III SAB/Wr 3095/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Anna Kuczyńska - Szczytkowska po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi O.P. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w przedmiocie wydania zezwolenia na pobyt czasowy i pracę postanawia: odrzucić skargę. Skarżący O.P. (dalej: skarżący) złożył wniosek o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, który wpłynął do siedziby Wojewody Dolnośląskiego (dalej: Wojewoda, organ) 13 listopada 2019 r. (prezentata na kopercie, w której został nadany wniosek). Wobec przewlekłego prowadzenia postępowania przez Wojewodę skarżący pismem z 14 stycznia 2020 r. wniósł ponaglenie. Następnie skarżący pismem z 16 października 2020 r. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt III SAB/Wr 1840/20. Wyrokiem z 20 kwietnia 2021 r. WSA we Wrocławiu stwierdził, że Wojewoda Dolnośląski przewlekle prowadzi postępowanie w sprawie z wniosku strony skarżącej; stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa; umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji; dalej idącą skargę oddalił; zasądził od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd umorzył postępowanie z uwagi na zobowiązanie Wojewody do załatwienia sprawy zainicjowanej wnioskiem strony skarżącej, czyli tej samej sprawy, w terminie 30 dni od daty otrzymania przez organ prawomocnego wyroku, w wyroku III SAB/Wr 1839/20 (sprawa rozpoznana w przedmiocie bezczynności Wojewody w postępowaniu w sprawie z wniosku strony skarżącej). W dniu 2 lipca 2021 r. organ administracji otrzymał odpis prawomocnego orzeczenia wraz z aktami sprawy. W dniu 28 października 2021 r. wpłynęła do Sądu kolejna skarga skarżącego (reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika) na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w sprawie z wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę z 13 listopada 2019 r. W wykonaniu zarządzenia z 30 marca 2022 r. wezwano pełnomocnika skarżącego do wskazania, czy przed wniesieniem kolejnej skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania strona skarżąca wyczerpała tok instancji przez złożenie ponaglenia w związku z przewlekłym prowadzeniem postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego (wskazując, że w aktach administracyjnych znajduje się jedynie ponaglenie z 14 stycznia 2020 r.) w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 4 kwietnia 2022 r. Pełnomocnik do dnia dzisiejszego nie udzielił odpowiedzi na wezwanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć zarówno jej przesłanki przedmiotowe, tj. określenie, od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, tj. określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Z kolei warunkami formalnymi skutecznego wniesienia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu, wniesienie jej po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one skarżącemu w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z nich prowadzi do uznania, że skarga jest niedopuszczalna, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy. Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Z kolei art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Celem złożenia ponaglenia jest wyczerpanie środków zaskarżenia i umożliwienie załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym. Droga sądowa jest zatem dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego. Ponadto, na gruncie art. 35 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. - dalej: k.p.a.), organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Zgodnie zaś z art. 37 § 1 k.p.a., strona ma prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w powyższym przepisie (pkt 1 - bezczynność), bądź kiedy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (pkt 2 - przewlekłość). Tym samym, złożenie skargi na bezczynność, czy też przewlekłość organu, jest możliwe dopiero po wniesieniu ponaglenia na niezałatwienie sprawy w trybie art. 37 k.p.a. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w tej samej sprawie, wszczętej wnioskiem strony z 13 listopada 2019 r. (a więc tym samym, na który strona powołuje się w tej sprawie) był przedmiotem kontroli sądowej. Wyrokiem z 20 kwietnia 2021 r. sygn. akt III SAB/Wr 1840/20 WSA we Wrocławiu stwierdził m.in., że Wojewoda przewlekle prowadzi postępowanie w sprawie z wniosku strony skarżącej. Jak wynika z akt i uzasadnienia ww. orzeczenia, dopuszczalność skargi była uwarunkowana złożonym przez stronę ponagleniem z 14 stycznia 2020 r., tym samym, na które strona powołuje się wnosząc obecnie badaną skargę. Tym samym stwierdzić trzeba, że wskazane ponaglenie z 14 stycznia 2020 r. (w aktach administracyjnych sprawy nie ma innego ponaglenia, a pełnomocnik nie udzielił odpowiedzi na wezwanie Sądu, czy złożył ponaglenie) dotyczyło postępowania zakończonego powołanym już wyrokiem z 20 kwietnia 2021 r. Zatem zostało niejako skonsumowane w tamtym postępowaniu. Chcąc skarżyć przewlekłość organu administracji zaistniałą po wydaniu ww. wyroku przez Sąd, konieczne było wyczerpanie drogi administracyjnej, czyli złożenie kolejnego ponaglenia. Posłużenie się kolejny raz tym samym dokumentem nie pozwala na uznanie, że skarżący przed wniesieniem skargi wyczerpał tok instancji (por. postanowienie WSA w Łodzi z 24 października 2007 r., sygn. akt II SAB/Łd 11/07, postanowienie WSA we Wrocławiu z 4 grudnia 2020 r., sygn. akt I SAB/Wr 285/20, wyrok WSA w Gdańsku w z 28 kwietnia 2021 r, sygn. akt III SAB/Gd 10/21, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Skoro w sprawie strona skarżąca przed wniesieniem skargi nie złożyła ponaglenia, skarga podległa odrzuceniu jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a.