III SA/Wr 589/14

WyrokWSA we Wrocławiu2014-11-21

Skład orzekający: Sędzia WSA Maciej Guziński (sprawozdawca), Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Sędzia WSA Marcin Miemiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do merytorycznego rozpatrzenia wniosku o zmianę zezwolenia na prowadzenie działalności, jeśli w toku postępowania zezwolenie to wygasło, a termin, którego dotyczył wniosek o przedłużenie, upłynął, czy też powinien umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, pomimo wcześniejszych wskazań sądu wyższej instancji dotyczących oceny prawnej przepisów materialnych?
Ratio decidendi
Sąd orzekł, że w przypadku wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności oraz upływu terminu, którego dotyczył wniosek o jego zmianę, postępowanie staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej. W takiej sytuacji, ocena prawna sądu wyższej instancji dotycząca przepisów materialnych (notyfikacji ustawy o grach hazardowych) przestaje być wiążąca, gdyż nastąpiła istotna zmiana stanu faktycznego, eliminująca przedmiot postępowania.
Stan faktyczny
Spółka "A" posiadała zezwolenie na prowadzenie gier na automatach o niskich wygranych, udzielone w 2008 r. na 6 lat. W 2010 r. spółka wniosła o przedłużenie terminu rozpoczęcia działalności do maja 2011 r. Po skomplikowanym przebiegu instancyjnym, w tym uchyleniu wcześniejszych decyzji przez NSA, Dyrektor Izby Celnej umorzył postępowanie w sprawie zmiany zezwolenia, argumentując, że termin, którego dotyczył wniosek, upłynął, a samo zezwolenie wygasło w maju 2014 r. Skarga spółki do WSA zarzucała bezpodstawne zastosowanie art. 208 Ordynacji podatkowej oraz naruszenie art. 153 i 170 p.p.s.a. poprzez pominięcie oceny prawnej NSA dotyczącej notyfikacji ustawy o grach hazardowych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Guziński (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Sędzia WSA Marcin Miemiec, Protokolant sekretarz sądowy Paulina Białkowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 21 listopada 2014 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] czerwca 2014r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zmiany zezwolenia oddala skargę. Decyzją z dnia [...] maja 2008 r. (nr [...]) Dyrektor Izby Skarbowej we W. udzielił Sp. z o.o. "A" (dalej strona skarżąca) zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w punktach gier zlokalizowanych na terenie województwa d. W związku z wejściem w życie z dniem 3.10.2009 r. ustawy o Służbie Celnej z dnia 27 sierpnia 2009 r. (Dz. U. nr 168, poz. 1323), która przeniosła dotychczasowe zadania organów podatkowych wynikające z ustawy o grach i zakładach wzajemnych na organy celne, cały materiał dowodowy dotyczący udzielonego zezwolenia - został przekazany w dniu [...].10.2009 r. do Izby Celnej we W. W dniu [...].10.2010 r. do Dyrektora Izby Celnej we W. wpłynął wniosek strony skarżącej o przedłużenie określonego w zezwoleniu terminu rozpoczęcia działalności - do dnia [...] maja 2011 r. Po przeprowadzeniu postępowania, Dyrektor Izby Celnej we W., decyzją z dnia [...].12.2010 r. (nr [...]) odmówił dokonania wnioskowanej zmiany, z uwagi na fakt, iż przepis art. 48 ust. 1 ustawy o grach hazardowych pozwala na jednokrotne przedłużenie terminu rozpoczęcia działalności na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, a raz spółka już skorzystała z tego prawa – (decyzja tut. organu z dnia [...].05.2010 r. nr [...]). Decyzja ta (z [...].12.2010 r.) została utrzymana w mocy decyzją z dnia [...].02.2011 r. (nr [...]). Wyrokiem z dnia [...].07.2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (sygn. akt [...]), oddalił skargę. Niezależnie od powyższego, w dniu [...] sierpnia 2011 r. Dyrektor Izby Celnej we W., decyzją (nr [...]), cofnął w całości przedmiotowe zezwolenie. To rozstrzygniecie, po rozpatrzeniu odwołania, zostało utrzymane w mocy decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...].11.2013 r. Wyrokiem z dnia [...] czerwca 2014r. (sygnatura akt [...]) WSA we Wrocławiu oddalił skargę. Wyrokiem z dnia [...].06.2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny (sygn. akt [...]) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia [...].07.2011 r. i decyzję Dyrektora Izby Celnej W. z dna [...].02.2011 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Celnej W. z dnia [...].12.2010 r., odmawiającą przedłużenia określonego w tej decyzji terminu rozpoczęcia działalności. Ponownie rozpatrując wniosek, decyzją z dnia [...].11.2013 r. (nr [...]) Dyrektor Izby Celnej we W. umorzył postępowanie w sprawie zmiany zezwolenia z dnia [...].05.2008 r. (nr [...]) w zakresie określenia terminu rozpoczęcia działalności we wszystkich punktach gier na automatach o niskich wygranych, powołując się na fakt cofnięcia w całości tego zezwolenia. Organ odwoławczy, decyzją z dnia [...].01.2014 r. (nr [...]), z uwagi na fakt, że WSA we Wrocławiu w dniu [...].01.2014 r. wstrzymał wykonanie decyzji cofającej zezwolenie, stwierdził brak możliwości powoływania się na cofnięcie zezwolenia, jako przesłankę stanowiącą o bezprzedmiotowości postępowania, dlatego uchylił zaskarżone rozstrzygniecie i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Po przeprowadzeniu tego postępowania, Dyrektor Izby Celnej we W. decyzją z dnia [...].04.2014 r. (nr [...]), umorzył postępowanie wszczęte powyższym wnioskiem z dnia [...].10.2010 r., jako bezprzedmiotowe z uwagi na upływ terminu, którego dotyczyło żądanie zmiany - przedłużenia do dnia [...].05.2011 r. - terminu rozpoczęcia działalności. W odwołaniu strona skarżąca zarzuciła rozstrzygnięciu bezpodstawne zastosowanie art. 208 Ordynacji podatkowej oraz naruszenie art. 153 w zw. z art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez bezpodstawne pominięcie oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania, wyrażonych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt: [...]), co do konieczności zbadania dopuszczalności zastosowania art. 48 ustawy o grach hazardowych wobec skarżącej w świetle braku notyfikacji wskazanego przepisu, stosownie do art. 1 oraz 8 dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.98.204.37 ze zm.). Zaskarżoną decyzją z dnia [...].06.2014 r. (nr [...]) Dyrektor Izby Celnej we W. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...].04.2014 r. umarzającą postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia [...].10.2010 r. - jako bezprzedmiotowe. W skardze, zaskarżonej decyzji - pełnomocnik strony skarżącej - zarzucił niezasadne zastosowanie przepisu z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, podczas gdy powołany przepis stanowi "regulacje techniczną" w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.98.204.37 ze zm.), a w konsekwencji, braku notyfikacji tejże ustawy Komisji Europejskiej, nie może być on stosowany. Strona skarżąca wniosła o: stwierdzenie wydania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej oraz utrzymanej nią w mocy decyzji tego samego organu z naruszeniem prawa, na mocy art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. W uzasadnieniu podniesiono, że zarzut niezasadnego zastosowania przepisu art. 48 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, który jako nie poddany obowiązkowej - zdaniem strony - notyfikacji, nie mógł być stosowanym, nie zasługuje na uznanie, ponieważ podstawą utrzymanej w mocy decyzji był art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej. Wskazano, że sprawa została wszczęta wnioskiem strony skarżącej z dnia [...].10.2010 r., a w wyniku zainicjowanego przez nią postępowania sądowo-administracyjnego, ponownie zawisła przed tut. organem po zwróceniu w dniu [...].10.2013 r. (w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] 2013r. sygn. akt [...]). W tej sytuacji, skoro wniosek ten nie został skorygowany w zakresie nowego terminu rozpoczęcia działalności we wszystkich objętych zezwoleniem punktach gier na automatach o niskich wygranych, a ten wskazany we wniosku ([...].05.2011 r.) upłynął prawie 3 lata przed wydaniem decyzji z dnia [...].04.2014 r. (nr [...]), to postępowanie, zgodnie z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Nie można wszak przedłużyć - określonego w zezwoleniu - czasu na podjęcie określonych czynności do terminu, który dawno upłynął. Nadto wskazano w uzasadnieniu, że przedmiotowe zezwolenie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...].05.2008 r. (nr [...]) na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych zostało udzielone stronie skarżącej na 6 lat. Tym samym, utraciło już swoją ważność - było ważne do dnia [...].05.2014 r. Nie można natomiast dokonać zmiany decyzji - zezwolenia, które utraciło już swą ważność. Podniesiono, że jakkolwiek fakt wygaśnięcia zezwolenia miał miejsce na etapie postępowania odwoławczego to nie mógł on zostać nieuwzględniony. Decyzja organu odwoławczego winna być bowiem wydawana na podstawie stanu faktycznego i prawnego z momentu jej wydania. Wskazano w tym zakresie, że w rezultacie wniesienia odwołania organ odwoławczy uzyskuje kompetencję "do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia tej samej sprawy". Organ ten nie otwiera nowego postępowania, a jedynie kontynuuje postępowanie, w którym podjęto decyzję pierwszoinstancyjną. Rozpoznaje on zatem sprawę powtórnie, przy czym umocowuje go do tego fakt zakwestionowania w sposób przewidziany przez obowiązujące prawo już zapadłego rozstrzygnięcia. Tym samym, jeśli w trakcie postępowania odwoławczego w sprawie zmiany zezwolenia, zezwolenie to wygasło z mocy prawa, to organ odwoławczy musiał to uwzględnić w ramach swojego postępowania. Odnosząc się do zarzutu zignorowania wytycznych NSA, zawartych w wyroku z dnia [...].06.2013.r., podniesiono, że nie zasługuje on na uznanie. Sąd ten (NSA) bowiem zajmował się kwestią prawną - prawidłowości i możliwości zastosowania art. 48 § 1 ustawy o grach hazardowych w kontekście orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej TSUE) z dnia 19.07.2012 r. i podstawą orzeczenia NSA było niewystarczające uzasadnienie zaskarżonych aktów w kontekście tez zaprezentowanych w orzeczeniu tego Trybunału. Z oczywistych względów zaskarżone decyzje oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu nie mogły odnosić się do orzeczenia TSUE, bowiem zapadły wcześniej niż tenże wyrok, tj. w dniu: [...].12.2010 r. - decyzja organu I instancji; [...].02.2011 r. - decyzja organu II instancji; [...].07.2011 r. - wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Niezależnie od powyższego, odnosząc się do zarzutu skargi, stwierdzono, że nawet gdyby przedmiotowe postępowanie mogło być kontynuowane to i tak przedłużenie zezwolenia nie byłoby możliwe. Nie można bowiem zgodzić się z poglądami na temat niemożności powoływania się na przepisy ustawy o grach hazardowych (w kontekście wyroku TSUE z 19 lipca 2012 r.) z uwagi na brak ich notyfikacji do Komisji Europejskiej. Orzeczenie TSUE dotyczyło bowiem przepisów przejściowy (tj.: art. 129 ust. 2, art. 138 ust. 1 i art. 135 ust. 2 ustawy o grach hazardowych) a nie art. 48 ust. 1 tejże ustawy. Ponadto pprzepisami technicznymi w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE, podlegającymi obowiązkowi uprzedniej notyfikacji Komisji Europejskiej, są jedynie takie przepisy krajowe, które stanowią przeszkody w swobodnym przepływie towarów w rozumieniu przepisów Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Według stanowiska Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, przepisy krajowe można uznać za "inne wymagania w rozumieniu art. 1 pkt 4 dyrektywy 98/34 jeśli ustanawiają one "warunki" determinujące w istotny sposób skład, właściwości lub sprzedaż produktu. Natomiast w rozpatrywanym przypadku, zdaniem organu, w sprawie takie warunki nie zachodzą. Przepisów art. 48 ust. 1 ustawy o grach hazardowych nie można uznać za przepisy krajowe pozwalające jedynie na marginalne użytkowanie automatów do gier o niskich wygranych (pkt 34 uzasadnienia wyroku). Nie są to zatem przepisy techniczne w rozumieniu Dyrektywy nr 98/34/WE. Mogą więc być nadal legalnie stosowane W zakończeniu uzasadnienia podniesiono, że niezależnie od powyższego, wniosek strony strony skarżącej i tak nie zasługiwałby na uwzględnienie, ponieważ zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, podmiot posiadający koncesję lub zezwolenie może wystąpić o przedłużenie określonego w nich terminu rozpoczęcia działalności i termin ten może zostać przedłużony jednokrotnie, na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, natomiast strona skarżąca już skorzystała z tego prawa (decyzja organu z dnia [...].05.2010 r., nr [...]). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." – sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą, co oznacza, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145-150 ustawy). Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), kontrola sądowoadministracyjna sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny legalności zaskarżonego postanowienia, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrolowaną w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym decyzją Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy własną decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie zmiany decyzji ostatecznej udzielającej zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych zakresie terminu rozpoczęcia działalności - do dnia [...] maja 2011 r. Zastosowanie w tej sytuacji przez organ art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.; dalej w skrócie jako " O.p.") w związku z art. 8 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. Nr 201, poz. 1540, ze zm.; w skrócie dalej - "u.g.h.") należy ocenić jako prawidłowe. Zgodnie z art. 208 § 1 O.p., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu (wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2003 r., III SA 2225/01, Biul. Skarb. 2003, nr 6, s. 25). Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Bezprzedmiotowość może mieć charakter pierwotny, czyli powstać przed wszczęciem postępowania, jak też wtórny i pojawić się w toku już trwającego postępowania, lecz bez względu na moment jej powstania wszczęte postępowanie podlega umorzeniu. Odnosząc to do okoliczności sprawy trzeba podkreślić, że jej materia dotyczy zmiany zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie terminu rozpoczęcia działalności Wskazać należy w rozpatrywanej sprawie, że przedmiotowe zezwolenie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...].05.2008 r. (nr [...]) na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych zostało udzielone stronie skarżącej na 6 lat. Tym samym, utraciło swoją ważność - było ważne do dnia [...].05.2014 r. Co oznacza, że realizacja uprawnień związanych z tym zezwoleniem była ograniczona w czasie, w tym w zakresie zmiany terminu rozpoczęcia działalności. Upływ bowiem terminu powoduje ustanie skutku prawnego w postaci umożliwienia prowadzenia opisanej działalności, a inaczej ujmując – oznacza wygaśnięcie stosunku materialnoprawnego, obejmującego to uprawnienie, gdyż wydana decyzja w przedmiocie zezwolenia przestaje funkcjonować w obrocie prawnym z mocy prawa – z chwilą w niej oznaczoną. Wystąpienie tej okoliczności czyni bezprzedmiotowym postępowanie w zakresie zmiany zezwolenia. Wobec zaprzestania bowiem istnienia materialnoprawnego stosunku stanowiącego podstawę nabytego prawa, zachodzi brak podstaw prawnych do dokonywania jakichkolwiek zmian w decyzji kształtującej ten stosunek materialnoprawny w sferze administracji publicznej. Prawidłowo zatem organ wyprowadził konstatację, że aby doszło do merytorycznego orzekania w przedmiocie owej zmiany zezwolenie to musiałoby ono istnieć w obrocie prawnym. Jakkolwiek wygaśnięcia zezwolenia miało miejsce na etapie postępowania odwoławczego to ten fakt nie mógł on zostać nieuwzględniony. Decyzja organu odwoławczego winna być bowiem wydawana na podstawie stanu faktycznego i prawnego z momentu jej wydania, co nastąpiło [...].06.2014 r. Ponadto wskazać należy, za organem drugiej instancji, że sprawa została wszczęta wnioskiem strony skarżącej z dnia [...].10.2010 r., a w wyniku zainicjowanego przez nią postępowania sądowo-administracyjnego, ponownie zawisła przed organem po zwróceniu w dniu [...].10.2013 r. (w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 2013r. sygn. akt [...]). W tej sytuacji, skoro wniosek ten nie został skorygowany w zakresie nowego terminu rozpoczęcia działalności we wszystkich objętych zezwoleniem punktach gier na automatach o niskich wygranych, a ten wskazany we wniosku ([...].05.2011 r.) upłynął prawie 3 lata przed wydaniem decyzji z dnia [...].04.2014 r. (nr [...]), to postępowanie, zgodnie z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Nie można wszak przedłużyć określonego w zezwoleniu czasu na podjęcie określonych czynności do terminu, który dawno upłynął. Podnieść należy także, że zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, podmiot posiadający koncesję lub zezwolenie może wystąpić o przedłużenie określonego w nich terminu rozpoczęcia działalności.Termin ten może zostać przedłużony jednokrotnie, na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy. Natomiast jak wskazały organy orzekające, strona skarżąca już skorzystała z tego prawa (decyzja organu z dnia [...].05.2010 r. nr [...]). W świetle powyższych okoliczności, dopuszczalne było w postępowaniu o zmianę tego zezwolenia wydanie wyłącznie decyzji o skutku formalnoprawnym, procesowym, poprzez umorzenie postępowania, a nie zaś merytorycznym, załatwiającym sprawę co do jej istoty, gdyż do takiego załatwienia sprawy organ był zobligowany treścią art. 208 § 1 O.p. wobec stwierdzenia, że przedmiot postępowania w postaci zezwolenia przestał istnieć, że określony termin przedłużenia zezwolenia już minął. Jakkolwiek w niniejszej sprawie doszło do wszczęcia postępowania jeszcze w czasie obowiązywania zezwolenia udzielonego stronie skarżącej, lecz na skutek kontroli instancyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...].06.2013 r. (sygn. akt [...]) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia [...].07.2011 r. i decyzję Dyrektora Izby Celnej W. z dna [...].02.2011 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Celnej W. z dnia [...].12.2010 r., odmawiającą przedłużenia określonego w tej decyzji terminu rozpoczęcia działalności, nakazując przy ponownym rozpoznaniu sprawy uwzględnienie oceny prawnej przedstawionej w motywach swego orzeczenia. Sąd kasacyjny wskazał, że sąd niższej instancji, jak i orzekające w sprawie organy przy badaniu meritum sprawy nie uwzględniły orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11, z dnia 19 lipca 2012 r. opublikowanego w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 29 września 2012 r. (Dz. Urz. UE C 295/12) i zalecił aby organ administracji dokonując w ramach ponownego rozpatrzenia sprawy oceny charakteru prawnego spornych przepisów ustawy o grach hazardowych, stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, uwzględnił wykładnię pojęcia "przepisu technicznego", dokonaną w powołanym wyroku Trybunału. Organ zatem, przy ponownym rozpoznaniu sprawy był związany oceną prawną i wskazaniami Sądu wyższej instancji co do dalszego postępowania wyrażonymi w prawomocnym orzeczeniu tego Sądu, zgodnie bowiem z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby, zaś według art. 153 ustawy p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. W pojęciu ocena prawna mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego. Związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu komentowanego przepisu oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Jan Paweł Tarno, LexisNexis, Warszawa 2008). Cytowany przepis art. 153 p.p.s.a. ma wprawdzie charakter bezwzględnie obowiązujący co oznacza, że ani organ administracji publicznej ani sąd orzekając ponownie w tej samej sprawie nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Jednakże ciążący na organie i na sądzie obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego może być wyłączony w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącej pogląd prawny nieaktualnym, a także w razie wzruszenia wyroku w trybie przewidzianym prawem (por. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2000 r. sygn. I SA/Ka 2408/ 98, wyrok NSA z dnia 16 lutego 2005 r. sygn. FSK 1576/04, wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2005 r. sygn. OSK 1403/04). W rozpatrywanej sprawie na organie administracji publicznej ponownie rozpoznającego sprawę dotyczącą wniosku o zmianę zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych spoczywał zatem obowiązek uwzględnienia zmiany stanu faktycznego wyrażającej się tym, że w toku kontroli sądowej posiadane przez stronę skarżącą zezwolenie wygasło z dniem [...] maja 2014 r. Zmiany stanu faktycznego związanego z tym, że wskazany we wniosku nowy termin rozpoczęcia działalności upłynął [...].05.2011 r. a wiec prawie 3 lata przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie (decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...].04.2014 r.) Ustalenie bowiem, że istnieje nadal przedmiot postępowania jest jednym z warunków prawidłowości podejmowanej decyzji merytorycznej. W razie braku tego przedmiotu zachodzą przeszkody formalnoprawne do merytorycznego rozstrzygania w sprawie a postępowanie winno się zakończyć jego umorzeniem, na co wskazuje jednoznacznie dyspozycja art. 208 § 1 O.p. W sytuacji zatem upływu terminu, na który wydane zostało zezwolenie, a w konsekwencji wygaśnięcia zezwolenia z mocy prawa, a także upływu żądanego terminu rozpoczęcia działalności, nie zachodziły podstawy do merytorycznego orzekania o zmianie zezwolenia w trybie wyznaczonym normą prawa materialnego tzn. art. 48 ust.1. 2 u.g.h. Tym samym problematyka notyfikacji powołanego przepisu nie ma znaczenia prawnego dla oceny legalności zaskarżonej decyzji, mimo że organ dostosowując się do zaleceń NSA, który nie wypowiadał się w kwestii bytu prawnego zezwolenia, zawarł w uzasadnieniu argumentację dotyczącą ustalenia, czy uregulowania u.g.h. mają charakter przepisów technicznych w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE i wobec tego wymagały uprzedniej notyfikacji przed Komisją Europejską. Przepisu art. 48 u.g.h. jednak nie zastosował, opierając rozstrzygnięcie w decyzji wyłącznie na normie prawa procesowego (art. 208 § 1 O.p.), co było zabiegiem zgodnym z prawem. Konkludując - bezsprzecznie strona skarżąca nie legitymuje się ważnym zezwoleniem na prowadzenie działalności na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa ani nie przedłużono tego zezwolenia w odrębnym trybie, ponadto upłynął żądany termin rozpoczęcia działalności, zatem nie istnieją elementy materialnoprawne, o których ewentualnej zmianie można orzekać. Z tych względów zbędne jest odniesienie się do zarzutów skargi eksponujących wątki merytoryczne, gdyż nie przystają one do treści zaskarżonego rozstrzygnięcia. Organ nie zastosował przepisów prawa materialnego, których naruszenie zarzucono w skardze, choć odniósł się do tej materii w uzasadnieniu. Z podanych przyczyn skarga podlegała oddaleniu na mocy art. 151 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło