III SA/Wr 746/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA – Maciej Guziński po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi J. K. na uchwałę Rady Miejskiej S. z dnia [...] sierpnia 2017 r. Nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. J. K. (dalej jako: "skarżący") złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na uchwałę Rady Miejskiej S. z dnia [...] sierpnia 2017 r. (Nr [...]) w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego. Termin rozprawy został wyznaczony na dzień 10 października 2018 r. Zawiadomienie o terminie rozprawy zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] września 2018 r. (k. 276 akt sądowych). Po zamknięciu rozprawy w dniu 10 października 2018 r. Sąd postanowił odroczyć termin ogłoszenia orzeczenia i wyznaczył na dzień 24 października 2018 r. Skarżący był obecny na rozprawie oraz został poinformowany o terminie ogłoszenia orzeczenia. (k. 285 akt sądowych) W dniu [...] listopada 2018 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia ww. wyroku wskazując, że o terminie rozprawy dowiedział się osobiście z rozmowy telefonicznej z pracownikiem obsługi Wydziału Informacji Sądowej. Kopertę z jej zawartością, najprawdopodobniej z zawiadomieniem o terminie rozprawy odebrała i pokwitowała żona skarżącego. Następnie zamknięta koperta pozostała na stole w kuchni, gdzie została zniszczona przez kilkuletniego wnuka poprzez zalanie jej napojem. Skarżący wskazał, że osobiście brał udział w rozprawie, jednakże już w dniu ogłoszenia wyroku tj. 24 października 2018 r. był nieobecny z uwagi na ciążące na nim obowiązki związane z prowadzoną działalnością zawodową. W dniu [...] listopada 2018 r. zaniepokojony brakiem korespondencji z Sądu, podjął interwencję telefoniczną do Wydziału Informacji Sądowej, gdzie poinformowano go, że nie otrzyma oczekiwanego wyroku, ponieważ skarga została oddalona i w tym przypadku uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony. Ponadto skarżący dołączył wniosek o sporządzenie i doręczenie mu uzasadnienia wyroku z dnia 24 października 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej jako "p.p.s.a.", czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu, jest bezskuteczna. Jednakże stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 87 § 1 tej ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art. 87 § 2 p.p.s.a). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a). W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarżący zachował siedmiodniowy termin o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a., albowiem zgodnie z jego oświadczeniem w dniu [...] listopada 2018 r. dowiedział się o wydaniu wyroku oddalającego skargę i w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminowi. W związku z tym wniosek o przywrócenie terminu złożony w dniu [...] listopada 2018 r. należy uznał za wniesiony w terminie. Nie mniej merytoryczna ocena wniosku doprowadziła Sąd do wniosku, że skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku. W orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Zarówno w nauce postępowania administracyjnego, jak i postępowania cywilnego panuje zgodność, że oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Stanowisko to zostało zaakceptowane w orzecznictwie NSA. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się z reguły: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Jako brak winy nie mogą zostać zakwalifikowane - nieuwaga bądź zaniedbanie leżące po stronie skarżącej. Podkreślenia wymaga, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Samo uprawdopodobnienie braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, oznacza wykazanie takich okoliczności, które przy zachowaniu należytej staranności uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności i jednocześnie były nie do przewidzenia oraz nie do przezwyciężenia, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Nawet lekkie niedbalstwo wyklucza zatem możliwość przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej. W niniejszej sprawie jako przyczynę uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, skarżący wskazał zdarzenie losowe w postaci zalania przez wnuka koperty zawierającej zawiadomienie o terminie rozprawy. Podniósł, że korespondencję z Sądu odebrała i pokwitowała jego żona. Tymczasem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki zawierającej zawiadomienie o terminie rozprawy widnieje podpis skarżącego (k. 276 akt sądowych). Ponadto należy podnieść, że skarżący był obecny na rozprawie w dniu 10 października 2018 r. i został poinformowany o terminie ogłoszenia orzeczenia (protokół rozprawy, k. 285 akt sądowych). Zatem miał świadomość, że w dniu 24 października 2018 r. zapadnie w sprawie wyrok. Oczekiwanie przez skarżącego na informację o wydanym rozstrzygnięciu i pouczenie o środkach zaskarżenia, nie może być traktowane jako niezawinione, niedokonanie czynności. Skarżący, który odebrał osobiście zawiadomienie o terminie rozprawy powinien był zapoznać się z treścią pouczenia zawartego w tym zawiadomieniu i podjąć niezbędne kroki, w kierunku właściwie rozumianej dbałości o własne interesy procesowe. Strona – jako osoba monitorująca kilkakrotnie sprawę - miała także możliwość kontaktu telefonicznego z Wydziałem Informacji Sądowej. Jak to prezentowane jest konsekwentnie w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. W niniejszej sprawie takich przeszkód nie było. Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.