III SA/Wr 63/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi J.S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Decyzją z [...] r., Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. - po rozpatrzeniu odwołania skarżącego - utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną o ustaleniu skarżącemu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej. Decyzja ta została zwrócona nadawcy po dwukrotnym awizowaniu ([...] i [...] r). Na przesyłce zamieszczono informację o jej zwrocie z uwagi na niepodjęcie w terminie. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się notatka służbowa Naczelnika Wydziału, z której wynika, iż – [...] r. - do organu zadzwoniła M.D.- aplikantka adwokacka z kancelarii r.pr. P. J. (reprezentującego skarżącego). Aplikantka uzyskała informację, że ostatni dokument wysłany na kancelarię (na adres: ul. L. [...] W.), to decyzja z [...] r., kończąca postępowanie odwoławcze w sprawie ustalenia kwoty renty do zwrotu. Aplikantka oświadczyła, że przesyłka ta nie dotarła do kancelarii i że wcześniej informowano organ o zmianie jej adresu. Po weryfikacji tej informacji wskazano aplikantce, że w aktach sprawy nie ma pisma pełnomocnika strony informującego o zmianie adresu kancelarii. Zauważono także, że - [...] r. r.pr. P. J. osobiście odebrał korespondencję wysłaną na adres ul. L. [...] W. Inny adres (ul. Legnicka [...] W.) był natomiast podany w piśmie z [...] r., w innym postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...] z [...] r., które znajdowało się w odrębnych aktach. Pismem z [...] r. - nadanym w Urzędzie Pocztowym tego samego dnia - skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika - wywiódł od w/w decyzji skargę. Wraz ze skargą złożył - datowany na [...] r. - "wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi", z którego wynika, że zaskarżona decyzja nigdy nie dotarła do kancelarii, gdyż - w dniu pierwszego doręczenia - potencjalnie była awizowana przez Pocztę Polską, lecz awizo przesyłki nigdy nie zostało pozostawione adresatowi. Ponownego awizo także nie doręczono. Nadto, pomimo regularnego stawiennictwa pełnomocnika w placówce pocztowej, przesyłka ta nie została mu wydana. Na ul. Legnickiej funkcjonują trzy kancelarie i przesyłka ta - zdaniem pełnomocnika - mogła zostać wysłana do innej kancelarii. Końcowo, pełnomocnik podniósł, że decyzja został wysłana na nieaktualny adres kancelarii, "gdzie w aktach sprawy widnieje pismo Prezesa ARMiR w W., w którym wskazany jest poprawny adres kancelarii". Pełnomocnik oświadczył, że złożył skargę w Urzędzie Pocztowym. Z treści pisma Poczty Polskiej S.A. - z [...] r. - wynika, że (reklamowana) przesyłka - nadana [...] r. - została wydana [...] r. Z uwagi na niezastanie uprawnionych do odbioru pod wskazanym adresem ,doręczono zawiadomienia informujące o jej nadejściu [...] r. i [...] r. Pomimo dwukrotnej awizacji, przesyłka nie została odebrana w wyznaczonym terminie i - [...] r. - dokonano jej zwrotu do nadawcy z adnotacją "nie podjęto w terminie". Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowio przywróceniu terminu. Stosownie do art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w okresie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej, stanowi konieczną i jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Przy ocenie braku winy przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy, przy uwzględnieniu uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. O braku winy w uchybieniu terminu można zaś mówić jedynie wówczas, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wykaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. W sprawie, skarżący - reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika - podniósł, że uchybił terminowi do wniesienia skargi z przyczyn przez niego niezawonionych, bowiem skarżona decyzja nie została mu nigdy doręczona, z uwagi na zmianę adresu do doręczeń (nowa lokalizacja kancelarii pełnomocnika). Z takim twierdzeniem nie sposób się jednak - zdaniem Sądu - zgodzić. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy - w ramach toczącego się postępowania administracyjnego, w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności renty strukturalnej - brak jest zaadresowanego przez pełnomocnika do organu pisma informującego o zmianie adresu do doręczeń, z uwagi na zmianę siedziby kancelarii. Treść notatki służbowej, sporządzonej przez Naczelnika Wydziału d/s Odwołań, potwierdza, że inny adres kancelarii (ul. L. [...]W.) był wprawdzie podany w piśmie z [...] r., lecz miało to miejsce w innym (niż toczące się przed organem w sprawie renty strukturalnej) postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...] z [...] r. Z powyższego nie można dowodzić, że organ miał obowiązek - niejako z urzędu - dokonać aktualizacji adresu do doręczeń za pełnomocnika. Wprawdzie w aktach sprawy znajduje się odpis pisma Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W., zaadresowany do pełnomocnika skarżącego na nowy adres kancelarii, przesłany do organu do wiadomości, niemniej - wbrew twierdzeniom skarżącego - nie można przyjąć, aby pismo to wypełniało ciążący na pełnomocniku skarżącego obowiązek informowania "organu prowadzącego postępowanie w sprawie" o zmianie adresu do doręczeń. Powyższe zawiera bowiem jedynie informację w/w Prezesa o sposobie załatwienia "zażalenia z [...] r." a nie informację w zakresie zmiany adresu do doręczeń. Tym samym, nie sposób przyjąć, aby mogło ono zwolnić pełnomocnika z obowiązku informowania organu (przed którym toczy się sprawa) - każdorazowo - o zmianie adresu do doręczeń. Dalej, nie można zgodzić się z pełnomocnikiem skarżącego, że - zawierająca skarżoną decyzję - przesyłka "nigdy nie dotarła do kancelarii". Twierdzeniu temu przeczy bowiem treść pisma Poczty Polskiej S.A. z [...] r. Z pisma tego wynika, że (reklamowana) przesyłka - nadana [...] r. - została wydana [...] r. Z uwagi na niezastanie uprawnionych do odbioru pod wskazanym adresem, doręczono zawiadomienia informujące o jej nadejściu [...] i [...] r. Pomimo dwukrotnej awizacji, przesyłka nie została odebrana w wyznaczonym terminie i - [...] r. - dokonano jej zwrotu do nadawcy z adnotacją "nie podjęto w terminie". Powyższe (czyli okoliczność poprawnego awizowania przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję) znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych sprawy. Do akt tych włączona została bowiem (prawidłowo opisana i zwrócona organowi, jako nadawcy) koperta, w której dokonano przesyłki zaskarżonej decyzji na adres wskazany jako adres do doręczeń (ul. L. [...] we W.). Decyzja ta została zwrócona nadawcy po dwukrotnym jej awizowaniu ([...] i [...] r.). Tym samym - w ocenie Sądu - trudno przyjąć, aby - po stronie skarżącego - rzeczywiście doszło do "niezawinionego" uchybienia terminowi do wniesienia skargi. Nadto, pełnomocnik skarżącego - mając świadomość, że na ul. L. znajdują się co najmniej (jak sam podniósł) trzy kancelarie prawne - tym bardziej winien podjąć szczególne kroki zabezpieczające przed omyłkowym, czy nieprawidłowym obiegiem korespondencji w sprawach reprezentowanych przez niego stron. A już w szczególności winien wywiązać się z ciążącego na nim obowiązku i poinformować organ prowadzący sprawę w postępowaniu administracyjnym o aktualnym adresie kancelarii, tym bardziej, jeżeli uległ on zmianie w trakcie prowadzonego przed organem postępowania. W konsekwencji, zasadnym było - w świetle art. 86 § 1 p.p.s.a. - odmówić przywrócenia uchybionego terminu i tak też Sąd orzekł.