III SA/Wr 67/10
PostanowienieWSA we Wrocławiu2010-08-24
Skład orzekający: Henryka Łysikowska, Jolanta Sikorska, Ludmiła Jajkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziów z orzekania w sprawie może zostać uwzględniony po zakończeniu postępowania przed sądem administracyjnym lub w odniesieniu do sędziów, którzy mogą orzekać w przyszłości?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego po zakończeniu postępowania jest niedopuszczalny, gdyż ma on na celu zapewnienie rozpoznania sprawy przez bezstronny sąd w toku postępowania. Ponadto, wniosek o wyłączenie sędziego 'in spe', czyli w odniesieniu do przyszłych składów orzekających, jest niedopuszczalny, ponieważ nie można wskazać okoliczności uzasadniających wyłączenie bez wiedzy o składzie sądu. Wyłączenie sędziego następuje z mocy prawa lub na wniosek w konkretnej sprawie i nie może być stosowane rozszerzająco.Stan faktyczny
Skarżący P.P. złożył skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dotyczącej przyznania płatności rolnośrodowiskowych. WSA we Wrocławiu oddalił skargę wyrokiem z 16 czerwca 2010 r. Pełnomocnik skarżącego wniósł wniosek o przywrócenie terminu na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, który został odrzucony. Skarżący złożył następnie wniosek o wyłączenie kilku sędziów z orzekania w sprawie oraz innych przyszłych sprawach.Rozstrzygnięcie
Odrzucił wniosek o wyłączenie sędziów wymienionych w sentencji z orzekania w sprawie o sygn. III SA/Wr 67/10 oraz w innych przyszłych sprawach.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędzia WSA Ludmiła Jajkiewicz po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2010 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o wyłączenie: - Sędziego WSA Marcina Miemca - Sędziego WSA Małgorzaty Malinowskiej – Grakowicz - Sędziego WSA Jerzego Strzebinczyka - Sędziego WSA Macieja Guzińskiego - Sędziego NSA Anny Moskały - Sędziego NSA Józefa Kremisa - Sędziego WSA Magdaleny Jankowskiej - Szostak od orzekania w sprawie o sygn. III SA/Wr 67/10, a także w innych sprawach, które zawisną w przyszłości przed tutejszym Sądem, w sprawie ze skargi P.P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, postanawia: odrzucić wniosek.
Wyrokiem z dnia 16 czerwca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę P. P. (zwanego dalej skarżącym) na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W., wskazaną w sentencji niniejszego postanowienia.
Pismem z dnia [...] r. pełnomocnik skarżącego wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i jego doręczenie, powołując się na swoją chorobę oraz chorobę dziecka w okresie od [...] r. do [...] r.
Wniosek nie został uwzględniony i postanowieniem z dnia 21 lipca 2010 r. tutejszy Sąd odmówił przywrócenia terminu do złożenia tego wniosku. Postanowienie to doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...] r.
Rozstrzygnięcie powyższe zaskarżyła, działająca przez pełnomocnika, strona skarżąca. Wraz z zażaleniem złożono wniosek o uzupełnienie postanowienia oraz o wyłączenie sędziów Wydziału III tutejszego Sądu, wymienionych w osnowie niniejszego postanowienia, powołując jako podstawę prawną wniosku art. 18 § 1 pkt 6a w związku z art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej "p.p.s.a."). Uzasadniając wniosek o wyłączenie wskazano, że wymienieni we wniosku sędziowie brali udział w prowadzonych wcześniej postępowaniach sądowoadministracyjnych "w obrębie tej samej sprawy administracyjnej", tj. w sprawach o sygn. akt: [...], [...] oraz [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 18 i 19 p.p.s.a. wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy, bądź też na wniosek strony.
Przyczyny wyłączenia z mocy ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 p.p.s.a. W związku z tym, że tworzą one katalog zamknięty, nie jest możliwe stosowanie w tym zakresie wykładni rozszerzającej. Tym samym, nie można wyłączyć sędziego z mocy ustawy w przypadkach innych niż przewidziane przez ustawodawcę, bez względu na subiektywne odczucia osób występujących w sprawie.
Zgodnie z kolei z art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że choć wniosek skarżącego podlega odrzuceniu w całości, to jednak inne przyczyny legły u podstaw odrzucenia wniosku o wyłączenie sędziego NSA Anny Moskały, sędziego WSA Jerzego Strzebinczyka oraz sędziego WSA Macieja Guzińskiego, inne zaś w pozostałym zakresie, tj. o wyłączenie sędziego WSA Marcina Miemca, sędziego WSA Małgorzaty Malinowskiej – Grakowicz, sędziego NSA Józefa Kremisa oraz sędziego WSA Magdaleny Jankowskiej – Szostak.
Pierwsi ze wskazanych sędziów byli członkami składu orzekającego w sprawie o sygn. akt III SA/Wr 67/10 zakończonej wyrokiem z dnia 16 czerwca 2010 r. Tak więc nie toczy się już postępowanie przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Wniosek o wyłączenie członków składu orzekającego jest w tym stadium niedopuszczalny i jako taki podlega odrzuceniu (por. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 18 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 176/04, niepubl.). Wniosek o wyłączenie sędziego (sędziów) wnosi się w toku postępowania, ma on bowiem zagwarantować stronie rozpoznanie sprawy przez bezstronny sąd. Skoro zaś postępowanie w sprawie zostało zakończone wyrokiem, to żądanie skarżącego zawarte w późniejszym piśmie nie ma na celu zapewnienia rozpoznania sprawy przez bezstronny sąd. Takie stanowisko zaprezentował również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 3 kwietnia 2009 r. (sygn. akt I OW 48/09, LEX 564256).
Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej skarżącego oraz uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wspomniani sędziowie będą wyłączeni od orzekania z mocy prawa (art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a.).
W pozostałym zakresie (dot. wyłączenia sędziego WSA Marcina Miemca, sędziego WSA Małgorzaty Malinowskiej – Grakowicz, sędziego NSA Józefa Kremisa oraz sędziego WSA Magdaleny Jankowskiej – Szostak) wniosek również należy uznać za niedopuszczalny, albowiem ustawodawca nie przewidział możliwości wniesienia wniosku o wyłączenie in spe. Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami dotyczącymi wyłączenia sędziego, jest on wyłączony z mocy prawa lub podlega wyłączeniu przez sąd w konkretnej sprawie. We wniosku należy też wskazać, którego sędziego wyłączenia domaga się strona, podając jednocześnie okoliczności uzasadniające wniosek. Warunków tych nie sposób spełnić, nie wiedząc kto będzie członkiem składu orzekającego w sytuacji, gdy sprawa nie zawisła jeszcze przed sądem. Takiego wniosku nie można poddać merytorycznej ocenie.
Mając to na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło