III SAB/Wr 8/16
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-08-02
Skład orzekający: Sędzia WSA Maciej Guziński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej może zostać wniesiona do sądu administracyjnego bez wcześniejszego wyczerpania środków zaskarżenia, w szczególności zażalenia do organu wyższego stopnia?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeśli skarżący nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia, w tym zażalenia do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie. Niewyczerpanie tej drogi administracyjnej skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący K. M. wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej we W. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi, w tym przedłożenia dowodu wniesienia zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie. Skarżący przedłożył jedynie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skierowane do organu I instancji. Organ wniósł o odrzucenie skargi z powodu niewyczerpania toku instancji.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA – Maciej Guziński po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. M. na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej we W. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia [...] r. skarżący wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej we W. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III z dnia [...] r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi min. poprzez przedłożenie dowodu wniesienia zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie. w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. W ślad za pismem z dnia [...] r. skarżący przedłożył pismo skierowane do organu II instancji a zawierające "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi z powodu niewyczerpania toku instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. przewiduje możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; (pkt 8) oraz bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9).
Art. 52 § 1 p.p.s.a. ustanawia natomiast zasadę, że skargę można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie chyba, że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Art. 52 § 2 p.p.s.a. określa, że przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Jedynie jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. W przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 4 p.p.s.a.).
W świetle art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (teks jednolity: Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – zwana dalej k.p.a.), na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub ustalonym w myśl art. 36 k.p.a., stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Zażalenie to jest szczególnym środkiem zaskarżenia, ponieważ nie jest ono skierowane przeciwko konkretnej czynności procesowej lub aktowi administracyjnemu, lecz ma na celu spowodowanie wypełnienia przez organ obowiązku urzędowego, polegającego na przeprowadzeniu czynności postępowania i ich zakończeniu wydaniem decyzji albo rozstrzygającej o istocie sprawy, albo kończącej postępowanie w sprawie. Trzeba jednocześnie podkreślić, że z punktu widzenia istoty regulacji wynikającej z art. 52 § 2 p.p.s.a. przepis ten znajduje zastosowanie także w przypadku bezczynności organu administracji polegającej na niezałatwieniu sprawy poprzez wydanie określonej decyzji administracyjnej. Oznacza to, że przed wniesieniem skargi do sądu konieczne jest wyczerpanie tego trybu przed organami administracji publicznej.
Jak wyżej podkreślono, warunkiem formalnym niezbędnym do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest wyczerpanie zatem dostępnych stronie środków zaskarżenia. W przypadku bezczynności, skarżący jest obowiązany przed wniesieniem skargi wyczerpać środek prawny przewidziany w art. 37 § 1 k.p.a. Niewyczerpanie przed wniesieniem skargi na bezczynność drogi przewidzianej w powołanym wyżej przepisie, musi prowadzić do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. jako niedopuszczalnej (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi komentarz. T. Woś. H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Warszawa 2005 str. 87 tezy 75 i 76 oraz str. 236 tezy 5 i 6).
Z akt sprawy wynika (pismo Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. stanowiące odpowiedź na skargę) że skarżący nie złożył zażalenia na bezczynność organu administracyjnego –Dyrektora Izby Skarbowej we W. do organu wyższego stopnia, czyli do Ministra Finansów. Zresztą okoliczność ta została de facto potwierdzona również przez skarżącego, który na wezwanie Sądu o przedłożenie dowodu wniesienia zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie przekazał Sądowi jedynie wezwanie skierowane do Dyrektora Izby Skarbowej we W. do usunięcia naruszenia prawa. Skarżący nie przedłożył natomiast zażalenia do organu wyższego stopnia, a tym samym nie sposób uznać aby wyczerpał tok instancji.
Skoro zatem skarżący nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia i w ten sposób nie spełnił jednego z niezbędnych warunków wniesienia skargi, skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie powołanego na wstępie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło