III SO/Wr 42/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kamila Paszowska - Wojnar po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym, w sprawie z wniosku A. S. o wymierzenie grzywny Wojewodzie Dolnośląskiemu w przedmiocie nieprzekazania sądowi skargi postanawia: I. wymierzyć Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywnę w kwocie 300 zł (słownie: trzysta) złotych; II. zasądzić od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz skarżącej kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Pismem z 4 listopada 2020 r., nadesłanym do sądu drogą elektroniczną, A. S. (dalej: skarżąca, wnioskodawczyni) wniosła o ukaranie grzywną Wojewody Dolnośląskiego (dalej: organ) za niedopełnienie obowiązków wynikających z art. 54 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) - dalej : p.p.s.a.), tj. za nieprzekazanie do tutejszego Sądu skargi na przewlekłe prowadzenie postepowania przez ww. organ wraz z kompletnymi aktami sprawy, w terminie 30 dni od jej otrzymania. W uzasadnieniu wniosku wyjaśniła, że pismem z 1 września 2020 r. wniosła za pośrednictwem platformy elektronicznej ePUAP skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w sprawie z jej wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. O tym, że skarga nie została przekazana w ustawowym terminie pełnomocnik wnioskodawczyni dowiedział się dopiero telefonicznie, za pośrednictwem Wydziału Informacji Sądowej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Do wniosku dołączono odpis skargi wraz z urzędowym poświadczeniem jej złożenia. Odpowiadając na wniosek organ wniósł o jego oddalenie i wyjaśnił, że w dniu 1 września 2020 r. wpłynęła do organu skarga wnioskodawczyni na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego, w sprawie z jej wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika. Skarga została złożona za pośrednictwem platformy ePUAP, jednak format przesłanej korespondencji uniemożliwiał jej odczytanie i właściwe zakwalifikowanie pisma. Organ powziął informację o wniesieniu skargi z pisma WSA we Wrocławiu z 20 stycznia 2021 r. i przy pomocy pracowników – administratorów systemów informatycznych w pełni odczytano korespondencję z 1 września 2020 r. Stąd też należy uznać, że nieprzekazanie skargi wynikało z błędów natury technicznej , wobec czego wniosek jest nieuzasadniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 54 § 2 zdanie pierwsze p.p.s.a., organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W razie niezastosowania się do tego obowiązku, sąd na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., na wniosek skarżącego, może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest zatem niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a i złożenie wniosku w tym zakresie przez stronę skarżącą. Wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi może nastąpić w każdym przypadku niewypełnienia obowiązków, nawet jeżeli dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. nastąpiło przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Grzywna ma charakter mieszany: dyscyplinujący, represyjny i prewencyjny (por. uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, ONSAiWSA z 2010 r., nr 1, poz. 2). Służy bowiem nie tylko zmuszeniu organu do przekazania skargi wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy, lecz również ma na celu wywarcie na organie represji za niedopełnienie tej czynności w przepisanym terminie oraz zapobieganie naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukaranego jak i przez inne organy. Kwestia orzeczenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. pozostawiona została uznaniu Sądu. To zaś oznacza, że rozstrzygając w tym przedmiocie Sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił, wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi grzywny ma bowiem na celu nie tylko dyscyplinowanie organu, lecz również ma stanowić sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Na podstawie art. 54 § 1 i § 1a p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Skargę w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do elektronicznej skrzynki podawczej tego organu. Przepis art. 49a stosuje się odpowiednio. Przepis art. 49a, dodany nowelą z 10 kwietnia 2019 r., określa sposób potwierdzenia przez sąd wniesienia pisma w formie dokumentu elektronicznego do elektronicznej skrzynki podawczej, którą jest dostępny publicznie środek komunikacji elektronicznej służący do przekazywania dokumentu elektronicznego do podmiotu publicznego przy wykorzystaniu powszechnie dostępnego systemu teleinformatycznego. Stosownie do treści § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 maja 2019 r. w sprawie szczegółowego sposobu oraz szczegółowych warunków przekazywania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego (Dz.U. z 2019, poz. 1003) skargę organ przekazuje w formie lub postaci, w jakiej została ona sporządzona, przy czym skargę sporządzoną w formie dokumentu elektronicznego organ przekazuje do elektronicznej skrzynki podawczej sądu. W przypadku gdy forma lub postać skargi i odpowiedzi na skargę różnią się, organ, przekazując dokument elektroniczny, załącza uwierzytelnioną kopię, w formie dokumentu elektronicznego, skargi lub odpowiedzi na skargę sporządzonej w postaci papierowej (ust. 3). W przedmiotowej sprawie, wnioskodawczyni wniosła skargę do tutejszego Sądu za pośrednictwem organu, korzystając z platformy ePUAP. Data złożenia skargi – 1 września 2020 r. r. wynika z załączonego do wniosku o wymierzenie grzywny dokumentu UPP (Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia). Za dzień wniesienia skargi należy zatem uznać 1 września 2020 r. , wobec czego organ miał bezwzględny obowiązek przekazania skargi do Sądu do 1 października 2020 r. Tymczasem skarga została przekazana do Sądu 27 stycznia 2021 r. Tym samym nie budzi wątpliwości, że przekazanie skargi do sądu w rozpoznawanej sprawie nastąpiło z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Nie zasługują przy tym na uwzględnienie argumenty organu dotyczące technicznych przeszkód, uniemożliwiających przekazanie skargi do Sadu w ustawowym terminie. Z przytoczonych wyżej regulacji wynika jasno, że ewentualne kwestie dotyczące formatu skargi lub jej załączników nie wpływają na obowiązek organu do przekazania skargi w terminie 30 dni od jej otrzymania, w formie lub postaci, w jakiej została ona sporządzona. Treść pisma organu nie potwierdza przy tym, że brak było możliwości "właściwego zakwalifikowania pisma" jako skargi, zwłaszcza że pliki, których odczytanie było utrudnione były załącznikami do pisma strony (zatytułowanego i opisanego jako skarga na przewlekłość – co wynika z dokumentacji przesłanej przez organ drogą elektroniczną, znajdującej się w aktach sprawy o sygn. akt III SAB/Wr 221/21 dotyczącej skargi A. S. na przewlekłość Wojewody Dolnośląskiego), a których odczytanie okazało się ostatecznie możliwe – co również przyznaje sam organ. Zauważyć należy, że załączone przez skarżącą pliki miały format pdf (co również wynika z dokumentacji przesłanej przez organ drogą elektroniczną, znajdującej się w aktach sprawy o sygn. akt III SAB/Wr 221/21), a więc stosowany powszechnie, wobec czego co najmniej dziwi stwierdzenie organu, że właśnie z uwagi na format plików nie było możliwe ich odczytanie. Tym niemniej nawet w razie wystąpienia tego rodzaju trudności zwłoka organu w skorzystaniu z pomocy administratora systemów informatycznych w celu odczytania załączonych plików lub choćby zwrócenia się do przesyłającego pismo o przesłanie ponownie poszczególnych pików, obciąża w tym przypadku organ. Strona bowiem – co wynika z akt sprawy - otrzymała urzędowe potwierdzenie złożenia skargi w organie drogą elektroniczną i wobec braku jakichkolwiek uwag ze strony organu miała prawo pozostawać w przekonaniu, że skarga została skutecznie wniesiona i zostanie terminowo przekazana do Sądu. Przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę we właściwej formie i czasie było bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Niedopełnienie tego obowiązku w terminie bez uzasadnionych przyczyn czyni zaś zasadnym wniosek strony o wymierzenie organowi grzywny. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę organu w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt I OZ 996/10, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Uwzględniając powyższe Sąd uznał wniosek strony skarżącej za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 300 zł. Określając wysokość grzywny Sąd miał na uwadze treść wniosku i charakter sprawy będący przedmiotem skargi (przewlekłość organu), a także okres uchybienia terminowi przekazania skargi. Z tych wszystkich względów oraz mając na uwadze dyscyplinująco - restrykcyjny charakter omawianej instytucji Sąd stwierdził, że celowym i zasadnym jest nałożenie Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywny za nieprzekazanie skargi, odpowiedzi na skargę i akt w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Wymiar grzywny został wyliczony na podstawie art. 154 § 6 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a.