III SO/Wr 7/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Malinowska - Grakowicz po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale III sprawy z wniosku Wojewody D o wymierzenie grzywny G W postanawia: wymierzyć G W grzywnę w kwocie [...] zł (słownie: [...] złotych). Pismem z dnia [...] r. Wojewoda D wniósł za pośrednictwem Gminy W skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na uchwałę Rady Miejskiej W nr [...]. Skarga ta wpłynęła do organu w dniu w [...] r. Pismem z dnia [...] r. Przewodniczący Rady Miejskiej W poinformował Wojewodę, że skarga planowana jest do rozpoznania na sesji w dniu [...] r. Wnosząc o wymierzenie organowi grzywny Wojewoda podniósł, że zgodnie z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej w dalszych wywodach w skrócie jako "p.p.s.a.") organ przekazuje skargę sądowi w terminie 30 dni od jej wniesienia i nie przewiduje od tego terminu żadnych wyjątków. Jak wyjaśnił, do dnia składania wniosku o wymierzenie grzywny (tj. [...] r.), przedmiotowa skarga nadal nie wpłynęła do Sądu. W odpowiedzi na wniosek Gmina wniosła o jego oddalenie. Wskazała, że przekazanie skargi do sądu administracyjnego wymaga od organu administracji (gminy) szeregu obligatoryjnych czynności, w tym uzyskania stanowiska Prezydenta i K P i B. Dopiero uzyskanie tych dwóch stanowisk umożliwia Radzie wszechstronne rozpoznanie sprawy będącej przedmiotem skargi i zajęcie stanowiska na najbliższej sesji Rady Gminy. Natomiast dopiero uchwała podjęta przez Radę stanowi podstawę do sformułowania przez Prezydenta odpowiedzi na skargę. Dodatkowo Gmina wywodziła, że zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, sąd może, ale wcale nie musi wymierzać grzywny, jeżeli nie uzna tego za celowe. Pismem z dnia [...] r. Gmina W poinformowała o wykonaniu obowiązku wynikającego z art. 54 p.p.s.a. i przekazaniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Gmina W wywodziła, że przekazała skargę niezwłocznie, gdy tylko stało się to możliwe. Zdaniem Gminy, również ta okoliczność przemawia za odstąpieniem od wymierzenia grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, zważył: Stosownie do art. 54 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, przy czym organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Stosownie natomiast do treści art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków o których mowa w art. 54 § 1 i 2 p.p.p.a., Sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny. W orzecznictwie sądów administracyjnych pojawiły się rozbieżności, czy w przypadku przekazania skargi wraz z aktami sprawy, po ustawowym terminie i po złożeniu przez stronę skarżącą wniosku o wymierzenie grzywny, celowe jest jeszcze merytoryczne rozpoznawanie wniosku. Wątpliwości te rozwiązane zostały uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, podjętą w dniu 3 listopada 2009 r. – sygn. akt II GPS 3/09. W uchwale tej Sąd rozstrzygnął, że grzywna o jakiej mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. ma charakter mieszany: dyscyplinująco – represyjny. Przekroczenie terminu przekazania skargi wiąże się ze wskazaną funkcją represyjną niezależnie od tego, czy organ przesłał ostatecznie skargę i akta przed posiedzeniem sądu, czy nie. W obu przypadkach bowiem spotka go represja za niedopełnienie czynności w przepisanym terminie. Dlatego Sąd rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny już po przekazania skargi do sądu, wymierza ją wyłącznie za niedochowanie terminu, a znajduje to dodatkowe uzasadnienie w potrzebie ochrony konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Dodatkowo jak wskazał NSA w omawianej uchwale, wymierzenie organowi grzywny, oprócz przedstawionych funkcji dyscyplinującej i represyjnej, pełni rolę prewencyjną. Zdaniem Sądu, ukaranie organu, który nie dochował przepisanego terminu, zapobiegnie dalszemu naruszenia prawa przez ten podmiot. Ukarany będzie bowiem chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenia środków finansowych. Organy świadome praktyki orzeczniczej w tym przedmiocie, będą w przyszłości kształtowały swoje zachowaniu w pożądany z punktu widzenia prawa sposób. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego należy wykluczyć takie interpretacje prawa, które mogą doprowadzić do ograniczenia zastosowania art. 55 § 1 p.p.s.a., bowiem stałoby to w kolizji z postulatem skuteczności prawa. Zważywszy na powyższe Sąd, po rozważeniu okoliczności podniesionych przez organ administracji publicznej, doszedł do przekonania, iż w niniejszej sprawie wniosek skarżącego o ukaranie grzywną zasługiwał na uwzględnienie. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że co prawda organ przesłał ostatecznie skargę i akta sprawy do sądu, jednakże nastąpiło to z [...] – dniowym opóźnieniem. W ocenie Sądu, argumenty podnoszone przez organ w odpowiedzi na wniosek nie zasługują na uwzględnienie. Rola bowiem organów administracyjnych publicznej, w tym jednostek samorządu terytorialnego, jest taka organizacji pracy, aby nie zostały naruszone żadne przepisy prawa. Przekazanie skargi oraz fakt, że wniosek taki został zgłoszony w stosunku do Gminy W po raz pierwszy, został uwzględniony przez Sąd przy określaniu wysokości wymierzonej grzywny. Została ona bowiem nałożona w dolnej granicy możliwości. Stosownie bowiem z art. 154 § 6 p.p.s.a grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa GUS z dnia 13 lutego 2009 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2008 r. przeciętne miesięczne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2008 r. wynosiło 2.943,88 zł. W ocenie Sądu wymierzenie organowi administracji publicznej grzywny w wysokości [...] zł będzie adekwatne do stopnia zaniedbania obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. i spełni opisane powyżej funkcje tego środka. Mając powyższe na względzie, Sąd orzekł na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. jak w sentencji.