III SA/Wr 460/15

WyrokWSA we Wrocławiu2015-11-19

Skład orzekający: Małgorzata Malinowska-Grakowicz, Jerzy Strzebinczyk, Tomasz Świetlikowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie egzekucyjne dotyczące grzywny w celu przymuszenia może zostać umorzone z powodu niedoręczenia upomnienia, jeśli przepisy rozporządzenia Ministra Finansów przewidują możliwość wszczęcia egzekucji bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku grzywien w celu przymuszenia?
Ratio decidendi
Postępowanie egzekucyjne dotyczące grzywny w celu przymuszenia nie może zostać umorzone z powodu niedoręczenia upomnienia, jeśli przepisy rozporządzenia Ministra Finansów dopuszczają wszczęcie egzekucji bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku tego rodzaju należności. W takiej sytuacji doręczenie upomnienia nie jest wymagalne, a tym samym nie zachodzi przesłanka do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Stan faktyczny
Skarżący B.D. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne dotyczyło grzywny w celu przymuszenia za rok 2007. Skarżący zarzucił m.in. brak doręczenia upomnienia i niezbadanie dopuszczalności egzekucji. Organy administracji uznały, że przesłanki do umorzenia postępowania nie zaistniały, w szczególności doręczenie upomnienia nie było wymagalne, a egzekucja była dopuszczalna.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski Protokolant Aneta Szmyt po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 listopada 2015 r. sprawy ze skargi B.D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę w całości. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] marca 2015r. Dyrektor Izby Skarbowej we W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze. zm. - dalej zwanej K.p.a.) w związku z art. 18 oraz art. 59 § 1 pkt 7 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm. - zwanej dalej u.p.e.a.), po rozpatrzeniu zażalenia B.D.na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...].08.2014 r. nr [...] o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...].01.2014 r. nr [...] wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z., obejmującego grzywnę w celu przymuszenia za rok 2007 w kwocie [...] zł, oraz odmowie zwrotu wyegzekwowanych należności utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu orzeczenia podał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...].01.2014 r. wystawionego przez wierzyciela Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z., obejmującego grzywnę w celu przymuszenia za rok 2007 w kwocie [...] zł, wszczął i prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanego B.D. (dalej skarżący). W toku prowadzonego postępowania organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia [...].02.2014 r. nr [...] czynność nr [...] dokonał skutecznego zajęcia świadczenia dłużnika w KRUS Oddział Regionalny W.. Zawiadomienie o zajęciu doręczono zobowiązanemu w dniu [...].02.2014 r. wraz z odpisem przedmiotowego tytułu wykonawczego. W dniu [...].07.2014r. skarżący złożył wniosek o umorzenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a., domagając się jednocześnie zwrotu wyegzekwowanych należności. W uzasadnienia podniósł, iż nie zostało mu doręczone upomnienie, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu. Dodatkowo podkreślił brak doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Zarzucił, iż od marca 2014 r. KRUS Placówka Terenowa w L. potrąca ze świadczenia dłużnika należności, które są przekazywane na rachunek bankowy Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z., mimo iż nie otrzymał upomnienia. Postępowanie egzekucyjne jest bezprawne i bezpodstawne, a egzekucję wszczęto bez zbadania jej dopuszczalności w oparciu o art. 29 u.p.e.a. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. postanowieniem z dnia [...].08.2014r. odmówił umorzenia postępowania. W uzasadnieniu wskazał, iż mając na uwadze stan faktyczny, wskazane okoliczności w przedmiotowej sprawie nie zaistniała przesłanka do umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji, skarżący złożył zażalenie, w którym wniósł o jego uchylenie. Ponowił zarzut braku doręczenia dłużnikowi upomnienia, mimo takiego obowiązku. Podtrzymał także zarzut nie zbadania przez organ egzekucyjny dopuszczalności egzekucji w oparciu o art. 29 u.p.e.a. W opinii skarżącego został pozbawiony prawa wniesienia zarzutów do postępowania prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia[...].06.2007 r., który został wydany przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. jeden dzień po wydaniu postanowienia o nałożeniu grzywny. Wskazał również, iż w przedmiotowym postępowaniu funkcjonują dwa tytuły wykonawcze, tj. z dnia [...].01.2014 r. nr [...] i z dnia [...].06.2007 r. nr [...]. Organ odwoławczy postanowieniami z dnia [...].11.2014 r. i [...].01.2015 r. nr [...] przedłużał termin wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie z uwagi na konieczność uprzedniego zakończenia postępowania w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Dyrektor Izby Skarbowej we W. utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie, stwierdził że zażalenie nie jest zasadne. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że stosownie do przepisu z art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy w ocenie organu odwoławczego (odpowiednio organu zażaleniowego) rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest prawidłowe, zarówno z punktu widzenia zgodności z prawem, jak również i pod względem celowości, może wydać postanowienie, w którym utrzyma w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Dalej uzasadniał, że zgodnie z przepisem art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji postępowanie egzekucyjne umarza się w następujących wypadkach: 1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania, 2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał, 3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa, 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego, 5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny, 6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego,7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo że obowiązek taki ciążył na wierzycielu, 8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem roku od dnia zgłoszenia tego żądania, 9) na żądanie wierzyciela, 10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Organ odwoławczy podkreślił, że w niniejszym postępowaniu podstawą żądania umorzenia postępowania egzekucyjnego była przewidziana w art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. sytuacja, jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo że obowiązek taki ciążył na wierzycielu. W uzasadnieniu podniósł, że instytucja umorzenia postępowania egzekucyjnego ma na celu zakończenie tego postępowania, z przyczyn natury formalnej lub merytorycznej, gdy w danej, konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. Umorzenie postępowania egzekucyjnego oznacza, że nie jest realizowany jego cel. W literaturze wskazuje się, iż umorzenie wiąże się z trwałymi przeszkodami uniemożliwiającymi dalsze jego prowadzenie. Do przesłanek pozytywnych dopuszczalności wszczęcia egzekucji, czyli okoliczności, które muszą być spełnione, aby organ egzekucyjny mógł wszcząć egzekucję, w literaturze przedmiotu zalicza się: istnienie obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym podlegającego egzekucji administracyjnej; tytuł wykonawczy jest wystawiony przez uprawniony organ; konkretny organ egzekucyjny jest właściwy do egzekucji obowiązku określonego w tytule wykonawczym; osoba wskazana w tytule wykonawczym jako zobowiązany podlega orzecznictwu polskich organów administracji publicznej; tytuł wykonawczy spełnia wymagania art. 27 u.p.e.a. i osoba wskazana jako zobowiązany w tytule faktycznie jest tym zobowiązanym. Organ odwoławczy, mając na uwadze stan faktyczny i prawny w sprawie stwierdził prawidłowość zaskarżonego postanowienia organu pierwszej instancji, w którym wyrażono pogląd, zgodnie z którym w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły okoliczności skutkujące umorzeniem postępowania egzekucyjnego i wbrew twierdzeniu strony, podjęcie przez organ egzekucyjny rozstrzygnięcia odmiennego od żądania skarżącego, nie oznacza braku analizy akt sprawy. Podkreślił, iż przedmiotem niniejszej sprawy jest obowiązek obejmujący grzywnę w celu przymuszenia za rok 2007 w kwocie [...] zł, który jest obowiązkiem pieniężnym. Postępowanie w tej sprawie należy odróżnić od postępowania w trybie egzekucji niepieniężnej w zakresie decyzji o rozbiórce wiaty z dnia [...].10.2004 r. nr [...] oraz na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...].06.2007 r. nr [...]. Dlatego też podnoszona przez skarżącego okoliczność pozbawienia prawa do wniesienia zarzutów na postępowanie prowadzone na podstawie ww. tytułu wykonawczego odnosi się do obowiązku o charakterze niepieniężnym i nie należy do zakresu przedmiotowego postępowania. W toku rozpoznania przedmiotowej sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego prawidłowo, w ocenie organu, przeanalizował przesłanki dopuszczalności przedmiotowej egzekucji. Zgodnie z treścią art. 26 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytuł wykonawczego. W przedmiotowej sprawie obie przesłanki zostały spełnione. Wierzyciel - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z., wnioskując o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wystawił tytuł wykonawczy stosowany w egzekucji należności pieniężnych z dnia [...].01.2014 r. nr [...]. Obowiązek, którego dotyczy tytuł wykonawczy - grzywna w celu przymuszenia, podlega egzekucji administracyjnej, a przekazany tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone wart. 27 § 1 u.p.e.a. dotyczące wymaganych elementów tytułu wykonawczego. Powiatowy Inspektor Nadzoru budowlanego był organem właściwym do wystawienia tytułu wykonawczego. Zgodnie bowiem z art. 1a pkt 12 u.p.e.a. przez wierzyciela rozumie się podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym. Zgodnie z art. 5 § 1 u.p.e.a. uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w art. 2 § 1 pkt 2 u.p.e.a., tj. grzywny i kary pieniężne wymierzane przez organy administracji publicznej jest w odniesieniu do obowiązków wynikających z decyzji lub postanowień organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego - właściwy do orzekania organ I instancji. Właściwym do orzekania organem I instancji w przedmiotowej sprawie był Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Organ wskazał również, iż postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] o wymierzeniu grzywny w celu przymuszenia w kwocie [...] zł, a zatem obowiązku o charakterze pieniężnym pozostaje w obrocie prawnym. Nie ma zatem wątpliwości, iż nie wystąpiły przesłanki wskazujące na ewentualną niedopuszczalność przedmiotowej egzekucji. W uzasadnieniu organ odwoławczy informacyjnie podał, że odnośnie zarzutu niedopuszczalności egzekucji Dyrektor Izby Skarbowej odniósł się wyczerpująco w postanowieniu z dnia [...].02.2015 r. nr [...] wydanym po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...]stycznia 2015 r. nr [...] w sprawie oddalenia zarzutów zobowiązanego zgłoszonych w trybie art. 33 § 1 pkt 5, pkt 6, pkt 9 w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]z dnia [...] stycznia 2014 r. Organ II instancji nie zgodził się z zarzutem nie doręczenia dłużnikowi upomnienia, mimo takiego obowiązku. Wyjaśnił, iż przepis art. 15 § 1 u.p.e.a. stanowi o konieczności wysłania upomnienia przed przystąpieniem do egzekucji, lecz art. 15 § 5 zawiera delegację dla Ministra Finansów do określenia przypadków, w których egzekucja administracyjna może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia. Zgodnie z par. 13 pkt. 3 lit. e rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. (Dz.U. z 2001, Nr 137, poz. 1541 ze zm.) - obowiązującego w dniu wystawienia tytułu wykonawczego, tj. 31.01.2014 r., postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia m.in. w wypadku, gdy egzekucja dotyczy należności z tytułu grzywien w celu przymuszenia. Przedmiotowy tytuł wykonawczy obejmuje właśnie takiego rodzaju należność, stąd doręczenie upomnienia nie było wymagalne. Wprawdzie wierzyciel wystawiając tytuł wykonawczy wskazał datę doręczenia upomnienia tj. [...].08.2006 r., jednakże fakt ten pozostaje bez znaczenia dla procedury wszczęcia postępowania egzekucyjnego na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że podnoszona przez zobowiązanego przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego przewidziana w art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. nie zaistniała, nie zaistniały też inne przesłanki skutkujące umorzeniem postępowania. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. skardze skarżący wniósł o uchylenie postanowienia. Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2015r. Podtrzymał swój wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił naruszenie art. 24 K.p.a., gdyż w jego opinii ta sama osoba kontroluje swoje wcześniejsze rozstrzygnięcia, wydając i podpisując kolejne postanowienie. Ponadto skarżący zarzucił wprowadzenie go w błąd informacją zawartą w postanowieniu [...] o możliwości wystąpienia z odrębnym wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego w trybie art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. Ponownie wskazując, iż w jego sprawie funkcjonują dwa postanowienia o nałożeniu grzywny oraz dwa tytuły wykonawcze, tj. z dnia [...].01.2014 r. i z dnia [...].06.2007 r. postawił pytanie ile może być wydawanych tytułów wykonawczych i postanowień o nałożeniu kary, skoro art. 121 § 4 u.p.e.a. mówi o jednorazowej grzywnie. Skarżący zadał pytanie również w kwestii przedawnienia w jego sprawie, gdyż od wydania decyzji o rozbiórce wiaty z dnia [...].10.2004 r. upłynęło ponad 10 lat. Wskazując na powyższe zarzuty oraz pominięcie kluczowych dokumentów skarżący podniósł niespełnienie zasady sformułowanej w art. 8 K.p.a., tj. zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników do władzy publicznej. W dalszej części skarżący ponownie podniósł, iż jego skarga z dnia [...].01.2015 r. nie została rozpoznana, a w tej sprawie powinno zostać wydane postanowienie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu rozstrzygnięcia z dnia[...] marca 2015r. W piśmie ponownie przedstawił szczegółowo dotychczasowy stan niniejszej sprawy. Wskazał ponadto, że skarżący pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. na podstawie art. 111 § 1 oraz art. 126 k.p.a. i art: 18 k.p.a. wniósł o uzupełnienie postanowienia. Dyrektor Izby Skarbowej we W. na podstawie art. 111 § 1 oraz art. 126 ustawy dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, postanowieniem z dnia [...].04.2015 r. odmówił uzupełnienia postanowienia z dnia [...] marca 2015 r. utrzymującego w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] sierpnia 2014 r. Postanowienie zostało doręczone stronie[...].04.2015 r., w związku z czym stosownie do art. 111 § 2 k.p.a. od tej daty biegnie termin dla strony do wniesienia skargi. Następnie skarżący pismem z dnia [...] maja 2015 r. zwrócił się do Dyrektora Izby Skarbowej we W. z żądaniem udzielenia wyjaśnień, w związku z doręczeniem postanowienia z dnia [...] kwietnia 2015 r. w przedmiocie odmowy uzupełnienia postanowienia z dnia [...] marca 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej we W. pismem z dnia [...].06.2015 r. kolejny raz wyczerpująco odniósł się do stawianych zarzutów oraz wyjaśnił zobowiązanemu m.in. okoliczności faktyczne i prawne rozpatrzenia skargi z dnia [...].01.2015 r. podtrzymanej pismem z dnia [...].02.2015 r. na podstawie art. 237 § 3 i art. 238 § 1 K.p.a., która powinna zostać według intencji wnioskodawcy rozpatrzona na podstawie art. 54 u.p.e.a. jako skarga na przewlekłość postępowania. W odpowiedzi na skargę organ poinformował także, iż przedmiotem rozpoznania Dyrektora Izby Skarbowej było również zażalenie ska rżącego na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w sprawie oddalenia zarzutów zobowiązanego zgłoszonych w trybie art. 33 § 1 pkt 5, pkt 6, pkt 9 w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. wystawionego przez wierzyciela Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z., obejmującego grzywnę w celu przymuszenia za rok 2007 w kwocie [...] zł. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...]. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł także skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W.. Przedmiotem rozpoznania było również zażalenie skarżącego na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...].09.2014 r. nr [...] o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 31.01.2014 r. wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z., obejmującego grzywnę w celu przymuszenia za rok 2007 w kwocie [...] zł. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...].03.2015 r. nr [...]. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł także skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, która została przekazana do Sądu pismem z dnia [...].05.2015 r. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej we W. w ustalonym stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podtrzymuje w całości stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Ustosunkowując się do zarzutów skargi organ podkreślił, iż przedmiotem niniejszej sprawy był obowiązek obejmujący grzywnę w celu przymuszenia za rok 2007 w kwocie [...] zł, który jest obowiązkiem pieniężnym. Postępowanie w tej sprawie należy odróżnić od postępowania w trybie egzekucji niepieniężnej w zakresie decyzji o rozbiórce wiaty z dnia [...].10.2004 r. nr [...] oraz na podstawie tytułu wykonawczego z dnia[...].06.2007r. nr [...]. Dlatego też podnoszona okoliczność przedawnienia liczonego od decyzji o rozbiórce wiaty odnosi się do obowiązku o charakterze niepieniężnym i nie należy do zakresu przedmiotowego postępowania, obejmującego grzywnę w celu przymuszenia. Dodatkowo Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, że w toku postępowania dotychczas nie był przez skarżącego podnoszony zarzut przedawnienie obowiązku. Skarżący zażądał umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu nie doręczenia mu upomnienia. Również w zażaleniu na postanowienie organu I instancji nie podniósł zarzutu przedawnienia lecz niedoręczenie mu upomnienia i niezbadanie dopuszczalności egzekucji. Odnosząc się do podnoszonych argumentów skargi, iż w sprawie funkcjonują dwa postanowienia o nałożeniu grzywny oraz dwa tytuły wykonawcze, w ocenie organu wskazać należy, że sytuacja taka jest dopuszczalna i nie stanowi o wadzie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, gdyż poprzednie postanowienie zostało uchylone, a postępowanie egzekucyjne umorzone. Wyjaśnił, iż postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] pozostaje w obrocie prawnym. Z akt sprawy wynika, że poprzednie postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] zostało uchylone przez Dolnośląskiego Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2006 r.. Zatem nie ma w tej sprawie zastosowania art. 121 § 4 u.p.e.a. mówiący, że jeżeli postępowanie egzekucyjne dotyczy obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa. Wobec wyeliminowania pierwszego postanowienia w sprawie nałożenia grzywny z obrotu prawnego zasadnym było wydanie postanowienia z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...]. Organ egzekucyjny wyjaśnił, że nie został naruszony przepis art. 121 § 4 u.p.e.a., albowiem wobec wyeliminowania z obrotu prawnego pierwszego postanowienia o nałożeniu grzywny organ miał prawo ponownie zastosować ten środek egzekucyjny. Ponadto postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie postanowienia wyeliminowanego z obrotu prawnego zostało umorzone postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...]. Jako niezrozumiały zdaniem organu należy uznać zarzut rzekomego wprowadzenia w błąd przez urzędnika poprzez wskazanie o możliwości wystąpienia z odrębnym wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. Udzielenie zobowiązanemu informacji o możliwości wystąpienia z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego nie oznacza oczywiście pozytywnego załatwienia takiego wniosku. Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 24 k.p.a, organ wskazał, iż jest on nieuzasadniony. Zgodnie z ww. przepisem pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie: w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki; swego małżonka oraz krewnych i powinowatych do drugiego stopnia; osoby związanej z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w której był świadkiem lub biegłym albo był lub jest przedstawicielem jednej ze stron, albo w której przedstawicielem strony jest jedna z osób wymienionych w pkt 2 i 3; w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji; z powodu której wszczęto przeciw niemu dochodzenie służbowe, postępowanie dyscyplinarne lub karne; w której jedną ze stron jest osoba pozostająca wobec niego w stosunku nadrzędności służbowej. Powody wyłączenia pracownika od udziału w postępowaniu trwają także po ustaniu małżeństwa przysposobienia, opieki lub kurateli. Analizując treść powyższych przepisów, według organu w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania nie zaistniały przesłanki wyłączenia ani w stosunku do E.S. ani w stosunku do O.C., bowiem pracownicy ci byli upoważnieni do podpisywania zapadłych rozstrzygnięć na mocy art. 268a k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej może upoważniać, w formie pisemnej, pracowników obsługujących ten organ do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Dlatego za nieuzasadnioną należy uznać sugestię w kwestii niespełnienia przez organ nadzoru zasady sformułowanej w art. 8 K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. zważył, co następuje: Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji, postanowienia (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb ich wydania lub tryb podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Jego uchylenie albo stwierdzenie nieważności następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa w rozpoznawanej sprawie, mimo rozważenia w toku dokonywanych czynności przepisu art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontroli tut. Sądu podlegało postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...]marca 2015r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...].08.2014 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...].01.2014 r. nr [...] wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z., obejmującego grzywnę w celu przymuszenia za rok 2007 w kwocie [...] zł nałożoną przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007r., oraz odmowie zwrotu wyegzekwowanych należności. Sąd podziela stanowisko organów, iż w niniejszej sprawie nie wystąpiły wymienione w art. 59 § 1 u.p.e.a. przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego. W szczególności nie można zaaprobować twierdzeń skarżącego, iż niniejsze postępowanie egzekucyjne powinno zostać umorzone z uwagi na zaniechanie doręczenia zobowiązanemu upomnienia ( 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a). Także zarzut nie zbadania przez organ egzekucyjny dopuszczalności egzekucji w oparciu o art. 29 u.p.e.a. nie jest zasadny. Podkreślić należy, iż przedmiotem niniejszej sprawy jest obowiązek obejmujący grzywnę w celu przymuszenia za rok 2007 w kwocie [...] zł, który jest obowiązkiem pieniężnym. Grzywna w celu przymuszenia została nałożona postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007r. Postępowanie w tej sprawie prowadzone na podstawie wystawionego tytułu wykonawczego z dnia [...].01.2014 r. nr [...] jest postępowaniem odrębnym od postępowania w trybie egzekucji niepieniężnej w zakresie decyzji o rozbiórce wiaty z dnia [...].10.2004 r. nr [...] prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...].06.2007 r. nr [...]. Podnoszona okoliczność pozbawienia prawa do wniesienia zarzutów na postępowanie prowadzone na podstawie powyższego tytułu wykonawczego odnosi się do obowiązku o charakterze niepieniężnym i nie należy do zakresu przedmiotowego postępowania. W toku rozpoznania sprawy organ prawidłowo, zdaniem Sądu, przeanalizował przesłanki dopuszczalności egzekucji na podstawie wystawionego tytułu wykonawczego z dnia [...].01.2014r.. Zgodnie z treścią art. 26 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytuł wykonawczego. W tej sprawie obie przesłanki zostały spełnione. Wierzyciel - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z., wnioskując o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wystawił tytuł wykonawczy stosowany w egzekucji należności pieniężnych z dnia [...].01.2014 r. nr [...]. Obowiązek, którego dotyczy tytuł wykonawczy - grzywna w celu przymuszenia, nałożona postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007r. podlega egzekucji administracyjnej, a przekazany tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone wart. 27 § 1 u.p.e.a. dotyczące wymaganych elementów tytułu wykonawczego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego był organem właściwym do wystawienia tytułu wykonawczego. Zgodnie bowiem z art. 1a pkt 12 u.p.e.a. przez wierzyciela rozumie się podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym. Zgodnie z art. 5 § 1 u.p.e.a. uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w art. 2 § 1 pkt 2 u.p.e.a., tj. grzywny i kary pieniężne wymierzane przez organy administracji publicznej jest w odniesieniu do obowiązków wynikających z decyzji lub postanowień organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego - właściwy do orzekania organ I instancji. Właściwym do orzekania organem I instancji w przedmiotowej sprawie był Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego akt niniejszej sprawy, jak i akt tut. Sądu, sygn. III SA/Wr [...]/15 wynika, iż postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] o wymierzeniu grzywny w celu przymuszenia w kwocie [...] zł, a zatem obowiązku o charakterze pieniężnym pozostaje w obrocie prawnym. Nie ma zatem wątpliwości, że zaistniały przesłanki wskazujące na ewentualną niedopuszczalność prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego w dniu [...] stycznia 2014r. egzekucji pieniężnej. Nie można w ocenie Sądu również zgodzić się z podstawowym zarzutem z art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a - nie doręczenia dłużnikowi upomnienia, mimo takiego obowiązku. Przepis art. 15 § 1 u.p.e.a. stanowi o konieczności / wysłania upomnienia przed przystąpieniem do egzekucji, lecz art. 15 § 5 zawiera delegację dla Ministra Finansów do określenia przypadków, w których egzekucja administracyjna może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia. Zgodnie z par. 13 pkt. 3 lit. e rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. (Dz.U. z 2001, Nr 137, poz. 1541 ze zm.) - obowiązującego w dniu wystawienia tytułu wykonawczego, tj. 31.01.2014 r., postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia m.in. w wypadku, gdy egzekucja dotyczy należności z tytułu grzywien w celu przymuszenia. Przedmiotowy tytuł wykonawczy obejmuje właśnie takiego rodzaju należność, stąd doręczenie upomnienia nie było wymagalne. Jak wynika z akt sprawy i samego tytułu, wierzyciel wystawiając tytuł wykonawczy w dniu [.] stycznia 2014r. wskazał datę doręczenia upomnienia [...].08.2006 r., jednakże fakt ten pozostaje bez znaczenia dla procedury wszczęcia postępowania egzekucyjnego na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego. Organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia [...].02.2014 r. nr [...] dokonał skutecznego zajęcia świadczenia dłużnika w KRUS Oddział Regionalny W.. Zawiadomienie o zajęciu doręczono zobowiązanemu w dniu [...].02.2014 r. wraz z odpisem tytułu wykonawczego. Podnoszona okoliczność przedawnienia liczonego od orzeczenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].10.2004r. o rozbiórce wiaty odnosi się do obowiązku o charakterze niepieniężnym i nie należy do zakresu tego postępowania, toczącego się na podstawie tytułu wykonawczego z [...]stycznia 2014r obejmującego grzywnę w celu przymuszenia nałożoną postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007r. Odnosząc się do podnoszonych argumentów w skardze i piśmie z [...] listopada 2015r., iż w sprawie funkcjonują dwa postanowienia o nałożeniu grzywny oraz dwa tytuły wykonawcze, słusznie organ ocenił, że sytuacja taka jest dopuszczalna i nie stanowi o wadzie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, gdyż z ustaleń dokonanych przez organ w sprawie wynika, że poprzednie postanowienie PINB zostało uchylone, a postępowanie egzekucyjne umorzone postanowieniem z dnia [...]lutego 2009r. Organ egzekucyjny prawidłowo wyjaśnił, że nie został naruszony przepis art. 121 § 4 u.p.e.a., albowiem wobec wyeliminowania z obrotu prawnego pierwszego postanowienia o nałożeniu grzywny organ miał prawo ponownie zastosować ten środek egzekucyjny, wydając postanowienie w dniu[...] czerwca 2007r. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania nie zaistniały przesłanki wyłączenia w stosunku do osób wydających zaskarżone orzeczenia, bowiem pracownicy Urzędu Skarbowego byli upoważnieni do podpisywania zapadłych rozstrzygnięć na mocy art. 268a k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej może upoważniać, w formie pisemnej, pracowników obsługujących ten organ do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Dlatego za nieuzasadnione należy uznać zarzuty naruszenia art. 24 k.p.a i niespełnienia przez organ zasady sformułowanej w art. 8 K.p.a. Zarzucana organowi II instancji przewlekłość postępowania nie ma istotnego znaczenia dla rozpatrzenie kwestii odmowy umorzenia postępowania. Jak wynika z akt sprawy Dyrektor Izby Skarbowej we W. postanowieniami z dnia [...].11.2014 r. i [...].01.2015 r. nr [...]przedłużał termin wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie z uwagi na konieczność uprzedniego zakończenia postępowania w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Przed tutejszym Sądem zawisło szereg spraw ze skarg skarżącego dotyczących postępowań egzekucyjnych, w tym skargi na postanowienia organu dotyczące egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] stycznia 2014r., sygn.akt III SA/Wr [...]/15 i III SA/Wr [...]/15. Konkludując, skoro sądowa kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, iż w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia prawa uprawniającego Sąd do wyeliminowania z obrotu prawnego kwestionowanego orzeczenia, to zasadnym było oddalenie skargi, co też orzeczono w sentencji kierując się dyspozycją z art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło