III SA/Wr 517/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi E. M. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [---] nr [---] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata; 2. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca, po postanowieniu, którym Sąd odrzucił skargę, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata wskazując, że dysponuje dochodem w wysokości 1.100 zł netto i jest to jedyny dochód w jej 3-osobowej rodzinie. Mąż jest bezrobotny bez prawa do zasiłku, syn ma 2,5 roku. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że rodzina strony nie ma jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Wynagrodzenie, które wynosi netto 1.500 zł, jest objęte zajęciami egzekucyjnymi, w związku z czym potrącana jest z niego miesięcznie kwota 387,37 zł. Skarżąca wskazała, że kwota pozostała do dyspozycji przeznaczana jest na utrzymanie mieszkania i rodziny. Do wniosku załączone zostały dokumenty potwierdzające egzekucje komornicze i administracyjne, zaległości podatkowe oraz zaświadczenie o wynagrodzeniu skarżącej. Do rozpoznania przedmiotowego wniosku przyjęte zostały też dane wynikające z zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji, z których wynika, że strona jest obciążona licznymi zobowiązaniami kredytowymi, które nie są spłacane, a większość z nich jest ściągana w drodze egzekucji. Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności, wskazać należy, że prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu, a więc w zakresie całkowitym – zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012, poz. 270 – dalej: p.p.s.a.) – może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Powyższe skarżąca wykazała. Obecnie jedynym dochodem jej rodziny jest wynagrodzenie ze stosunku pracy, które po potrąceniach wynosi około 1.100 zł. Ta kwota musi starczać na utrzymanie 3-osobowej rodziny. O tym, że strona i jej mąż nie maja dodatkowych dochodów może też świadczyć fakt, że nie spłacają zaciągniętych kredytów bankowych, a zobowiązania z ego tytułu są ściągane egzekucyjnie. Ponadto rodzina nie ma majątku, z którego mogłaby pozyskać środki na opłacenie kosztów swego udziału w sprawie. Wobec powyższego przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, zdaniem referendarza sądowego, zostały wypełnione. Jednakże zwrócić należy uwagę na treść art. 239 pkt 1 lit. e/ p.p.s.a., który stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Z regulacji tej wynika zatem, że wnioskująca, wnosząc skargę na decyzję wydaną w przedmiocie odmowy umorzenia zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, była i pozostaje zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych w postępowaniu przed sądami administracyjnymi z mocy samego prawa. Tym samym wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy. Z kolei w pozostałym zakresie, dotyczącym ustanowienia adwokata, żądanie skarżącej uznać należało jako zasadne. Wobec powyższego postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3, art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.