III SA/Wr 850/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Fundacji im. A. z siedzibą we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia przypadającej do zwrotu do budżetu Miasta W. kwoty dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w 2011 r. wraz z odsetkami postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego do skargi na wyżej oznaczoną decyzję Fundacja im. A. z siedzibą we W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu wnioskodawca podał, że w wyniku przekształceń instytucjonalnych została zmuszona do likwidacji wcześniejszej siedziby szkoły, wynajęcia nowego budynku i przeprowadzenia jego remontu. Jednocześnie zmniejszyła się liczba jej uczniów z 82 do 42, a obecnie 56. Ponieważ prowadzenie szkoły jest jedynym źródłem dochodów Fundacji powyższa sytuacja doprowadziła do utraty przez stronę płynności finansowej i bardzo trudną sytuację finansową. Z oświadczenia o majątku i dochodach wnioskodawcy, wynika wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych – "kapitał podstawowy" 15.458,78 zł i 285.945,92 zł ("aktywa"), wartość środków trwałych na dzień 31 grudnia 2012 r. – 156.411,23 zł, strata za ostatni rok obrotowy według bilansu – 409.735,57 zł oraz stan dwóch rachunków bankowych na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku odpowiednio (-) 165.115,01 zł i 3.119,44 zł. Z dokumentów przesłanych na wezwanie wynika, ponad podane wcześniej fakty, że wnioskująca strona jest organizacją pożytku publicznego, która prowadzi szkołę i wszystkie zadania realizuje ze środków uzyskanych z Urzędu Miasta, wpłat od rodziców uczniów, zysku za lata poprzednie (rok 2011), przychodów z tytułu wpłat 1% oraz pozostałych przychodów operacyjnych. Strona skarżąca podała nadto, że rok 2013 zakończyła startą (brutto) w kwocie 301.242,76 zł. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób prawnych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że są one zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy ocenił, że w przypadku strony skarżącej zaistniała ustawowa przesłanka przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, określona w art. 246 § 2 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zdaniem referendarza sądowego wnioskodawca wykazał w sprawie, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Świadczy o tym sytuacja finansowa i ekonomiczna wnioskującej strony, na którą składa się jej ekonomiczny status organizacji pożytku publicznego, pomniejszenie dostępnych środków finansowych na skutek konieczności ponoszenia kosztów prowadzenia inwestycji skierowanych na realizację celów statutowych Fundacji oraz kwota straty wykazanej za rok 2013 i stan jej rachunków bankowych. W tym stanie rzeczy referendarz sądowy, działając na podstawie powołanych wyżej przepisów prawa oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.