III SA/Wr 528/09

WyrokWSA we Wrocławiu2009-11-24

Skład orzekający: Małgorzata Malinowska-Grakowicz, Maciej Guziński, Marcin Miemiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rolnikowi przysługuje płatność do gruntów rolnych na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW), jeśli w momencie wydawania decyzji nie jest już posiadaczem tych gruntów, mimo że był nimi w momencie składania wniosku?
Ratio decidendi
Rolnikowi nie przysługuje płatność ONW, jeśli w momencie wydawania decyzji nie jest już posiadaczem gruntów rolnych, nawet jeśli był ich posiadaczem w momencie składania wniosku. Organy administracji publicznej są zobowiązane brać pod uwagę stan faktyczny istniejący w chwili wydania decyzji. Ponadto, wniosek o pomoc w ramach programu "Ułatwianie startu młodym rolnikom" nie może być automatycznie traktowany jako wniosek o przejęcie prawa do płatności ONW, gdyż postępowania te są odrębne i wymagają spełnienia specyficznych warunków formalnych.
Stan faktyczny
Rolniczka złożyła wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW). W trakcie postępowania ustalono, że część gruntów wskazanych we wniosku była już użytkowana przez jej syna, który złożył własny wniosek o pomoc dla młodych rolników. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie w części, odmówił przyznania płatności ONW i nałożył sankcję. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Rolniczka wniosła skargę do sądu, kwestionując ustalenia faktyczne i prawne organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz (sprawozdawca) Sędzia WSA Maciej Guziński Sędzia WSA Marcin Miemiec Protokolant Jolanta Ryndak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 24 listopada 2009 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok [...] oddala skargę. W dniu [...] r. R. W., wniosła o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok [...]. We wniosku wykazała [...] działki położone w województwie d.: - powiecie z., gminie P., obrębie B. G. numer [...], - powiecie z., gminie P., obrębie D. G. numery: [...], - powiecie z. gminie P. obrębie S. numery: [...], - powiecie in. J. G., gmina m. J. G., obrębie C., numer: [...]. W sekcji VII Wniosku - ,,Oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych" pani R. W. wykazała do jednolitej płatności obszarowej (JPO i JPO - TUZ) działki oznaczone literami: [...] o łącznej powierzchni [...] ha oraz do uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) działki rolne: [...] o łącznej powierzchni [...] ha. Następnie w dniu [...] r. wnioskodawczyni cofnęła w części wniosek przyznanie płatności na rok [...] w odniesieniu do działek ewidencyjnych nr: [...] w obrębie S. i położonych na nich działek rolnych [...] o powierzchni [...] ha. Po przeprowadzeniu kontroli wniosku, organ pierwszej instancji uznał, że wskazane przez stronę we wniosku o dofinansowanie powierzchnie, zadeklarowane zostały również przez innego producenta rolnego, ubiegającego się o dofinansowanie w ramach projektu "Ułatwianie startu młodym rolników". Na wezwanie organu, wnioskodawczyni wyjaśniła, że jej [...] - R. W. od [...] r. użytkuje rolniczo działki o numerach: [...], które wnioskodawczyni zgłosiła do wniosku o przyznanie płatności do gruntów na rok [...]. Kolejne wezwanie skierowane przez Kierownika Biura Powiatowego w Z., będące wynikiem przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku, odnosiło się do nieprawidłowości na działkach ewidencyjnych nr: [...] oraz na działkach rolnych: [...]. W odpowiedzi na otrzymane wezwanie do złożenia wyjaśnień, strona złożyła korektę wniosku, w której zmniejszyła powierzchnię działki rolnej [...] z [...] ha na [...] ha i [...] z [...] ha na [...] ha oraz skorygowała poszczególne powierzchnie działek ewidencyjnych. Wraz z korektą złożone zostały poprawione załączniki graficzne oraz oświadczenie o podtrzymaniu deklaracji powierzchni działek rolnych zadeklarowanych we wniosku. Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Z. umorzył postępowanie w sprawie przyznania płatności do działek rolnych [...], odmówił przyznania płatności ONW i nałożył sankcję w wysokości [...] zł, potrącaną z przyznanej płatnoścu, do której rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu trzech lat kalendarzowych, nastepujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. Po rozpoznaniu odwołania strony, decyzją z dnia [...] r. D. D. O. R. (DUR) ARiMR we W., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy i zarzutów podnoszonych w odwołaniu, wskazał, że warunki przyznawania płatności ONW do gruntów rolnych reguluje rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U Nr 68, poz.448 ze zm.) zwane daje rozporządzeniem. Zgodnie z § 2 rozporządzenia, płatności ONW przyznaje się rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 roku ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) 1454/2001, (WE) 1868/94, (WE) 1251/1999, (WE) 1254/1999, (WE) 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3 t. 40, str. 269, ze zm.), zwanemu dalej "rolnikiem": który zobowiąże się do przestrzegania wymagań, o których mowa w art. 14 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia Rady (WE) 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR) oraz zmieniającego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. WE L 160, z 26.06.1999, str. 80, ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3. t. 25, str. 391); jeżeli łączna powierzchnia posiadanych przez tego rolnika działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, lub ich części, położonych na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia wymienionego we wprowadzeniu do wyliczenia, zgodnie z minimalnymi wymaganiami utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska (normami), określonymi w przepisach o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej, wynosi co najmniej 1 ha; do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, wynoszącej nie więcej niż 300 ha; jeżeli został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym". Zgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 11 kwietnia 2007 r. wniosek o przyznanie płatności ONW składa się co roku, do kierownika biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zwanej dalej "Agencją", właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę rolnika, w terminie określonym do składania wniosków o przyznanie płatności w rozumieniu przepisów o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej. Natomiast w oparciu o § 6 ust. 4 niniejszego rozporządzenia "Podmiot przejmujący posiadanie składa wniosek, o którym mowa w ust.l pkt.2, do kierownika biura powiatowego Agencji, do którego został złożony wniosek przez przekazującego posiadanie". W myśl art. 14 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) 1257/1999 z dnia 17 maja 1999r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR) oraz zmieniającego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. WE L 160, z 26.06.1999, str. 80, ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3. t. 25, str. 391); rolnicy na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania mogą uzyskać wsparcie w postaci dodatków wyrównawczych. Zgodnie z ust. 2 tego artykułu dodatki wyrównawcze są przyznawane na każdy hektar gruntów użytkowanych rolniczo przez rolników, którzy: prowadzą działalność rolniczą na minimalnym areale, który zostanie określony; podejmują się prowadzić działalność rolniczą na obszarze o mniej korzystnych warunkach gospodarowania, przez przynajmniej pięć lat od pierwszej wypłaty dodatku wyrównawczego oraz stosują dobrą praktykę gospodarki rolnej, zgodną z potrzebą ochrony środowiska naturalnego i utrzymania terenów wiejskich, w szczególności poprzez zrównoważoną gospodarkę rolną. Stosownie do treści art. 21 ust. 1-3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...)z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Organ podkreślił, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Dyrektor wyjaśnił, że w sprawie kwestią zasadniczą było ustalenie, czy grunty rolne zgłoszone we wniosku o przyznanie płatności ON W na rok [...], uprawniały do uzyskania płatności. Organ podniósł, iż najistotniejszym elementem w rozpatrywanej sprawie, stanowi kwestia posiadania gruntów zgłoszonych przez stronę we wniosku, do uzyskania płatności ONW. Wskazał, że z oświadczeń złożonych przez stronę wynika wprost, że od dnia [...] r., kiedy R. W. ([...] wnioskodawczyni) złożył wniosek o uzyskanie pomocy z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom", rozpoczął samodzielną działalność rolniczą, a tym samym od tej daty to on był posiadaczem spornych gruntów. Wobec tego na stronie postępowania (wnioskodawczyni), ciążył obowiązek poinformowania o zmianie w posiadaniu gruntów. Organ II instancji wyjaśnił, że wniosek [...] wnioskodawczyni, złożony w ramach programu "Ułatwianie startu młodym rolnikom", nie mógł zostać uwzględniony przez organ jako wniosek jako złożony w trybie art. 25 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz.427 ze zm.), tj. wniosek o przekazanie gospodarstwa rolnego. Został on bowiem złożony do D. O. R. ARiMR, zgodnie z art. 20 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64 poz. 427 ze zm.) ) i nie mógł być równocześnie uznany za wniosek o przejęcie prawa do płatności z wniosku ONW Pani R. W., w oparciu o § 6 rozporządzenia z dnia 11 kwietnia 2007 r., który to wniosek składany jest na odrębnym formularzu i rozpatrywany jest przez kierownika biura powiatowego Agencji. Postępowanie w powyższych sprawach prowadzone jest odrębnie, w oparciu o różne przepisy obowiązujące w danym zakresie, innego rodzaju dokumenty, a wnioski rozpatrywane są przez inne organy administracji. Dodatkowym warunkiem przejęcia prawa do płatności ONW w wyniku sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy przenoszącej posiadanie jest dołączenie do wniosku oświadczenia, na formularzu udostępnionym przez Agencję, w którym podmiot przejmujący posiadanie zobowiązuje się m.in. do kontynuowania działalności rolniczej zgodnie z minimalnymi wymaganiami utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnie z ochroną środowiska (normami) do końca okresu objętego zobowiązaniem, o którym mowa w § 2 pkt. 1 rozporządzenia, złożonym przez poprzedniego posiadacza działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW, a także dołączenie umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy, w wyniku której nastąpiło przeniesienie posiadania działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW zadeklarowanych we wniosku, lub kopię takiej umowy potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez notariusza albo upoważnionego pracownika Agencji. Organ podkreślił, że uprawnienie do złożenia wniosku o przyznanie płatności ONW przysługuje zgodnie § 2 pkt 2 rozporządzenia posiadaczowi działek rolnych, natomiast w żadnym stadium postępowania organ nie stwierdził po stronie pani R. W. zamiaru przekazania płatności ONW, na rzecz jej [...] pana R. W. który, jak stwierdza strona w złożonym odwołaniu, przejął ich posiadanie. W odniesieniu do zarzutu strony organ stwierdził, że nie jest on uzasadniony, bowiem w zakresie czynnego udziału strony w toczącym się postępowaniu, zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt. 3 i 4 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...) organ administracji zobowiązany jest udzielać stronom niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania oraz zapewniać stronom czynny udział w każdym stadium postępowania "na żądanie strony"; art. 81 Kpa nie stosuje się. W oparciu o materiał zgromadzony w danej sprawie nie stwierdzono zgłoszenia przez wnioskodawcę, żądania w zakresie czynnego udziału w postępowaniu. Ponieważ stwierdzona procentowa różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych we wniosku do płatności ONW a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wyniosła [...] %, odmówiono płatności oraz nałożono sankcje w wysokości [...] zł, stosownie do art. 16 ust. 3 akapit 2 i ust. 6 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 368, z 23.12.2006, str. 74). W związku z faktem, że w dniu [...] r. wnioskodawczyni cofnęła częściowo wniosek o przyznanie płatności, w tym zakresie umorzono postępowanie. Organ podsumował, że w dniu złożenia wniosku strona spełniała wymogi uznania go za beneficjenta płatności ONW, jednakże z dniem [...] r. rolnik przekazał grunty rolne położone na działkach ewidencyjnych nr [...] innemu producentowi rolnemu w związku z czym zaprzestał on prowadzenia na nich działalności rolniczej oraz przestał być ich posiadaczem. Z istniejącego w dniu wydania decyzji ( tzn. [...] r.) stanu faktycznego wynikało, że na dzień wydania tego rozstrzygnięcia strona nie spełniała przewidzianych prawem wymogów warunkujących przyznanie mu płatności ONW do ww. działek, tzn. nie była ich posiadaczem zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, domagając się jej uchylenia. Podstawę skargi stanowią zarzuty dotyczące uchybienia przepisom art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64 poz. 427), poprzez błędne ustalenie, że strona na dzień składania wniosku nie była w posiadaniu zależnym działek ewidencyjnych : [...] w B. G., [...] w D. G. Strona podniosła również, że organ naruszył przepisy procedury administracyjnej, tj. art. 7, art. 77 § l oraz art. 80 kodeks postępowania administracyjnego, poprzez nie uwzględnienie wniosku pana R. W. złożonego w dniu [...] r. o przyznanie pomocy finansowej z tytułu "Ułatwianie startu młodym rolnikom", jako wniosku przejmującego posiadanie, który wstępuje do postępowania w sprawie przyznania płatności ONW oraz nie uwzględnienia oświadczenia z dnia [...] r. jako oświadczenia dotyczącego cofnięcia wniosku w zakresie w nim wskazanym. Skarżący zarzucił też naruszenia art. 21 ust. 2 pkt 1-4 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz art. 10 i art. 81 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie do organów i praworządności. Strona zarzuciła nieprzeprowadzenie wszystkich niezbędnych dowodów do poczynienia prawidłowych ustaleń faktycznych, poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu, jak również nie udzielenie stronie niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania, w szczególności braku pouczenia ze strony ARiMR odnośnie możliwości wstąpienia do toczącego się postępowania przez następcę prawnego w celu zachowania ciągłości dopłat wskazując na uchybienie w tym zakresie przepisom § 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania (...) Ponadto strona zarzuciła organowi I instancji, iż w tym samym stanie faktycznym, opartym na identycznym materiale dowodowym, wydał dwie diametralnie różne decyzje. Bowiem i zaskarżoną decyzją w sprawie pomocy ONW organ II instancji utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, natomiast w sprawie o płatności bezpośrednie uchylił decyzję Kierownika BP ARiMR w Z. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem strony narusza to art. 8 kpa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenia, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje. Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a."), w tym także na decyzje wydawane przez organy w sprawach dopłat przysługujących rolnikom. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. "b"), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. "c"). Warunki przyznawania płatności ONW do gruntów rolnych reguluje rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U Nr 68, poz.448 ze zm.) zwane daje rozporządzeniem. Zgodnie z § 2 rozporządzenia, płatności ONW przyznaje się rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 roku ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) 1454/2001, (WE) 1868/94, (WE) 1251/1999, (WE) 1254/1999, (WE) 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3 t. 40, str. 269, ze zm.), zwanemu dalej "rolnikiem": 1) który zobowiąże się do przestrzegania wymagań, o których mowa w art. 14 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia Rady (WE) 1257/1999 z dnia 17 maja 1999r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR) oraz zmieniającego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. WE L 160, z 26.06.1999, str. 80, ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3. t. 25, str. 391); 2) jeżeli łączna powierzchnia posiadanych przez tego rolnika działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, lub ich części, położonych na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia wymienionego we wprowadzeniu do wyliczenia, zgodnie z minimalnymi wymaganiami utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska (normami), określonymi w przepisach o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej, wynosi co najmniej 1 ha; 3) do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, wynoszącej nie więcej niż 300 ha; 4) jeżeli został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym". Stosownie do treści art. 21 ust. 1-3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...)z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. W postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: stoi na straży praworządności; jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Uwzględniając przytoczone przepisy prawne, w ocenianym stanie faktycznym sprawy, stwierdzić należy, że organy administracji podjęły prawidłowe rozstrzygnięcia, zatem skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W pierwszej kolejności za zasadne należy uznać stanowisko organów, iż kluczowym zagadnieniem było ustalenie, kto był posiadaczem gruntów zgłoszonych przez skarżącą we wniosku o przyznanie płatności ONW i to nie tylko w dacie składania wniosku, ale przede wszystkim w chwili podejmowania rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności. Organy administracji publicznej działają bowiem w granicach prawa i wydając akty administracyjne obowiązane są brać pod uwagę stan faktyczny ustalony podczas postępowania, a zatem istniejący w chwili podjęcia decyzji. W rozpoznawanej sprawie, bezsporne pozostaje, że skarżąca była posiadaczem działek zgłoszonych we wniosku, w chwili jego składania ([...] r.). Niemniej jednak, sama skarżąca w dniu [...] r. złożyła oświadczenie, w którym poinformowała organ, że część z działek wyszczególnionych w jej wniosku, jest rolniczo uprawiana przez jej [...] – R. W. Jak ustalił organ administracji, R. W. uprawiał te działki co najmniej od dnia [...] r., bowiem w tym dniu złożył wniosek o uzyskanie pomocy z tytułu "Ułatwianie startu młodym rolnikom", ze względu na uprawianie wskazanych działek. Tym samym trafnie organ wskazał, że skarżąca winna była o fakcie przekazania działek poinformować organ, przed którym starała się o uzyskanie płatności, tymczasem okoliczność ta została ujawniona dopiero w wyniku kontroli przeprowadzonej przez organ. Bez względu na powyższe, w chwili wydania zaskarżonej decyzji, strona i tak nie była posiadaczem wskazanych we wniosku działek, zatem nie była uprawniona, do otrzymania płatności. Zasadnie także organ nie mógł dowolnie potraktować wniosku R. W., złożonego w ramach programu "Ułatwianie startu młodym rolnikom", jako wniosku o przekazanie gospodarstwa rolnego. Wniosek ten złożony został do D. O. R. ARiMR, zgodnie z art. 20 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64 poz. 427 ze zm.) ) i nie mógł być równocześnie uznany za wniosek o przejęcie prawa do płatności z wniosku ONW Pani R. W., w oparciu o § 6 rozporządzenia z dnia 11 kwietnia 2007 r., który to wniosek składany jest na odrębnym formularzu i rozpatrywany jest przez kierownika biura powiatowego Agencji. Jak słusznie wskazał organ, postępowanie w powyższych sprawach prowadzone jest odrębnie, w oparciu o różne przepisy obowiązujące w danym zakresie, innego rodzaju dokumenty, a wnioski rozpatrywane są przez inne organy administracji. Trafnie tez podniósł organ, że skarżąca nigdy nie przejawiła woli przekazania [...] ONW. Dodatkowym warunkiem przejęcia prawa do płatności ONW w wyniku sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy przenoszącej posiadanie jest dołączenie do wniosku oświadczenia, na formularzu udostępnionym przez Agencję, w którym podmiot przejmujący posiadanie zobowiązuje się m.in. do kontynuowania działalności rolniczej zgodnie z minimalnymi wymaganiami utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnie z ochroną środowiska (normami) do końca okresu objętego zobowiązaniem, o którym mowa w § 2 pkt. 1 rozporządzenia, złożonym przez poprzedniego posiadacza działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW, a także dołączenie umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy, w wyniku której nastąpiło przeniesienie posiadania działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW zadeklarowanych we wniosku, lub kopię takiej umowy potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez notariusza albo upoważnionego pracownika Agencji. Żaden z tych dokumentów nie zostal przez R. W. złożony. Odnośnie zarzutu strony o wydanie dwóch różnych rozstrzygnięć, w ramach jednego stanu faktycznego, należy dobitnie podkreślić, że pomimo, iż wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich i o przyznanie pomocy ONW składany jest na jednym formularzu wniosku, to postępowania w obu sprawach są prowadzone odrębnie, kończą się odrębnymi decyzjami administracyjnymi i opierają się na zupełnie odmiennych regulacjach prawnych. Identyczny stan faktyczny nie oznacza bowiem identycznej sytuacji prawnej. l tak, o tyle o ile sprawy o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych przyznawane są w oparciu o ustawę z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tj. Dz. U. z 2008r., Nr 170, poz. 1051 ze zm.), której zapisy w art. 7 wyraźnie wskazują w jakiej dacie należy badać stan posiadania gruntów rolnych cyt.: "rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne (...)", o tyle przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, warunkujące zasady przyznawania pomocy ONW nie zawierają takiej regulacji. Zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia, płatności ONW przyznaje się rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 roku ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) 1454/2001, (WE) 1868/94, (WE) 1251/1999, (WE) 1254/1999, (WE) 1673/2000/ (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3 t. 40, str. 269, ze zm.), zwanemu dalej "rolnikiem": jeżeli łączna powierzchnia posiadanych przez tego rolnika działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, lub ich części, położonych na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia wymienionego we wprowadzeniu do wyliczenia, zgodnie z minimalnymi wymaganiami utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska (normami), określonymi w przepisach o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej, wynosi co najmniej 1 ha. Tak określona jedna z przesłanek przyznania ww. płatności nakłada na organ administracji zobowiązanie do wydania rozstrzygnięcia biorąc pod uwagę stan faktyczny istniejący w chwili wydania rozstrzygnięcia. Z tych tez względów odmowa skarżącej płatności oraz równoczesne nałożenie sankcji, które wynikało z różnicy pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do płatności a stwierdzoną podczas weryfikacji wniosku było jak najbardziej zasadne i wynikało z regulacji zawartych w art. 16 ust. 3 akapit 2 i ust. 6 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 368, z 23.12.2006, str. 74) Nie by to zatem możliwości zastosowania art. 22 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., na co wskazuje skarżąca, bowiem zgodnie z podjętym przez strony wyżej wskazanym zobowiązaniem nie poinformowała ona Kierownika BP ARiMR w Z. o przeniesieniu posiadania spornych działek rolnych. Skoro zaskarżona decyzja odpowiada prawu, obowiązkiem Sądu było oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło