III SA/Wr 51/15
WyrokWSA we Wrocławiu2015-05-22
Skład orzekający: Małgorzata Malinowska – Grakowicz, Bogumiła Kalinowska, Marcin Miemiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi ma charakter obiektywny, niezależny od winy sprawcy?Ratio decidendi
Kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi ma charakter obiektywny i jest niezależna od winy sprawcy. Podstawową przesłanką nałożenia kary jest faktyczne zajęcie pasa drogowego. Okoliczności takie jak dobra wiara, brak "cech samowolności" czy działanie w błędzie co do miejsca umieszczenia reklamy są prawnie obojętne i nie zwalniają z odpowiedzialności.Stan faktyczny
W wyniku kontroli stwierdzono posadowienie reklamy w pasie drogi wojewódzkiej bez zezwolenia zarządcy drogi. Organ I instancji nałożył na właściciela reklamy karę pieniężną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Właściciel reklamy wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak analizy "samowolności" zajęcia pasa drogowego oraz przewlekłość postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Malinowska – Grakowicz, Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Marcin Miemiec (sprawozdawca), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Jolanta Ryndak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 22 maja 2015 r. sprawy ze skargi Z. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogi wojewódzkiej oddala skargę.
W wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu [...] marca 2014 r. przez D. Służbę Dróg i Kolei (DSDiK) w pasie drogi wojewódzkiej na skrzyżowaniu drogi nr [...] z drogą powiatową w miejscowości P. stwierdzono posadowienie reklamy [...] "A" stanowiącej własność Z. D. (dalej także: strona, skarżący). Pismem z dnia [...] maja 2014 r. DSDiK powiadomił stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie. Z. D. pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. powiadomił organ, że usunął reklamę w dniu [...] czerwca 2014 r., niezwłocznie po otrzymaniu pisma od organu. Wniósł o nieobciążanie go karą. Wyjaśnił, że umieszczenie reklamy w pasie drogowym nie było jego zamiarem. Zawarł bowiem umowę z właścicielem sąsiedniej działki na umieszczenie reklamy na jej terenie. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. ([...]) organ I instancji nałożył na Z. D. karę pieniężną w kwocie 8.514,00 zł za zajęcie pasa drogi wojewódzkiej nr [...] w m. P. (obręb skrzyżowania z drogą powiatową do J. G.) przez umieszczenie jednostronnej reklamy o treści "[...]", o wymiarach 4,95 m x 2,5 m, w okresie od dnia [...] marca 2014 r. do dnia [...] czerwca 2014 r. bez zezwolenia zarządcy drogi. Organ stwierdził, że datę początkową naliczenia kary ustalił zgodnie z protokołem z dnia [...] marca 2014 r. Datę końcową przyjął natomiast zgodnie z oświadczeniem strony zawartym w piśmie z dnia [...] czerwca 2014 r.
Strona odwołała się od decyzji I instancji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wnosząc o jej uchylenie, zarzucając decyzji I instancji naruszenie przepisów materialnych oraz przepisów procesowych, w szczególności zwłokę w rozstrzygnięciu sprawy w sytuacji, gdy przedmiotowa reklama zawierała dane teleadresowe. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu sprawy utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ powołał art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2013 r., poz. 260, dalej także u.d.p.), według którego zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wydanego w formie decyzji administracyjnej. Według art. 40 ust. 2 pkt 3 u.d.p., zezwolenie zarządcy drogi dotyczy m.in. umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego i reklam.
Zgodnie z art. 40 ust. 12 pkt 1 u.d.p., za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi wymierza on, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalonej zgodnie z ust. 4 - 6.
Organ stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie w I instancji prawidłowo ustalono granice pasa drogowego. W aktach sprawy znajduje się mapa ewidencyjna. W świetle zebranych w sprawie materiałów dowodowych nie budzi także wątpliwości fakt, że od dnia [...] marca 2014 r. do dnia [...] czerwca 2014 r. Strona zajmowała pas drogowy, bez zezwolenia zarządcy drogi, w celu umieszczenia w pasie drogowym reklamy,,
Zdaniem organu strona nietrafnie zarzuca, że w postępowaniu I instancji niedostatecznie wyjaśniono, kto dokonał zajęcia pasa drogowego. Kara za zajęcie pasa drogowego wymierzana jest właścicielowi reklamy. W toku postępowania strona nie podnosiła natomiast, że reklama nie stanowi jej własności, ani też nie wskazywała na dowody zmierzające do ustalenia tego faktu, pomimo takiej możliwości (zawiadomienie o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego z dnia [...] czerwca 2014 r.). W piśmie z dnia [...] czerwca 2014 r. strona oświadczyła natomiast, że w dniu [...] czerwca 2014 r. usunęła "naszą reklamę". W aktach sprawy jest wyciąg z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej z której wynika, że właścicielem [...] "A" jest adresat zaskarżonej decyzji.
Organ powołał się na przepisy art. 40 ust. 12 pkt 1 w zw. z ust. 6 u.d.p., regulujące zasady obliczania kary. Są one dla organu bezwzględnie wiążące. Oznacza to, że ustawa nie pozostawiła zarządcy drogi możliwości odstąpienia od wymierzenia kary za zajęcie pasa drogowego ani zmiany sposobu jej ustalania.
Według organu w rozpatrywanej sprawie organ w I instancji prawidłowo ustalił wysokość kary pieniężnej. Uwzględniając łączną powierzchnię zajęcia pasa drogowego organ I instancji przyjął jako podstawę naliczenia kary powierzchnię 12,375 m2. Stawkę opłaty za umieszczenie obiektu budowlanego w pasie drogowym ustalił na podstawie § 2 ust. 6 uchwały Nr XVII/226/2004 Sejmiku Województwa Dolnośląskiego z dnia 30 stycznia 2004 r. w sprawie opłat za zajęcie pasa drogowego dróg wojewódzkich oraz stawek opłat czynszu najmu lub dzierżawy pasa drogowego, obiektów i pomieszczeń będących w zarządzie Dolnośląskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich we Wrocławiu (Dz. Urz. Woj. Doln. Nr 47, poz. 888). Organ prawidłowo ustalił też okres zajmowania pasa drogowego, przyjmując za początkowy dzień zajęcia [...] marca 2014 r. Data ta wynika z protokołu, w którym pracownik zarządcy drogi po raz pierwszy stwierdził umieszczenie tablicy z reklamą. Za końcową datę organ I instancji przyjął dzień [...] czerwca 2014 r., zgodny z oświadczeniem strony z pisma z dnia [...] czerwca 2014 r., o zdemontowaniu reklamy przez stronę. Liczba dni, za które naliczono karę pieniężną, wynosi zatem 86. Przyjmując 10-krotność opłaty określonej w art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy, kara powinna wynieść 8 514,00 zł, którą to kwotę ustalił w decyzji organ I instancji.
Organ II instancji nie dopatrzył się żadnych uchybień procesowych w toku postępowania I instancji, który zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania i o jego zakończeniu oraz o możności wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów. Ustalono wszystkie istotne okoliczności sprawy, z poszanowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Uzasadnienie rozstrzygnięcia I instancji jest zgodne z wymogami art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Organ I instancji dokonał prawidłowego ustalenia okoliczności faktycznych i prawidłowo zinterpretował przepisy stanowiące podstawy prawne rozstrzygnięcia.
Organ wskazał, że postępowanie w sprawie nałożenia kary z zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi rozpoczęło się w stosunku do strony pismem z dnia [...] maja 2014 r. zawiadamiającym o wszczęciu postępowania. Organ I instancji nie miał natomiast obowiązku zawiadomienia strony o przeprowadzeniu oględzin w dniu [...] marca 2014 r. Co do dwumiesięcznej zwłoki we wszczęciu postępowania organ stwierdził, że strona może z tego tytułu dochodzić odszkodowania w postępowaniu cywilnym.
