III SA/Wr 85/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar (sprawozdawca), Asesor WSA Magdalena Jankowska-Szostak, Anna Kuczyńska-Szczytkowska, , , po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 18 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi I. Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 18 grudnia 2024 r. Nr SKO 4322.161.2024 w przedmiocie wyrejestrowania pojazdu oddala skargę w całości. W dniu 8 kwietnia 2024 r. do Prezydenta Wrocławia (dalej: organ I instancji, organ rejestrujący) wpłynął e-mail z Departamentu Zarządzania Systemami Kancelarii Prezesa Rady Ministrów przekazujący informację otrzymaną od [...] administracji o zarejestrowaniu pojazdu marki [...] o nr rejestracyjnym [...], nr VIN: [...] na terenie R. Pojazd ten stanowił własność spółki I. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: strona, skarżąca, spółka). Wobec powyższego, organ ten decyzją z dnia 10 kwietnia 2024 r., działając na podstawie art. 79 ust. 3a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. 2021 r., poz. 450, dalej jako p.r.d.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735, dalej jako: k.p.a.) orzekł o wyrejestrowaniu z urzędu wyżej wymienionego pojazdu z powodu otrzymania informacji od organu właściwego do rejestracji pojazdów państw członkowskich, innego niż Rzeczpospolitej Polska, o zarejestrowaniu pojazdu w R. Po rozpoznaniu odwołania strony skarżącej od powyższego rozstrzygnięcia, decyzją z dnia 11 czerwca 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu (dalej: organ odwoławczy, organ II instancji), uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji, wskazując na brak zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania z urzędu oraz nakazując temu organowi podjąć działania zmierzające do bezpośredniego kontaktu z odpowiednim organem zagranicznym w celu potwierdzenia skuteczności dokonanej rejestracji na terenie R. Decyzją z dnia 23 sierpnia 2024 r. numer WSO-PA.5410.1788.2024 organ I instancji orzekł o wyrejestrowaniu z urzędu przedmiotowego pojazdu z powodu otrzymania informacji o zarejestrowaniu pojazdu w R. W uzasadnieniu organ ten wskazał, że trzykrotnie, tj. w dniach 2 lipca 2024 r., 26 lipca 2024 r. oraz 29 lipca 2024 r występował droga elektroniczną do Dyrekcji Generalnej ds. Prawa Jazdy i Rejestracji Pojazdów – Biura Współpracy Zagranicznej w R. z zapytaniem, czy pojazd został zarejestrowany w R. w dniu 13 marca 2024 r. i informacja ta została potwierdzona przez [...] organ rejestrujący. Dalej podano, że strona nie przedstawiła dowodu przeciwnego, a jedynie wnosiła o zawieszenie postępowania na podstawie art. 98 § 1 pkt 4 k.p.a., wskazując na toczące się postępowanie karne w sprawie przestępstwa sprzeniewierzenia. Wniosek ten nie został przez organ uwzględniony (w postanowieniu z dnia 30 lipca 2024 r. odmówiono zawieszenia postępowania powołując się na to, że wyrejestrowanie pojazdu nie jest instrumentem prawnym służącym do weryfikacji stanu własności i przytaczając tezy orzeczeń sądów administracyjnych). Zdaniem organu materiał dowodowy sprawy pozwala stwierdzić w sposób jednoznaczny, że przedmiotowy pojazd został zarejestrowany w R., co zgodnie z treścią art. 79 ust. 3a p.r.d. jest podstawą do wyrejestrowania pojazdu z urzędu. Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z dnia 18 grudnia 2024 r. numer SKO.4322.161.2024 organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że w przekazanym materiale dowodowym znajduje się pismo (e-mail) z Departamentu Usług Cyfrowych Ministerstwa Cyfryzacji, zawierające wykaz pojazdów zarejestrowanych na terenie R., pochodzących z Polski. W tym katalogu wymieniono pojazd marki [...] o nr rejestracyjnym [...]. Celem uaktualnienia powyższego dokumentu, realizując przy tym obowiązek wynikający z treści art. 7 i 77 § 1 k.p.a., Prezydent Wrocławia wystąpił do swego [...] odpowiednika z prośbą o potwierdzenie faktu zarejestrowania powyższego pojazdu i w odpowiedzi uzyskano informację, że pojazd ten został zarejestrowany w R. W ocenie organu jest to informacja, o której mowa w art. 79 ust. 3a p.r.d. Wyjaśniono również, że zarejestrowanie pojazdu za granicą nie musi koniecznie wiązać się z jego zbyciem, organy administracji nie są uprawnione do badania okoliczności, w jakich doszło do rejestracji, a samo wyrejestrowanie nie przesądza o własności. Podkreślono, że przesłanką wyrejestrowania pojazdu jest samo otrzymanie informacji od organu właściwego do rejestracji pojazdów państwa członkowskiego o zarejestrowaniu pojazdu. Wyrejestrowanie z polskiego rejestru oznacza, że pojazd nie jest już eksploatowany na terenie Polski, a zatem nie jest konieczne dopuszczanie go do ruchu na polskich drogach. W ocenie organu podniesione przez stronę okoliczności dotyczące złożenia zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa nie uniemożliwiają organowi zakończenia postępowania, a zatem nie stanowią o istnieniu zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 98 § 1 pkt 4 k.p.a. Pismem z dnia 27 stycznia 2025 r. strona skarżąca zaskarżyła powyższą decyzję do tutejszego Sądu, zarzucając naruszenie przepisów: 1. prawa materialnego, które miały wpływ na wynik postępowania tj. art. 79 ust. 3a p.r.d. poprzez wyrejestrowanie pojazdu z urzędu, pomimo braku przesłanek; 2. przepisów prawa procesowego, a to: a) art. 97 § 1 k.p.a. poprzez brak zawieszenia postępowania i przedwczesne wydanie decyzji wyrejestrowującej przedmiotowy pojazd z urzędu; b) art. 77 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania dowodowego w sposób niewyczerpujący i pominięcie naczelnych zasad postępowania administracyjnego, w tym ochrony praworządności, obowiązku podejmowania wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego; c) art. 8 k.p.a. poprzez niezastosowanie i pominięcie naczelnych zasad postępowania administracyjnego, w tym ochrony praworządności, obowiązku podejmowania wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz bezpodstawne odstąpienie od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym. W związku z powyższym strona skarżąca wniosła: 1) o uchylenie zaskarżonej decyzji; 2) o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Wrocławia, dokonującej wyrejestrowania z urzędu przedmiotowego pojazdu; 3) o wskazanie organowi sposobu załatwienia sprawy; 4) o przeprowadzenie postępowania w trybie uproszczonym; 5) o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Strona skarżąca zawarła obszerne uzasadnienie swojego stanowiska, wskazując m.in. na konieczność zawieszenia postępowania administracyjnego oraz na wydane przez inne organy decyzje o uchyleniu decyzji dotyczących wyrejestrowania z urzędu pojazdu, w związku z rejestracją w następstwie czynu zabronionego. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi organ odwoławczy podtrzymał dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu. Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie z punktu widzenia kryterium legalności jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu, utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Wrocławia wyrejestrowującą z urzędu przedmiotowy pojazd marki [...] z powodu zarejestrowania tego pojazdu na terytorium R. Podstawę materialnoprawną kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 79 ust. 3a p.r.d., zgodnie z którym, w przypadku otrzymania informacji od organu właściwego do rejestracji pojazdów państwa członkowskiego innego niż Rzeczpospolita Polska, o zarejestrowaniu pojazdu, organ rejestrujący dokonuje wyrejestrowania pojazdu z urzędu. Z treści cytowanego przepisu wynika, że przesłankę wyrejestrowania pojazdu stanowi otrzymanie informacji od organu właściwego do rejestracji pojazdów państwa członkowskiego o zarejestrowaniu tego pojazdu na terytorium innego kraju. Wystąpienie wskazanej w przepisie art. 79 ust. 3a p.r.d. przesłanki obliguje zatem organ do wydania decyzji wyrejestrowującej pojazd. Okoliczność zarejestrowania pojazdu za granicą powinna natomiast jednoznacznie wynikać z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. W tym miejscu podkreślić należy, że decyzje wydawane w przedmiocie wyrejestrowania nie mają charakteru uznania administracyjnego (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 września 2021 r., I OSK 4249/18, LEX nr 3230487). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że powodem wyrejestrowania pojazdu marki [...] był fakt rejestracji tego pojazdu w R., co nie budzi wątpliwości Sądu z uwagi na informację od organów [...], uzyskaną drogą elektroniczną przez organ I instancji, potwierdzającą, że pojazd jest zarejestrowany w R. od dnia 13 marca 2024 r. W tych uwarunkowaniach należało stwierdzić, że uznanie przez organ I i II instancji informacji przesłanej w formie pisma, z którego jasno wynika, że przedmiotowy pojazd został zarejestrowany na terenie R. (potwierdzonej następnie informacją e-mail uzyskaną od organów [...]) - było prawidłowe. Organ uzyskał w tym zakresie jednoznaczną odpowiedź i tym samym ustalił zarejestrowanie tego auta na terenie R., tak więc ziściła się przesłanka do wyrejestrowania go z Centralnej Ewidencji Pojazdów na terenie Polski. W analizowanej sprawie nie budzi wątpliwości, że przedmiotowy samochód został wywieziony za granicę. Z treści przepisu art. 79 ust 3a p.r.d. należy natomiast wyprowadzić wniosek, że okoliczność zarejestrowania pojazdu za granicą nie musi automatycznie wiązać się z jego zbyciem. Ustawodawca miał na celu odzwierciedlenie w stosownym rejestrze, w jakim kraju pojazd jest eksploatowany, nie wiążąc z tym konieczności przeniesienia własności pojazdu w drodze umowy kupna-sprzedaży. Inna interpretacja tego przepisu nie jest w ocenie Sądu uzasadniona. Wykonanie przez organ obowiązku wyrejestrowania pojazdu w związku z jego rejestracją w innym kraju ma na celu zabezpieczenie przed sytuacjami, w których mimo wywozu samochodu do innego państwa, pojazd ten jest nadal zarejestrowany w Polsce i figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów. Brak wyrejestrowania takiego pojazdu prowadziłby do sytuacji, w której ten sam pojazd byłby zarejestrowany w dwóch państwach jednocześnie, wprowadzając w błąd, pomimo posiadania przez organ stosownej informacji w tym zakresie. Powyższe prowadziłoby do dezaktualizacji informacji zawartych w systemie Centralnej Ewidencji Pojazdów. Dążeniem ustawodawcy jest natomiast doprowadzenie do tożsamości danych zawartych w tym systemie ze stanem rzeczywistym. Jak słusznie wskazywały organy, wyrejestrowanie pojazdu nie jest natomiast instrumentem prawnym służącym do weryfikacji stanu własności. Jak wynika z przepisu art. 79 ust. 3a p.r.d. - postępowanie administracyjne w przypadku otrzymania informacji o rejestracji w innym państwie członkowskim toczy się z urzędu i skutkuje decyzją o wyrejestrowaniu takiego pojazdu i tak też to miało miejsce w realiach tej sprawy. Organ, wbrew twierdzeniom podniesionym w skardze, nie jest przy tym uprawniony do badania okoliczności, w jakich do tej rejestracji doszło, a samo wyrejestrowanie nie przesądza o własności - poza zakresem postępowania w przedmiocie wyrejestrowania pojazdu zarejestrowanego za granicą pozostają kwestie własności pojazdu, a także kwestie przyczyn, dla których pojazd został wywieziony za granicę. Raz jeszcze podkreślić należy, że przesłankę wyrejestrowania pojazdu stanowi już samo otrzymanie informacji od organu właściwego do rejestracji pojazdów państwa członkowskiego o zarejestrowaniu pojazdu. Zasadnie twierdzi organ odwoławczy, że wyrejestrowanie pojazdu z polskiego rejestru oznacza, że pojazd ten nie jest eksploatowany na terytorium Polski, więc nie zachodzi konieczność dopuszczenia go do ruchu na polskich drogach. Wpisanie pojazdu do stosownego rejestru danego kraju powinno odzwierciedlać faktyczne terytorium, na którym ten pojazd jest użytkowany – dopuszczony do ruchu drogowego. W świetle powyższego Sąd uznał, że ocena przesłanki wyrejestrowania pojazdu z art. 79 ust. 3a p.r.d. została w rozpoznawanej sprawie dokonana w oparciu o prawidłowo zgromadzony materiał dowodowy. Zdaniem Sądu, organ administracji nie był zobowiązany do ustalania, czy doszło do przeniesienia prawa własności pojazdu na rzecz podmiotu, który dokonał jego rejestracji za granicą, ani z jakich przyczyn pojazd został wywieziony za granicę, w tym także, czy doszło w tym zakresie do ewentualnego popełnienia przestępstwa. Strona posiada bowiem inne instrumenty do odzyskania pojazdu od leasingobiorcy, zaś okoliczność, że toczy się postępowanie karne dotyczące przywłaszczenia pojazdu, pozostaje bez wpływu na kwestie związane z wpisem w rejestrze, w którym ten pojazd widnieje. Organy administracyjne nie są bowiem uprawnione do badania okoliczności, czy też dokonywania ocen, w jakich warunkach doszło do rejestracji pojazdu w innym kraju i nie posiadają kompetencji w tym zakresie. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku w sprawie I OSK 1415/10, rolą organów jest jedynie nanoszenie zmian w stanie prawnym do odpowiedniego rejestru (wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2011 r., LEX nr 1068401). Z powyższych względów brak było również podstaw prawnych do zawieszania postępowania administracyjnego, co prawidłowo wywiodły organy w sprawie. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Wrocławia nie naruszają obowiązujących przepisów prawa. Jak już bowiem wcześniej wskazano powołany przepis art. 79 ust. 3a p.r.d. zawiera przesłankę obligującą organ do wyrejestrowania pojazdu z urzędu. Ustawodawca nie przewidział uznaniowości organu w tym zakresie. Mając w szczególności na uwadze literalne brzmienie przepisu art. 79 ust. 3a p.r.d., jak również ratio legis tej regulacji, przyjąć należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Wrocławia odpowiadają prawu. Wbrew stanowisku strony skarżącej, organ prawidłowo zastosował się również do dyspozycji art. 77 § 1 k.p.a. W sprawie pozyskano dowody wskazujące na konieczność wyrejestrowania pojazdu z urzędu, w tym dowód rejestracji pojazdu za granicą w postaci (uaktualnionej) informacji przesłanej w formie elektronicznej. Zgromadzone dowody były zatem wystraczające do wydania decyzji w sprawie. Oceniając zaś zgromadzony w sprawie materiał organy nie dokonały jego dowolnej oceny ale wysnuły z nich prawidłowe wnioski, które wyjaśniono w uzasadnieniu wydanych decyzji. Za niezasadny należy również uznać zarzut dotyczący naruszenia zasady zaufania obywateli do władzy publicznej, płynący z art. 8 k.p.a. Organ prowadzący postępowanie wypełnił zawarte w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego reguły i obowiązki. Stan faktyczny sprawy został dokładnie wyjaśniony, na podstawie wyczerpująco zgromadzonego materiału dowodowego. Organ w sposób wystarczający wskazał fakty, które uznał za udowodnione, dowody na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których nie uwzględnił stanowiska strony skarżącej. Jednocześnie w sposób wystarczający wyjaśnił podstawę prawną decyzji oraz przytoczył przepisy prawa, mające zastosowanie w okolicznościach sprawy. Organ podjął niezbędne czynności do dokładnego wyjaśnienia sprawy i wydał trafne rozstrzygnięcie, prawidłowo dokonując subsumpcji stanu faktycznego do norm prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie. W związku z powyższym zarzut naruszenia art. 6 k.p.a. należy uznać za niezasadny. Reasumując, Sąd stwierdził, że wydane decyzje nie naruszają norm wynikających z przepisów wskazanych w skardze, jak również innych, które Sąd powinien uwzględnić z urzędu na zasadzie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.