III SAB/Wr 6/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi O. T. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D. w przedmiocie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi. O. T. (dalej: strona, skarżąca) - reprezentowana przez pełnomocnika - wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D. (dalej: Wojewoda, organ), z wniosku złożonego [...] marca 2017 r. o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Działając w oparciu o art. 3 § 2 pkt 8, art. 50 § 1, art. 52 § 2, art. 54 § 1 i art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 - dalej: p.p.s.a.), zarzuciła naruszenie art. 8, art. 9, art. 12, art. 35 § 1 i 3, art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm. - dalej: k.p.a.), poprzez ich niezastosowanie przez co w konsekwencji nastąpiło rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu. Wniosła o: 1) stwierdzenie przewlekłości postępowania skutkującej niezałatwieniem w terminie sprawy z jej wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę; 2) stwierdzenie, że przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3) zobowiązania organu do wydania decyzji w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku; 4) przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 20.000 (dwadzieścia tysięcy złotych) na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 7 p.p.s.a.; 5) skierowanie sprawy do rozpoznania w postępowaniu uproszczonym (bez rozprawy); 6) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi przedstawił przebiegł postępowania w sprawie. Wskazał między innymi, że [...] marca 2017 r. wpłynął wniosek skarżącej o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium RP. Pismem z dnia [...] kwietnia 2017 r. organ wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych wniosku tj. dostarczenia oryginału załącznika nr 1 podpisanego przez pracodawcę. Braki formalne uzupełniono w terminie (załącznik został wypełniony przez nowego pracodawcę). Pismem z dnia [...] stycznia 2018 r. (data wpływu: [...] stycznia 2018 r.) pełnomocnik strony złożył ponaglenie. Następnie, pismem z dnia [...] stycznia 2018 r. (data wpływu: [...] stycznia 2018 r.) pełnomocnik strony zwrócił się z prośbą o wycofanie powyższego ponaglenia. Następnie [...] listopada 2018 r. skarżąca złożyła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Wojewodę D. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Na wstępie podnieść należy, iż merytoryczne rozpoznanie skargi zawsze poprzedza kontrola dopuszczalności środka zaskarżenia. Wśród okoliczności czyniących skargę niedopuszczalną, ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wymienia bowiem niewyczerpanie (przez wnoszącego skargę) środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej uzależniona jest od uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy, stosownie do treści § 2 powołanego przepisu, rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Warunek ten dotyczy także bezczynności organu oraz przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ. Wskazać należy także, że stosownie do art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postepowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Powyższe wskazuje, że w przypadku skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania niezbędne jest złożenie ponaglenia do organu wyższego stopnia, o czym stanowi art. 37 § 3 k.p.a. Dopiero po wyczerpaniu wskazanego trybu strona może wnieść skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania. Dla uznania wyczerpania ww. toku przez stronę wystarczające jest wykazanie, że złożyła ona stosowny środek. Przy ocenie dopuszczalności skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ nie ma znaczenia sposób rozpoznania takiego ponaglenia, poprzednio zażalenia (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 6 września 2016 r., sygn. II SAB/Kr 109/16). Złożenie ponaglenia w trybie art. 37 k.p.a. stanowi więc wyłącznie warunek formalny do wniesienia przez osobę zainteresowaną skargi do sądu administracyjnego na przewlekłość postępowania. W sprawach przewlekłości postępowania istotne znaczenie ma nie tyle sposób rozpatrzenia ponaglenia, ale sam fakt dopełnienia takiej czynności przez stronę. Złożenie takiego ponaglenia wywiera więc skutek wyczerpania przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia (art. 52 § 1 p.p.s.a.), a tym samym umożliwia skuteczne wniesienie skargi na przewlekłość postępowania organu pozostającego w zwłoce i niepodejmującego w ustawowym terminie aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 - 3 p.p.s.a. Niezależnie od sposobu załatwienia przez organ ponaglenia, fakt skutecznego wniesienia tego środka otwiera stronie droga do podniesienia przed sądem administracyjnym przewlekłości postępowania przez organ. W rozpatrywanej sprawie, strona wniosła do właściwego organu ponaglenie datowane na [...] stycznia 2018 r. (data wpływu: [...] stycznia 2018 r.). Powyższe ponaglenie zostało podpisane przez umocowanego pełnomocnika skarżącej (pełnomocnictwo w aktach sprawy, data wpływu do organu: [...] listopada 2017 r.). Jak wynika z akt sprawy, pełnomocnik ten [...] stycznia 2018 r. cofnął powyższe ponaglenie, składając stosowne oświadczenie na piśmie do organu. (data wpływu: [...] stycznia 2018 r.) W światle powyższego, w rozpatrywanej sprawie nie możemy mówić o złożeniu przez stronę ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie, ponaglenia wywierającego skutek wyczerpania środków zaskarżenia, a tym samym umożliwiającego skarżącej skuteczne wniesienie skargi na przewlekłe postępowanie. Wskutek złożenia oświadczenia przez pełnomocnika skarżącej o wycofaniu złożonego wcześniej ponaglenia, to ponaglenie z [...] stycznia 2018 r., jako środek zaskarżenia warunkujący złożenie skargi, został wycofany z obrotu prawnego przed złożeniem skargi do Sądu. Z tego powodu skarga strony na przewlekłość postępowania Wojewody D. w przedmiocie wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę, nie jest dopuszczalna, ponieważ strona nie spełniła warunku wynikającego z art. 52 § 1 p.p.s.a. Z tego też względu wniesioną skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd odrzuca skargę w przypadku, gdy jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż wskazane w art. 58 § 1 pkt 1 - 5 p.p.s.a. Za niedopuszczalne uznać natomiast należy wniesienie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Wojewodę, bez uprzedniego wyczerpania administracyjnego trybu zaskarżenia. Wpis od skargi zwrócono na podstawie art. 232 § 1 p.p.s.a.