Organ podkreślił, że z przepisów ustawy o drogach publicznych wynika ogólny zakaz dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszać jej trwałość oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. W interesie podmiotu zamierzającego zająć pas drogowy na cele niezwiązane z potrzebami zarządzania drogą lub z potrzebami ruchu drogowego jest uzyskanie zezwolenie na zajmowanie pasa drogowego. Taki podmiot powinien wystąpić do zarządcy drogi z wnioskiem przed umieszczeniem reklamy. Jeśli tego nie uczynił zajmując pas drogowy bez stosownego zezwolenia, pociąga to za sobą konieczność nałożenia kary pieniężnej. Organ powołał w tej kwestii wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 21 lipca 2011 r. (III SA/Wr 227/11), w którym Sąd ten zauważył że "odpowiedzialność administracyjna za nieuprawnione zajęcie pasa drogowego ma charakter obiektywny, jest niezależna od winy sprawcy, albowiem ustawową przesłankę nałożenia kary pieniężnej stanowi faktyczne zajęcie pasa drogowego, zaś okolicznościami uwalniającymi od tej odpowiedzialności są: dysponowanie przez sprawcę stosownym zezwoleniem zarządcy drogi na zajęcie pasa drogowego lub wykazanie, że zajęcie pasa drogowego w konkretnym przypadku nie wymagało takiego zezwolenia".
Według organu art. 40 ust. 12 pkt 2 u.d.p. nie przewiduje innych przesłanek nałożenia kary pieniężnej na podmiot dopuszczający się zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, poza stwierdzeniem zajęcia tego pasa. Taką przesłanką nie jest wina podmiotu dopuszczającego się zajęcia pasa drogowego. Kara musi zatem zostać nałożona niezależnie od tego, czy sprawcy zajęcia można przypisać winę, czy jego zachowanie nie jest zawinione, natomiast ani organ I, ani II instancji nie posiadają kompetencji do zwolnienia sprawcy zajęcia pasa z obowiązku zapłaty tej kary.
Strona niezadowolona z decyzji II instancji wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zarzucając, że decyzja II instancji oparta jest na podstawie prawnej art. 40 u.d.p. i a priori zakłada samowolne działanie ukaranego, co narusza przepis art.107 §1 k.p.a.; decyzja narusza art. 77 §1 k.p.a., gdyż organ nie dokonał analizy zebranego materiału dowodowego w kierunku ustalenia, czy zajęcie pasa drogowego przez skarżącego nosiło cechy samowolności. Ponadto skarżący podniósł, że czynnościach administracyjnych organu wystąpiła trzymiesięczna przerwa między kontrolą ujawniającą tablicę reklamową na dzień geodezyjnego ustalenia granic pasa drogowego w stosunku do daty powiadomienia o tej okoliczności skarżącego, co narusza art. 7, 8 i 12 k.p.a.
W uzasadnieniu skargi powołano art. 40 ust. 2 pkt 3 u.d.p. w zw. z § 11 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. gdzie przez zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia rozumie się jego samowolne zajęcie. Cechę samowolności można bowiem przypisać działaniu wyłącznie według własnej woli, wbrew istniejącym zakazom. Powinno to ponadto charakteryzować się lekceważeniem prawa, z pełną świadomością jego pogwałcenia. Artykuł 77 § 1 k.p.a. stanowi,że organ administracji publicznej jest obowiązany zebrać i rozpatrzyć cały zebrany materiał dowodowy. Jeżeli w świetle tego przepisu brak jest podstawy uczynienia zarzutu co do zebranego materiału dowodowego, to istotne jest wskazanie, że organ nie rozpatrzył tak zebranego materiału zawodowego zgodnie z dyrektywą powołanego przepisu. Organ I instancji w piśmie z dnia [...] września 2014 r. przekazującym Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu odwołanie skarżącego wraz z aktami sprawy, dał wyraz przyjęcia wyjaśnień skarżącego. Według szczegółowego opisu okoliczności i faktów związanych z ujawnieniem przez organ posadowienia tablicy reklamowej, umieszczenie przez skarżącego reklamy w pasie drogowym D. Służby Dróg i Kolei we W. nie było zamiarem skarżącego, jak twierdzi w piśmie organ. Skarżący zawarł bowiem umowę dzierżawy z właścicielem sąsiedniej działki i był przekonany, że reklama posadowiona jest na działce wydzierżawiającego. Z tej mylnej świadomości skarżący nie został wyprowadzony do czasu wyznaczenia granic geodezyjnych przez zarządcę drogi.
Skarżący stwierdził, że bez zbędnej zwłoki natychmiast po otrzymaniu pisma organu z dnia [...] maja 2014 r. usunął reklamę w dniu [...] czerwca 2014 r. , informując o tym organ pisemnie dnia [...] czerwca 2014 r. Zarządca drogi nie wziął tych okoliczności pod uwagę, traktując zachowania skarżącego, jakby działał on ze świadomością naruszenia cudzej własności przez zajęcie cudzego pasa drogowego i dokonał zajęcia w sposób samowolny, wbrew istniejącemu zakazowi charakteryzującemu się w tej sytuacji lekceważeniem prawa i zupełną świadomością jego pogwałcenia.
Skarżący powołał się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, z którego wynika, że zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ administracji pominie milczeniem niektóre twierdzenia strony lub nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy. Na krytykę zasługuje więc zawarte w treści pisma z dnia [...] września 2014 r twierdzenie "mając na uwadze art. 8 kpa w świetle zgromadzonych dowodów, obowiązkiem zarządcy drogi jest uzasadnienie decyzji, a wszelkie wątpliwości rozstrzygnąć na korzyść strony tak, aby kreować zaufanie uczestników postępowania administracyjnego do władzy publicznej".
Zdaniem skarżącego organ w ogóle nie ustosunkował się do twierdzeń uważanych przez skarżącego za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, polegających na istnieniu okoliczności faktycznych, iż dopiero przeprowadzone z inicjatywy zarządcy drogi czynności ustalenia wznowienia istniejących punktów granicznych z działkami sąsiednimi w celu ustalenia granic nieruchomości podlegających rozgraniczeniu gruntów pokrytych wodami płynącymi od gruntów przyległych i utrwalenia na gruncie nowo ustalonej unii brzegowej dały asumpt do stwierdzenia przez zarządcę drogi nielegalnego zajęcia pasa drogi publicznej przez skarżącego. Nieustosunkowanie się organu do tych okoliczności w sposób wyżej przypisany uchybia obowiązkom wynikającym z art. 8 i art. 11 kpa. Skarżący przyznał, że zarządca stwierdził nielegalne zajęcie, lecz czynności tej chronologicznie umiejscowionej przed ustaleniem granic działki nie sposób przypisać samowolności w świetle powyższych wywodów.
Według skarżącego organ II instancji przeszedł do porządku nad uchybieniem przez zarządcę przepisowi art. 12 k.p.a., według którego organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko. Obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki pozostaje w bezpośrednim związku z dyrektywami zawartymi w art. 7 i 8 k.p.a. Organ przyznaje, że okoliczność nielegalnego zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy ujawniono dnia [...] marca 2014 r. O tym fakcie DSDiK zawiadomiła skarżącego pismem z dnia [...] maja 2014 r., czyli po upływie 74 dni, wymierzając karę za okres do dnia [...] czerwca 2014 r., a więc do daty usunięcia przez skarżącego reklamy. Gdyby zarządca drogi zareagował zgodnie z obowiązującą dyrektywą art. 12 k.p.a., ukaranie skarżącego nie miałoby wymiaru nadzwyczajnego naruszenia interesu strony. Usytuowana w pasie drogowym reklama nie była anonimowa. Sam zarządca przyznaje, że reklama zawierała dane adresowe z numerami telefonów firmowych skarżącego. Czynności wznowienia granic, które ujawniły, że reklama zajmuje teren stanowiący własność GSDiK, miały miejsce już w dniu [...] lutego 2014 r., a więc już bezpośrednio po tej dacie zarządca drogi nie miał przeszkód do pisemnego bądź telefonicznego wykonania dyrektywy art. 12 k.p.a., przez zawiadomienie skarżącego o posadowieniu tablicy reklamowej bez zezwolenia. Przeważył jednak interes fiskalny organu nad dyrektywami art. 7 i 8 k.p.a. przejawiający się milczeniem organu generującym wysokość naliczonej kary. Zdaniem skarżącego takie zachowanie wypełnia przesłanki przepisu art. 7, 8, 9 i 12 k.p.a. Powoduje to, że uchybienia te nie mogą pozostać bez wpływu na pozostawanie w obrocie prawnym zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej lub stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko po stwierdzeniu istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2012 r. poz. 270, dalej także p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 260, dalej także u.d.p.) według stanu prawnego obowiązującego na dzień wydania zaskarżonej decyzji organu II instancji.
Zasady zajmowania pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową remontem, utrzymaniem i ochroną dróg reguluje art. 40 ust.1 - 16 u.d.p. Zgodnie z tym zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga uzyskania zezwolenia zarządcy drogi, wydanego w formie decyzji administracyjnej (art. 40 ust. 1). Dotyczy to także umieszczania reklam (art. 40 ust. 2 pkt 4). Za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę, którą w przypadku reklamy ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1m2 pasa drogowego (art. 40 ust. 3 oraz ust. 6). Za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi - zarządca drogi w drodze decyzji administracyjnej wymierza natomiast karę pieniężną w wysokości dziesięciokrotności opłaty obliczonej zgodnie z art. 40 ust. 4-6 ustawy o drogach publicznych (art. 40 ust. 12 pkt 1).
Skarżący nie kwestionuje wyliczenia organów orzekających co do powierzchni reklamy. Odnosząc się do części rachunkowej zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że kara za zajęcie pasa drogowego bez wymaganego zezwolenia, nałożona decyzją organu I instancji, została obliczona prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami art. 40 ust. 12 w związku z art. 40 ust. 4-6u.d.p., jako dziesięciokrotność iloczynu liczby metrów kwadratowych powierzchni reklamy i stawki opłaty za zajęcie 1m2 pasa drogi. Wynika to także z § 2 ust. 6 uchwały nr XVII/226/2004 Sejmiku Województwa Dolnośląskiego z dnia 30 stycznia 2004 r. w sprawie opłat za zajęcie pasa drogowego dróg wojewódzkich oraz stawek opłat czynszu najmu lub dzierżawy pasa drogowego i obiektów umieszczonych w pasie drogowym, będących w zarządzie Dolnośląskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich we Wrocławiu (Dz.Urz. Woj. Doln. Nr 47, poz. 888).
Skarżący podnosi natomiast swą dobrą wiarę jako okoliczność ekskulpującą, zarzucając ponadto przewlekłość postępowania w sprawie, a także nieustalenie i niewzięcie pod uwagę wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy.
Z materiału dowodowego zebranego w sprawie nie budzi wątpliwości, że co najmniej od dnia [...] marca 2014 r. do dnia [...] czerwca 2014 r. skarżący zajmował pas drogowy bez zezwolenia zarządcy drogi, umieszczając tam reklamę. W tym kontekście Sąd podziela zarzut skarżącego, że w postępowaniu administracyjnym nie wyjaśniono wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych. Jak bowiem sam skarżący podnosi, zawarł on umowę dzierżawy gruntu na umieszczenie tam reklamy z osobą podającą się za właściciela tego gruntu. Skarżący nie wskazał jednak ani daty zawarcia tej umowy, ani daty umieszczenia reklamy na spornym gruncie. Nie przedłożył też egzemplarza tej umowy. Organy orzekające nie poczyniły natomiast w tym zakresie żadnych ustaleń. Te uchybienia działające na korzyść skarżącego nie zostały wszakże przez niego podniesione w skardze.
Ustawa o drogach publicznych zawiera zakaz dokonywania w pasie drogowym działań mogących powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszać jej trwałość czy zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. Podmiot zamierzający zająć pas drogowy na cel niezwiązany z potrzebami zarządzania drogą lub ruchu drogowego, jest obowiązany uzyskać zezwolenia na zajmowanie pasa drogowego. Taki podmiot powinien zatem wystąpić do zarządcy drogi ze stosownym wnioskiem. W rozpatrywanej sprawie dotyczy to umieszczenia w pasie drogowym tablicy reklamowej. Jeśli tego nie uczyni, posadowione w pasie drogowym urządzenia (reklama) znajdują się tam bez stosownego zezwolenia. W konsekwencji zarządca drogi jest obowiązany do nałożenia kary pieniężnej na podmiot zajmujący pas drogowy bez zezwolenia.
Jak trafnie zauważył organ II instancji, art. 40 ust. 12 pkt 2 u.d.p. nie przewiduje innych przesłanek nałożenia kary pieniężnej na podmiot dopuszczający się zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, poza stwierdzeniem samego faktu zajęcia tego pasa. Takiej przesłanki nie stanowi wina podmiotu dopuszczającego się zajęcia pasa drogowego przez ustalony podmiot, co w rozpatrywanej sprawie niewątpliwie stwierdzono. Odpowiedzialność administracyjna w formie kary za nieuprawnione zajęcie pasa drogowego ma bowiem charakter obiektywny. Jest to odpowiedzialność za skutek, za dokonaną czynność, niezależna od winy sprawcy. Skarżący nie może się zatem powoływać skutecznie na swą dobrą wiarę, ani na domniemany subiektywny brak "cech samowolności" zajęcia pasa drogowego czy na działanie w błędzie co do miejsca umieszczenia reklamy. Są to bowiem okoliczności prawnie obojętne, niemające znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Jak trafnie wskazał organ II instancji, do okoliczności uwalniających od odpowiedzialności należy wyłącznie dysponowanie przez podmiot zajmujący pas drogi publicznej wymaganym zezwoleniem zarządcy drogi na zajęcie pasa drogowego bądź wykazanie, że określone zajęcie pasa drogowego nie wymagało takiego zezwolenia. Skarżący jako przedsiębiorca powinien był znać uwarunkowania prawne prowadzenia działalności gospodarczej, której elementem jest także umieszczanie reklam w pasie dróg publicznych. Organ I instancji nie miał natomiast obowiązku informowania skarżącego przed wszczęciem postępowania administracyjnego o prowadzeniu tej działalności z naruszeniem prawa. Na tę okoliczność zwrócił słusznie uwagę organ II instancji, a w szczególności, że nie stanowiło naruszenia prawa niepoinformowanie skarżącego o niezgodnym z prawem zajmowaniu pasa drogowego przez reklamę przed wszczęciem postępowania w sprawie wymierzenia kary.
Podnoszona przez skarżącego zasada szybkości i wnikliwości postępowania z art. 12 k.p.a. obejmuje tok postępowania administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie to postępowanie zostało wszczęte skierowanym do skarżącego pismem z dnia [...] maja 2014 r., doręczonym skarżącemu dnia [...] czerwca 2014 r. Decyzja I instancji w sprawie nałożenia kary pieniężnej na skarżącego została natomiast wydana [...] sierpnia 2014 r., lecz zakresem kary objęła okres do dnia [...] czerwca 2014 r.
Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności Sąd uznaje za bezzasadne zarzuty naruszenia w postępowaniu administracyjnym powołanych przez skarżącego przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd stwierdza zatem, że organ II instancji zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2014 r. zasadnie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, natomiast skarga nie jest uzasadniona i nie podlega uwzględnieniu.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło