III SA/Wr 700/11
WyrokWSA we Wrocławiu2012-05-29
Skład orzekający: Józef Kremis, Maciej Guziński, Marcin Miemiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nabycie własności gruntów rolnych z pozostawieniem zbywcy do 0,5 ha użytków rolnych uprawnia do przyznania płatności zwierzęcej na podstawie § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r.?Ratio decidendi
Nabycie własności wszystkich gruntów rolnych w rozumieniu § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. obejmuje także sytuację, gdy zbywca pozostawia sobie użytki rolne o powierzchni nieprzekraczającej 0,5 ha zgodnie z warunkami renty strukturalnej. W związku z tym nabywca takiego gospodarstwa ma prawo do płatności zwierzęcej, jeśli spełnia pozostałe warunki przewidziane przepisami.Stan faktyczny
P. P. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2010, w tym płatności zwierzęcych, zgłaszając 23 działki ewidencyjne. Organ odmówił przyznania płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, wskazując, że skarżący nie nabył własności wszystkich gruntów rolnych od zbywcy, który pozostawił sobie działki o łącznej powierzchni 0,4997 ha. Skarżący zarzucił błędną wykładnię przepisów dotyczących nabycia gruntów i przyznania płatności zwierzęcej.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. i zasądził od organu na rzecz skarżącego koszty postępowania w wysokości 457 zł; orzekł o wstrzymaniu wykonania decyzji do czasu prawomocności wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt III SA/Wr 700/11 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 maja 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Józef Kremis (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Maciej Guziński,, Sędzia WSA Marcin Miemiec, Protokolant Ewa Bogulak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 10 maja 2012 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na rzecz strony skarżącej 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) zł kosztów postępowania; III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia prawo-mocności wyroku.
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. – po rozpatrzeniu odwołania P. P. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. G. z dnia [...] r. (nr [...]) przyznającej P. P. jednolitą płatność obszarową i odmawiającej przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych – utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie, powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm.), art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jednolity Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.).
Organ odwoławczy wskazał, że w dniu [...] r. P. P. wystąpił do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. G. o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2010, w tym płatności zwierzęcych. Wnioskodawca zgłosił 23 działki ewidencyjne. W oświadczeniu o sposobie wykorzystania działek rolnych zadeklarował 11 działek rolnych, oznaczonych literami od A do Ł o łącznej pow. 52,01 ha, do jednolitej płatności obszarowej (JPO). Wszystkie objęte wnioskiem działki rolne – z wyjątkiem działki oznaczonej symbolem J o pow. 2,67 ha – zostały zadeklarowane do płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (PZ).
W postępowaniu wyjaśniającym (na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] r. oraz oświadczenia strony z dnia [...] r.) ustalono, że wnioskodawca nie nabył całego gospodarstwa rolnego od rolnika, któremu co najmniej raz wypłacono płatność zwierzęcą, ponieważ we własności przekazującego gospodarstwo pozostały działki nr [...] i nr [...], o łącznej pow. 0,4997 ha, sklasyfikowane jako użytek rolny i w części faktycznie użytkowane jako grunt rolny.
Na podstawie poczynionych ustaleń organ pierwszej instancji przyznał wnioskodawcy jednolitą płatność obszarową, jednakże odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych wobec niespełnienia wymogów zawartych w § 6 ust. 1 pkt 1 i § 7 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326 ze zm., zwanego dalej w skrócie "rozp. 2009").
Według Kierownika Biura Powiatowego, pierwszą datą rejestracji zwierząt w siedzibie skarżącego był dzień [...] r., gdyż w żadnym z okresów referencyjnych skarżący nie miał zwierząt zgłoszonych do rejestru, dlatego też płatność zwierzęca nie mogła być przyznana ani na podstawie § 6 ust. 1 pkt 1, ani na podstawie § 7 ust. 1 pkt 2 rozp. 2009 (w zw. z § 6 ust. 1 pkt 2 rozp. 2009).
Organ ten sięgnął następnie po § 10 rozp. 2009, by rozważyć możliwość zastosowania zawartego tam unormowania względem wnioskodawcy. Ustalił przy tym, że:
• [...] r. M. P. (ojciec wnioskodawcy) złożył wniosek o rentę strukturalną i zadeklarował przekazanie wszystkich gruntów skarżącemu;
• [...] r. wydano postanowienie (nr [...]) zawierające pouczenie o warunkach uzyskania renty strukturalnej;
• w punkcie 9 postanowienia wyjaśniono, że warunek zaprzestania działalności rolniczej jest spełniony, jeżeli po przekazaniu gospodarstwa rolnego uprawniony do renty i jego małżonek nie jest posiadaczem użytków rolnych o pow. przekraczającej 0,50 ha;
• w postanowieniu nie było żadnej informacji, jaki wpływ na uprawnienia przejmującego gospodarstwo do uzyskania płatności realizowanych przez Agencję, o które dotychczas ubiegał się przekazujący (M. P.), będzie miało ewentualne pozostawienie sobie przez starającego się o rentę strukturalną 0,50 ha;
• przekazanie skarżącemu użytków rolnych wchodzących w skład gospodarstwa M. P. miało związek z jego wcześniejszym wystąpieniem o przyznanie renty strukturalnej na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 114, poz. 1191 ze zm.);
• warunkiem renty było przekazanie gospodarstwa rolnego z jednoczesną możliwością pozostawienia sobie użytków rolnych o powierzchni nie przekraczającej 0,50 ha i zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej;
• [...] r. nastąpiło przeniesienie własności działek nr [...],[...],[...] o łącznej pow. 19,18 ha na skarżącego przez M. P., który przed zbyciem otrzymał płatność zwierzęcą na podstawie rozporządzenia z 13 marca 2007 r.;
• M. P. (zbywca) pozostał właścicielem działek nr [...] i [...] o łącznej pow. 0,4997 ha – działki te są sklasyfikowane jako grunty rolne o oznaczeniu użytku i konturze klasyfikacyjnym ŁIV (działka [...]) i B-PsIV (działka [...]).
Poczynione ustalenia pozwoliły przyjąć, że skarżący nie nabył własności wszystkich gruntów od zbywcy, a więc nie spełnił przesłanki przewidzianej w § 10 ust. 1 rozp. 2009.
Podzielając stanowisko zajęte w pierwszoinstancyjnym rozstrzygnięciu, organ odwoławczy zauważył, że postępowania w sprawie płatności zwierzęcej i renty strukturalnej są prowadzone na podstawie dwóch różnych norm prawa administracyjnego, w stosunku do różnych podmiotów, nie są więc postępowaniami w jednej, tej samej sprawie. Tym samym, rozpoznając wniosek o przyznanie skarżącemu płatności zwierzęcej, nie można tej sprawy oceniać w kontekście legalności postępowania prowadzonego w stosunku do ojca skarżącego w przedmiocie udzielenia renty strukturalnej (jako opartej na innej normie prawa materialnego i adresowanej do innego podmiotu).
Skoro skarżący występował w latach 2005-2010 z wnioskami m.in. o przyznanie płatności obszarowych, w których zakres wchodzi płatność zwierzęca, wykluczało to stosowanie do skarżącego § 8 rozp. 2009, gdyż przepis ten odnosi się do rolnika, który w latach 2004-2006 nie występował z wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej.
Sytuację wnioskodawcy należało zatem ocenić z pozycji uregulowania zawartego w § 10 ust. 1 rozp. 2009, według którego w przypadku nabycia gruntów rolnych przez rolnika, który nie spełnia warunków do przyznania płatności zwierzęcej, płatność ta przysługuje mu, jeżeli nabył własność wszystkich gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego będących własnością rolnika, któremu co najmniej raz przyznano płatność zwierzęcą na podstawie rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r., lub rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r. Zdaniem organu, tylko nabycie gruntów całej powierzchni gospodarstwa, które są własnością osoby zbywającej grunty gospodarstwa, uzasadnia przyznanie płatności zwierzęcej w sytuacji zgłoszenia w danym roku kalendarzowym tych gruntów do płatności obszarowych, w tym płatności zwierzęcej. Tymczasem skarżący nie nabył całego gospodarstwa rolnego od M. P., tj. od rolnika, któremu co najmniej raz wypłacono płatność zwierzęcą, ponieważ we własności przekazującego gospodarstwo pozostały działki nr [...] i [...] o łącznej pow. 0,4997 ha, sklasyfikowane jako użytek rolny. Zdaniem organu odwoławczego zasadnicze znaczenie w rozpatrywanej sprawie ma bowiem fakt właściwego i zgodnego z przepisami nabycia gruntów rolnych, zgłoszonych we wniosku o przyznanie płatności obszarowych (prawidłowość nabycia gruntów).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu P. P. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według obowiązujących norm, zarzucając naruszenie:
• § 8 ust. 1 pkt 2 rozp. 2009 – poprzez nieuwzględnienie, że skarżący nie występował z wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w latach 2004-2006, natomiast w okresie od dnia [...] roku poprzedzającego rok złożenia wniosku o przyznanie płatności zwierzęcej do dnia [...] roku złożenia tego wniosku był posiadaczem "stada zwierząt", co powoduje, że spełniał on przesłanki do przyznania tzw. płatności zwierzęcej;
• art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego – poprzez nieuwzględnienie, że co do zasady każdemu rolnikowi, który w danym roku spełniał warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające, w tym "zwierzęce", w odniesieniu do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę.
Zdaniem skarżącego organy nie uwzględniły, że skarżący – mimo niespełnienia wymagań określonych w § 6 ust. 1 rozp. 2009 – powinien otrzymać tzw. płatność zwierzęcą, ponieważ (zgodnie z § 8 rozp. 2009) nie występował z wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w latach 2004-2006 oraz dodatkowo spełnił warunek określony w § 8 ust. 1 pkt 2 rozp. 2009, a mianowicie "...lub w okresie od dnia [...] roku poprzedzającego rok złożenia wniosku o przyznanie płatności zwierzęcej do dnia [...] roku złożenia tego wniosku rolnik lub jego małżonek był posiadaczem bydła lub owiec, lub kóz, lub koni, co potwierdza wpis lub zgłoszenie tych zwierząt do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych, o których mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, także w przypadku gdy osoby te nie pozostawały w związku małżeńskim w tym okresie".
Skarżący już w dniu [...] r. posiadał zwierzęta podlegające rejestracji w ARiMR, a więc w okresie od [...] r. do dnia [...] r. miał inwentarz żywy. W takiej sytuacji niezasadnie odmówiono skarżącemu płatności zwierzęcej, skoro spełniał on warunki określone w przepisach szczególnych rozporządzenia.
Zdaniem skarżącego, organy naruszyły art. 7 ust. 2 z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego wskutek pominięcia zasady, według której każdemu rolnikowi, który w danym roku spełniał warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające, w tym "zwierzęce", w odniesieniu do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę. Jeżeli skarżący otrzymał jednolitą płatność obszarową na rok 2010, to – stosownie do dyspozycji art. 7 ust. 2 pkt 2 tej ustawy – przysługiwała mu także płatność uzupełniająca do powierzchni upraw "roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych".
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Oceniając decyzję administracyjną według kryterium zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a."), sąd administracyjny bada, czy przy wydaniu indywidualnego aktu z zakresu administracji publicznej organy zachowały reguły proceduralne i czy niewadliwie zastosowały normy prawa materialnego odnoszące się do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Najistotniejszą w rozpoznawanej sprawie staje się odpowiedź na pytanie: Czy wnioskodawca spełnił przesłankę przyznania płatności zwierzęcej, a więc czy "nabył własność wszystkich gruntów rolnych" (§ 10 ust. 1 rozp. 2009) wchodzących w skład gospodarstwa rolnego będących własnością rolnika, któremu co najmniej raz przyznano płatność zwierzęcą na podstawie rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r. lub rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r.?
Na tak postawione pytanie organy udzieliły odpowiedzi przeczącej, podnosząc że zbywca (ojciec skarżącego) pozostawił sobie własność dwóch działek nr [...] i nr [...] (sklasyfikowanych jako użytki rolne) o łącznej pow. 0,4997 ha, a tym samym skarżący nie nabył "własności wszystkich gruntów rolnych" stanowiących własność zbywcy.
Należy tymczasem zauważyć, że w kontekście regulacji zawartej w § 10 ust. 1 rozp. 2009 r. prawodawca nie skonkretyzował sposobów nabycia gruntów w zakresie płatności zwierzęcej i nie uzależnił uzyskania ekspektatywy takiej płatności od niektórych tylko sposobów nabycia gruntów. Tym samym przepis ten nie wykluczył nabycia własności gruntów rolnych także wskutek zawarcia umowy o przekazaniu gospodarstwa rolnego przez rolnika, ubiegającego się o rentę strukturalną, na rzecz osoby fizycznej będącej jego następcą lub rolnikiem (§ 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Renty strukturalne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, Dz. U. Nr 109, poz. 750 ze zm., zwanego dalej w skrócie "rozp. 2007").
Taka umowa (czynność prawna) prowadzi także do nabycia własności gruntów rolnych, a więc mieści się w stanie hipotetycznym ujętym w § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326 ze zm.).
Warunkiem uzyskania płatności zwierzęcej jest – jak już wcześniej powiedziano – nabycie "własności wszystkich gruntów rolnych" od zbywcy (§ 10 ust. 1 rozp. 2009 r.).
Według zaś § 6 ust. 1 pkt 1 rozp. 2007 r., warunek nabycia prawa do renty strukturalnej jest przekazanie gospodarstwa rolnego uważa się za spełniony, jeżeli zostały przekazane wszystkie użytki rolne wchodzące w skład tego gospodarstwa, będące zarówno przedmiotem odrębnej własności rolnika i jego małżonka, jak również przedmiotem ich współwłasności, z zastrzeżeniem § 9 pkt 1.
Stosownie zaś do regulacji zawartej w § 9 pkt 1 tego rozp. warunek zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej uważa się za spełniony, jeżeli po przekazaniu gospodarstwa rolnego: łączna powierzchnia użytków rolnych posiadanych lub współposiadanych przez uprawnionego do renty strukturalnej i jego małżonka nie przekracza 0,5 ha, a działalność rolnicza prowadzona na tych użytkach służy wyłącznie zaspokajaniu potrzeb własnych uprawnionego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym.
Zestawienie § 6 ust. 1 pkt 1 z § 9 pkt 1 rozp. 2007 r., pozwala twierdzić, że warunek do uzyskania renty strukturalnej, a mianowicie przekazane wszystkich użytków rolnych wchodzące w skład tego gospodarstwa, jest spełniony zarówno wówczas, gdy:
1) zostaną przekazane wszystkie grunty (użytki rolne) bez pozostawienia sobie nawet jakiegoś minimum,
jak i wtedy, gdy:
2) zostaną przekazane wszystkie grunty (użytki rolne), z pozostawieniem sobie łącznej powierzchni użytków rolnych nieprzekraczającej 0,5 ha.
Żaden z tych sposobów przekazania gruntów nie stoi na przeszkodzie do uzyskania przez przekazującego uprawnienia do renty strukturalnej. Inaczej mówiąc, każdy z wymienionych sposobów spełnia przesłankę przekazania wszystkich użytków rolnych wchodzących w skład gospodarstwa, uprawniającą przekazującego do uzyskania renty strukturalnej.
W związku z tym powstaje kolejne pytanie: Czy zastosowanie jednego z dwóch sposobów "przekazania" gruntów (użytków rolnych) powinno oddziaływać na uprawnienia do płatności zwierzęcej nabywcy takich gruntów w kontekście unormowania zawartego w § 10 ust. 1 rozp. 2009?
Gdyby podzielić stanowisko organów w niniejszej sprawie, to tylko przekazanie (pierwsza sytuacja) wszystkich gruntów (użytków rolnych), a więc bez pozostawienia przekazującemu nawet jakiegoś minimum przewidzianego wprost przez prawodawcę, spełniałoby warunek nabycia własności "wszystkich gruntów rolnych" według § 10 ust. 1 rozp. 2009.
Zdaniem organów, druga sytuacja, a więc przekazanie wszystkich gruntów rolnych pozostałych po odjęciu dozwolonego prawem minimum powierzchni gruntów (do 0,5 ha), jako pozostawionych przekazującemu (zbywcy), nie byłoby już nabyciem własności "wszystkich gruntów rolnych" w rozumieniu § 10 ust. 1 rozp. 2009, niezbędnym do starań o płatność zwierzęcą.
W ocenie Sądu, nie można zaakceptować zastosowanego przez organy rozumienia nabycia własności "wszystkich gruntów rolnych" w kontekście regulacji zawartej w § 10 ust. 1 rozp. 2009.
Po pierwsze, dopuszczenie takiej wykładni prowadziłoby do niczym nieusprawiedliwionej nierówności nabywców gruntów rolnych wskutek – związanej z rentą strukturalną – umowy przekazania gruntów rolnych, gdyż zależnie od tego, czy wystąpi pierwsza, czy też druga, dojdzie lub niedojdzie do nabycia uprawnienia do płatności zwierzęcej od zbywcy ubiegającego się o rentę strukturalną.
Po drugie, nie można uzależniać możliwości nabycia płatności zwierzęcej od przypadku, a także nierzadko od braku świadomości przekazującego o dalej idących, niż to wynika z istoty przepisów, skutkach prawnych. Dostrzeżona niespójność unormowań prawodawcy nie powinna zatem prowadzić do pogorszenia sytuacji nabywcy prawa własności gospodarstwa, tylko dlatego, że w jednym przypadku zbywca – postępując zgodnie z prawem – zatrzymał dla siebie, na własne potrzeby użytki rolne o powierzchni nieprzekraczającej 0,5 ha
Jaka jest w istocie różnica między przekazaniem na własność "wszystkich gruntów rolnych" a przekazaniem na własność "wszystkich gruntów rolnych" dotychczasowego właściciela pomniejszonych jedynie o dopuszczalne prawnie 0,5 ha? W obu przypadkach przejmujący nabywa przecież "własność wszystkich gruntów rolnych", które przysługiwały zbywcy.
Poczynione wywody uprawniają do twierdzenia, że przez nabycie "własności wszystkich gruntów rolnych" według § 10 ust. 1 rozp. 2009 r. należy rozumieć także przekazanie całego gospodarstwa w zakresie renty strukturalnej [a więc przeniesienie własności gospodarstwa rolnego w całości na rzecz następcy oraz przeniesienie własności gospodarstwa rolnego w całości na powiększenie jednego gospodarstwa rolnego - § 6 ust. 1 pkt 2 lit. a) i b) rozp. 2007], istniejącego po odjęciu dopuszczalnej prawnie powierzchni 0,5 ha, pozostawionej zbywcy.
Trudno nie przyznać racji organowi odwoławczemu, który wywodzi, że sprawa płatności zwierzęcej stanowi odrębny przedmiot postępowania względem procedury odnoszącej się do starań o rentę strukturalną, ponieważ – jak podkreślił ten organ – oba postępowania są prowadzone na postawie dwóch różnych norm prawa administracyjnego, w stosunku do różnych podmiotów, a więc nie są postępowaniami prowadzonymi w granicach jednej, tej samej sprawy. Tym samym, rozpoznając sprawę w przedmiocie legalności decyzji dotyczącej płatności zwierzęcej nie można – zdaniem organu drugiej instancji – jej oceniać w kontekście legalności postępowania prowadzonego w stosunku do ojca strony skarżącej w przedmiocie renty strukturalnej, jako opartej na innej normie prawa materialnego i adresowanej do innego podmiotu.
Przy tym trafnym niewątpliwie spostrzeżeniu nie można jednak pomijać elementu wspólnego, występującego w obu postępowaniach, czyli czynności prawnej (umowy) umożliwiającej zbywcy gospodarstwa rolnego uzyskanie renty strukturalnej, nabywcy zaś takiego gospodarstwa ubieganie się o płatność zwierzęcą, gdyż – jak już wcześniej wykazano – unormowanie § 10 ust. 1 rozp. 2009 nie wyklucza ze zbioru czynności prowadzących do nabycia "własności wszystkich gruntów rolnych" umowy o przekazaniu "wszystkich użytków rolnych" wchodzących w skład przekazywanego gospodarstwa (§ 6 ust. 1 pkt 1 rozp. 2007). Ratio legis unormowań zawartych w § 6 ust. 1 pkt 1 rozp. 2007 i w § 10 ust. 1 rozp. 2009 sprowadza się w istocie do tego, by nabywca przekazanych w postępowaniu o rentę strukturalną "wszystkich użytków rolnych" wchodzących w skład przekazywanego mu gospodarstwa – bez względu na to, czy przekazujący pozostawił sobie dozwolone 0,5 ha użytków rolnych – nie został pozbawiony możliwości uzyskania płatności zwierzęcej, jeżeli przekazującemu takie gospodarstwo co najmniej raz przyznano płatność zwierzęcą na podstawie rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r. lub rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r., wszak również takie przekazanie "wszystkich użytków rolnych" (§ 6 ust. 1 pkt 1 rozp. 2007) spełnia – przewidzianą w § 10 ust. 1 rozp. 2009 – przesłankę nabycia własności "wszystkich gruntów rolnych" przez następcę prawnego rolnika, któremu uprzednio przyznano płatność zwierzęcą.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy rzeczą organów administracji publicznej będzie zatem ponowna ocena czynności prawnej o przekazaniu skarżącemu przez M. P. "wszystkich użytków rolnych" wchodzących w skład gospodarstwa przekazującego z zastosowaniem przedstawionej wykładni § 10 ust. 1 rozp. 2009 w kontekście § 6 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 9 pkt 1 rozp. 2007. Niezbędne stanie się także ustalenie, czy skarżący spełnia pozostałe przesłanki konieczne do uzyskania uprawnień w zakresie płatności zwierzęcej.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje natomiast podstaw do postawienia organom sformułowanych w skardze zarzutów naruszenia § 8 ust. 1 pkt 2 rozp. 2009 oraz art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
Jeżeli chodzi o pierwszy z przepisów, to Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. niewadliwie wywiódł, że skoro skarżący od 2005 r. korzysta z różnych form płatności, w tym zwłaszcza z płatności obszarowych, których zakres obejmuje płatność zwierzęcą, to w takiej sytuacji nie mógł znaleźć zastosowania § 8 rozp. 2009. Unormowania § 6 i § 8 tego rozporządzenia rozłącznie bowiem regulują dwie sytuacje, od zaistnienia których zależy przyznanie płatności obszarowych – albo strona mogła ubiegać się o przyznanie płatności obszarowych w latach 2004-2006, albo w tym okresie nie występowała o płatności obszarowe. Ponieważ skarżący ubiegał się o płatności bezpośrednie, okoliczność ta wykluczała zastosowanie dyspozycji § 8 rozp. 2009, gdyż hipotezą tego przepisu objęto rolników, którzy w latach 2004-2006 nie występowali z wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej.
Nie znajduje uzasadnienia także zarzut naruszenia art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Wprawdzie, według tego przepisu, rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające, jednakże – jak zauważył organ odwoławczy – przyznanie płatności uzupełniających zależne jest od także od spełnienia wymagań określonych w przepisach szczególnych. Tak więc płatność uzupełniająca do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca), będzie przysługiwać do powierzchni trwałych użytków zielonych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na dany rok, jeżeli grunty będą właściwie uprawiane, obsadzone odpowiednimi rodzajami roślin, z określoną liczbą zwierząt w gospodarstwie. Istotne znaczenie ma tu fakt zgodnego z prawem nabycia gruntów rolnych objętych następnie wnioskiem o przyznanie płatności obszarowych.
Skoro wszczęte skargą P. P. postępowanie sądowe pozwoliło stwierdzić naruszenie przez organy prawa materialnego wskutek niewłaściwej wykładni § 10 ust. 1 rozp. 2009 w kontekście § 6 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 9 pkt 1 rozp. 2007, należało – stosownie do dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. – orzec jak w punkcie I. sentencji wyroku.
Podstawę przyznania kosztów postępowania (pkt II. sentencji) stanowił art. 200 oraz art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a.
O niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do dnia prawomocności wyroku (pkt III sentencji) orzeczono według dyspozycji art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło