IV SA/Wr 105/18

Ewa Orłowska starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [..] z dnia [..], nr [..] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca w skardze zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Następnie na urzędowym formularzu skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy we zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. W uzasadnieniu powyższego wniosku skarżący podała, że jest [..] matka wychowującą [..] dziecko, które jest [...] i było [..] i znajduje się po stałą opieką lekarzy specjalistów. Przedłożyła także w tym zakresie dokumenty potwierdzające zły stan zdrowia dziecka. Dziecko z tytułu [..] otrzymuje zasiłek [..] w kwocie [..] zł miesięcznie. Dziecko ma zasądzone alimenty od ojca, który nie wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego, co potwierdza przedłożone aktualne zaświadczenie komornika sądowego, z którego wynika, że od [..] 2018 r. bieżące alimenty wynoszą [..] zł miesięcznie i że w poprzednim roku tj. 2017 r. ojciec dziecka dokonał jednej wpłaty w grudniu w wysokości [..] zł, a alimenty zaległe wynoszą [..] zł. Sprawa [..] wobec ojca dziecka zakończyła się korzystnym wyrokiem dla ojca dziecka i nadal nie płaci on alimentów na dziecko. Skarżąca we wniosku tym podała, że mieszka wraz z dzieckiem u swoich rodziców. Skarżąca otrzymuje wynagrodzenie w kwocie [..] zł miesięcznie i wspomniany zasiłek [..], a rodzice otrzymują: matka emeryturę w wysokości [..] zł netto, o ojciec skarżącej emeryturę w kwocie [..]zł netto i wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenie w kwocie [..] zł netto, co potwierdziła wydrukami z rachunków bankowych oraz aktualnymi decyzjami ZUS w sprawie wysokości świadczeń emerytalnych rodziców. Z informacji o dochodach za 2017 r. z tytułu emerytur wynika ponadto, że matka skarżącej uzyskała przychód w wysokości [..] zł, a ojciec w kwocie [..] zł. Natomiast dochód skarżącej ze stosunku pracy wyniósł w 2017 r. [..] zł. Ponadto skarżąca wskazała, że płaci miesięczna ratę kredytu w wysokości [..] zł, a wydatki na dziecko wynoszą około [..] zł (dojazdy, leki, odzież, obuwie). Miesięczne opłaty wynoszą około [..] zł z czego skarżąca pokrywa połowę tj. około [..] zł. Miesięczne raty kredytów rodziców wynoszą: kredyt hipoteczny [..] zł i kredyt gotówkowy [..]zł, a wydatki na leki rodziców wynoszą około [..] zł miesięcznie. Podała, że nie posiada nieruchomości oraz przedmiotów i papierów wartościowych, wierzytelności i oszczędności. Nadesłał także poniesione w bieżącym roku wpłaty raty kredytu [..] zł, [..] zł, [..] zł, faktury za leki dla dziecka na kwoty [..] zł, [..] zł (styczeń), [..] zł,[..] zł (luty), [..] zł (marzec), wydatki na odzież dla dziecka [..] zł, [..] zł, [..] zł, [..] zł, rachunki za paliwo [..] zł, za zakup opału [..] zł, telefon, Internet, telewizja [..] zł, [..] zł oraz rachunki wystawione na nazwiska rodziców, poniesione w bieżącym roku: tj. opłata za mieszkanie [..] zł, rachunki za prąd [..] zł i [..] zł, wodociągi i kanalizacja [..] zł, gaz [..]zł, [..] zł, [..] zł oraz zaświadczenie z banku potwierdzające, że rodzice płacą raty kredytów w wymienionych wyżej kwotach, a kredyt hipoteczny rodziców wynosi [..] zł, zaś kredyt gotówkowy [..] zł. Ponadto z zaskarżonej do Sądu decyzji wynika, że rodzina skarżącej zamieszkującej pod adresem podanym w skardze do Sądu i we wniosku o prawo pomocy składa się z dwóch osób, tj. ze skarżącej i jej dziecka i że w 2016 r. dochód tej dwuosobowej rodziny składał się z wynagrodzenia za pracę w kwocie [..] zł i alimentów w kwocie [..] zł, czyli łącznie w 2016 r. [..] zł, a miesięczny dochód na jedna osobę w 2016 r. wyniósł [..] zł. W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369; dalej p.p.s.a.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Mając na uwadze, że skarżąca jest samotną matką wychowującą niepełnosprawne dziecko oraz mając na uwadze wysokość dochodu dwuosobowej rodziny skarżącej określonego w zaskarżonej decyzji i wysokość obecnego dochodu skarżącej z tytułu zatrudnienia i wysokość dochodu rodziców oraz wysokość wykazanych wydatków związanych z utrzymaniem i brak regularnych wpłat drugiego rodzica z tytułu alimentów na rzecz dziecka skarżącej oraz wysokość zaległości alimentacyjnych na dziecko i brak majątku przyjąć trzeba, że strona skarżąca wykazała, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z tych względów, w pkt I sentencji, przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W tej sytuacji rozpoznanie tego wniosku stało się zbędne, a postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.