III SA/Wr 83/11

PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-05-16

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata oraz zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym w sprawie dotyczącej wymierzenia składek na ubezpieczenia społeczne?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, gdyż skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania i potrzebuje profesjonalnego pełnomocnika. Natomiast zwolnienie od kosztów sądowych jest mu przysługujące z mocy prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a., wobec czego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy i postępowanie w tym zakresie umorzono.
Stan faktyczny
Skarżący M. S. złożył skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą wymierzenia składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy. Po odrzuceniu skargi wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, wskazując na brak środków finansowych i wiedzy prawniczej. Skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie posiada majątku ani oszczędności, a jego dochód ze stosunku pracy jest niski, dodatkowo obciążony zobowiązaniami kredytowymi.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata; umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [---] nr [---] w przedmiocie wymierzenia składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata; 2. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący, po postanowieniu o odrzuceniu skargi, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata uzasadniając, że skargę do tutejszego Sądu wniósł zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji. Zauważył, że w niniejszym postępowaniu może złożyć skargę kasacyjną, przy czym niezbędny jest do tego adwokat. Wnioskodawca wskazał, że nie dysponuje ani wiedzą prawniczą, ani środkami finansowymi na pokrycie kosztów związanych z obroną jego praw przez sądem. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie, nie posiada jakichkolwiek nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Uzyskuje dochód ze stosunku pracy w areszcie śledczym w wysokości 713,09 zł brutto. Wnioskodawca dodał, że posiada zobowiązania finansowe z tytułu kredytu 16.000 zł i wynikające z karty kredytowej 17.000 zł. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, czyli w zakresie całkowitym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Powyższe skarżący wykazał. Jego jedyny dochód, który pochodzi ze stosunku pracy w jednostce państwowej, pozwala pokryć tylko wydatki w zakresie niezbędnego własnego utrzymania. Na ocenę jego sytuacji finansowej ma wpływ okoliczność ciążących na nim zobowiązań. Nie ma zatem możliwości poczynić rezerw na pokrycie kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Ponadto, jak słusznie wnioskodawca wskazał, na obecnym etapie postępowania podjęcie kolejnych czynności jest możliwe tylko z pomocą profesjonalnego pełnomocnika. Powyższe okoliczności zatem uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wskazać jednak należy – co do zakresu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych – że na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e/ p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, która skarży działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Z regulacji tej wynika zatem, że wnioskodawca, wnosząc skargę na decyzję wydaną w przedmiocie wymierzenia składek na ubezpieczenia społeczne, był i pozostaje zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych w postępowaniu przed sądami administracyjnymi z mocy samego prawa. Tym samym wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest bezprzedmiotowy, a postępowanie w tej części należało uznać za bezprzedmiotowe. Wobec powyższego postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3, art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.,

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło