III SAB/Wr 1527/19
WyrokWSA we Wrocławiu2020-05-06
Skład orzekający: Jadwiga Danuta Mróz, Piotr Kieres, Marta Semiczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda przewlekle prowadził postępowanie w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, a jeśli tak, czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Wojewoda przewlekle prowadził postępowanie w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, co miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przekroczenie ustawowych terminów było znaczne, niezaprzeczalne i pozbawione racjonalnego uzasadnienia, a organ przez ponad dwa lata nie podejmował czynności zmierzających do załatwienia wniosku. W związku z tym sąd zobowiązał organ do wydania rozstrzygnięcia, przyznał stronie sumę pieniężną tytułem zadośćuczynienia oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę we wrześniu 2017 r. Po ponad siedmiu miesiącach organ podjął pierwsze czynności. Pomimo upływu ponad dwóch lat od złożenia wniosku i licznych zmian w dokumentacji, sprawa nie została rozstrzygnięta. Strona dwukrotnie wnosiła ponaglenie, a następnie skargę do sądu administracyjnego na przewlekłe prowadzenie postępowania. Organ argumentował, że opóźnienia wynikają z dużej liczby wniosków i problemów kadrowych.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D. z rażącym naruszeniem prawa, zobowiązał Wojewodę D. do wydania rozstrzygnięcia w terminie 14 dni, przyznał od Wojewody D. na rzecz strony sumę pieniężną w kwocie 2.000 zł oraz zasądził od Wojewody D. na rzecz strony kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz Sędziowie: Sędzia WSA Piotr Kieres (sprawozdawca) Sędzia WSA Marta Semiczek po rozpoznaniu w Wydziale III na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 maja 2020 r. sprawy ze skargi T.S. na przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę D. postępowania w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę: I. stwierdza, że Wojewoda D. przewlekle prowadził postępowanie w sprawie z wniosku Strony skarżącej; II. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D. miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje Wojewodę D. do wydania rozstrzygnięcia w sprawie w terminie 14 dni od daty otrzymania przez organ prawomocnego wyroku wraz z aktami; IV. przyznaje od Wojewody D. na rzecz Strony skarżącej sumę pieniężną w kwocie: 2.000,00 zł (dwa tysiące złotych); V. zasądza na rzecz Strony skarżącej od Wojewody D. kwotę: 597,00 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Przedmiotem skargi T.S. (dalej: Strona, Skarżąca) jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D. (dalej: Organ, Wojewoda)
w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.
Jak wynika z akt sprawy 12 września 2017 r. Strona złożyła
w D. Urzędzie Wojewódzkim we W. wniosek o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy celem wykonywania pracy, załączając szereg dokumentów. Pismem z 23 kwietnia 2018 r. Organ zwrócił się do Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Straży Granicznej z prośbą o przekazanie informacji, czy wjazd i pobyt Strony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Tego samego dnia (pismo z dnia 23 kwietnia 2018 r.) Organ poinformował Stronę, że przewidywany termin zakończenia postępowania ustalił na dzień 12 lipca 2018 r. i jednocześnie wezwał Stronę – w terminie 14 dni od doręczenia wezwania, pod rygorem wydania decyzji w oparciu o zgromadzony dotychczas materiał dowodowy - do uzupełnienia złożonego wniosku, doręczenia korekty załącznika nr 1 do wniosku i poinformował o możliwości otrzymania stempla w paszporcie. W dniu 11.05.2018 r., w odpowiedzi na wezwanie, Strona złożyła dokumenty, a w dniu 23.05.2018 r. do Organu wpłynęła odpowiedź Policji, w której wskazano, że z dokonanych sprawdzeń w policyjnej bazie danych nie wynika, aby pobyt Strony na terenie Rzeczypospolitej Polskiej stanowił zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.
W dniu 6.11.2018 r., do Organu wpłynęło ponaglenie Strony w związku
z niezałatwieniem sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. oraz przewlekłym prowadzeniem postępowania. Strona wniosła o stwierdzenie: 1) że Wojewoda D. dopuścił się bezczynności w postępowaniu administracyjnym, gdyż przekroczył dopuszczalny termin załatwienia sprawy; 2) że postępowanie było prowadzone dłużej niż to niezbędne tzn. w sposób przewlekły; 3) że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz 4) o zobowiązanie Wojewody D. do załatwienia sprawy i wyznaczenia terminu jej załatwienia na dwa tygodnie od doręczenia postanowienia stwierdzającego bezczynność
i przewlekłe prowadzenie postępowania. W uzasadnieniu ponaglenia podkreślono,
że od dnia złożenia wniosku upłynęło ponad półtora roku. Organ był zaś zobowiązany do załatwienia sprawy w terminach wskazanych w art. 35 k.p.a. Ponadto, zgodnie
z art. 12 k.p.a. Wojewoda powinien działać wnikliwie i szybko, zaś o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie powinien zawiadomić Stronę, wskazać przyczyny zwłoki oraz nowy termin załatwienia sprawy, pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Opieszałości Organu nie usprawiedliwiały zdaniem Strony problemy kadrowe Organu i znaczna liczba wniosków napływających do Urzędu Wojewódzkiego. Postępowanie w sprawie trwało znacznie dłużej, niż jest to konieczne do załatwienia sprawy, która nie ma charakteru skomplikowanego. O rażącym charakterze naruszenia prawa świadczył brak jakiejkolwiek informacji zwrotnej ze strony Organu. Organ nie tylko zaniechał załatwienia sprawy w ustawowym terminie, ale nawet nie wypełnił obowiązku poinformowania Strony o przysługującym jej prawie do wniesienia ponaglenia. Pismem z dnia 10 grudnia 2018 r. Organ przekazał ponaglenie Strony Urzędowi do Spraw Cudzoziemców w Warszawie.
Następnie 7 czerwca 2019 r. do Organu wpłynęło pismo Strony w którym wniosła o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę w związku ze zmianą pracodawcy. Do pisma załączono szereg dokumentów. W dniu 12.07.2019 r. Strona złożyła do akt sprawy załącznik nr 1 do wniosku, dotyczący nowego pracodawcy i aktualną umowę najmu mieszkania.
Pismem z 19 listopada 2019 r. Organ wezwał Stronę do uzupełnienia dokumentów w sprawie, poprzez dostarczenie informacji starosty o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych pracodawcy, jednocześnie poinformował Stronę,
że termin zakończenia postępowania w sprawie ustalił na dzień 18 grudnia 2019 r. W dniu 25.11.2019 r. do Organu wpłynęła kierowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarga Strony na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Organ. W dniu 3.12.2019 r. do Organu wpłynęło postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z 31 października 2019 r., w którym uznano za uzasadnione ponaglenie Strony i wyznaczono termin rozpatrzenia wniosku do dnia 31 stycznia 2020 r. Ponadto zarządzono wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie oraz stwierdzono, iż niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W dniu 6.12.2019 r. Strona przedłożyła informację starosty. Pismem z 9 grudnia 2019 r. Organ poinformował Stronę o możliwości zapoznania się z zebranymi materiałami i dowodami oraz wypowiedzenia się co do nich. Wezwał także o złożenie – w ciągu 7 dni – umowy o pracę, obejmującą cały okres planowanego zatrudnienia i zgodnej z informacją starosty z 15 kwietnia 2017 r. Organ poinformował, iż powinna to być standardowa umowa o pracę bez warunku zawieszającego, nie może to być promesa zatrudnienia ani przedwstępna umowa o pracę. Wszystkie dane pomiędzy informacją starosty a umową o pracę powinny być ze sobą całkowicie zgodne. Organ wskazał również, że do wniosku dołączono nieuwierzytelniona kopię umowy o pracę.
W skardze do WSA we Wrocławiu zarzucono naruszenie art. 8, art. 9, art. 12, art. 35 § 1 i § 3 oraz art. 36 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r.
- Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) - dalej jako: "k.p.a.", poprzez ich niezastosowanie przez co w konsekwencji nastąpiło rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu. Skarżąca wniosła o:
1) stwierdzenie przewlekłości postępowania skutkującej niezałatwieniem w terminie sprawy z wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy,
2) stwierdzenie, że przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
3) zobowiązanie Organu do wydania decyzji w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku,
4) przyznanie od Organu na rzecz Skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 10.000 zł na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.),
5) skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym,
6) zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi Strona podniosła, że od chwili złożenia wniosku do dnia wniesienia skargi w sprawie upłynęły ponad dwa lata. Zgodnie z art. 35 § 1 i § 3 k.p.a. organy administracji powinny załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Ponadto, mają działać zgodnie z zasadami szybkości, prostoty i koncentracji postępowania, wnikliwie
i szybko, posługując się możliwie jak najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia prawy. Podkreślono, że sprawa z wniosku Strony nie ma charakteru szczególnie skomplikowanej. Ponadto, zdaniem Strony Organ dopuścił się naruszenia art. 36 § 1 k.p.a., gdyż poinformował Stronę o wyznaczeniu terminu zakończenia sprawy, ale go nie dotrzymał. Tym samym był zobligowany ponownie podjąć czynności, o których mowa w ww. przepisie. Zdaniem Skarżącej w sprawie doszło do przewlekłości postępowania o charakterze rażącym. Niewydanie decyzji przez okres ponad 2 lat nie ma żadnego racjonalnego uzasadnienia. W związku z uchybieniami Organu Skarżąca nie ma możliwości podjęcia pracy w oparciu o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę oraz traci resztki nadziei na szybkie załatwienie sprawy. Uzasadniając wniosek o zasądzenie sumy pieniężnej Skarżąca wskazała, że rażące naruszenie przez Organ terminów załatwienia sprawy, podważające zaufanie do państwa przełożyło się na różne aspekty jej życia, ograniczając m.in. prawo do podjęcia pracy. Wygenerowało także negatywne i frustrujące przeżycia psychiczne.
W odpowiedzi na skargę, Organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że sposób prowadzenia sprawy nie wynika ze złej woli pracowników Organu, lecz jest skutkiem ogromnej ilości wniosków składanych w Urzędzie przez cudzoziemców, koniecznością równoczesnego procedowania w wielu różnych sprawach oraz odpływem pracowników merytorycznych prowadzących postępowania i brakiem możliwości szybkiego uzupełnienia niedoborów kadrowych. Na ocenę czy przewlekłość postępowania w sprawie miała charakter rażącego naruszenia prawa, w ocenie Organu mają wpływ ww. okoliczności kadrowe. Organ zakwestionował ponadto zasadność złożonego przez Skarżącą wniosku o zasądzenie na Jej rzecz sumy pieniężnej i wskazał, że suma ta powinna być zasądzana jedynie w wyjątkowych przypadkach, uzasadnionych szczególnymi, drastycznymi i ewidentnie zawinionymi uchybieniami Organu. Ponadto – jak podniósł Organ - Skarżąca w żaden sposób nie uzasadniła istnienia i rozmiaru krzywdy, poprzestając jedynie na ogólnych stwierdzeniach o naruszeniach Jej praw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, zważył co następuje:
Skarga jest uzasadniona, bowiem Wojewoda Dolnośląski dopuścił się przewlekłości w rozpoznaniu wniosku Strony, a przewlekłość ta ma charakter rażący.
Na wstępie wskazać trzeba na art. 119 pkt 4 p.p.s.a.", zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art.120 p.p.s.a.). Na tej podstawie Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w ww. trybie.
W rozpoznawanej sprawie postępowanie przed organem administracji
– Wojewodą D., toczyło się na podstawie przepisów k.p.a., stąd też
w kontekście przewlekłości ocenie podlegać musi zachowanie terminów określonych
w art. 35 k.p.a. oraz wymóg prowadzenia sprawy z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego. Uwzględnić więc należy, że zgodnie z art. 12 k.p.a. organy administracji mają działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami do jej załatwienia oraz, że powinny dążyć do ustalenia prawdy materialnej, podejmując z urzędu lub na wniosek stron wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).
Samo pojęcie przewlekłości zawarte jest w art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. normującym instytucję ponaglenia. Zgodnie z ww. przepisem stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. W orzecznictwie przyjmuje się, iż przewlekłość postępowania należy traktować jako stan sprawy, którego zaistnienie sąd ocenia bez względu na to, czy organ wydał finalną decyzję, gdyż w odróżnieniu od bezczynności, jest ona zjawiskiem (sytuacją) niezmiennym, co najwyżej stopniowalnym. Stąd z przewlekłością postępowania mamy do czynienia, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, a podejmowane przez niego działania nie charakteryzują się koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. O przewlekłym prowadzeniu postępowania można mówić wówczas, gdy organowi będzie można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych), pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia lub pozornych. Przewlekłość postępowania zachodzi zatem, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do finalnego rozstrzygnięcia. Ocena, czy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne, dokonywana musi być przy tym jednak na podstawie zarówno analizy charakteru podejmowanych czynności, jak i stanu faktycznego sprawy. Pojęcie przewlekłości postępowania obejmować będzie więc opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (vide: wyrok WSA we Wrocławiu w sprawie o sygn. akt II SAB/Wr 69/15 oraz o sygn. akt II SAB/Wr 7/16 i sygn. III SAB/Wr 5/17, CBOSA).
W judykaturze wskazuje się, że oceniając zwłokę organu w załatwieniu konkretnej sprawy administracyjnej nie można abstrahować od jej indywidualnego charakteru. Tym samym rozsądny termin postępowania musi zostać określony
w świetle wszystkich okoliczności danej sprawy oraz w oparciu o takie kryteria jak: złożoność sprawy, postawę samej strony skarżącej i właściwych organów, znaczenie przedmiotu postępowania dla strony skarżącej. W efekcie w sprawach
o skomplikowanym stanie faktycznym, w których zachodzi konieczność przeprowadzenia wielu dowodów, obowiązkiem organu jest sprawne, co nie oznacza, że zawsze szybkie, prowadzenie postępowania dowodowego, zmierzające do ustalenia stanu faktycznego pozwalającego na prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy. Przyczyną przedłużającego się postępowania, ale nie jego przewlekłości w rozumieniu art. 149 p.p.s.a., może być też ujawnianie się w toku postępowania dowodowego kolejnych dowodów, nieznanych organowi na początku postępowania. Od organów administracji nie można wymagać, aby wszczynając postępowanie posiadały pełen plan postępowania dowodowego i w toku sprawy już go nie rozszerzały. W sprawach skomplikowanych pod względem dowodowym, sam czas trwania postępowania nie może świadczyć o jego przewlekłości (vide: wyrok WSA w Kielcach z dnia 11 stycznia 2017 r., sygn. akt II SAB/Ke 57/16, CBOSA).
Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada jego szybkości. Istota tej zasady sprowadza się do konstatacji, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie ale
i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Ustaleniem wzajemnych zależności między zasadą legalizmu a zasadą szybkości postępowania zajmował się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 grudnia 2016 r. (sygn. akt II GSK 916/15, CBOSA), który podkreślił, że zasady te nie pozostają ze sobą w kolizji i należy je realizować w równym stopniu. Zasada szybkości postępowania nie niweczy zasady legalizmu, której prawidłowa realizacja nie zwalnia
z obowiązku prowadzenia postępowania w sposób sprawny, racjonalny i efektywny. Zwłaszcza sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Wskazać należy, że art. 35 § 1-3 k.p.a. stanowi rozwinięcie w/w zasady, zobowiązując organy administracji publicznej do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Wymaga podkreślenia, że - zgodnie z powołanym przepisem - niezwłocznie winny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone
w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.
Zapewnieniu stronie postępowania administracyjnego czynnego udziału
w sprawie i wpływu na przebieg postępowania służą regulacje art. 35-37 k.p.a. Otóż,
o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a.
lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki
w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).
Z akt administracyjnych sprawy, w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że Organ przekroczył określony w art. 35 k.p.a. termin do rozpoznania przedmiotowej sprawy. Od chwili złożenia przez Skarżącą wniosku, tj. od 12 września 2017 r., pierwsze czynności w sprawie (tj. wezwanie z 23 kwietnia 2018 r. i zwrócenie się do odpowiednich służb o informację dotyczącą wjazdu i pobytu Strony na terytorium RP), Organ podjął po upływie ponad siedmiu miesięcy. Po dokonaniu tych – co istotne – podstawowych czynności, kolejną czynnością podjętą przez Organ (i to już po wniesieniu ponaglenia przez Stronę), było drugie wezwanie z 19 listopada 2019 r., w którym wyznaczono jednocześnie termin zakończenia sprawy na dzień 18 grudnia 2019 r. Następnie, pismem z 9 grudnia 2019 r. Organ poinformował Stronę o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i po raz kolejny wezwał o przedłożenie dokumentacji do akt. Wojewoda nie dotrzymał żadnego z wyznaczonych przez siebie terminów załatwienia sprawy, a ponadto nie dochował terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w postanowieniu z 31 października 2019 r. (w którym wyznaczono Organowi termin załatwienia sprawy do dnia 31 stycznia 2020 r.). Zatem od dnia wpływu wniosku Strony o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy, aż do wniesienia skargi do Sądu, upłynęły ponad dwa lata i sprawa nadal nie została rozstrzygnięta.
Sąd stwierdził również, że Organ dopuścił się naruszenia art. 36 § 1 k.p.a., albowiem zgodnie z tym przepisem Wojewoda był obowiązany zawiadomić Stronę w ciągu miesiąca od wszczęcia postępowania o niemożności załatwienia sprawy w terminie, podać przyczyny zwłoki i wskazać nowy termin zakończenia postępowania. Podkreślenia wymaga, że pierwsze czynności w sprawie (w tym wezwanie z dnia 23 kwietnia 2018 r.) Organ podjął po upływie ponad siedmiu miesięcy. W tym czasie Strona nie otrzymała żadnej informacji w przedmiocie prowadzonego postępowania. Dodatkowo, co równie istotne, Sąd stwierdził, że w żadnym z wezwań Organu skierowanych do Strony nie wyjaśniono przyczyn zaistniałej zwłoki. Co więcej, pomimo aktywności Strony w postępowaniu, która sukcesywnie składała do akt dokumentację niezbędną do rozstrzygnięcia sprawy (tj. nawet bez wyraźnego wezwania Organu w tym zakresie), Organ nie podejmował czynności celem jej załatwienia.
Powyższe stanowi, że postępowanie w sprawie Organ prowadził przewlekle, naruszając zasady i terminy określone w art. 35 i art. 36 oraz w art. 8, art. 9, art. 10, art. 11 i art. 12, a w konsekwencji art. 6 i art. 7 k.p.a. W świetle zaistniałych w sprawie okoliczności, Sąd stwierdził w pkt I sentencji wyroku, że Organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.).
Jednocześnie Sąd na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. stwierdził (pkt II sentencji wyroku), że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Organ miało miejsce
z rażącym naruszeniem prawa. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne, niezaprzeczalne i pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Przedstawione okoliczności dowodzą,
że sprawa Strony była procedowana przez okres ponad dwóch lat, zrywami, bez koncentracji działań i nadal wniosek Strony nie jest rozpoznany, co ocenić trzeba jako rażące naruszenie przepisów postępowania i praw Strony z nich wynikających. Przez okres rażąco przekraczający wyznaczony ustawowo czas na załatwienie sprawy, a wynikający z art. 35 k.p.a., organ administracji publicznej nie podejmował – w przeciwieństwie do Skarżącej – w zasadzie żadnych czynności zmierzających do załatwienia wniosku Strony (23.05.2018 r. - 19.11.2019 r.). Podkreślenia wymaga, że sprawa z wniosku Skarżącej nie należy do skomplikowanych i wymagających podjęcia szeregu czynności dowodowych. Wezwania Organu o uzupełnienie braków, przy aktywności Organu (której zabrakło) mogłyby zostać skierowane do Strony znacznie wcześniej i być może doprowadziłby do wydania aktu administracyjnego. Ponadto należy zauważyć, iż usprawiedliwieniem nierozpoznania wniosku Strony przez tak długi okres nie może być w żadnym wypadku sytuacja kadrowa Organu ani napływ dużej ilości wniosków.
Wobec niewydania rozstrzygnięcia w sprawie, Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał Organ do jego wydania w terminie 14 dni od daty otrzymania przez Organ prawomocnego wyroku wraz z aktami (punkt III sentencji wyroku).
Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny
w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Przyznanie stronie skarżącej sumy pieniężnej stanowi kwestię uznaniową, o czym świadczy posłużenie się w treści wspomnianego wyżej przepisu czasownikiem "może". Jednocześnie ustawodawca nie wskazał żadnych przesłanek, jakimi powinien kierować się Sąd, przyznając określoną sumę pieniężną. W tym względzie należy nadmienić, iż dla tej oceny nie ma znaczenia zgłoszone przez stronę żądanie, gdyż Sąd nie jest związany wnioskami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Toteż stosownej ocenie podlegają okoliczności danej sprawy, przy jednoczesnym uwzględnieniu kompensacyjnego charakteru tegoż uprawnienia, ma ono bowiem służyć nie tylko zdyscyplinowaniu organu administracji publicznej, ale przede wszystkim niejako wynagrodzić stronie wadliwe działanie organu. Mając powyższe na uwadze, Sąd za uzasadnione uznał przyznanie Skarżącej sumy pieniężnej w kwocie 2.000 zł (słownie: dwa tysiące złotych). Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie IV sentencji wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. (pkt V sentencji wyroku).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło