III SA/Wr 764/17

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale III wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego do skargi w kwocie ponad 40 zł oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania za niezasadne zarzutów na postępowanie egzekucyjne postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego do skargi w kwocie ponad 40 zł oraz ustanowienie adwokata. Skarżąca A. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w wynikającym z formularza wniosku oraz treści pisma procesowego strony z dnia 11 grudnia 2017 r. zakresie częściowym, obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego do skargi w kwocie ponad 40 zł oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu tego żądania argumentowała, że w związku z przewlekłą chorobą w okresie od 2012 r. do roku 2015 nie była w stanie znaleźć zatrudnienia, wygenerowała zaległości w płatnościach czynszowych w kwocie około 2.500 zł, obecnie uzyskuje wynagrodzenie w kwocie około 2.100 zł miesięcznie oraz, że jest właścicielką mieszkania o powierzchni 53,9 m² i samochodu marki Hundai Tucson o wartości rynkowej około 15.000 zł. Do swoich zobowiązań i stałych wydatków zaliczyła opłaty za media w kwocie około 130-150 zł, czynsz – w kwocie około 615 zł, spłatę kredytów – w kwocie około 600 zł, zakup leków – za kwotę około 130 zł oraz koszt dojazdu do pracy – około 100 zł. Powyższe dane znajdują potwierdzenie w treści dokumentów przesłanych przez wnioskodawcę do akt sprawy. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2) cyt. wyżej przepisu). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu adwokata jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z usług profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona ze względu na swój stan majątkowy nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, którymi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy, oraz zasady doświadczenia życiowego, jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania prawa pomocy, zgodnie z jego żądaniem, w zakresie częściowym, obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego do skargi w kwocie ponad 40 zł oraz ustanowienie adwokata, określona w art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z jednej strony świadczy o tym kwota dochodów jego gospodarstwa domowego i z drugiej strony, wysokość wydatków tego gospodarstwa wynikających z sytuacji życiowej, w tym zdrowotnej, strony, która generuje dodatkowe koszty utrzymania. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.