III SA/Wr 545/11
WyrokWSA we Wrocławiu2012-01-19
Skład orzekający: Maciej Guziński, Józef Kremis, Marcin Miemiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy starosta jest uprawniony do skierowania kierowcy na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, jeśli informacja o zastrzeżeniach co do stanu zdrowia pochodzi od prywatnego stowarzyszenia, a kierowca przedstawił orzeczenie lekarskie wydane poza wojewódzkim ośrodkiem medycyny pracy?Ratio decidendi
Starosta jest uprawniony do skierowania kierowcy na badania lekarskie, jeśli powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Informacje te mogą pochodzić z różnych źródeł, w tym od prywatnych stowarzyszeń. Orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych, wydane poza wojewódzkim ośrodkiem medycyny pracy, nie wywołuje skutków prawnych w kontekście zwalniania z obowiązku badań.Stan faktyczny
Skarżący T. R. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Starosty K. o skierowaniu go na badania lekarskie w celu stwierdzenia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia, twierdząc, że skierowanie nastąpiło na wniosek prywatnego stowarzyszenia, a nie egzaminatora czy organu kontroli ruchu drogowego, oraz że nie uwzględniono jego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań. Organ administracji podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na kompetencję starosty do skierowania na badania na podstawie wiarygodnych informacji, nawet pochodzących od prywatnych podmiotów, oraz na brak mocy prawnej orzeczenia wydanego poza wojewódzkim ośrodkiem medycyny pracy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia NSA Maciej Guziński, Sędzia WSA Józef Kremis, Marcin Miemiec (sprawozdawca), , Protokolant Halina Rosłan, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi T. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie I. oddala skargę; II. przyznaje radcy prawnemu K. G. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu – kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy) z VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej.
T. R. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J.G. z dnia [...] r., [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty K. nr [...] z dnia [...]r., o skierowaniu T.R. na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, wnosząc o uchylenie decyzji I i II instancji.
W uzasadnieniu skargi T. R. zarzucił decyzjom I i II instancji, że wydano je z naruszeniem przepisu § 2 ust. 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia [...] r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 2, poz. 15, ze zm.). Stwierdził, że w myśl tego przepisu skierowanie na badanie lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi może nastąpić na wniosek egzaminatora w stosunku do osoby poddanej egzaminowi państwowemu, organu kontroli ruchu drogowego lub powiatowego albo wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności. Według skarżącego, na mocy ust. 5 tego przepisu uprawnieniami takie posiadał także Starosta K. W skierowaniu na badania lekarskie organ ten podkreślił jednak, że nastąpiło to z pisemnej inicjatywy Stowarzyszenia [...] w K.G. z dnia [...] r. W decyzji nie wzięto także pod uwagę przepisu § 12 powołanego rozporządzenia, zgodnie z którym starosta (jako organ zlecający badanie) miał prawo wnieść odwołanie od przedłożonego przez skarżącego orzeczenia uprawnionego lekarza, stwierdzającego brak u skarżącego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Zdaniem skarżącego, starosta skierował go na badanie lekarskie na skutek pomówienia ze strony osób prowadzących w stosunku do skarżącego konkurencyjną działalność gospodarczą. Przedłożone do akt sprawy dokumenty świadczą natomiast o tym, że stan zdrowia skarżącego, po przebytym schorzeniu udaru mózgu, ulega systematycznej poprawie.
W piśmie z [...] r. uzupełniającym do skargi pełnomocnik skarżącego podniósł, że skarżący zawiesił działalność gospodarczą jako taksówkarz. Stan zdrowia skarżącego po przebytym udarze mózgu poprawił się. Świadczy o tym orzeczenie lekarskie z [...] r., wydane przez uprawnionego lekarza. Stąd nieuzasadnione są zastrzeżenia organów orzekających co do stanu zdrowia skarżącego. Pozbawienie uprawnienia do prowadzenia samochodu osobowego bardzo utrudnia także życie codzienne skarżącemu i jego małżonce, której stan zdrowia jest zły. Wymaga to częstych wizyt u lekarzy, a do tego potrzebny jest samochód.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi organ wskazał, że są one wewnętrznie sprzeczne. Skarżący zaprzeczył bowiem własnemu twierdzeniu, że Starosta K. nie był uprawniony do wydania decyzji administracyjnej o jego skierowaniu na badania lekarskie w celu stwierdzenia u wymienionego istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do prowadzenia pojazdów silnikowych, w zakresie posiadanego prawa jazdy.
Organ wskazał, że z § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami wynika kompetencja starosty do skierowania na badanie lekarskie osoby, co do której powziął on wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Wiedzę na ten temat starosta może uzyskać z różnych źródeł, w tym także, jak w rozpatrywanej sprawie, z pism prywatnego stowarzyszenia osób zajmujących się zarobkowo przewozem osób. Nie pozbawia to jednak starosty kompetencji do rozważania uzyskanych w ten sposób informacji pod kątem celowości podjęcia decyzji, o której mowa w przepisie art. 122 Prawa o ruchu drogowym. W rozpatrywanej sprawie zastrzeżenia o stanie zdrowia wynikają przebytego przez skarżącego udaru mózgu.
Organ nie zgodził się z zarzutem skarżącego, że w rozpatrywanej sprawie organy obu instancji zobowiązane były uwzględnić § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r., regulujący tryb wnoszenia odwołań od orzeczeń lekarskich, stwierdzających istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do prowadzenia pojazdów silnikowych, przysługujących także organom, uprawnionym do kierowania na te badania. Według skarżącego, skoro orzeczenie lekarskie załączone do akt sprawy nie stwierdzało u skarżącego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, to dokument ten, jako niezaskarżony przez starostę jest dla tego organu wiążący. Organ stwierdził jednak, że z § 9 ust. 1 rozporządzenia wynika, że badania lekarskie osób wymienionych w art. 122 ust. 1 pkt 2-5 Prawa o ruchu drogowym, w tym tych u których istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu ich zdrowia, muszą być przeprowadzone w wojewódzkich ośrodkach medycyny pracy. Z materiałów sprawy wynika, że skarżący nie dysponuje orzeczeniem, wydanym przez taki ośrodek.
Organ dodał, że pozostałe okoliczności istotne dla końcowego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, w tym związane z zasadnością skierowania skarżącego przez starostę na badania lekarskie w trybie art. 122 ust. 1 pkt 4 Prawa o ruchu drogowym, zostały przez organ II instancji przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W tym stanie rzeczy organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując skargę zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji są przepisy zawarte w rozdziale 4. Sprawdzanie stanu zdrowia i predyspozycji psychicznych do kierowania pojazdami, ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 2, poz. 15).
Według art. 122 ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy, badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Winien to stwierdzić organ wydający decyzję o skierowaniu na badania, z tym, że informacje o stanie zdrowia konkretnej osoby mogą pochodzić z różnych źródeł. W wyniku przeprowadzonego postępowania muszą zostać jednak ustalone okoliczności uprawdopodobniające istnienie stanów chorobowych, wpływających na zdolność psychofizyczną do kierowania pojazdami (Wyrok NSA w Warszawie z dnia 21 grudnia 2005 r. I OSK 79/05 LEX nr 191003).
W rozpatrywanej sprawie organ I instancji skierował skarżącego na badania lekarskie z uwagi na zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia, wskazane przez lokalne Stowarzyszenie [...]. W celu zweryfikowania tej informacji starosta wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie skierowania skarżącego na badania lekarskie celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, a po zakończeniu tego postępowania wydał decyzję administracyjną na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 Prawa o ruchu drogowym w związku z § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami.
Skarżący zatem nietrafnie zarzuca, że decyzję I instancji wydano z naruszeniem § 2 ust. 4 rozporządzenia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sytuacji, skoro podstawą praną tej decyzji był § 2 ust. 5 rozporządzenia.
Skarżący dysponuje wprawdzie orzeczeniem lekarskim, stwierdzającym brak u skarżącego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, § 9 ust. 1 rozporządzenia z dnia 7 stycznia 2004 r. jednak wyraźnie przewiduje, że badania lekarskie osób wymienionych w art. 122 ust. 1 pkt 2-5 ustawy przeprowadza się w wojewódzkich ośrodkach medycyny pracy. Orzeczenie lekarskie, na które powołuje się skarżący, nie zostało wydane po badaniach przeprowadzonych w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy. Takie orzeczenie lekarskie nie wywołuje skutków prawnych, na które powołuje się skarżący.
Sąd stwierdza, że w sytuacji przebytego przez skarżącego udaru mózgu, organy orzekające słusznie uznały, że wynikający z tego stan zdrowia skarżącego może wyłączać lub ograniczać bezpieczne uczestnictwo kierującego w ruchu drogowym. Jest to jednak tylko prawdopodobieństwo, którego istnienia wymaga cytowany art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy. W celu ustalenia, czy tak w istocie jest, skarżący został decyzją organu I instancji skierowany na badania lekarskie.
W rozpatrywanej sprawie nie ma znaczenia powoływanie się skarżącego na względy o charakterze społecznym, gdyż nie są one uwzględniane przez obowiązujące przepisy prawne.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło