III SAB/Wr 114/26
PostanowienieWSA we Wrocławiu2026-03-10
Skład orzekający: Sędzia WSA Anetta Chołuj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie uruchomienia przewozów pasażerskich na linii kolejowej jest dopuszczalna, jeśli wnioskodawca nie jest podmiotem uprawnionym do składania opinii w rozumieniu przepisów ustawy o publicznym transporcie zbiorowym?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie uruchomienia przewozów pasażerskich na linii kolejowej jest niedopuszczalna, jeśli wnioskodawca nie jest podmiotem uprawnionym do składania opinii w rozumieniu przepisów ustawy o publicznym transporcie zbiorowym. Wniosek strony skarżącej nie mógł skutecznie zainicjować postępowania w sprawie zmiany organizacji ruchu, ponieważ strona nie jest podmiotem uprawnionym do składania opinii w trybie określonym w ustawie.Stan faktyczny
Skarżący A. F. wniósł skargę na bezczynność Marszałka Województwa Dolnośląskiego w przedmiocie uruchomienia przewozów pasażerskich na linii kolejowej L. – L1., wskazując na brak kursów mimo wyremontowanej infrastruktury. Skarżący wcześniej zwrócił się do Urzędu Marszałkowskiego o dodanie kursów w sezonie letnim. Organ poinformował, że organizatorem transportu na tej linii jest starosta, a nie województwo, ponieważ linia przebiega w całości na terenie powiatu i nie została ujęta w planie transportowym województwa.Rozstrzygnięcie
Sąd odrzucił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Chołuj po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. na bezczynność Marszałka Województwa Dolnośląskiego w przedmiocie uruchomienia przewozów pasażerskich na linii kolejowej L. – L. postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z 22 sierpnia 2025 r. A. F. (dalej: skarżący, strona skarżąca) wniósł skargę na bezczynność Marszałka Województwa Dolnośląskiego (dalej: organ, Marszałek) w przedmiocie uruchomienia przewozów pasażerskich na linii kolejowej L. – L1.. Podał, że mimo czynnej linii kolejowej i wyremontowanego dworca w miejscowości L1. brak jest przejazdów, nawet w czasie porannego szczytu komunikacyjnego z powodu dojazdu do szkół.
Z akt sprawy wynika, że 18 stycznia 2024 r. skarżący wniósł do Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego o cyt.: "dodanie kursów w sezonie letnim do L1. koleją do planu transportowego".
W odpowiedzi z 26 stycznia 2024 r. organ poinformował skarżącego, że publiczny transport zbiorowy jest organizowany na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (Dz. U. 2023 r. poz. 2778 ze zm.) – dalej: u.p.t.z. Podał, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 u.p.t.z., organizatorem publicznego transportu zbiorowego jest województwo na obszarze swojego działania na linii komunikacyjnej albo sieci komunikacyjnej w wojewódzkich przewozach pasażerskich. Podkreślił, że linia kolejowa L. – L1. przebiega w całości na terenie powiatu [...]. Jej obsługa nie została ujęta w Planie zrównoważonego rozwoju publicznego transportu zbiorowego dla Województwa Dolnośląskiego, zatem organizatorem transportu na terenie powiatu jest starosta.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skargę należało odrzucić, jako niedopuszczalną.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. Ze względu na to, każdą wniesioną skargę sąd administracyjny poddaje kontroli pod względem jej dopuszczalności. Dopiero stwierdzenie, że dana sprawa podlega kognicji sądów administracyjnych będzie otwierało drogę do merytorycznej oceny zaskarżonego aktu, czynności, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
W myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2026 r. poz. 143 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych.
Zgodnie natomiast z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Według § 2 tego artykułu, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.
Powołane przepisy dopuszczają wniesienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów administracyjnych tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na akty i inne czynności z zakresu administracji publicznej wymienione w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest bezczynność Marszałka w zakresie uruchomienia przewozów pasażerskich na linii kolejowej L. – L1.
Zgodnie z art. 4 pkt 19a ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. 2025 r. poz. 1234 ze zm.), organizatorem publicznego transportu kolejowego jest organizator publicznego transportu zbiorowego w rozumieniu ustawy o publicznym transporcie zbiorowym w zakresie odnoszącym się do pasażerskich przewozów kolejowych. Natomiast zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 5 lit. a u.p.t.z., plan zrównoważonego rozwoju publicznego transportu zbiorowego, w przypadku planowanego organizowania przewozów o charakterze użyteczności publicznej, opracowuje województwo w zakresie linii komunikacyjnej albo sieci komunikacyjnej w wojewódzkich przewozach pasażerskich.
W trybie przewidzianym w powyższych przepisach Sejmik Województwa Dolnośląskiego uchwałą z dnia 30 października 2014 r. nr LV/2107/14 przyjął plan transportowy. Ustawa przewiduje również możliwość wprowadzania zmian w planie transportowym. Art. 11 ust. 2 u.p.t.z. stanowi, że plan transportowy może być, w zależności od uzasadnionych potrzeb, poddawany aktualizacji. Zgodnie natomiast z art. 14 u.p.t.z., do aktualizacji stosuje się odpowiednio przepisy art. 10, art. 11 ust. 1, art. 12 ust. 1-2 i 2b-4 oraz art. 13 u.p.t.z. Z kolei art. 10 u.p.t.z. przewiduje, że informację o opracowanym projekcie planu transportowego ogłasza się w miejscowej prasie, w Biuletynie Informacji Publicznej oraz w sposób zwyczajowo przyjęty, określając miejsce wyłożenia projektu planu transportowego oraz formę, miejsce i termin składania opinii dotyczących tego projektu, nie krótszy jednak niż 21 dni od dnia ogłoszenia. Organizator rozpatruje opinie, o których mowa w ust. 1, a w przypadku uznania za zasadne wniosków w nich zawartych, dokonuje stosownych zmian w projekcie planu transportowego. W myśl natomiast art. 13 ust. 1 u.p.t.z., marszałek województwa przedstawia sejmikowi województwa do uchwalenia projekt planu transportowego: 1) uzgodniony z marszałkami sąsiednich województw, 2) zaopiniowany przez zarząd związku metropolitalnego położonego na terenie województwa, o ile jest utworzony, 3) zaopiniowany przez zarząd sąsiedniego związku powiatów lub związku powiatowo-gminnego, o ile jest utworzony - w zakresie linii komunikacyjnych przebiegających na obszarach ich właściwości.
W świetle powyższych unormowań, wniosek oraz pisma składane przez skarżącego do organu odpowiedzialnego za organizowanie kolejowego transportu zbiorowego nie stanowią opinii w rozumieniu przepisów ustawy o publicznym transporcie zbiorowym. Strona skarżąca nie jest bowiem podmiotem uprawnionym w rozumieniu art. 13 u.p.t.z.
Z powyższego wynika, że wniosek strony skarżącej nie mógł skutecznie zainicjować postępowania w sprawie zmiany organizacji ruchu. Art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. przewiduje wniesienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów administracyjnych tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na akty i inne czynności z zakresu administracji publicznej wymienione w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Zatem skarga na bezczynność organu w tym zakresie jest niedopuszczalna.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło