IV SA/Wr 1/05
WyrokWSA we Wrocławiu2005-02-25
Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak, Jolanta Sikorska, Maria Tkacz-Rutkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rada gminy może w uchwale określić, że opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania będą pobierane przez administratora wyłonionego w drodze przetargu, zamiast przez zarządcę drogi (wójta/burmistrza/prezydenta miasta) lub jego pracowników/jednostkę organizacyjną?Ratio decidendi
Rada gminy, ustalając strefę płatnego parkowania, może określić sposób pobierania opłat, ale nie może decydować o podmiotach uprawnionych do ich pobierania. Ustawa o drogach publicznych jednoznacznie wskazuje, że zarządcą dróg gminnych jest wójt (burmistrz, prezydent miasta), a do jego kompetencji należy pobieranie opłat. Zarządca ten może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej lub upoważnionych pracowników, ale nie może powierzyć poboru opłat podmiotowi wyłonionemu w drodze przetargu, gdyż takie rozwiązanie wykracza poza kompetencje określone w ustawie.Stan faktyczny
Gmina N. R. zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody D., które stwierdziło nieważność §2 ust. 2 uchwały Rady Miejskiej w N. R. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania. Uchwała ta stanowiła, że opłaty parkingowe pobierane są przez Burmistrza Miasta N.R. za pośrednictwem Administratora Strefy Płatnego Parkowania wyłonionego w drodze przetargu. Wojewoda uznał, że takie rozwiązanie narusza przepisy ustawy o drogach publicznych, wskazując, że pobór opłat należy do kompetencji burmistrza. Rada Gminy argumentowała, że burmistrz może powierzyć te obowiązki podmiotowi zewnętrznemu na podstawie pełnomocnictwa, a wykładnia celowościowa pozwala na takie rozwiązanie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Gminy N. R. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody D.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędziowie: Sędzia NSA Jolanta Sikorska Asesor WSA Maria Tkacz-Rutkowska (sprawozdawca) Protokolant: po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2005 r. sprawy ze skargi Gminy N. R. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody D. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie ustalenia strefy płatnego parkowania, ustalenia stawek opłat za parkowanie oddala skargę.
Przedmiotem skargi Gminy N. R. jest rozstrzygniecie nadzorcze Wojewody D. z dnia [...]r. stwierdzające nieważność §2 ust. 2 uchwały Nr [...]Rady Miejskiej w N. R. z dnia [...]r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, ustalenia wysokości stawek opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania, wprowadzenia opłat abonamentowych i zerowej stawki opłaty dla niektórych użytkowników drogi oraz sposobu pobierania tych opłat, jako sprzecznego z prawem.
W § 2 ust.2 uchwały z 29 września 2004 r. Rady Miejskiej w N. R. postanowiono - "Opłaty parkingowe pobierane są przez Burmistrza Miasta N.R. za pośrednictwem Administratora Strefy Płatnego Parkowania wyłonionego w drodze przetargu."
Z akt sprawy wynika, że uchwałę nr [...]z dnia [...]r. Rada Miejska w N. R. przekazała Wojewodzie D. w dniu [...] r.
Wojewoda D. rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...]r. uznał, że §2 ust. 2 uchwały Nr [...]Rady Miejskiej w N. R. z dnia [...] r. narusza przepisy ustawy z dnia [...]r. o drogach publicznych.
W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, iż zgodnie z art. 13 b ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1995 r. o drogach publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2086 ) rada gminy, ustalając strefę płatnego parkowania uprawniona jest do określa sposób pobierania opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w tej strefie. Przepisu art. 19 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy o drogach publicznych stanowi, że zarządcą dróg gminnych jest wójt (burmistrz, prezydent miasta) i do jego kompetencji należy zgodnie z art. 20 pkt 8 tej ustawy pobieranie opłat i kar pieniężnych.
Ponadto Wojewoda powołał się na uregulowania art. 21 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, z którego wynika iż zarządca dogi może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, utworzonej przez radę gminy. Jeśli jednostki takiej rada gminy nie utworzyła, zadania zarządu drogi wykonuje zarządca, który zgodnie z art. 21 ust. 1 a ustawy ww. może upoważnić pracowników – urzędu gminy albo pracowników jednostki będącej zarządem drogi do załatwiania spraw w jego imieniu, w ustalonym zakresie w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych.
Zdaniem Wojewody przepisy te określają kto może uczestniczyć w wykonywaniu przez burmistrza obowiązków zarządcy dróg publicznych polegającej na pobieraniu opłat. W przepisach tych nie wymieniono podmiotów wyłonionych w drodze przetargu. Zatem sporny zapis uchwały Radu Miejskiej w N. R. stanowi istotne naruszenie prawa.
W dniu [...]r. Rada Miejska w N.R. podjęła uchwałę w sprawie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na rozstrzygniecie nadzorcze Wojewody D.. W uzasadnieniu skargi stwierdza, iż nie zgadza się ze stanowiskiem Wojewody D., bowiem zgodnie z art. 13 b ust. 4 pkt 3 ustawy o drogach publicznych Rada Gminy sama określa sposób pobierania opłat za parkowanie. Wolą Rady było aby opłaty te pobierał administrator wyłoniony w drodze przetargu. W mieści nie istnieje jednostka organizacyjna, będąca zarządem dróg, zatem to burmistrz jest zarządcą dróg miejskich. Przepis art. 21 ust. 1a ustawy o drogach publicznych daje burmistrzowi prawo do upoważnienia pracowników do załatwiania spraw w jego imieniu. Oznacza to, że burmistrz nie musi sam wykonywać tych obowiązków, a zatem przyjmując wykładnię celowościową, może także powierzyć te obowiązki podmiotowi, który zarządzałby strefą i pobierał opłaty w imieniu Burmistrza na podstawie udzielonego pełnomocnictwa. W ocenie Rady Gminy nie stanowi to naruszenia prawa
Rada Gminy powołała się na uchwałę podjętą przez Radę Miejską J.G., która w §3 ust. 2 zawiera analogiczne uregulowanie. Uchwała ta nie została zakwestionowana przez Wojewodę D..
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenia skargi.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje.
Rozpatrując skargę rady gminy na rozstrzygniecie nadzorcze wojewody sąd bada legalność zarówno uchwały w części objętej skargą jak i legalność rozstrzygnięcia nadzorczego.
Przechodząc do oceny zasadności skargi, Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Przepis art. 13 b ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1995 r. o drogach publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2086) stanowi, że rada gminy ustalając strefę płatnego parkowania uprawniona jest do określa sposób pobierania opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w tej strefie, a nie do określania podmiotów uprawnionych do pobierania tych opłat. Jakie podmioty upoważniono do pobierania opłat określa jednoznacznie ustawa o drogach publicznych stanowiąc, w art. 19 ust. 1 i ust. 2 pkt 4, że zarządcą dróg gminnych jest wójt (burmistrz, prezydent miasta) i do jego kompetencji należy zgodnie z art. 20 pkt 8 pobieranie opłat i kar pieniężnych. Zarządca drogi swoje obowiązki może wykonywać przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, utworzonej przez radę gminy. Jeśli jednostki takiej nie utworzono, zadania zarządu drogi wykonuje zarządca, który może upoważnić pracowników – urzędu gminy albo pracowników jednostki będącej zarządem drogi do załatwiania spraw w jego imieniu, w ustalonym zakresie. Uregulowania w tym zakresie zawarto w art. 21 ust. 1 i ust. 1 a ustawy o drogach publicznych.
Sąd podziela stanowisko wyrażone w rozstrzygnięciu nadzorczym, iż powołane przepisy określają kto może uczestniczyć w wykonywaniu przez burmistrza obowiązków zarządcy dróg publicznych w tym pobierania opłat z tym związanych. Przepisy te nie wymieniają wśród podmiotów uprawnionych do działania w imieniu burmistrza, jako zarządcy dróg publicznych, administratora strefy płatnego parkowania lub innego podmiotu wyłonionego w drodze przetargu jak wskazano w §2 ust. 2 spornej uchwały Rady Miejskiej w N.R..
Zastosowanie wykładni celowościowej, w sposób wskazany w skardze, w przedmiotowej sprawie jest niedopuszczalne, gdyż doprowadziłoby do przekazania kompetencji innym pomiotom niż wskazane w ustawie o drogach publicznych.
Sporny zapis uchwały Radu Miejskiej w N. R. stanowi istotne naruszenie prawa, bowiem wykracza poza ustalone przepisami ustawy kompetencje rady miejskiej w zakresy przekazywanie uprawnień do pobierania opłat przez inne podmioty niż zarządca drogi publicznej.
Sąd, kierując się przedstawionymi wyżej względami, na mocy art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę - jako nieuzasadnioną – oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło