III SA/Wr 623/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca), Sędzia WSA Maciej Guziński, Marcin Miemiec, , Protokolant Halina Rosłan, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi M.C. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za rok 2010 i umorzenie postępowania organu I instancji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. z dnia [...] r. Nr [...]; II. przyznaje adw. K.G. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. – kwotę [...]zł ([...]) z VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej oraz [...] zł ([...]) tytułem zwrotu poniesionych wydatków. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W., działając na mocy art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071, ze. zm.), art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. nr 98, poz. 634 ze zm.), art. 7 ust. 1 oraz art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t. j. Dz. U. z 2008 r. nr 170, poz. 1051 ze zm., zwana dalej ustawą) - po rozpatrzeniu odwołania M. C. (dalej jako "skarżący") od decyzji nr [...] z dnia [...] r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2010 r. - orzekł o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji i umorzył postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu podał, że w dniu 14 czerwca 2010 roku do wpłynął wniosek skarżącego o przyznanie wymienionej płatności. Wniosek strony został poddany kontroli kompletności, w której stwierdzono braki formalne w zakresie złożonego wniosku. Organ pierwszej instancji pismem z 15.06.2010 r., wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych we wniosku. Wezwanie zostało doręczone w trybie art. 44 k.p.a. Na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., pismem z dnia 14.09.2010 r., organ poinformował skarżącego, że z uwagi na bezskuteczny upływ wskazanego w wezwaniu terminu do uzupełnienia braków formalnych, przedmiotowy wniosek pozostawia się bez rozpoznania. W tym samym dniu strona złożyła prośbę o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych we wniosku, prośbę o wydanie kserokopii wezwania z dnia 16.06.2010 r. oraz poinformowała organ, iż nie znalazła żadnego awiza dotyczącego przesyłki poleconej nadanej przez ARiMR. W dniu [...] r. organ pierwszej instancji wydał postanowienie o odmowie przywrócenia terminu na złożenie korekty wniosku w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia braków formalnych z dnia 15.06.2010 r. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż przesyłka zawierająca wezwanie z dnia 15.06.2010 r. była dwukrotnie awizowana, zaś awiza dotyczące przesyłki zostały umieszczone w skrzynce odbiorczej adresata. Po rozpatrzeniu wniesionego zażalenia Dyrektor D. Oddziału Regionalnego ARiMR we W. w dniu [...] r. wydał postanowienie o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia z dnia [...] r. o odmowie przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych we wniosku. Po zakończeniu w trybie administracyjnym opisanego postępowania wpadkowego, w dniu [...] r. organ pierwszej instancji wydał skarżącemu wskazaną wyżej decyzję w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, na mocy której odmówił przyznania jednolitej płatności obszarowej z powodu nieuzupełnienia przez skarżącego w terminie wskazanym w wezwaniu z dnia 15.06.2010 r. braków formalnych we wniosku, oraz z racji nieprzywrócenia terminu do złożenia korekty wniosku. Rozpatrując wniesione odwołanie od tej decyzji organ II instancji podał, że wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich z dnia 14.06.2010 r. zawierał istotne braki formalne w postaci niedostarczenia przez stronę załączników graficznych do złożonego wniosku. Wniosek również zawierał braki formalne odnośnie zadeklarowanych działek rolnych. Skoro strona nie uzupełniła braków formalnych wskazanych w wezwaniu z dnia 15.06.2010 r., zaś prośba o przywrócenie terminu do złożenia korekty z dnia 1.10.2010 r. nie spełnia przesłanek wymienionych w art. 58 § 1 i 2 k.p.a., to wniosek skarżącego z dnia 14.06.2010 r., nie mógł wywołać skutku prawnego w postaci wszczęcia postępowania. Ze względu na powyższe ustalenia, postępowanie to należało uznać, zdaniem organu odwoławczego, za bezprzedmiotowe od samego początku, co skutkuje umorzeniem postępowania na mocy art. 105 § 1 k.p.a. W skardze skarżący zażądał uchylenia zaskarżonej decyzji oraz przyznania odsetek za zwłokę. W odpowiedzi organ najpierw podtrzymał swoje stanowisko a w późniejszym piśmie procesowym uznał zarzuty skargi i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, z uwagi na treść wyroku w sprawie o sygn. akt III SA/Wr 304/12 z dnia 9 stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga jest zasadna z tym, że nie w kwestii zgłoszonego żądania o zasądzenie odsetek za zwłokę albowiem tego rodzaju roszczenie strony nie mieści się w kognicji sądów administracyjnych wyznaczonych brzmieniem przepisów art. 3 oraz art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). W pierwszym rzędzie należy wskazać, że u podstaw zaskarżonego rozstrzygnięcia legło przyjęcie przez organy obu instancji, że wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich z dnia 14.06.2010 r. zawierał istotne braki formalne, których skarżący nie uzupełnił a organy w administracyjnym toku instancji nie uwzględniły jego prośby o przywrócenie terminu do usunięcia tych braków. Tym samym uznano, że wadliwy pod względem formalnym wniosek nie mógł wywołać skutku prawnego w postaci wszczęcia postępowania. Trzeba jednak zaznaczyć, że wymienione wyżej, ostateczne postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych zostało skutecznie zaskarżone i w dniu 9 stycznia 2013 r. w sprawie o sygnaturze akt III SA/Wr 304/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Wrocławiu, prawomocnym już wyrokiem (od dnia 5 mara 2013 r.), uchylił zaskarżone postanowienie. W motywach wyroku wskazał, że doręczenie wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku nie nastąpiło z zachowaniem trybu z art. 44 k.p.a. Niezachowanie zaś wszystkich wymogów z art. 44 k.p.a. wyłącza możliwość uznania, że wezwanie organu i instancji zostało doręczone. W takich z kolei warunkach, czyli w przypadku bezskutecznego (wadliwego) doręczenia, bezprzedmiotowa jest prośba o przywrócenie terminu, bowiem nie zaistniało uchybienie terminu. W konkluzji Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że nie nastąpiło uchybienie terminu do usunięcia braków formalnych wniosku, a zaskarżone wówczas postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę ponownie, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR miał uwzględnić uwagi i ocenę Sądu przedstawione w uzasadnieniu wyroku i stosownie do tego podjąć czynności orzecznicze. Przytoczony wyrok wprawdzie zapadł już po wydaniu decyzji zaskarżonej w niniejszej sprawie, jednak nie tylko organ, ale i Sąd w składzie obecnie orzekającym musi uwzględnić treść tego orzeczenia albowiem jest nim związany oraz wiąże go ocena prawna wyrażona w motywach pisemnych zacytowanego wyroku. Po myśli bowiem art.153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. W tej sytuacji należy uznać, że odpadły przesłanki faktyczne i prawne stanowiące podstawę wydania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. należało uchylić wydane w sprawie decyzje pierwszej i drugiej instancji (pkt I sentencji). O przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi skarżącego z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej orzeczono na mocy art. 250 p.p.s.a.( pkt II sentencji). W ponownym postępowaniu organ uwzględni ocenę prawną sformułowaną w uzasadnieniu prawomocnego wyroku z dnia 9 stycznia 2013 r. w sprawie o sygnaturze akt III SA/Wr 304/12.