III SA/Wr 520/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 28 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi W. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [---] nr [---] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu składek postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata; 2. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca, wraz ze skargą na wskazaną w sentencji decyzję, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata uzasadniając, że obecnie nie posiada żadnego źródła dochodu. Wskazała, że umorzone zostały wobec niej postępowania egzekucyjne na podstawie art. 824 § 1 pkt 3 k.p.c., który przewiduje umorzenie, gdy jest oczywiste, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych. Umorzone zostały też zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych i w podatku VAT, na potwierdzenie czego strona załączyła do wniosku decyzje organu podatkowego w tym przedmiocie. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami, którzy posiadają mieszkanie o powierzchni 50 m2. Nie dysponuje żadnymi zasobami pieniężnymi ani przedmiotami o wartości powyżej 3.000 euro. Skarżąca i jej ojciec są bezrobotni. Jedynymi dochodami w ich gospodarstwie domowym jest wynagrodzenie z umowy o pracę matki w wysokości około 1.100 zł netto. Z załączonych decyzji o umorzeniu zaległości podatkowych datowanych na 16 maja 2011 r. wynika, że strona zakończyła prowadzenie działalności gospodarczej w 2009 r. i od tego czasu jest bezrobotna bez prawa do zasiłku i pozostaje na utrzymaniu matki. Egzekwowane zobowiązania skarżącej wynosiły 292.863 zł. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, czyli w zakresie całkowitym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Powyższe strona wykazała. Jedynym źródłem utrzymania w 3-osobowym gospodarstwie domowym, w którym pozostaje, jest wynagrodzenie matki, które może wystarczać jedynie utrzymanie na poziomie minimum socjalnego. Sama skarżąca od dwóch lat jest bezrobotna bez prawa do zasiłku. Uzasadnione jest zatem przyznanie prawa pomocy w pełnym żądanym zakresie, to jest zarówno przez zwolnienie od kosztów sądowych, jak i ustanowienie adwokata. Niemniej, co do zakresu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, to na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e/ p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, która skarży działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Z regulacji tej wynika zatem, że wnioskodawca, wnosząc skargę na decyzję wydaną w przedmiocie odmowy przyznania ulgi w spłacie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne rolników, był i pozostaje zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych w postępowaniu przed sądami administracyjnymi z mocy samego prawa. Tym samym wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest bezprzedmiotowy. W związku z powyższym, prawo pomocy należało przyznać w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata z urzędu, na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., natomiast postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych umorzyć, w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.