III SAB/Wr 13/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia NSA Anna Moskała, Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Protokolant: Monika Mikołajczyk, po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. C. na bezczynność Starosty J. w przedmiocie wniosku o aktualizację operatu ewidencji gruntów i budynków I. zobowiązuje Starostę Jeleniogórskiego do wydania – w terminie 30 dni od dnia doręczenia nin. Wyroku – decyzji administracyjnej w sprawie wszczętej wnioskiem skarżącej z dnia 15 lutego 2005 r.; II. zasądza od Starosty J. na rzecz skarżącej 100 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu. Wnioskiem złożonym w Starostwie Powiatowym w J. G. S. C. domagała się wydania decyzji administracyjnej w sprawie uaktualnienia przebiegu granic między działkami rolnymi nr [...] i [...] położnymi w Ł. - Gmina M. oraz aktualizacji znajdujących się na nich użytkach rolnych. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że weszła w posiadanie gospodarstwa rolnego, będącego dotychczas w posiadaniu jej brata A. C. Wskazała, że brat występował już o aktualizację ewidencji gruntów a jego skargę od wydanych w tym przedmiocie decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił. Zdaniem S. C. w tej sytuacji zmuszona jest ona o wystąpienie o wydanie decyzji na jej imię i nazwisko. Dodatkowo strona wskazała, że przebieg drogi między w/w działkami został uchwałą Rady Gminy w M. zmieniony, w ewidencji gruntów mylnie oznaczono część działki [...] jako grunt kopalny w miejscu wyeksploatowanego terenu za czasów niemieckich i oznaczonego uprzednio jako las kat. VI. Twierdziła, że zgodnie z klasyfikacją gleboznawczą są to "gleby o nieoznaczonym profilu. Gleby sztucznie nasypane - usypiska, żwirowiska, szutrowiska, doły po wybranych piaskach, glinach itp. Odpowiadające nieużytkom". W ocenie strony skoro był to dół po wybranej glinie i na tej podstawie został zakwalifikowany jako las kl. VI to nie mógł być na powrót zakwalifikowany jako grunt kopalny. Wobec powyższego wniosku Dyrektor Wydziału Geodezji i Kartografii Starostwa Powiatowego w J. G. skierował do S. C. pismo z 14.03.2005 r., w którym wyjaśnił, że czynności dotyczące uaktualnienia przebiegu granic między wskazanymi we wniosku nieruchomościami (w tym przypadku wiążące się z koniecznością dokonania zmiany przebiegu granic części drogi gminnej oznaczonej jako działka 356) należą do standardowych prac geodezyjno-prawnych i dokonywane są na zlecenie i koszt zainteresowanych właścicieli nieruchomości przez jednostki wykonawstwa geodezyjnego, prowadzące działalność gospodarczą w tym zakresie. Wskazano na przepis art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 17.05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Odnośnie zaś wniosku o aktualizację użytków rolnych zawartych w granicach działek [...] i [...] wskazano, że żądanie jest nieprecyzyjne, nie określa na czym aktualizacja ma polegać a treść pisma wskazuje, że strona oczekuje załatwienia mimo poprzedniego rozstrzygnięcia sprawy decyzją ostateczną (a to decyzją Starosty J. z dnia 29.12.2003 r. Nr [...] w sprawie aktualizacji użytków gruntowych, która została wprowadzona do ewidencji gruntów i budynków). W piśmie tym poinformowano S. C., że stosownie do art. 61 § 1 kpa żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego powinno określać w sposób jednoznaczny przedmiot postępowania, a w razie wątpliwości uściślenie żądania należy do strony, nie zaś do sfery cennej organu. Organ nie może bowiem – jak wywodzono - domniemywać jakie żądanie strona ma na myśli a strona nie może żądać aby podstawą wszczęcia postępowania była treść wniosku poprzedniego właściciela nieruchomości, skoro postępowanie w tej sprawie zostało zakończone przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu. Jak wynika z akt sprawy pismem z 31.05.2005 r. strona złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. skargę na opieszałość Starostwa Powiatowego w J. G. Skarga ta została przekazana - według właściwości - Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we W. Organ administracyjny II instancji postanowieni z dnia 22.07.2005 r. oddalił zażalenie L. C., wskazując jako podstawę prawną art. 37 kpa. W uzasadnieniu sprostowanego postanowienia (vide: postanowienie z dnia 1.09.2005 r.) wskazano, że postępowanie administracyjne w sprawie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków nieruchomości oznaczonej jako działki [...] i [...] zostało zakończone ostateczną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 4.03.2004 r. nr [...], wydaną na wniosek A. C. (wobec odrzucenia jego skargi przez WSA). Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził też, że L. C. została wezwana do sprecyzowania żądania, lecz odpowiedzi nie udzieliła. W tych okolicznościach, zdaniem organu II instancji, Starosta J. w zwłoce - co do załatwienia sprawy - nie pozostaje. Strona przeciwna t.j. Starosta Jeleniogórski w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie twierdząc, że strona nie sprecyzowała wniosku a nadto wniosek dotyczył przedmiotu, który wcześniej został już rozstrzygnięty. Nie godząc się ze stanowiskiem, że Starosta Jeleniogórski nie pozostaje w załatwieniu jej sprawy w zwłoce L. C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, ostatecznie pismem z dnia 28.09.2005 r. precyzując ją jako skargę na bezczynność Starosty J. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 pkt. 8 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) kontrola działalności administracji publicznej obejmuje skargi na bezczynność organów w przypadkach tam określonych. Jednocześnie w myśl art. 52 §1powołanej ustawy skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie /.../. Artykuł 37 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 ze zm.) stanowi zaś, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub ustalonym w myśl art. 36 stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skoro z akt wynika, iż skarżąca wyczerpała środki w toku instancji to jej skargę ocenić należało jako dopuszczalną. Okoliczności sprawy wskazują zaś, że jest ona w pełni uzasadniona i jako taka zasługuje na uwzględnienie. Podnieść należy, że w myśl art. 61 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, a zgodnie z § 3 datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Przepis zaś art. 35 § 1 Kpa nakazuje załatwienie sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3). Do terminów tych nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5). Nadto zgodnie z art. 36 § 1 o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (§ 2). W przedmiotowej sprawie powyższym wymogom uchybiono. Niesporne jest, że wniosek skarżącej z dnia 15 lutego 2005 r. nie został rozpoznany. Brak natomiast jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że zachodziły okoliczności o charakterze prawnym, zwalniające organ z zarzutu bezczynności. Orany administracyjne obu instancji stoją na stanowisku, że w niniejszej sprawie skarga jest bezzasadna bowiem strona - mimo wezwania - nie sprecyzowała żądania. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że istotnie zgodnie z art. 63 Kpa podania muszą spełniać określone wymogi, m.in. muszą zawierać żądanie. W myśl art. 64 § 2 powołanej ustawy, jeżeli podanie nie czyni zadość m.in. temu wymogowi należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięci tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. W niniejszej sprawie nie doszło jednakże do pozostawienia wniosku skarżącej bez rozpoznania - a zatem brak podstaw do przyjęcia, że złożony przez nią wniosek nie wszczął skutecznie postępowania. Tym samym musi przedmiotowa sprawa musi zostać zakończona. Ugruntowany jest bowiem pogląd, że realizacja kompetencji organu administracji jest jego prawnym obowiązkiem a od tego obowiązku zwalniają go jedynie okoliczności prawem przewidziane. Bezspornie tymczasem postępowanie w sprawie nie było zawieszone, organ nie zawiadomił strony o przyczynach niedotrzymania terminu i nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy. Zgodnie z art. 104 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej, a decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji. Oczywiste jest zatem, że korespondencji kierowana do strony nie świadczy o załatwieniu sprawy w prawem przewidzianej formie i tym samym nie dowodzi braku bezczynności. Nie można też podzielić poglądu strony przeciwnej, że istotne dla oceny bezczynności organu jest to, iż wniosek skarżącej dotyczył przedmiotu, który według organu administracyjnego został wcześniej rozstrzygnięty. Nawet gdyby organ chciał skutecznie zaprezentować takie stanowisko, to powinien wyrazić to we władczej formie, dając stronie możliwość zaskarżenia. Godzi się przy tym podnieść, że instytucja skargi na bezczynność ma na celu ochronę strony właśnie poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, a to m.in. celem umożliwienia stronie podjęcia obrony w dopuszczalnych środkach zaskarżenia. Z tych wszystkich względów, działając na podstawie art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w pkt I wyroku. Postanowienie w przedmiocie kosztów (pkt II) znajduje oparcie w art. 200 powołanej ustawy.