III SAB/Wr 1705/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Ciołek po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie przekazania odwołania od decyzji postanawia: odrzucić skargę. Pismem z 11 czerwca 2021 r. skarżąca A.S. (dalej: skarżąca, strona skarżąca) wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej: organ) postępowania w przedmiocie przekazania odwołania od decyzji w sprawie wypłaty zasiłku chorobowego. Wniosła o uznanie, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego od 14 września 2020 r. do 11 grudnia 2020 r. oraz od 11 grudnia 2020 r. do dnia wniesienia skargi; stwierdzenie, że przewlekłość prowadzenia postępowania nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa; zobowiązanie organu do natychmiastowego przekazania odwołania Sądowi Rejonowemu w L.; wymierzenie organowi grzywny w wysokości 500 złotych za dopuszczenie się przewlekłości postępowania z rażącym naruszeniem prawa i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje Skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna. Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 – dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (§ 1). Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1–4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (§ 2 pkt 8). W myśl natomiast art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Przedmiotem skargi strony skarżącej jest natomiast przewlekłość postępowania organu w zakresie przekazania odwołania od decyzji w sprawie wypłaty zasiłku chorobowego. Zgodnie z kolei z treścią art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 1009, 1079, 1115, 1265, 1933) sądy administracyjne są właściwe do rozpoznania skarg na decyzje przyznające świadczenie w drodze wyjątku oraz na decyzje odmawiające przyznania takiego świadczenia, na decyzje w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, a także na decyzje w sprawie wykreślenia zastawu skarbowego z rejestru. Stosownie zaś do treści art. 83 ust. 2 i 3 powołanej ustawy od decyzji organu wydanych w zakresie indywidualnych spraw określonych w art. 83 ust. 1 ustawy przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego oraz odwołanie do sądu przysługuje również w razie niewydania decyzji w terminie 2 miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia wniosku o świadczenie lub inne roszczenia. Zgodnie natomiast z art. 83 ust. 1 ustawy organ wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw. Przenosząc zatem powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że do rozpoznania skargi na przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania w przedmiocie wypłaty zasiłku chorobowego nie jest właściwy sąd administracyjny. Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, z wyjątkami wynikającymi z art. 83 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, należą bowiem do zakresu spraw cywilnych w rozumieniu art. 1 Kodeksu postępowania cywilnego i podlegają rozpoznaniu przez sądy powszechne. Skoro więc sprawa strony skarżącej nie jest objęta kognicją sądu administracyjnego, to kontrola działalności administracji publicznej przez sąd administracyjny nie obejmuje orzekania w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w sprawie strony skarżącej. Stąd skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego. Wziąwszy pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.