę 140 zł opłaty za prąd, kwotę 50 zł opłaty za wodę oraz kwotę 30 zł opłaty za gaz.
Z dokumentów przesłanych na wezwanie wynika, ponad informacje podane we wniosku, że w drodze egzekucji komorniczej częściowo wykonuje obowiązek alimentacyjny w stosunku do swojej drugiej córki.
W sprawie zważono, co następuje.
Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 tej samej ustawy). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Ubiegający się o taką pomoc powinni poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktycz-ny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy wystąpiła ustawowa przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, określona w art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowa-niu przed sądami administracyjnymi. W sprawie zostało wykazane, że w swojej sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej nie jest on w stanie ponieść kosztów sądowych należnych w postępowaniu przed sądem administracyjnym bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie oraz swojej narzeczonej i córek. Świadczy o tym kwota dochodu gospodarstwa domowego skarżącego, brak majątku podlegającego spieniężeniu oraz ponoszone wydatki tytułem kosztów koniecznego utrzymania skarżącego oraz jego narzeczonej i córek. Dla takiej oceny spełnienia przesłanki przyznania prawa pomocy istotny jest również fakt, że gospodarstwo domowe skarżącego korzysta ze wsparcia ze strony pomocy społecznej.
W konsekwencji, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło