III SA/Wr 53/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości lub w części w sprawie ze skargi W.P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [---]. nr [---] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części uzasadniając, że nie prowadzi działalności rolnej, nie ma majątku ani dochodów pozwalających opłacić koszty sądowe. Utrzymuje się z działalności gospodarczej oraz z okazjonalnych umów cywilnoprawnych. Jednocześnie spłaca zaległości czynszowe z tytułu dzierżawy na rzecz Agencji Nieruchomości Rolnych, dopłaty rolno-środowiskowe oraz alimenty na dwójkę dzieci. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwiema córkami, nie posiada jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Wskazał, że córki się uczą. Dochody skarżącego miesięcznie wynoszą średnio: z działalności gospodarczej – 3.074,33 zł i z umów cywilnoprawnych 945,12 zł. Wskazał, że po opodatkowaniu i odjęciu zobowiązań na życie pozostaje mu 1.133 zł. Z dokumentów złożonych na dodatkowe wezwanie wynika, że przychody skarżącego za 2012 r. wyniosły 47.749,11 zł, a za 2013 r. – 91.015,40 zł. W styczniu i lutym 2014 r. przychody z działalności gospodarczej wyniosły odpowiednio 2.75,40 zł i 6.346,36 zł. Wnioskodawca przedłożył też przykładowe umowy cywilnoprawne wydruk historii rachunku bankowego związanego z działalnością gospodarczą, za okres od 1 grudnia 2013 r. do 28 lutego 2014 r. Wynikają z nich wpłaty kontrahentów, spłata dopłat, a także wpłaty własne skarżącego na jego inny rachunek bankowy. Wnioskodawca nadto podał, że jego stałe miesięczne wydatki wynoszą – 2.891 z tytułu spłat ww. zobowiązań i alimentów oraz łącznie 950 zł na własne utrzymanie, w tym na mieszkanie 400 zł, 500 zł na żywność i 50 zł na środki higieny. Zwrócił uwagę, że w 2014 r. dochód po opodatkowaniu wyniósł łącznie za dwa pierwsze miesiące 835,08 zł, zaś marzec nie zapowiada się lepiej. Brakujące środki uzupełnia zapożyczając się u rodziny i znajomych i na prywatnej karcie kredytowej. Na dzień 24 marca 2014 r. zadłużenie na karcie wynosiło 5.111 zł. Wnioskodawca nie posiada żadnych środków transportu. W dniu 5 marca 2014 r. miał sprawę rozwodową – Sąd zasądził alimenty na młodszą córkę w wysokości 1.000 zł. Starszej córce skarżący wypłaca alimenty w tej samej wysokości. Nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości, gdzie mieszka – jest tam jedynie zameldowany. Powyższe dane uzasadniają żądanie wniosku w części. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Chodzi zatem o sytuację, gdy po opłaceniu najbardziej niezbędnych potrzeb socjalnych wnioskodawca nie ma możliwości poczynić rezerw na pokrycie kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. W ocenie referendarza sądowego, skarżący nie miał możliwości zgromadzenia środków na uiszczenie wpisu od skargi, którego wartość będzie wyliczona stosunkowo – to jest procentowo od wartości przedmiotu zaskarżenia. Przychody z prowadzonej przez wnioskodawcę działalności nie są niskie, nie są jednak też na tyle wysokie, by uznać, że wnioskodawca bez problemu mógłby poczynić oszczędności. Należało tutaj uwzględnić miesięcznie ponoszone wydatki na utrzymanie i na alimenty dla córek. Jednocześnie jednak zauważyć trzeba, że skarżący ma możliwości zarobkowe – jest w stanie uzyskiwać dodatkowe zarobki na podstawie umów cywilnoprawnych. Co za tym idzie, ma możliwość poczynienia starań celem zgromadzenia środków na pokrycie ewentualnych przyszłych kosztów sądowych, które zwykle sprowadzają się do opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 zł i wpisu od skargi kasacyjnej (jeśli zostanie wniesiona), który stanowi równowartość połowy wpisu od skargi. Mając zatem na uwadze powyższe, postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.