III SAB/Wr 6/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA - Józef Kremis, , , po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M M na bezczynność P P I S w W w przedmiocie niewydania decyzji dotyczącej istnienia bądź nieistnienia zagrożenia dla życia lub zdrowia spowodowanego wydzielaniem się siarkowodoru i gazów postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu tytułem uiszczonego wpisu od skargi kwotę 100 zł (słownie sto złotych). Wnioskiem z dnia 5 września 2007 r. M M wystąpił do P P I w W z żądaniem wydania decyzji w przedmiocie istnienia bądź nieistnienia zagrożenia dla życia i zdrowia spowodowanego wydzieleniem się siarkowodoru i gazów z nieruchomości położonej w W przy ul. [...] W odpowiedzi na powyższe organ pierwszej instancji pismem z dnia 26 października 2007 r. wskazał, że żaden z przepisów prawa materialnego regulujący zakres jego kompetencji nie upoważnia go do wydania decyzji w niniejszej sprawie. Pismem z dnia 12 listopada 2007 r. skarżący wniósł do organu wyższej instancji zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie. Postanowieniem z dnia [...] . NR [...] P W I S we W uznał zażalenie skarżącego za bezzasadne. Niniejsze postanowienie zostało skarżącemu skutecznie doręczone w dniu 18 stycznia 2008 r. Pismem z dnia 11 lutego 2008 r. nadanym w U P "..." w dniu 28 lutego 2008 r. (data stempla pocztowego) skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność P P I S we W w przedmiocie niewydania decyzji dotyczącej istnienia bądź nieistnienia zagrożenia dla życia i zdrowia spowodowanego wydzieleniem się siarkowodoru i gazów. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Według art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a".), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W kontekście art. 3 § 2 pkt 1 - 4 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz inne niż wyżej określone akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Artykuł 3 § 2 pk 1 p.p.s.a., przewiduje możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego również bezczynności organów we wcześniej określonych przypadkach. Przepis art. 52 § 1 p.p.s.a. ustanawia natomiast zasadę, według której skargę można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie chyba, że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Artykuł 52 § 2 p.p.s.a., określa, że przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Jedynie jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. W przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 4 p.p.s.a.). W świetle art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (teks jednolity: Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwanej dalej "k.p.a."), na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub ustalonym w myśl art. 36 k.p.a., stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Zażalenie to stanowi szczególny środek zaskarżenia, ponieważ nie jest ono skierowane przeciwko konkretnej czynności procesowej lub aktowi administracyjnemu, lecz ma na celu spowodowanie wypełnienia przez organ obowiązku urzędowego, polegającego na przeprowadzeniu czynności postępowania i ich zakończeniu wydaniem decyzji albo rozstrzygającej o istocie sprawy, albo kończącej postępowanie w sprawie. Trzeba jednocześnie podkreślić, że z punktu widzenia istoty regulacji wynikającej z art. 52 § 2 p.p.s.a., przepis ten znajduje zastosowanie także w przypadku bezczynności organu administracji polegającej na załatwieniu sprawy poprzez wydanie określonej decyzji administracyjnej. Oznacza to, że przed wniesieniem skargi do sądu konieczne jest wyczerpanie tego trybu przed organami administracji publicznej. Jak wyżej podkreślono, warunkiem formalnym niezbędnym do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest wyczerpanie dostępnych stronie środków zaskarżenia. W przypadku bezczynności, skarżący jest obowiązany przed wniesieniem skargi wyczerpać środek prawny przewidziany w art. 37 § 1 k.p.a. Niewyczerpanie przed wniesieniem skargi na bezczynność drogi przewidzianej we wskazanym przepisie, musi prowadzić do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., jako niedopuszczalnej (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi komentarz. T. Woś. H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Warszawa 2005 str. 87 tezy 75 i 76 oraz str. 236 tezy 5 i 6). Z akt sprawy wynika, że skarżący prawidłowo wprawdzie złożył zażalenie na bezczynność organu administracyjnego - P P I S w W do organu wyższego stopnia, czyli do P P I S we W , a zatem wyczerpał środek prawny przewidziany w art. 37 § 1 k.p.a., jednakże skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniósł po upływie ustawowo określonego terminu. Wnoszący skargę na bezczynność związany jest terminem do jej wniesienia określonym w art. 53 § 2 p.p.s.a., stanowiącym, że skargę wnosi się w terminie 30 dni od daty doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W niniejszej sprawie termin do wniesienia skargi do Sądu rozpoczynał bieg w dniu 19 stycznia 2008 r. gdyż postanowienie organu drugiej instancji, uznające zażalenie skarżącego za bezzasadne, zostało mu skutecznie doręczone w dniu 18 lutego 2008 r., a kończył się z upływem dnia 19 lutego 2008 r. Tymczasem skarżący pismem z dnia 11 lutego 2008 r. nadanym w U P "..." dopiero w dniu 28 lutego 2008 r. (data stempla pocztowego) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę, a więc 9 dni po upływie ustawowo określonego terminu (art. 53 § 2 p.p.s.a.). W tym stanie rzeczy, mając na względzie okoliczność, że czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna (art. 85 p.p.s.a.), jak również wobec braku wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji postanowienia. Z kolei orzeczenie w zakresie kosztów (pkt II sentencji) znajduje uzasadnienie w uregulowaniu art. 232 § 1 pkt. 1 p.p.s.a.