III SA/Wr 840/16

Wrocław, 22 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Malinowska – Grakowicz po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2016 r., na posiedzeniu niejawnym, w sprawie ze skargi M. N., na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W., z dnia [...] maja 2016 r. nr [...], w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w związku z eksploatacją urządzenia do gier poza kasynem gry, wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 7 czerwca 2016 r. skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na opisaną w osnowie niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. Jednocześnie skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, podnosząc – w pierwszej kolejności - że dla uprawdopodobnienia argumentacji zawartej we wniosku do akt sprawy załączone zostały: oświadczenie, rozliczenie firmy za 2015 r., zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym za lata 2012 i 2014 (PIT-36L), informacja o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej za 2012 r. (PIT/B), trzy umowy leasingu samochodów oraz harmonogram opłat, deklaracje dla podatku od towarów i usług (VAT-7) za 2015 rok, faktury za wynajem powierzchni handlowych oraz lokali użytkowych. W ocenie skarżącego przedłożone dokumenty w sposób całościowy i kompletny dają ogląd jego sytuacji finansowej. Przedstawiona kondycja majątkowo- finansowa skarżącego w obliczu nałożonej kary nie daje podstaw by twierdzić, iż wyegzekwowanie kary nie doprowadzi do poważnych i nieodwracalnych szkód w jego majątku. Skarżący dodał, że nie posiada nieruchomości, a jego głównymi zobowiązaniami są spłacane leasingi, których umowy znajdują się w załączeniu. Ponadto posiada on zobowiązania wobec ZUS-u, które w lutym 2016 r wynosiły 38.973,20 zł. Ma na utrzymaniu dziecko. Jak wynika z zeznania podatkowego oraz z rozliczenia przedsiębiorstwa, w 2012 r. działalność skarżącego przyniosła stratę w wysokości 5.917,94 zł. Z kolei w latach 2014-2015 dochód z działalności gospodarczej (będącej jedynym źródłem przychodów) wyniósł około 52.000 zł, co w przeliczeniu daje średni dochód miesięczny w wysokości 4.333 zł. jednakże - jak podkreślił skarżący - przy ocenie jego stanu majątkowego należy uwzględnić zobowiązania z leasingu. Jak wynika z harmonogramu spłat, jest on zobowiązany do comiesięcznego pokrywania kosztów w wysokości 2.856 zł, 1.148 zł, 2.423 zł, co łącznie daje sumę 6.427 zł comiesięcznej opłaty leasingowej. Skarżący, wskazał również, że w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą zobowiązany jest do comiesięcznego płacenia podatku VAT od towarów i usług (w 2015 r. kwoty należnego podatku zamykały się w kwotach od 39 tysięcy do 63 tysięcy zł.). Dodatkowo, w związku z działalnością gospodarczą skarżący wynajmuje lokale użytkowe i handlowe, za które zobowiązany jest opłacać comiesięczny czynsz, co obrazują załączone do niniejszego wniosku faktury. Dlatego też - w ocenie skarżącego - zapłata kary pieniężnej na tym etapie postępowania doprowadzi do pogorszenia jego sytuacji finansowej. W dalszej części uzasadnienia wniosku skarżący wskazał, że w orzecznictwie, trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (vide : postanowienie WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 352/06). Ponadto skarżący wskazał na orzecznictwo NSA stanowiące, że przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony (...). Końcowo skarżący podniósł, iż skutki wykonania zaskarżonej decyzji należy odnosić do przyszłości, gdyż tylko w ten sposób możliwym staje się ustalenie faktycznego wpływu wykonania decyzji na sytuację strony. Instytucja ochrony tymczasowej ma chronić stronę przed skutkami wykonania decyzji, które mogą wystąpić w przyszłości, stąd sama ocena stanu teraźniejszego, z chwili orzekania, nie będzie wystarczająca dla oceny konieczności wstrzymania wykonania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jednolity tekst: Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej jako p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl natomiast art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z treści cytowanego ostatnio przepisu wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy i może nastąpić tylko na wniosek strony skarżącej, w którym uprawdopodobni ona istnienie przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 powołanej ustawy. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo: wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Inicjatywa zaś przy wykazaniu okoliczności potwierdzających istnienie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji należy do strony skarżącej (por. postanowienie NSA ż dnia 18 czerwca 2004 roku, FZ 138/04, nie publ.). Podkreślenia zatem wymaga, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest bezwzględnie wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku, co w niniejszej sprawie – w cenie Sądu – nie miało miejsca. Analiza oświadczeń złożonych w imieniu strony oraz treść dokumentów załączonych do akt sprawy wskazuje bowiem, że ewentualne wykonanie zaskarżonej decyzji (egzekucja kary finansowej w wysokości 12 000 zł) nie grozi wystąpieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący jest osobą prowadzącą działalność gospodarczą, a przy ocenie sytuacji płatniczej przedsiębiorców miarodajna jest kategoria przychodu, a nie dochodu, bowiem istnieją legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów tak, aby w końcowym rozliczeniu minimalizować lub w ogóle eliminować obciążenia podatkowe (zob. L. Błystak, M. Kazek, Koszty postępowania sądowoadministracyjnego, Warszawa 2015 r., s. 208). Nawet sama strata (którą skarżący wykazuje w 2012 r.) nie może świadczyć i nie świadczy o złej sytuacji finansowej, bowiem strata powstaje na skutek wystąpienia nadwyżki kosztów nad przychodem i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Zatem powstanie w jedynym roku rozliczeniowym straty nie może oznaczać i nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej. Zresztą skarżący wykazując stratę odwołał się do okresu sprzed czterech lat, podczas gdy jego sytuacja finansowa na przestrzeni 2012-2015 uległa przecież zmianie. Jak wynika bowiem ze znajdujących się w aktach kopii zeznań podatkowych PIT-36L skarżący już w 2014 r. osiągnął przychód 2.579 156, 56 zł. I choć skarżący powołuje się również na złą sytuację finansową, w której – w jego ocenie - pozostawał także w 2015 r., to jednak nie dołączył do akt sprawy zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za ten rok podatkowy. Ponadto z akt sprawy nie wynika, aby skarżący rzeczywiście pozostawał w tak złej kondycji jak podaje we wniosku, skoro w deklaracjach dla podatku od towarów i usług VAT – 7 za styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień i październik 2015 r. wskazane były wysokie podstawy opodatkowanie VAT ( odpowiednio w kwotach 221 618, 230 672, 250 697, 269 117, 268 116, 301 215, 252 084, 269 861, 188 889, 231 259 zł) Już tylko zatem w takiej sytuacji trudno przyjąć, że ewentualne wykonanie wydanych w sprawie decyzji administracyjnych - nawet w kontekście innych, wskazanych przez skarżącego zobowiązań (np. wobec ZUS –u) - może wyrządzić skarżącemu szkodę, którą można by określić jako znaczną (jak np. brak środków do życia), bądź spowodować skutki, które byłyby trudne do odwrócenia (jak chociażby utrata płynności finansowej). W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., orzekł o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.