III SA/Wr 451/18
WyrokWSA we Wrocławiu2018-12-12
Skład orzekający: Tomasz Świetlikowski, Katarzyna Borońska, Magdalena Jankowska – Szostak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, gdy skarżący powołuje się na trudną sytuację finansową, zły stan zdrowia i wiek, a postępowanie egzekucyjne jest prowadzone od wielu lat bezskutecznie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo ocenił sytuację skarżącego i odmówił umorzenia należności z tytułu składek. W sprawie nie zaistniały przesłanki całkowitej nieściągalności należności, ani warunki uzasadniające umorzenie w oparciu o przepisy rozporządzenia dotyczące sytuacji wyjątkowych. Egzekucja z emerytury skarżącego jest skuteczna, a perspektywa zaspokojenia należności w przyszłości przemawia przeciwko umorzeniu.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) o umorzenie należności z tytułu składek w kwocie 64.268,30 zł, powołując się na trudną sytuację finansową, zły stan zdrowia i wiek (72 lata). ZUS odmówił umorzenia, uznając, że nie zaistniały przesłanki całkowitej nieściągalności ani warunki uzasadniające umorzenie w szczególnych okolicznościach. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podtrzymując swoje argumenty i kwestionując stanowisko ZUS.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski (sprawozdawca), Sędzia WSA Katarzyna Borońska, Magdalena Jankowska – Szostak, Protokolant referent Aneta Szmyt, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 12 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek oddala skargę w całości.
Przystępując do rozstrzygania, Sąd przyjął stan faktyczny i prawny sprawy j/n.
Zaskarżoną decyzją - po ponownym rozpatrzeniu sprawy - Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS, Zakład) utrzymał w mocy decyzję z [...] marca 2018 r., w której odmówiono skarżącemu umorzenia należności z tytułu składek osoby ubezpieczonej, równocześnie płatnika tychże składek, w łącznej kwocie 64.268,30 zł. Jako podstawę prawną decyzji podał art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm. - dalej: K.p.a.) w zw. z art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1778 ze zm. - dalej: u.s.u.s.).
Z akt sprawy wynika, że - powołując się na swoją trudną sytuację finansową, niestabilność przepisów prawa i zły stan zdrowia - skarżący zwrócił się o umorzenie należności z tytułu składek. Oświadczył, że stan zdrowia i wiek (72 lata) uniemożliwiają mu podjęcie pracy zarobkowej. Informował, że nie posiada majątku, z którego można pokryć należności składkowe. Nadmienił, że jego świadczenie emerytalne obciążone jest komorniczym postępowaniem egzekucyjnym. Do wniosku dołączył - obrazującą powyższe - dokumentację.
Po rozpatrzeniu wniosku, wydaną pierwotnie decyzją, ZUS odmówił skarżącemu umorzenia należności z tytułu składek - powstałych w okresie od sierpnia 2001 r. do listopada 2011 r. - w łącznej kwocie 64.268,30 zł.
Nie zgadzając się z w/w decyzją, skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazał, że: postępowanie było prowadzone powierzchownie i bez głębszej analizy dokumentów, co skutkowało wyciągnięciem błędnych wniosków; egzekucję
z jego emerytury prowadzi Komornik Sądu Rejonowego w L. a nie w N., jak podano w decyzji; egzekucja będzie trwała jeszcze kilka lat, gdy tymczasem on ma obecnie 72 lata a - według najnowszych danych GUS - średnia długość życia mężczyzn
w Polsce wynosi 72,5 r.; Zakład uznaje uprawnienia do świadczenia emerytalnego za majątek, co jest nieporozumieniem, gdyż słownik języka polskiego określa majątek
inaczej; w stosunku do niego ZUS jest obecnie zarówno płatnikiem, wierzycielem
i organem egzekucyjnym, zaś - zgodnie z przepisami K.p.c. - wierzyciel oraz organ egzekucyjny mają możliwość zawiesić egzekucję, umorzyć ją bądź od niej odstąpić;
w 2011 r. ZUS dokonał zajęcia rachunku bankowego w [...] , w którym nie posiada on rachunku bankowego lecz figuruje jako klient, w związku z zaciągniętym kredytem; działanie ZUS jest pozorne, trwa 7 lat i stanowi "kruczek prawny" przerywając okres przedawnienia; nieprawdą jest, że zarówno Komornik, jak i Naczelnik Urzędu Skarbowego nie stwierdzili braku majątku oraz że potwierdzeniem tego jest umorzenie postępowania egzekucyjnego, co stanowi o zaistnieniu w jego przypadku przesłanki,
o której mowa w art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s.; egzekucję należności z jego renty a dalej
emerytury rozpoczęto w 2002 r., trwa ona nadal i nie wyegzekwowano żadnych środków, zatem zaistniała także przesłanka z pkt 6; w sprawie występują przesłanki wymienione w art. 28 ust. 3 u.s.u.s., określające nieściągalność i stanowiące podstawę do umorzenia należności, zgodnie z art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, ZUS utrzymał w mocy wydaną przez siebie pierwotnie decyzję, co znalazło wyraz w skarżonej decyzji. Uznał, że analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego nie potwierdza naruszenia przy wydawaniu decyzji przepisów prawa materialnego i/lub procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie tej decyzji. Przy czym, podzielił zarzut, że egzekucję z emerytury skarżącego prowadzi Komornik przy Sądzie Rejonowym w L. a nie N., co jednak - według niego - nie ma wpływu na wynik sprawy.
ZUS poinformował, że - w przypadku skarżącego - umorzenie prowadzonego na wniosek Zakładu postępowania egzekucyjnego przez Komornika Sądowego nastąpiło wskutek stwierdzenia jego bezskuteczności i że tytuły wykonawcze skierowano do kolejnego postępowania egzekucyjnego. Dodał, że - w sprawie, zgodnie z art. 24 ust. 5b ustawy - bieg terminu przedawnienia został zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, tj. doręczenia tytułu wykonawczego.
Dalej Zakład ustalił, że: skarżący prowadził działalność gospodarczą do 10 lutego 2014 r.; prowadząc tę działalność nie odprowadzał należnych składek, co spowodowało powstanie zaległości, które - na dzień wpływu jego wniosku o umorzenie - obejmują nieopłacone należności na własne ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne
i Fundusz Pracy (za okres od sierpnia 2001 r. do listopada 2011 r.) w kwocie 31.361,10 zł należności głównej plus odsetki (32.872 zł) i koszty upomnienia (35,20 zł); należności
te objęte są administracyjnym postępowaniem egzekucyjnym, co wygenerowało także zadłużenie z tytułu kosztów egzekucyjnych (2.742,80 zł); postępowanie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych może być przedmiotem odrębnego postępowania przed organem egzekucyjnym. Zakład zauważył, że - obecnie - skarżący jest uprawniony do świadczenia emerytalnego, które - na dzień rozpatrywania sprawy - wynosi 2.911,56 zł brutto. Uwzględniając przekazywane Komornikowi potrącenia (727,89 zł), do wypłaty pozostaje kwota 1.669,63 zł. Skarżący nie pracuje zarobkowo, nie pobiera innych świadczeń, nie korzysta z pomocy społecznej i innych form pomocy, wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną, która uzyskuje dochód miesięczny wynoszący 949 zł. Według oświadczenia, skarżący posiada zobowiązania z tytułu podatków w kwocie 243 zł. Jako stałe miesięczne koszty związane z utrzymaniem wykazuje opłaty eksploatacyjne (400 zł), wydatki na leczenie (200 zł) oraz inne wydatki (300 zł). Informuje, że nie posiada majątku nieruchomego, ruchomości ani innych praw majątkowych. ZUS kontynuował, że należności z tytułu składek mogą być umarzane przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności i że nieściągalność należności została zdefiniowana w art. 28 ust. 3 pkt 1-6 u.s.u.s., wskazując osiem przesłanek,
w których możliwe jest umorzenie należności składkowych. Stwierdził, że w sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek całkowitej nieściągalności. Odnośnie przesłanki z pkt 3, ZUS zaznaczył, że mimo zaprzestania prowadzenia działalności, skarżący - wbrew jego stanowisku - posiada majątek (uprawnienie do świadczenia emerytalnego - uprawnienie pieniężne), z którego można egzekwować należności. Co się zaś tyczy przesłanki z pkt 5, ZUS podniósł, że - także wbrew twierdzeniom skarżącego - ani Naczelnik Urzędu Skarbowego, ani Komornik Sądowy nie stwierdzili prawomocnym postanowieniem braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Dodał, że Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w L. poinformował Zakład, że prowadzone przez niego postępowanie jest skuteczne, gdyż - w wyniku potrąceń - miesięcznie odzyskuje kwotę około 727 zł i że - tym samym, zgodnie z przyznaną kategorią VII - należności z tytułu nieopłaconych składek zaczną być zaspokajane za około 55 miesięcy. Uznał, że
- w sytuacji skarżącego - w/w przesłanka nie zaistniała. Motywował, że - z uwagi na powyższe - w odniesieniu do skarżącego nie została też spełniona przesłanka z pkt 6. Zakład dowodził, że - w myśl art. 28 ust. 3a u.s.u.s. - należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne osób będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Podniósł, że warunki umorzenia należności w oparciu o ten przepis określono w § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. (Dz. U. z 2003 r., Nr 141, poz. 1365 - dalej: rozporządzenie), zgodnie z którym, umorzenie należności związane jest z wykazaniem przez zobowiązanego, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest on w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny, a w szczególności w przypadku:
1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;
2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;
3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. ZUS stwierdził, że mimo iż to na min spoczywał ciężar dowodu w tym zakresie, skarżący nie wykazał zaistnienia w jego sytuacji żadnego z w/w przypadków. Dodał, że nawet w sytuacji spełnienia przesłanek, o których mowa w § 3 rozporządzenia, działając w ramach uznania administracyjnego, organ administracji może odmówić umorzenia. Uściślił, iż wskazana wyżej perspektywa wyegzekwowania od skarżącego długu (także możliwość jego spłaty w ratach) przemawia za odmownym załatwieniem wniosku. Zakład dowodził, że nie bez znaczenia jest również fakt, że powstałe zaległości były wynikiem niewywiązania się przez skarżącego z obowiązku nałożonego na osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą. Reasumując, ZUS uznał, że brak jest podstaw do uchylenia wydanej pierwotnie decyzji a tym samym do zmiany dotychczasowego stanowiska Zakładu. W skardze, skarżący wniósł o unieważnienie decyzji ZUS w całości i umorzenie zaległych składek. Wskazał, że nie zgadza się z tą decyzją (jej uzasadnieniem)
i podtrzymuje argumenty przedstawione we wniosku i w odwołaniu od pierwszej decyzji ZUS. Dowodził m.in., że: wniosek obejmował umorzenie zaległych składek dotyczących jego osoby, których nieopłacenie rzutuje na wysokość jego emerytury, co ZUS pomija; niepoważna jest propozycja ZUS odnośnie spłaty zaległości w ratach, gdyż w sytuacji posiadania środków spłaciłby je a jego emerytura byłaby wyższa; nieprawidłowe jest twierdzenie, że emerytura stanowi majątek; mylne jest stanowisko, że umorzenie przez Komornika postępowania egzekucyjnego wynika z braku skuteczności a nie braku majątku; w sytuacji istnienia majątku działania Komornika byłyby skuteczne; od 2008 r. ZUS nie wyegzekwował nawet 1 zł; będąc płatnikiem, wierzycielem i egzekutorem, ZUS stosuje wybiórczo te przepisy prawa, które "są mu wygodne"; Komornik umarza egzekucję w 2011 r. a w 2018 r. ZUS ponownie składa wniosek o egzekucję do tego samego Komornika (nie stosuje zapisów art. 823 i art. 824 § 1 pkt 3 K.p.c.); ZUS nie dokonał obiektywnej oceny przedstawionych przez niego dowodów. W odpowiedzi na skargę, ZUS wniósł o jej oddalenie. Skarżący ustosunkował się do w/w odpowiedzi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga okazała się nieuzasadniona. Po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji, mając na uwadze stan faktyczny
i prawny sprawy, sformułowane w skardze zarzuty i wspierające je argumenty, Sąd stwierdził, że w sprawie nie wystąpiły podstawy do zakwestionowania - wyrażonego
w tej decyzji - stanowiska ZUS. W art. 28 ust. 1 u.s.u.s., ustawodawca przewidział możliwość umarzania składek na ubezpieczenie społeczne w całości lub w części, jednak tylko w przypadku wykazania ich całkowitej nieściągalności (ust. 2) lub na szczególnych warunkach,
w przypadku ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek, określonych w rozporządzeniu (ust. 3a-3b). Stosownie do treści art. 28 ust. 3 u.s.u.s., całkowita nieściągalność składek, o której mowa w ust. 2, zachodzi w sytuacjach określonych
w pkt 1-6, tj. w przypadku, gdy:
1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty trzykrotności miesięcznego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;
2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2016 r. poz. 2171);
3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku,
z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy
z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2017 r. poz. 201, z późn. zm.);
4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;
4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;
4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym;
5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku,
z którego można prowadzić egzekucję;
6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Sąd uznał, że orzekający w sprawie ZUS prawidłowo ocenił sytuację skarżącego w kontekście każdego z w/w przypadków całkowitej nieściągalności. Z oczywistych względów, w sytuacji skarżącego, nie występują przesłanki wymienione w pkt 1, 2, 4, 4a, 4b (okoliczność niesporna między stronami), tj. skarżący (dłużnik) żyje, względem niego nie było prowadzone postępowanie upadłościowe (likwidacyjne) a jego zadłużenie jest wyższe od kwoty kosztów upomnienia
w postępowaniu egzekucyjnym, która wynosi 11,60 zł. W przypadku skarżącego nie zaistniała także przesłanka z pkt 3. I tak, mimo że skarżący zaprzestał prowadzenia działalności, to jednak posiada majątek, z którego można egzekwować należności. Słusznie motywuje ZUS, że majątek to prawo (ogół praw) dających się wycenić pieniężnie aktywów, przysługujących określonej osobie fizycznej lub osobie prawnej. Sąd podziela tym samym stanowisko ZUS, że - wbrew twierdzeniu skargi - emerytura stanowi przysługujące skarżącemu "prawo pieniężne", które podlega egzekucji na podstawie art. 10 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r.
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm.). W sytuacji skarżącego nie wystąpiła również przesłanka z pkt 5. Z akt sprawy nie wynika, aby naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy, wydając w tym przedmiocie prawomocne postanowienie, stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Postanowieniem z [...] czerwca 2011 r., Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w L. umorzył wprawdzie - prowadzone na wniosek wierzyciela (ZUS) - postępowanie egzekucyjne wskutek stwierdzenia jego bezskuteczności. Nie stwierdził jednak, że występuje - mający charakter trwały - brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję. W stosunku do skarżącego, w/w Komornik w dalszym ciągu prowadził egzekucję na rzecz innych wierzycieli, których należności posiadały atrybut pierwszeństwa zaspokojenia. Dodać trzeba, że Komornik - w piśmie z 10 lipca 2018 r. - poinformował ZUS, że prowadzone przez niego postępowanie jest skuteczne, gdyż miesięcznie - w wyniku potrąceń - odzyskuje kwotę około 727 zł, tym samym
- zgodnie z przyznaną kategorią VII - należności z tytułu nieopłaconych składek zaczną być zaspokajane za około 55 miesięcy. Powyższe potwierdza, że w sytuacji skarżącego nie zaistniała omawiana przesłanka całkowitej nieściągalności. W sprawie nie mamy do czynienia ponadto z przesłanką z pkt 6. Prowadzący obecnie względem skarżącego egzekucję, Komornik Sądowy poinformował bowiem wierzyciela (ZUS) o skuteczności prowadzonego postępowania egzekucyjnego
i o kolejności zaspokajania wierzycieli. Wskazany organ egzekucyjny nie uznał zatem, że oczywiste jest, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się - przekraczających wydatki egzekucyjne - kwot. Zwłaszcza mając na uwadze fakt, że miesięcznie potrąca on kwotę około 727 zł. Reasumując, Sąd - identycznie jak ZUS - stwierdził, że w przypadku skarżącego nie zaistniała żadna, z określonych w art. 28 ust. 3 pkt 1-6 u.s.u.s., przesłanek całkowitej nieściągalności. W myśl art. 28 ust. 3a u.s.u.s., należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne osób będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Warunki umorzenia należności w oparciu o ten przepis określono w § 3 rozporządzenia, zgodnie z którym, Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest on w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny, a w szczególności w przypadku:
1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;
2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;
3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Słusznie ocenił ZUS, że mimo iż to na min spoczywał ciężar dowodu w tym zakresie, skarżący nie wykazał zaistnienia w jego sytuacji żadnego z w/w przypadków. Skoro: 1) względem skarżącego jest obecnie prowadzona skutecznie egzekucja, która za około 55 miesięcy obejmie sporne w sprawie należności; 2) skarżący nie powołał się na żadną z - wymienionych w pkt 2 - sytuacji nadzwyczajnych; 3) mimo złego stanu zdrowia, skarżący uzyskuje dochód z emerytury, który umożliwia opłacenie należności, to trzeba za ZUS przyjąć, że w sytuacji skarżącego istnieją realne perspektywy na wyegzekwowanie należności składkowych (przynajmniej ich znacznej części) a umorzenie tychże należności byłoby działaniem przedwczesnym. Podsumowując, skarżący nie uprawdopodobnił, iż ze względu na stan majątkowy
i sytuację rodzinną nie jest on w stanie opłacić przedmiotowych należności, co oznacza brak podstaw do uznania za spełnione przesłanek z § 3 rozporządzenia. Tutaj należy zaakcentować, że kontrolowana decyzja została wydana w ramach tzw. uznania administracyjnego, tj. nawet w sytuacji zaistnienia przesłanek z art. 28 ust. 3 u.s.u.s. i § 3 rozporządzenia (co w sprawie nie miało miejsca), ZUS nie był zobligowany do umorzenia należności składkowych. Skoro w sprawie ZUS dostrzegł możliwości wyegzekwowania zaległych składek z majątku skarżącego (dłużnika), to podjęte przez niego - w ramach uznania administracyjnego - negatywne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie nie może być uznane za dowolne.
Kontrolując odmowną decyzję umorzeniową, Sąd nie może ingerować w samo uznanie Zakładu, tj. kierunek rozstrzygnięcia, lecz ocenia sposób procedowania oraz dobór argumentów organu, celem ustalenia, czy aby rozstrzygnięcie organu nie nosi znamion dowolności. W opinii Sądu - w sprawie - Zakład poczynił wszelkie niezbędne ustalenia (zebrał wystarczające dowody) dla zweryfikowania sytuacji strony
w kontekście regulacji art. 28 ust. 3 pkt 1-6 u.s.u.s. i § 3 rozporządzenia. Podejmując decyzję o odmowie umorzenia należności składkowych, ZUS prawidłowo natomiast wskazał na obowiązek powszechnego i równego opłacania składek. Zatem, prawidłowo uznał, że - obecnie - całkowita rezygnacja z zaległych składek (odsetek) jest niemożliwa. Według Sądu, z uzasadnienia skarżonej decyzji jasno wynika, dlaczego wniosek skarżącego o umorzenie należności składkowych został załatwiony tak, a nie inaczej.
W ocenie Sądu, uzasadnienie to czyni zadość regulacjom art. 107 § 1 i 3 K.p.a. Z treści decyzji ZUS wynika, jakich należności (rodzajowo i kwotowo) dotyczy rozstrzygnięcie odmawiające umorzenia. Dane w tym zakresie ZUS oparł o znajdujące się w aktach sprawy informacje o zaległościach skarżącego, jako zalegającego
z należnościami składkowymi. Nie jest natomiast rolą tego postępowania ustalanie zasadności wymiaru tychże należności. Analizując akta sprawy, Sąd nie stwierdził, aby należności składkowe skarżącego uległy przedawnieniu. Zgodnie bowiem z treścią art. 24 ust. 5b u.s.u.s., bieg terminu przedawnienia został zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, tj. doręczenia mu tytułów wykonawczych, które były kierowane do kolejnych - prowadzonych na ich podstawie - postępowań egzekucyjnych. W kwestii skuteczności postępowania egzekucyjnego, prowadzonego przez Komornika Sądowego, należy za ZUS wskazać, że przeszkodą w realizacji tytułów wykonawczych organu rentowego nie był brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję lecz fakt, że organ egzekucyjny dochodził należności mające pierwszeństwo zaspokajania przed należnościami składkowymi. Powołane przez skarżącego przepisy nie wykluczają przy tym możliwości powtórnego wszczęcia egzekucji i skierowania wniosku ponownie do tego samego organu egzekucyjnego. Bez znaczenia dla sprawy pozostają pozostałe zarzuty i argumenty skarżącego, dotyczące m.in. wpływu nie opłacania składek na wysokość jego emerytury oraz faktu, że dotychczas - na pokrycie należności składkowych - ZUS nie wyegzekwował nawet 1 zł.
Nie uwzględniając skargi, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), Sąd oddalił skargę w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło